T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No:
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI : ... -
VEKİLİ:
DAVALI : ...
VEKİLLERİ:
DAVA: Sigorta (... Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 04/02/2021
KARAR TARİHİ: 25/01/2024
KARAR YAZIM TARİHİ: 29/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (... Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; mülkiyeti davacıya ait, ... tarafından don hasar teminatlı poliçeli Kayseri ili, Yeşilhisar ilçesi, Merkez ... köyü,
0 ada, 153 Parsel numaralı arazide Starking Delicious cinsi (...- Eureko Sigorta
A.Ş.- Poliçe No: 11837414) , 0 ada, 600 parsel numaralı arazide Starking Delicious (...- Eureko Sigorta A.Ş.-
Poliçe No: 11796431),
0 ada, 633 parsel numaralı arazide Starking Delicious cinsi (...- Bereket Sigorta
A.Ş.- Poliçe No: 11831740),
yine aynı mevkide bulunan 0 ada, 634 parsel numaralı arazide Starking Delicious cinsi (...- ... Sigorta A.Ş.- Poliçe No: 11830140),bahçelerde elma üretimi
yaptığını, 23.04.2019 tarihinde davacının bahçelerinin bulunduğu Yeşilhisar ilçesinin, ...
köyünde hava sıcaklığının 0 derecenin altına indiğini ve bahçelerde don olayı
meydana geldiğini, Nisan ayının 3. haftasında elma ağaçlarının çiçeklenme döneminde meydana gelen don olayının ağaçlardaki çiçekleri yaktığını ve meyveye dönüşecek çiçeklere zarar verdiğini, 23.04.2019 tarihinde don hasarı meydana geldikten sonra 29.04.2019 ve 30.04.2019
tarihlerinde bütün zarar gören sigortalı araziler yönünden, ihbar süresi içerisinde (10 gün)
...’e ihbar yapıldığını, hasarın sigorta kapsamında kalmasına karşın ... tarafından
haksız ve hukuksuz olarak hasar ödemesinin reddedildiğini, 25.10.2019 tarihinde davacı tarafça arabuluculuk kanun yoluna başvurulduğunu fakat davalı şirket ile herhangi bir anlaşmaya
varılamadığını, rizikonun meydana gelmesinin ardından davalı şirketin zararın meydana geliş
sebebini don hasarı olarak kabul etmemesinin ardından davacı tarafça yerel mahkeme kanalı ile davacıya ait bahçelerde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak, fen bilirkişisi ve ziraatçı
bilirkişisinden davaya konu bahçelerdeki hasarın miktarını ve hasarın nedenini belirten nihai
bilirkişi raporu alındığını, Yeşilhisar Asliye Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyasında alınan ziraatçı
bilirkişi raporunda bölgede yaşanan don olayı ve meydana gelen zarar hususunda ölçüm değerleri arasında farklılık gösterebileceğini, söz konusu
parsellerin bulunduğu bölgede ortalama sıcaklık daha düşük olarak seyrederek söz konusu
tarihte çiçek döneminde olan elma ağaçlarında zarar oluşturmuş olması muhtemel olabileceğini belirttiklerini, ... sigorta eksperleri yerinde yapılan tespitler sonucunda bölgedeki birçok
bahçede don olayının gerçeklediğine dair rapor düzenleyerek kayıt altına aldıklarını, davacının hasar tazminatını ödemeyi sebepsiz yere reddeden sigorta kuruluşuna kars zararının karşılanması için dava açma zorunluluğu
hasıl olduğunu beyan etmiş, haklı davanın kabul edilerek, davacıya ait don hasarı meydana gelen bahçelerde meydana gelen maddi zararın görevlendirilecek bilirkişiler tarafından hesaplanarak, temerrüt tarihinden
itibaren işeyecek yasal faizi ile birlikte karşı taraftan alınarak davacıya ödenmesine,
... D. İş dosyasında yapılan yargılama gideri olan 1.004,00-TL’nin ve D. İş
dosyasında lehine hükmedilen vekalet 606,00-TL ücretinin karşı taraftan alınarak davacıya ödenmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; 11831740 numaralı poliçede dain-i mürtehin kaydı bulunduğunu, davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığından öncelikle dain-i mürtehin kurumun açık muvafakatinin alınması, aksi takdirde, mevzuat ve yerleşik Yargıtay içtihadı uyarınca davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, dava konusu ürünlerde don hasarı olmadığını, davalı kurumun hiçbir tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, gerçek verime yönelik yapılan incelemelerde, 11830140 numaralı poliçe için periyodisite ve beslenme fizyolojisi nedeniyle teminat dışı verim düşüşü olduğunun tespit edildiğini, gerçek verim üzerinden zeyilname düzenlenerek prim iadesi işlemi yapıldığını, davalı kurumun söz konusu dava konusu poliçeler için yapması gereken başka hiçbir işlemin, ödenmesi gereken bir tazminat ve iade edilmesi gereken bir primin bulunmadığını, haksız davanın reddi gerektiğini, herhangi bir hasar tazminatı ödenmesine karar verilmesi durumunda, prim iadesinin mahsubu gerektiğini, davacının davasını dayandırdığı Yeşilhisar Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı tek taraflı rapor, hasar olduğu iddia edilen tarihten 7 ay sonra yapılan keşfe dayandığını, 7 ay sonra yapılan incelemeyle don hasarının tespit edilmesinin mümkün olmadığını beyan etmiş, haksız davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, 5363 sayılı ... Sigortaları Kanunu kapsamında meydana gelen don nedeniyle ürünü zarar gören davacı üreticinin ... Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigorta Poliçesine dayalı ... sigortaları havuzunun işletilmesini üstlenen davalı ...'den tazminat istemine ilişkindir.
Kayseri 5. Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 30/11/2022 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile, dosya mahkememize gelerek yukarıda esas sırasına kaydı yapılmış ve yargılamaya bu esas üzerinden devam olunmuştur.
Yeşilhisar Asliye Hukuk Mahkemesi' nin ... D.iş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda özetle; tespiti yapılan 4 taşınmazda oluşan zararın nedeninin, parsellerin hemen yakınlarında bulunan parsellerde ... eksperlerince, 24 Nisan sonrası yapılmış olan tespitler, parsellerde bulunana ağaçların bakım ve beslenmelerinin tam olarak yapılmış olması, zarar oranının yüksekliği dikkate alınarak İlkbahar Geç Donları olduğu, muafiyet sonrası oluşan zararın 151.151,76-TL olduğunun tespit edildiği bildirilmiştir.
Mahkememizin 14/09/2023 tarihli duruşmasının 8 nolu ara kararında; dosyanın resen seçilecek bir ... mühendisi ve sigorta uzmanından oluşacak bilirkişi heyetine tevdi ile dosya kapsamında meydana gelen don olayı nedeniyle , davacının arazisinde meydana gelen zararın miktarı, davacıya atfı kabil bir kusur bulunup bulunmadığı ve bilirkişi incelemesine ilişkin tarafların 2 haftalık süre içerisinde mahkememize sunacakları bilirkişi incelemesinin kapsamı ve sınırlarına ilişkin HMK. 273/1 maddesi kapsamındaki beyan ve talepleri doğrultusunda bilirkişi raporu alınmasına karar verildiği, bilirkişi heyetince sunulan 31/10/2023 tarihli raporda özetle; 2019 yılında vuku bulan don olayının bir elma bahçesine zararının ne olduğu veya olacağının 2021 yılında yerinde keşif yapılarak tespit edilmesinin imkansız olduğunu, dolayısıyla hazırladıkları rapor; dava dosyasında bulunan bilirkişi raporları davacı ve davalı tarafların dosyaya eklenmiş oldukları fotoğraf, rapor vs gibi bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde Kayseri ... ve Orman İl Müdürlüğünün referans değerleri ve bilimsel çalışmalara atıfla bulunmak suretiyle tanzim edildiğini, yapılan incelemeler ve araştırmalar neticesinde mezkur elma bahçelerinde meydana gelen verim düşüklüğünün yapılan çıkarımlar sonucunda bir kısım ağaç topluluklarının (poçile bazlı periyodiseteden etkilenmesi dolayısıyla verimlerinin düşük olduğu tespit olduğunun tespit edildiğini, ayrıca çiçeklenme sonrası hasada kadar geçen süre zarfında ağaçların verimini etkileyebilecek gübreleme, sulama, hastalık ve zararlı kontrolü gibi birçok faktör olduğu ve bu uygulamaların çiftçi tarafından ne kadar sağlıklı yürütüldüğünün bilinmediğini, tüm bu sebepler dışında hafif don olarak nitelenen düşük sıcaklık düzeylerinde zararın yalnızca tomurcuk ve çiçeklenme dönemlerinde meydana gelebileceği, ağacın dal, gövde gibi diğer aksamlarında tespit edilemeyeceği ve doğal bir süreç olan çiçek dökümünün devam etmesi sebebiyle zarar tespitinin ancak don olayının gerçekleşmesine müteakip en geç 10 gün içinde yapılması gerektiğini, ... eksperleri hasar ihbarından sonra 6.gün yaptıkları tespit çalışmasında elde edilen ve dava dosyasına sunulan fotoğraflarda yaptıkları incelemelerde herhangi bir don zararı belirtisine rastlanılmadığı, düzenlenen hasar tespit raporlarında belirtilen don zararının gerçekleşmediği görüldüğünden söz konusu sigorta poliçeleri kapsamında sigortalının tazminat talebinin olamayacağı görüşünde oldukları bildirilmiştir.
Toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları, mahkememizce toplanmış usulüne uygun deliller olarak değerlendirilmiş buna göre, davalının poliçe kapsamında sorumluluğunun meydana gelen olağan dışı hava olaylarının ve somut olay bakımından gerçekleşen olağan dışı don olayları ve buna benzer rizikoları teminat altına aldığı, ancak benimsenen bilirkişi heyet raporunda da belirtildiği üzere davacının tarımsal faaliyetleri nedeniyle meydana gelen zararların poliçe kapsamında gerçekleşen bir riziko olmadığı, davalı tarafın görevlendirdiği sigorta eksperlerinin kanun ve sözleşmeye uygun olarak makul süre içerisinde tespit çalışmalarını yerine getirdiği, herhangi bir don zararı belirtisine rastlanmadığı, sonuç olarak dava konusu elma ağaçlarında meydana gelen verim düşüklüğünün ve bu suretle oluşan tarımsal zararların don sebebiyle gerçekleşmediği ve poliçe kapsamında davalının sorumluluğu bulunmadığı kanaatine varılarak davacının poliçe kapsamında gerçekleşen zararlarının tazminine ilişkin talebinin yerinde olmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 59,30-TL harçtan mahsubu ile bakiye 368,30-TL'nin davacıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4-Davalı taraf vekille temsil olunduğundan A.A.Ü.T. 13/2 uyarınca hesap ve taktir olunan 100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
6-Davacı tarafından yatırılan avansın kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili (e-duruşma) ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı
25/01/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır