T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : Esas
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :)
VEKİLİ :Av.
DAVALI :1-
VEKİLİ :Av.
DAVALI :2-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 08/02/2024
KARAR TARİHİ : 08/01/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 17/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;06.02.2023 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalıya ait ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın Ankara ili istikametinden Kayseri ili istikametine seyir halinde iken D300 karayolu 17 kilometresinde meydana gelen trafik kazasında davacının aracında maddi hasar meydana gelmiş olduğunu, kazada ... plakalı araç sürücüsü davalının %100 (TAM) kusurlu olduğunun tespit edilmiş olduğunu, davacıya ait aracın bu kaza nedeniyle hasara uğradığından maddi değerinde kayıp meydana gelmiş olduğunu, aracın tamirde kaldığı süre boyunca da kullanılamadığını, bu nedenle ikame araç bedeli-hak mahrumiyeti tazminatı- talep etme zaruretimiz doğmuş olduğunu, araçta meydana gelen değer kaybı tazminatına ilişkin olarak taraflarınca öncelikle sigorta şirketine başvuru yapılmış olup sigorta şirketi tarafından taleplerinin cevaplanmamış olduğunu, taraflarınca arabuluculuk başvurusu yapılmış ve sürecin anlaşmazlık olarak sonuçlanmış olduğunu, TBK madde 49’un dikkate alınması gerektiğini, davaya konu kazada davalı ... plakalı araç %100 (TAM) kusurlu olduğundan davalıların işbu kaza neticesinde davacının uğramış olduğu zararı karşılamakla yükümlü olup davanın açılmasına sebep olmuş olduklarını, davacının, kaza gerçekleşmeden önce; her gün aracını kullanmakta, iş için gerekli olan yerlerin tamamına söz konusu araçla gitmekte ve günlük işlerini yapmakta olduğunu ancak, davacının; bu kaza sebebiyle aracının onarımda kaldığı süre boyunca aracını kullanamadığından, oldukça olumsuz etkilemiş, tüm işlerini sair ulaşım araçları kullanarak halletmeye çalışmış, bu nedenle de zaman ve para kaybı meydana gelmiş olup; davacının mağduriyeti söz konusu olduğunu, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2008/2243 E. Ve 2008/4182 K. sayılı kararının bu kapsamda dikkate alınması gerektiğini, ayrıca, davalıya ait aracın ZMMS kapsamında sigortası mevcut olduğunu ancak, dolaylı bir zarar olan hak mahrumiyeti, sigorta teminatı kapsamında olmayıp; dava konusu alacağı, sigortadan talep etme imkanları söz konusu olmadığını, Borçlar Kanununun 51. Maddesi doğrultusunda; mahkemeden, hak mahrumiyetinin bilirkişi marifetiyle belirlenmesini ve hakkaniyete uygun bir tazminata hükmedilmesini talep etmekte olduklarını, kazanç kaybı ya da araç mahrumiyeti talep edilirken BELGE GÖSTERME ZORUNLULUĞU olmadığını, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin 2021/26777 E., 2022/11236 K. Sayılı ve 29.9.2022 tarihli kararının da bu yönde olduğunu, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2017/1625 E.-2018/1686 K. sayılı kararının, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2014/15596 E. , 2017/156 K. Sayılı ve 17.1.2017 tarihli kararının dikkate alınması gerektiğini belirterek, davacının aracında yapılacak olan bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacak değer kaybı tazminatının fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile -rapor sonrası artırmak üzere- şimdilik 250,00TL'sinin kaza tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanacak en yüksek faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının davaya konu kaza nedeniyle aracını kullanmaktan ve faydalanmaktan mahrum kaldığı süre için hesaplanacak olan ikame araç bedelinin (hak mahrumiyeti tazminatı) kaza tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanacak en yüksek faizi ile davalı ....'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı aracın davalı şirket nezdinde ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile 23/11/2022 - 23/11/2023 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçe teminat limiti araç başına 120.000-tl olup davalı şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nispetinde olduğunu, huzurdaki uyuşmazlığın belirsiz alacak olarak ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını, işbu sebeple davanın reddedilmesini talep ettiklerini, 2918 sayılı karayolları trafik kanunu’nun 97. maddesinde düzenlenen sigortacıya başvuru şartı yerine getirilmeden dava yoluna başvurulmuş olduğunu, ktk, hmk ve genel şartlar gereği davalı şirkete usule uygun başvuru yapılması dava şartı olup davanın talep ettiklerini, sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte, kusur durumunun adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesi tarafından tespitini talep ettiklerini, sebepsiz zenginleşme teşkil eden ödemelere ilişkin her türlü talep ve dava hakkı saklı kalmakla ve kusur ile zarar bedelinin kabulü anlamına gelmemekle birlikte, davalı şirket tarafından ödeme yapılmış olup tüm sorumluluk yerine getirilmiş olduğunu yargılamaya konu kaza nedeniyle davalı şirket tarafından araç başına 120.000,00 tl teminat limitli ... numaralı trafik poliçesi kapsamında; davacı tarafa aracı onaran ....'a 23.03.2023 tarihinde 25.000 tl araç onarım bedeli ödenmiş olduğunu, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ek 1'de belirtilen kurallar çerçevesinde hesaplama yapılması gerektiğini, itirazları baki kalmakla birlikte kabul anlamına gelmemesi kaydıyla reel piyasa koşullarına göre hesaplama yapılacaksa kaza tarihi esas alınması gerektiğini, davacı tarafa ait aracın işbu davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgede hasar almış olup olmadığının tespitini talep ettiklerini, nitekim davacı yana ait aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması veya araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağını, yargıtay 17. hukuk dairesi’nin 19.04.2018 tarihinde 2017/4316 esas, 2018/4380 karar sayılı kararının dikkate alınması gerektiğini, aracın ağır hasar halinin olup olmadığı tespit edilmesi gerektiğini, aracın ağır hasar kaydı bulunması halinde değer kaybı talebinin reddi gerekmekte olduğunu, aracın ağır hasarlı olması diğer bir ifadeyle pert olması halinde, değer kaybı tazminatı ödenmemekte olduğunu, karayolları trafik kanununun 92. maddesinin 1. fıkrasının l bendinde; "hasar sebebiyle trafikten çekme veya hurdaya çıkarılma işlemi görmüş araçların değer kaybı tazminatı talepleri," teminat harici kabul edilmiş olduğunu, bu hususta yargıtay 17. hukuk dairesi’nin 16.01.2014 tarihli 2013/18994 esas, 2014/458 karar sayılı ilamının dikkate alınması gerektiğini, davacıya ait aracın kilometre ve tescil bilgilerinin celp edilmesini talep ettiklerini, nitekim aracın kilometre ve yaş bilgisi davaya konu taleplerin tespitinin önem arz etmekte olduğunu, davalı sigorta şirketi poliçe kapsamında araç mahrumiyeti zararından sorumlu olmadığını, ilgili talep yansıma ve dolaylı zarar niteliğinde olup haksız ve hukuka aykırı talebin reddini talep ettiklerini, talep edilen faiz başlangıç tarihine ve faiz türüne itiraz ettiklerini belirterek, davalı şirket hakkında açılan davanın dava şartı yokluğundan reddine, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddine, aksinin kabulü halinde ise, sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sorumlu tutulmasına, temerrüde düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan davalı şirket aleyhine vekalet ücreti, yargılama giderleri ve faize karar verilmemesine, kabul anlamına gelmemek üzere aleyhe hüküm kurulması halinde ise poliçe limiti ve sigortalının kusur oranı dikkate alınarak hüküm kurulması gerekliliğine, reddedilen kısım için ise yargılama ücreti ve ücreti vekaletin davacı yana tahmiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Davalı ...'ın cevap dilekçesi sunmadığı ve böylece HMK madde 128 gereği bütün vakaları inkar etmiş sayılacağı anlaşılmıştır.
YARGILAMA VE GEREKÇE
Dava, 06.02.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davacının ... plakalı aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği ve davacının aracını kullanamaması nedeni ile ikame araç gideri zararı olup olmağı, varsa miktarı ve davalıların bu zarar taleplerinden sorumlu olup olmadıkları hususlarına ilişkindir.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine, ....... Sigorta Şirketine yazılan müzekkerelere cevap verildiği ilgili evrakların dosya arasına alınmış olduğu görülmüştür.
Bilirkişiden alınan 03/08/2024 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; " sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde asli kusurlu sayılan trafik kurallarından ve aşağıda detaylıca bahsetmiş olduğum ilgili maddelerindeki hallerini ihlal etmiş, aracını kullanırken çevre, yol, hava ve trafik durumunu kontrol etmemiş, gündüz saatlerinde sürüş güzergahındaki araç trafiğini kontrol etmemiş, havanın yağışlı ve yolun karlı olma durumuna göre aracını daha dikkatli kullanmamış ve araç hızını ayarlamamış, sürüş esnasında spin atarak direksiyon hakimiyetini kaybetmiş ve aynı istikamette giden diğere aracın şeridine müdahalede bulunarak trafikte başkalarının mal ve can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir sürüş şekli izlemiş, mesleki öngörme, yetenek, tecrübe ve kabiliyetini sürüşüne yansıtamamıştır. Bu nedenle ... plakalı araç sürücüsü ...' ın meydana gelen trafik kazasında tamamen sorumlu olduğu,
; ... plakalı araç sürücüsü... kaza olayında bir ihmalinin bulunmadığı ve herhangi bir trafik kuralını ihlal etmediği, araçların teknik donanımlarından kaynaklanan bir problemin tespit edilemediği, kazanın ... plakalı araç sürücüsünün şahsi dikkatsizlikleri ve kural ihlalleri sonucunda ortaya çıktığı, Kazanın meydana geldiği yolda trafik işaretlemesi ve yola bağlı bir problemin tespit edilmediği anlaşılmıştır. Bu nedenle Karayolundan sorumlu kurum veya kuruluşun hizmet eksikliği ve sorumluluğunun bulunmadığı, Kaza olayının yaşanmasında başkaca kişi ya da kişilerin etkilerinin olmadığı, Dava konusu araç için 06.02.2023 olay tarihi itibarıyla Araç Değer Kaybının 12.500TL olduğu, Dava konusu araç için 06.02.2023 olay tarihi itibarıyla İkame Araç Bedelinin 5.000TL olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığının bildirilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin sunmuş olduğu 06/12/2024 havale tarihli dilekçesinde dava değer artırımına ilişkin beyanda bulunmuş olduğu görülmüştür.
Davacı tarafça dava konusu talebe ilişkin davalı sigorta şirketine 18/06/2023 tarihinde başvurulması üzerine davalının 8 iş günü içinde ödeme yapmayarak 29/06/2023 tarihi itibari ile temerrüde düştüğü anlaşılarak kararda bu tarihten itibaren faize hükmedilmiştir.
Davacı tarafça kararda bankalarca mevduata uygulanacak en yüksek faizin uygulanması talep edilmiş ise de, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ... plakalı aracın trafik tescil kaydına göre kullanım amacının hususi olduğu görülmekle yasal faiz uygulanması gerektiği anlaşılmış ve kararda yasal faize hükmedilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, her ne kadar davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, delillerin toplanmasından sonra 06/02/2023 tarihinde meydana gelen olayda tarafların kusur durumları ile değer kaybı ve ikame araç gideri bedellerinin tespiti için makine mühendisi bilirkişiden 03/08/3024 tarihli rapor alınmış ve raporda, ... plakalı araç sürücüsü ...' ın meydana gelen trafik kazasında tamamen sorumlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü Eren Osmanoğlu'nun ise kaza olayında bir ihmalinin bulunmadığı ve herhangi bir trafik kuralını ihlal etmediği ile dava konusu araç için 06.02.2023 olay tarihi itibarıyla Araç Değer Kaybının 12.500TL olduğu, Dava konusu araç için 06.02.2023 olay tarihi itibarıyla İkame Araç Bedelinin 5.000TL olduğunun belirtildiği görülmüştür. Davacının değer kaybı tazminat talebinden davalı ...’ın kusurlu sürücü ve araç işleteni olarak, davalı sigorta şirketinin ise kusurlu aracın olay tarihinde geçerli ZMSS poliçesini düzenlemekle araç başına düşen poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere sorumlu olduğu görülmüş, davacının ikame araç gideri talebinden ise, davalı ...’ın kusurlu araç sürücüsü ve işleteni olarak sorumlu olduğu anlaşılmış, davacı vekilinin 06/12/2024 tarihli talep artırım dilekçesi de dikkate alınmış ve böylece, Davanın KABULÜ ile, A) 12.500,00-TL değer kaybı tazminat bedelinin davalı ...'dan olay tarihi olan 06/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 29/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, B) 5.000,00-TL ikame araç gideri tazminat bedelinin olay tarihi olan 06/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ ile,
A) 12.500,00-TL değer kaybı tazminat bedelinin davalı ...'dan olay tarihi olan 06/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 29/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
B) 5.000,00-TL ikame araç gideri tazminat bedelinin olay tarihi olan 06/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 1.195,43 TL karar ve ilam harcından 427,60 TL peşin harç, 290,32 TL ıslah harcı toplamı 717,92 TL harcın düşümü ile eksik kalan 477,51 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, (davalı... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 341,07 TL ile sınırlı tutulmasına,)
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 290,32 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.145,52 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (davalı... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 818,23 TL ile sınırlı tutulmasına,)
4-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan, 1.033,50 TL tebligat ücreti, 2.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.633,50 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (davalı... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 2.595,36 TL ile sınırlı tutulmasına,)
5-Artan gider avansı olması halinde karar kesinleştiğinde ve talep halinde harcanmayan gider avansının davacıya iadesine,
6-Davacı taraf kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. uyarınca davacı lehine takdir edilen 17.500,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (davalı... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 12.500,00 TL ile sınırlı tutulmasına,)
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA, (davalı... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 2.571,43 TL ile sınırlı tutulmasına,)
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.
08/01/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır