T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : Esas
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVALI : 1-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 2-
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 12/02/2024
KARAR TARİHİ : 11/07/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 16/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; Davalı şirket nezdinde sigortalı olan aracın sürücüsü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı traktör 05.11.2023 tarihinde, müvekkili ... Kömür İnşaat Otomotv Nakliye San. ve Tic. A.Ş.'e ait olan ... plakalı araca park halindeyken çarparak maddi hasarlı trafik kazası meydana getirdiğini, trafik kazası nedeniyle alınan ekspertiz raporunda ... %100 kusurlu bulunduğunu, müvekkili şirketin kaza öncesinde aracının bütün bakımlarını eksiksiz olarak yerine getirdiğini, araç henüz 2022 model yılında olup oldukça düşük km'de olduğunu, söz konusu trafik kazası neticesinde araçta değer kaybı meydana geldiğini, bilirkişi tarafından yapılacak incelemede, emsal aracın rayiç bedelleri, sigorta firmasının hasar dosyasından celp edilecek kaza tespit tutanağı ile ekte sunulan ekspertiz raporu incelendiğinde bu hususların ispatlanacağını, söz konusu trafik kazasından sonra müvekkili şirketin aracı için..... numaralı hasar dosyası açıldığını, araçta meydana gelen hasarın tamiri için gerekli ücretin 131.892,05 TL olarak hesaplandığını, araçtaki hasar giderilirken çeşitli parçaların yenilenmek zorunda kalındığını, işçilik ve düzeltme yapıldığını, bu şekilde yapılan tamir sonucunda aracın piyasa değerinin kayda değer miktarda düşüş gösterdiğini, aynı zamanda taraflarınca kazadan dolayı araçta oluşan değer kaybının ödenmesi için de talepte bulunulduğunu, talep neticesinde davalı sigorta şirketi nezdinde hasar dosyası açıldığını, davalı şirket tarafından araçtaki değer kaybına istinaden taraflarına 24.01.2024 tarihinde 50.338,81 TL ödendiğini, ancak taraflarına ödenen bu değer kaybı bedelinin yetersiz oluğunu, müvekkilinin aracında kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybı miktarının bilirkişi incelemesi ile tespit edilmek suretiyle ve işbu davanın açılmasından önce sigorta şirketinin ödediği miktarın mahsubu ile bakiye araç değer kaybının fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL'sinin davalılardan alınarak müvekkili şirkete ödenmesine, vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin cevap dilekçesinden özetle; müvekkili şirket tarafından Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Poliçesi ile teminat altına alınan ... plakalı aracın 05.11.2023 tarihinde karışmış olduğu trafik kazasında hasarlanan ... plakalı araçta meydana geldiği iddia olunan değer kaybının karşılanması talebiyle müvekkili şirket aleyhine işbu dava ikame edildiğini, poliçeden dolayı sorumluluklarının sigortalılarının kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 120.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, uyuşmazlık öncesinde müvekkili şirketçe 24.01.2024 tarihinde 50.338,81 -TL tutarında değer kaybı tazminatı ödemesi gerçekleştirdiğini, işbu ödeme başvuranın kabulünde olup dava dilekçesinde ikrar edildiğini, kabul anlamına gelmemek ve başvurunun reddine yönelik haklarımız saklı kalmak kaydıyla bakiye teminat limitinin dikkate alınarak hüküm tesis edilmesini talep ettiklerini, dosyaya bilirkişi atanması halinde alanında uzman üç kişilik bilirkişi heyet teşkiliyle rapor alınmasına karar verilmesini talep ettiklerini, olası bilirkişi heyeti atamasında aracın kaza tarihindeki rayiç değerinin dikkate alınmasının gerektiğini, kaza tarihindeki aracın rayiç değerine yönelik piyasa araştırmasının yapılmasının gerektiğini, eğer sadece güncel tarihli veriler temin edilebiliyor ise TÜFE-ÜFE gibi Merkez Bankası verileri dikkate alınarak kaza tarihindeki aracın ikinci el piyasa değerinin tespit edilmesinin gerektiğini, müvekkili şirketçe başvuru öncesinde, değer kaybı tazminatı yönünden ödeme yapılarak başvuranın bu husustaki tüm zararının giderilmiş olması nedeniyle, aksini ispatlar hiçbir delilin dosyada mevcut olmaması nedeniyle başvurunun reddine yönelik hüküm tesis edilmesini, aksi taktirde, ZMSS Genel Şartlar uyarınca hesaplama yapılmasını, aracın kaza tarihindeki rayiç değerinin dikkate alınmasını, Yargıtay içtihatları doğrultusunda üç kişilik bilirkişi heyetine dosyanın atanmasını, karşı vekalet ve yargılama giderlerinin karşı yan üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
Davalı ... tarafından cevap dilekçesi verilmediği görülmekle HMK 128.maddesi gereği bütün vakıaları inkar etmiş sayılacağı anlaşılmıştır.
DELİLLER: Trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, sigorta poliçesi ve hasar dosyası, ödeme dekontları, bilirkişi kök ve ek raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkememizce, dosyanın 1 makina mühendisi bilirkişiye tevdi ile; davaya konu kazanın kimin kusuru ile meydana geldiği, davacının aracında kaza nedeniyle meydana değer kaybı miktarının ve değer kaybının ne olduğu hususlarında rapor alınmasına karar verilmiş olup bilirkişi tarafından Mahkememize sunulan 27/12/2024 tarihli kök raporda özetle; sürücü ...; K.T.K.nun 52/a maddesi ve Yönetmeliğin 101. Maddesinde “Sürücüler; kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya ve hemzemin geçitlerine, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, zorundadırlar” hükümleri yer almaktadır. Yine; KTK.nun 84. Maddesine göre, “Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpmak” asli kusurdur hükmü mevcuttur. Yolun sağ tarafında park halinde olan kamyonete çarpan ... plakalı araç sürücüsü ...’ın yukarıda belirtilen kuralları ihlal ettiği ve kazanın meydana gelmesinde ASLİ VE TAM (%100 Yüzde yüz) KUSURLU olduğu; Yolun sağ tarafında nizami olarak park halinde olan ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'ın KUSURSUZ olduğu, B- ... plaka sayılı, 2022 model, .... marka kamyonetin kaza tarihinde; hasarsız haliyle fiyatının 1.125.341,00 TL olduğu, hasarlanıp tamir edildikten sonraki fiyatının 1.050.000,00 TL'ye kadar düşebileceği, Bu durumda; 1.125.341,00 - 1.050.000,00 = 75.341,00 TL (Yetmiş beş bin üç yüz on dört lira) DEĞER KAYBI olacağı, davacının dilekçesinde 50.338,81 (Elli bin üç yüz otuz sekiz lira seksen bir kuruş) ödeme yapıldığı belirtildiği, buna göre; 75.341,00 - 50.338,81 = 25.002,19 TL (Yirmi beş bin iki lira on dokuz kuruş) değer kaybı farkı bulunduğunun belirlendiği bildirilmiştir.
Dosyanın bilirkişiye yeniden tevdi ile ülkemizde araç alış-satış değerinin yıllara göre büyük miktarda değişiklik gösterdiği, bu nedenle rapor düzenlenirken araç fiyatının rapor tarihi itibariyle tespit edilerek, rapor tarihinden geriye doğru Yi-ÜFE hesabıyla, kaza tarihine ilişkin dava konusu aracın hesaplanan alış-satış bedelinin her zaman piyasadaki şartlara uygunluk sağlamayacağı gözetilerek mümkün olması halinde kaza tarihindeki veriler (araç satış ilanları, kasko araç değer listesi vb veriler) gözetilip değer kaybının tespitine yönelik ek rapor alınmasına karar verilmiş olup bilirkişi tarafından Mahkememize sunulan 11/04/2025 tarihli ek raporda özetle; Anayasa Mahkemesi Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında değer kaybı konusunda köklü değişiklikler yapmış ve “Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. El satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti arasındaki fark” şeklinde değiştirtiği, kök raporda bu ilkeler doğrultusunda hazırlanmış olup değişebilecek bir unsur bulunmadığı, kök raporda davaya konu aracın kaza tarihindeki değeri birçok unsur bir araya getirilerek ortaya çıkarıldığı, sadece kasko değer listesinden faydalanılırsa davaya konu aracın "Kasko Değer Listesi Arşivindeki" fiyatı 2023 yılının 11. Ayı için 2.247.169,00 TL, 2022 yılının 11. Ayı için 1.993.626,00 TL olduğu görüleceği, yani davaya konu aracın değerine Kasko Değer Listesinden gidilirse değerin çok daha yüksek olacağı, oysa kök raporda aracın fiyatına Yİ-ÜFE ile gidilmiş olmakla birlikte aracın fiyatı ile ilgili piyasa araştırmaları sonucu da kök rapordaki değerleri verdiğinin belirlendiği bildirilmiştir.
Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen kanunun 85.maddesinin 1. fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut birşeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5. fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91. maddesinin 1. fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür.Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır.
6704 sayılı Kanunun 5. maddesi ile değiştirilen 2918 sayılı Kanunun 97. maddesine göre; zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerektiği ve sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplaması gerektiği öngörülmüştür. Sigorta şirketince başvuru cevaplanamaz veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar görenin dava açabileceği veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabileceği öngörülmüştür.
Davacının talep ettiği değer kaybı tazminatı gerçek zararlar arasında olup davalı ZMMS şirketi akdî sorumlu olarak, araç maliki davalı ... ise araç işleteni olarak bu tazminattan sorumludur. Alınan bilirkişi raporundan meydana gelen kazada davalıya sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu ve davacıya ait araçta araçta 75.341,00-TL değer kaybı meydana geldiği, dava tarihinden önce 24/01/2024 tarihinde, davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 50.338,81-TL değer değer kaybı ödemesi yapıldığı anlaşılmakla işbu miktarın mahsubu ile davacının bakiye 25.002,19-TL değer kaybı tazminatı talep edebileceği, davacı vekili tarafından sunulan talep arttırım dilekçesi ile de bu miktarı talep edildiğinden davanın kabulü ile 25.002,19-TL tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, davacı tarafından davalı sigorta şirketine 08/01/2023 tarihinde başvuru yapıldığı, davalının 8 iş günü sonrası temerrüte düşeceği anlaşılmakla faiz başlangıç tarihi sigorta şirketi yönünden 19/01/2024 tarihi olarak belirlenmiş ve yasal faize hükmedilmiştir.
Her ne kadar davalı sigorta şirketi tarafından dava konusu ... plakalı araç için Güneş Sigortaya 149.661,19 TL ödeme yapıldığı ve poliçe limitinin tükenmiş olduğu beyan edilerek Güneş sigortaya yapılan ödemeye ilişkin ekran görüntüsü gönderilmiş ise de davacıya ait aracın Kasko şirketinin Türkiye Sigorta olduğu, Güneş sigortaya yapılan ödemenin davacıya ait araç için yapılmış olduğuna dair dosyaya yeterli delil sunulmadığından davalı sigorta şirketinin beyanına itibar edilmemiş ve poliçe limitinin tükenmediği kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ ile, 25.002,19-TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihi olan 19/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, davalı ...' den ise kaza tarihi olan 05/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 1.707,90-TL nispi karar ve ilam harcından, davacıdan alınan 427,60-TL peşin harç ve 426,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 854,30-TL karar ve ilâm harcının daval davalılardan müştereken ve müteselsilen tıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL peşin harç, 427,60-TL başvurma harcı ile 426,00-TL ıslah harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; 866,50-TL tebligat ve müzekkere masrafı ile 2.750,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.616,50-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 13/1. maddesi uyarınca taktir olunan 25.002,19-TL vekâlet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalı ... Sigorta Anonim Şirketi' nden (davanın diğer davalıya yönelik zorunlu arabuluculuk dava şartına tabi olmaması nedeniyle) alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı miktar itibarı ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/07/2025
Katip
¸E-imzalıdır
Hakim
¸E-imzalıdır