T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
KARAR NO
HAKİM :
KATİP :
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av.
UETS
DAVALI :
DAVA : İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ : 09/07/2024
KARAR TARİHİ : 08/07/2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 08/07/2026
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacıya ait keşidecisi Forma Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti (Vergi No: 3880628163) olan ... Belsin Şubesi’nin Z1021266 seri numaralı, 31/08/2023 keşide tarihli keşide yeri Kayseri olan 30.000,00 TL bedelli çekin, 0740517575 Vergi Numaralı Argon Paslanmaz Elektronik Nak. San. Ve Tic. A.Ş tarafından ibraz edilmiş olduğunu, fakat ilgili çekin davacının rızası dışında elinden çıkmış olup haksız şekilde davalının elinde bulunmakta olduğunu, bu sebeple davacıya iadesi gerekmekte olduğunu, davacının Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunmuş ve 2023/35420 numaralı soruşturma dosyası açılmış olduğunu, çek üzerinde cirosu olan tüm şirket ve şahısların ifadelerinin alınması ve ilgili belgelerin temini istenmiş olduğunu, ayrıca Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde 2023/608 E. sayılı dosyası ile dava konusu çekin ve diğer çeklerin iptali için dava açılmış olduğunu, taraflarınca ilgili mahkeme tarafından dava sonuna kadar ödemeden men yasağı getirilmesi talep edilmiş ve bu doğrultuda talepleri kabul edilerek ilgili bankalara müzekkere yazılmış olduğunu, dava konusu çek için ... bankasından gelen müzekkere cevabında “VAKIFLAR BANKASI aracılığı ile ibraz edilmiştir. Takas sistemi kapsamında 76-ÖDEME YASAĞI KONULMUŞ ÇEK kodu ile işlem görüldüğü” müzekkere cevabında açıkça belirtilmiş olduğunu, izah edildiği üzere dava konusu çek, davacının elinden rızası dışında çıkmış olup her ne kadar çekin arka sayfasında davacı şirketinde kaşe ve imzası bulunsada imza ve kaşenin davacı şirket tarafından atılmamış olduğunu, bu nedenle davalının çeki haksız şekilde elinde bulundurmakta olduğunu, bu çekin kendisine verilmesini gerektirecek hiçbir sözleşme, ticari ilişki, mal alım satımı ve hukuki gerekçe olmadığını, zira davacı, davalıyı ve çek üzerinde bulunan şahıs ve şirketleri tanımamakta ve aralarında hiçbir alışveriş ve sözleşme bulunmamakta olduğunu belirterek, davacının; keşidecisi Forma Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti (Vergi No : 3880628163) olan ... Belsin Şubesi’nin Z1021266 seri numaralı, 31/08/2023 keşide tarihli keşide yeri Kayseri olan 30.000,00 TL bedelli çek, cirosu bulunan davalılara karşı borcu olmadığının ve çekin son yetkili hamilinin davacı şirket olduğunun tespiti ile çekler davacı şirkete ait olduğundan davacı şirkete iadesine, açıkça haksız ve kötü niyetli olan davalı aleyhine asıl alacak miktarının %20’den az olmamak üzere davacı lehine tazminata hükmedilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
CEVAP: Davalının cevap dilekçesi sunmadığı ve böylece HMK madde 128 gereği bütün vakaları inkar etmiş sayılacağı anlaşılmıştır.
YARGILAMA VE GEREKÇE
Dava, davacının elinden rızası dışında çıktığı iddia edilen ... Belsin Şubesi’nin Z1021266 seri numaralı, 31/08/2023 keşide tarihli, keşide yeri Kayseri olan 30.000,00 TL bedelli çek nedeni ile davacının davalıya borcu olup olmadığı ve çekin son yetkili hamilinin davacı şirket olup olmadığı ile çekin davacı şirkete iadesinin mümkün olup olmadığı hususlarına ilişkindir.
İflas İdaresine, ...'a, Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığına, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesine, Gebze 14. Noterliğine, Halk Bankasına, Gebze Ticaret Sicil Müdürlüğüne, Kocaeli Ticaret Sicil Müdürlüğüne, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkerelere cevap verilmiş olduğu ilgili evrakların dosyamız arasına alınmış olduğu görülmüştür.
Mahkememizin 11/12/2024 tarihli ön inceleme zaptının 8 nolu ara kararı gereğince İstanbul'a talimat yazılarak mali müşavir bilirkişiden davalının defterleri yönünden rapor alınmasına karar verildiği ve talimat mahkemesi aracılığıyla Tasfiye Halinde Argon Paslanmaz Elektronik Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'ne inceleme gün ve saatini bildirir tebligatın 12.01.2025 tarihinde tebliğ edildiği, mali müşavir bilirkişinin 21.01.2025 günü saat 14.30'da mahkeme kaleminde hazır bulunduğu fakat davalı tarafın defterlerini sunmadığı buna ilişkin tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 09/04/2025 tarihli duruşma zaptının 6 nolu ara kararı gereğince mali müşavir bilirkişiden davacının defterleri yönünden rapor alınmasına karar verildiği ve 14/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ''Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgeler ile davacı tarafça sunulan CD
tarafımızca incelenmiştir. Yaptığımız incelemelerden elde ettiğimiz bulgular şöyledir:
1. Davacı tarafça dosyaya 22.04.2025 tarihli dilekçe ekinde sunulan CD içinde
herhangi bir veri bulunmamaktadır.
2. Davacının 25.12.2024 tarihli dilekçe ekinde dava dışı çek keşidecisi ile olan
ticari ilişkileri gösteren muavin defter kaydı sunulmuştur. Bu kayıtların
incelenmesinden davacının dava dışı çek keşidecisi şirkete 90.000 TL ve 300.000 TL
olmak üzere 2 adet fatura düzenlendiğine ilişkin kayıt görülmektedir.
3. Davacının sunduğu bahse konu muavin defter kaydı incelendiğinde
davacının dava dışı çek keşidecisi şirketten 10.03.2023 tarihinde 20.000 TL + 30.000
TL + 30.000 TL + 10.000 TL olmak üzere toplam tutarı 90.000 TL olan 4 adet çek
girişi yapıldığının kayıtlı olduğu tespit edilmektedir. Ayrıca 26.09.2023 tarihinde
150.000 TL tutarlı çek girişi yapıldığı ve 02.11.2023 tarihinde dava dışı şirketten
150.000 TL tahsil edildiği ve bu şirketten herhangi bir alacağının kalmadığına ilişkin
kayıt gözükmektedir.'' sonuç ve kanaatine varıldığının bildirilmiş olduğu görülmüştür.
Mahkememizin 09/04/2025 tarihli duruşma zaptının 4 nolu ara kararı gereğince davacı şirket yetkilisinin imza örneğinin alınmasına karar verildiği ve Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından 04/07/2025 tarihinde şirket yetkilisi Serdar Koç'un imza örneklerinin alındığı görülmüştür.
Mahkememizin 17/09/2025 tarihli duruşma zaptının 1 nolu ara kararı gereğince dosyanın grafolog bilirkişiye tevdine karar verildiği ve 24/10/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ''İncelemeye konu, ... T.A.Ş. Belsin Şubesine ait, Kayseri-31/08/2023 keşide yer ve tarihli keşidecisi Forma Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti. olan, ... İnox Otom İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. (...) emrine düzenlenmiş, “30.000 (Otuzbin)” TL. değerindeki “21021266” seri numaralı çekin arka yüzünde “... INOX ...” içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan 1. Ciranta imzasının, mevcut mukayese imzalarına kıyasen, Serdar KOÇ'un elinden çıkmadığı kanaatine varılmıştır.'' sonuç ve kanaatine varıldığının bildirilmiş olduğu görülmüştür.
Davalı şirketin 18/01/2024 tarihinde saat 14.08 itibari ile iflas etmesine rağmen İstanbul 1. İflas Dairesinin 2024/1 iflas sayılı dosyasına ilişkin olarak iflas dairesi tarafından verilen 16/12/2024 tarihli yazı cevabı ile davalı hakkındaki iflasın basit tasfiye usulüne göre yapıldığının belirtilmesi nedeni ile İİK madde 194 gereğince durma kararı verilmesi gerekmemiş ve yargılamaya devam edilerek esas hakkında karar verilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; davacı tarafça Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/608 E sayılı dosyasında dava konusu çekin zayi nedeni ile iptali amacı ile dava açıldığı ve yargılama sırasında çekin davalı tarafından bankaya ibraz edilmesi üzerine Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesince davalı hakkında çekin istirdadı amacı ile dava açılması için davacıya verilen süre sonucunda Mahkememizin iş bu dosyasında istirdat davasının açıldığı anlaşılmakla, dava konusu ... Belsin Şubesi’nin Z1021266 seri numaralı, 31/08/2023 keşide tarihli, keşide yeri Kayseri olan 30.000,00 TL bedelli çekin davacıya iadesi için gerekli koşulların olup olmadığının tespiti için deliler toplanmış, davalının defterleri üzerinde inceleme yapılması için İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış ise de davalının defterlerini sunmaması nedeni ile talimatın bila ikmal döndüğü görülmüş, davacının defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu, davacının dava dışı çek keşidecisi şirket ile arasında ticari ilişki olduğu ancak davacıdan sonra çekin ciro edildiği iddia edilen Egemen Şirketi ile ticari ilişkisinin olmadığı anlaşılmış, davacı tarafın imza itirazı nedeni ile grafolog bilirkişiden 24/10/2025 tarihli rapor alınmış, raporda çek üzerinde davacı şirket adına atılan imzanın şirket yetkilisi Serdar KOÇ'a ait olmadığı tespit edilmiş ve davacı tarafça, davalı şirket ve yetkilisi Mustafa Güven’in şikayete konu olmadığı, dava konusu çekinde yer aldığı çekler hakkında resmi evrakta sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarına ilişkin olarak Kayseri C. Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğu ve soruşturmanın 2023/35420 soruşturma nolu dosyasında yetkisizlik kararı verilmesi üzerine Gebze C. Başsavcılığının 2026/1455 soruşturma sayılı dosyasında devam ettiği görülmüştür.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2018/2827 E. 2018/5223 K. sayılı ilamında "6102 sayılı TTK'nın 792. maddesiyle, çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamilin ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlü olacağı hüküm altına alınmıştır. Belirtilen kanun hükmü uyarınca davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu ve yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir." denilmekte olup, işbu davamızda davacının, davalının çeki kötü niyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispat ile yükümlü olduğu, sunduğu deliller itibari ile davalının çeki kötü niyetle veya ağır kusur ile iktisap ettiğini ispat edemediği, çekin kambiyo senedi özelliği ve çek istirdadı davasının ispat koşulları dikkate alındığında davacının kendi defter kayıtlarının ve davalının defterlerini sunmamasının davacının ispatı için yeterli olmadığı, davalı şirket ve yetkilisi hakkında dava konusu çekin suç kapsamında temin edildiğine yönelik bir ceza kararı ve soruşturmanın olmadığı, çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmamasının davalının bu dava yönünden iade sorumluluğunu gerektirmediği, davalının davacıdan sonraki ciranta olmadığı da hep birlikte dikkate alındığında ispat edilemeyen davanın reddi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 732,00 TL maktu harçtan, 427,60 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 304,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin kararın mahiyeti gereği davacı taraf üzerine bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,
6-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 08/07/2026
Katip
¸E-imzalıdır
Hakim
¸E-imzalıdır