T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
ASIL DAVA DOSYASINDA;
DAVACI: ...
VEKİLLERİ: Av. ...
DAVALI: ...
BİRLEŞEN KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... ESAS
SAYILI DAVA DOSYASINDA;
DAVACI: ...
DAVALI: ...
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan), Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/01/2022
KARAR TARİHİ: 20/12/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 15/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan), Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Asıl dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ile davalı arasında İmzalan 16.07.2018 tarihli sözleşme ile davacı Kayseri İl, ... parsel de ki binanın alüminyum kapı ve pencere, pvc schüco anahtar teslim olarak imalat ve yapım işini davalı şirkete verdiğini, taraflar arasında yapılan sözleşmenin 4. Maddesinin işin tanımı ve kapsamı başlıklı kısımda " Kayserl İl, Talas İlçesi, ... Parselde yapılan binanın alüminyum kapı pencere pvc sehüco işlerden anahtar teslimi yapılması işidir." demekle davalının yapmayı taahhüt ettiği işin anahtar teslimi olduğunun açıkça ortada olduğunu, Sözleşmenin 3. Maddesine göre davalı bu işe sözleşmenin imzalandığı tarih olan 16.07.2018 de başlayacak ve 31.11.2018 tarihine kadar bu İşin bitirecek olduğunu ancak davalının bu süre içerisinde taahhütlerini yerine getirmemiş ve sözleşmede belirlenen süreye riayet etmemiş olduğunu, yine davalının işi anahtar teslimi olarak yapacağı sözleşmenin 7. maddesinde de belirtilmiş olduğunu, 7. Maddede " İş bu sözleşmede ki şartlara göre taşeron sözleşme- konusu işi Anahtar Teslimi Ayat esasına göre yapacaktır. 537000,00 TL KDV işçilik montaj dahil anahtar teslim fiyatıdır." demekle davalının işi anahtar teslim olarak aldığının görülmekte olduğunu, davalı sözleşme konusu işi anahtar teslim fiyat esasına göre, süresinde ve kabule şayan bir şekilde işleri yapmayı ve teslim etmeye kabul ve taahhüt etmiş olduğunu, davalı ise örnek daire ve dükkanları yapmış, sonrasında işe devam etmemiş olduğunu, davacı sözleşmeye göre yapması gereken İşleri süresin de yapmamış ve davacının maddi ve manevi zarara uğratmış olduğunu, davacının davalıya işe devam etmemesi durumunda işi başkasına vereceği hususunda uyarı da bulunmuş olduğunu ancak davalı işe devam etmediği gibi davacıya cevap dahi vermediğini, davalı ile imzalanan sözleşmenin 5. Maddesinde " Taşeron sözleşme konusu kusurlu imalat, şartnamelere aykırı uygulama, malzeme kusuru ve her türlü aksaklık,… Doğacak maddi - kayıplardan, - kaza, gecikme ve zararlardan ve bunların neticelerinde sorumludur. Bu hususlardan doğacak hukuki, mal, ve cezai sorumluluk taşeron'a aittir. Her türlü tamir, ıslah ve yeniden yapım işlerini Taşeron, İşveren'in kabulüne kadar bilabedel yapmak zorundadır. Kabulden sonra da garanti koşulları devreye - bu konuda süre ve bedel olarak taşeron hiçbir. hak iddia edemez” maddesi bulunmaktadır. Bu mâdde uyarınca davalı sözleşmeye Uygun davranmayarak, yapması gereken işleri yapmamış olduğunu, yine 23. Maddesinde " İşverenin tamamen kendi yargisi sonucu Taşeron'un bilgi ve/veya İşgücü mali güç eksikliklerinden dolayı taahhüdünü yerine getirmekte geciktiği veya hiç getiremeyeceği kanısına vardığı veya Taşeronun fiil ve hareketleri dolayısıyla iş kalitesinin düşüklüğü vergi ve sigortaların ödenmemesi gerekli emniyet tedbirlerinin alınmaması ve işverene resmi müessese ve kuruluşlarca müeyyide uygulanması veya İşveren tamamen kendi yargısıyla bu gibi olayların meydana geleceği kanısına vardığı taktirde İşveren hiçbir hüküm ve karar almaya gerek kalmaksızın tamamen kendi yargısı İle İş bu sözleşmeyi tek taraflı feshetme hakkına sahip olduğunu, Sözleşmenin işveren tarafından bu şekilde feshedilmesi halinde Taşeron'un bu tarihe kadar yapmış olduğu ve gerek İşveren gerekse İdare'ce kabule şayan bulunan işlerin tutarı hesap edilip bundan kanuni stopajlar Taşerona bu zararlar düşülerek bakiyesi taşerona ödenir. Varsa kati teminatı ve teminat mektubu irat kaydedilir. "İşin bu şekilde tamamlanması sonunda gerekirse işveren bu malzeme ve/veya ekipmanı satarak alacaklarını ve uğradığı zararları karşılar karşılanmayan yararları için gerekli kanuni takibatı yaptırır. Taşeron işbu sözleşmenin bu şekilde feshinden dolayı İşverenden hiçbir hak ve talepte bulunmayacağını peşinen taahhüt etmiştir"! şeklinde hüküm bulunmakta olduğunu, Bu madde hükmüne göre davalının davacıdan herhangi bir bedel talep etme hakkı bulunamayacağı gibi davacının uğradığı zararlar sebebiyle uğradığı zararı talep etme hakkı bulunmakta olduğunu, davalı işi tamamlamayınca davacının başka bir firma anlaşmak durumunda kalmış ve daha yüksek bir bedelle işi tamamlatmış olduğunu, davacının buradan uğramış olduğu zarardan davalı sorumlu olduğunu, Davalı basiretli bir tacir davranarak yapamayacağı işi almaması gerektiğini, ancak davalı tacir, basiretli bir tacir gibi davranmayarak tamamlayamayacağı işi alarak davacı ile anlaşmış ve işi tamamlamayarak davacının zarara uğramasına sebebiyet vermiş olduğunu, davalı 16.11.2018 de davacı ile anlaşarak anahtar teslimi aldığı İşi 31.11.20218 yılında teslim edeceğini taahhüt etmiş, davalı yapabildiği örnek daire ve dükkanı dahi uzun sürede bitirebilmiş olduğunu, akabinde de işin devamını getiremediğini, davalı defalarca İkaz edilmesine rağmen işi yapmadığını, bunun üzerine davacı, davalı 31.11.2018 tarihinde işi tamamlayamayınca alüminyum doğrama İşini ve fotoselli 2 adet kapı yapım işini yapması için 17.12.2018 tarihinde ... ile Pvc yapım Işi için de 07.01.2019 tarihinde de ... S Pvc Doğrama İnş. Nak. Taah, San, Tic. Ltd. Şti. İle anlaştığını, davacının davalının kusuruyla yüksek bedelle yaptırdığı iŞ için uğramış olduğu zararını davalıdan tazmini gerekmekte olduğunu, şöyle ki davalı İle davacı arasında Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dava dosyasında; davalının yapmış olduğu işin bedeli için davacıya karşı başlatmış olduğu icra takibine İtiraza karşı açılan itirazın İptali davası görüldüğünü, bu davada tanık beyanlarında davacının davalıya yüksek bedelli çek verdiğini ancak davalının bu çeki kabul etmediği yani davalının işe devam etmeyerek yarım bıraktığı söylenmiş olduğunu, bu hususta davalı şirket tanığı olarak dinlenen ... ve ... ... İsimli kişilerin beyanı gereğince davalı şirket hem kendisine yapılan ödemleri kabul etmemiş hem de Işi tamamlamamış olduğunu, davacı açılan itirazın iptali davasında; davalının davasında haksız olduğunu, mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda davacının davalının kusuru sebebiyle uğradığı zararının tespit edilerek davalının alacağından mahsup edilmesini talep edildiğini ancak yerel mahkeme tarafından yanlış karar verilmiş olup taraflarınca dosya istinafa gönderilmiş olduğunu, ayrıca dosyada bilirkişiden rapor alındığını, davacının başka firmalarla anlaştığı dönemde; yabancı ülke paralarının değerinin artması, ürün ham maddeleri ithal malzeme olup ülkeye girdi fiyatlarının artması, bu artışla farklı markalarda ki Ürünlerin bedel artışını beraberinde getirmesi, kurda ki sert artışlar (rahlp bransın krizi) sebebiyle davacının davalıyla anlaştığı bedelin çok daha üzerinde işi tamamlattırmak durumunda kaldığını, bu sebeple de davalının kusuruyla davacının uğradığı zararın davalı tarafından karşılanması gerekmekte olduğunu, davalının işini 31.11.2018 – tarihinde bitirmesi gerekirken bitirmemiş ve davacının 17.12.2018 tarihinde ... ile Pvc yapım Işi için de 07.01.2019 tarihinde de ... S Pvc Doğrama İnş. Nak. Taah. San, Tic, Ltd. Şti. ile anlaşmış olduğunu, bu sebeple de 396 ada 54 parselde bulunan 2 binanın bitimi süresi totalde 6-7 ay uzadığını, 2 binanında zamanında tamamlamaması sebebiyle davacının Inşaatı zamanında bitirememiş 've inşaatın bitiminin süresi ve dairelerin satış süresi uzadığını belirterek davanın kabulü ile, davalının İşi tamamlamaması sebebiyle davacının aynı işi daha yüksek bedelle başka firmalara yaptırması sebebiyle davalı ile anlaşılan bedelle diğer firmalar ile anlaşılan bedel arasında ki bedel farkının bilirkişi marifetiyle hesaplanarak fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00TL müspet, 100,00 TL menfi zarar toplamda 200,00 TL'nin tazminine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Birleşen dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ile davalı şirket arasında imzalanan 16/07/2018 tarihli sözleşme ile davacı şirket tarafından anılan sözleşme ile Kayseri İli ... Parseldeki inşaatın genel tanım, binanın dış yüzüne bakan yüzeylerde projesine uygun pvc ve aliminyum doğramaların imalat ve yapım işçiliği yapım işi üstlenildiğini, bunun karşılığından davalı şirket tarafından ödeme yapılacağını, sözleşme uyarınca davacının edimlerini yerine getirdiğini, fatura düzenlendiğini ancak ödeme yapılmadığını, ödeme yapılmadığı gibi davacı şirket inşaat alanına çağrılmayarak işine devam ettirilmediğini, bunun üzerine icra takibi başlatıldığını, ancak davalı tarafça takibe itiraz edilerek takibin durdurulduğunu, Kayseri 2. ATM ... Esas ... Karar sayılı ilamıyla davacının haklılığının ispatlandığını, davalının itirazının iptaline karar verildiğini, davalı tarafından sözleşmenin eylemli olarak feshedildiğini, davacı açısından ifanın imkansızlığı oluştuğunu, sözleşme iş sahibinin kusuru tarafından imkansız hale gelmiş veya feshedilmişse yüklenicinin ayrıca tazminat isteme hakkı olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, davacının yoksun kaldığı kar ve zararların talep etme hakkı bulunduğunu, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla mahrum kalınan kar için 01/09/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte şimdilik 10.000,00-TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Asıl dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından açılan dava haksız ve mesnetsiz olup, davacı şirket kötüniyetli olmasına rağmen talepte bulunmakta olduğunu, davacının iddialarını kabul etmediklerini, zira, davacı gerçekleri çarpıtarak münharif beyanlarla haksız ve hukuka aykırı çıkar peşine düşmüş olduğunu, davacı şirket ile davalı/borçlu şirket arasında imzalanan 16.07.2018 tarihli sözleşme ile davalı şirket tarafından anılan sözleşme ile Kayseri İli, ... Parselde deki inşaatın , genel tanım, binanın dış yüzüne bakan yüzeylerde projesine uygun, pvc(schüco) ve aliminyum doğramaların imalat ve yapım işçiliği yapım işi üstlenilmiş olduğunu, yine anılan sözleşmenin 9. Sayfasında bulunan 17.1.1 maddesi uyarınca davacı şirket, öncelikle Kayseri İli, Talas İlçesi, 396 Ada , 5 Parselde bulunan inşaatın dükkan alüminyum cephesi ve örnek dairelerin alüminyum pencerelerini yapacak ve bunun karşılığında davacı şirket tarafından ödeme olacağını, dolayısıyla 16.07.2018 tarihli sözleşmenin 9. Sayfasında bulunan 17.1.1 maddesine göre davalının öncelikle anılan inşaatta dükkan ve örnek dairelerin alüminyum cephesi ve örnek dairelerin alüminyum pencerelerini yapması; bunun karşılığında da davacı /borçlu şirketin yapılan işçilik ve kullanılan malzeme karşılığı tutarı ödemesi gerekmekte olduğunu, anılan sözleşme uyarınca davalı şirket tarafından öncelikli olarak üzerine düşen görev ve sorumluluk yerine getirilmiş olup, davacı/borçlu tarafından Kayseri İli, ... Parselde bulunan inşaatta gösterilen 2 örnek dairenin ve bir adet dükkanın alüminyum cephesi vs. yapım işçiliği özen dahilinde, projeye ve sözleşmeye uygun şekilde eksiksiz ve kusursuz olarak gerçekleştirilmiş olduğunu, (davalının edimini yerine getirdiğine dair Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporu olduğunu, kullanılan malzeme ve yapılan işçilik neticesinde sözleşmeye ve özen borcuna uygun olarak üzerine düşen görev ve sorumluluğu yerine getirerek, İŞVEREN'in talimatları doğrultusunda öncelikle örnek dairelerin ve dükkanın alüminyum cephesi vs. yapım işçiliğini tamamlayan davalı şirket tarafından, davacı şirkete fatura düzenlenmiş ve ödeme talep edilmiş olmasına rağmen davalı tarafça davalıya ödeme yapılmadığını, davacı şirket davalıya ödeme yapmadığı gibi davalı şirketi inşaat alanına da çağırmayarak işine devam ettirmemiş olduğunu, bunun üzerine taraflarınca alacağın tahsilini sağlamak için Kayseri Genel İcra Dairesi’nin ... E. sayılı dosyası ile davacı aleyhinde ilamsız icra takibinde bulunulmuş olduğunu ancak davacı tarafça Kayseri Genel İcra Dairesi’nin ... E. sayılı dosyasına haksız ve kötüniyetli olarak itiraz edilerek takip durdurulmuş olduğunu, davacı tarafça Kayseri Genel İcra Dairesi’nin ... E. sayılı dosyasına yapılan haksız itirazın iptalini sağlamak amacıyla Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile itirazın iptali talepli dava ikame edilmiş olduğunu, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile, Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasına davalı tarafça yapılmış olan itirazın kısmen iptali ile takibin 16.019,80 TL asıl alacak üzerinden devamına karar verilmiş olduğunu, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin kararından da anlaşılacağı üzere, davalı sözleşme kapsamında üzerine düşen edimleri eksiksiz ifa etmiş olmasına rağmen davacı taraf kendi üzerine düşen edimi ifa etmediği gibi sözleşmeye aykırı davranarak, sözleşmeye göre davalının yapması gereken işleri üçüncü kişiye vermiş olduğunu, bu haliyle davacı tarafından sözleşme eylemli olarak feshedilmiş ve davalı açısından ifa imkansızlığı oluşmuş olduğunu, eser sözleşmelerinde ücret borcu iş sahibinin asli edimi olduğunu, sözleşmede kararlaştırılan ödemenin yapılmamış olması halinde yüklenicinin işe devam etmesi beklenemez olduğunu(TBK 97), bu halde yüklenici, iş sahibinin borcunu ifa edinceye kadar işi durdurabilir veya sözleşmeyi fesih hakkını kullanabilir olduğunu, sözleşme iş sahibinin kusuru tarafından imkansız hale gelmiş veya feshedilmişse yüklenicinin ayrıca tazminat isteme hakkı olduğunu, somut olayda ise taraflar arasında imzalanan 16.07.2018 tarihli sözleşmenin 17.1.1'inci maddesine göre yapılacak iş iki parçalı olarak belirlenmiş, ödemenin ise parçalı işlerin yapımından sonra ödeneceği kararlaştırılmış olduğunu, 16.07.2018 tarihli sözleşmenin 17.1.1. maddesi;'' ... Parselde bulunan 1 adet 4+1 4. Kat daire: 495.000,00 TL ye ... Dış Ticaret Sanayi ve Limited Şirketi'ne iş karşılığı verilecektir. Ayrıca 42.000 TL'lik ilave ödeme yapılacaktır. Bu ödeme dükkan alüminyum cephesi ve örnek dairelerin alüminyum pencereleri yapıldığında ödeme çek ile yapılacaktır.'' hükmüne istinaden davalı tarafından sözleşmede belirtilen dükkan alüminyum cephesi ve örnek dairelerin alüminyum pencerelerinin imalatı yapıldığını, davalı edim yükümünü yerine getirdikten sonra davacı iş sahibinin asli edim yükümlülüğü olan ücret ödeme borcunu yerine getirmesini talep etmişse de davacı yanca hiçbir şekilde ödeme yapılmamış olduğunu ayrıca iş sahibi davalıya ödeme yapmadığı gibi, sözleşmede kararlaştırılan işlerin yapım işini başka şahıslara vererek sözleşmeyi eylemli olarak haksız biçimde feshetmiş olduğunu, iş sahibi sözleşmede üzerine düşen edimleri yerine getirmeyerek davalının maddi ve manevi anlamda zarara uğramasına sebebiyet verdiğini, dolayısıyla sözleşmenin ifasının davalı tarafından imkansızlaşmasına iş sahibin kusurlu davranışları neden olduğundan davalının tazminat isteme hakkı doğmuş olduğunu, somut olay açısından davalı şirketin tazminat isteme hakkı doğmuşken, iş sahibinin tazminat talebinde bulunması abesle iştigal olduğunu, davalı şirket tarafından 01.09.20218 tarihinde fatura kesilmiş, iş sahibi 01.09.2021 tarihi itibariyle temerrüde düşmüş, yine bu tarihten sonra ödeme yapmayarak davalı işe davet etmemiş ve davalının yapması gereken işlerle alakalı üçüncü şahıslarla anlaşma yaparak davalı açısından ifayı imkansız hale getirmiş ve sözleşmeyi eylemli olarak feshetmiş olduğunu, bu nedenle davalı tarafından Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile davacı aleyhinde tazminat davası ikame edilmiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Birleşen dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının mahkemeye yanıltmaya çalıştığını, davacının yapmayı taahhüt ettiği işi eksik tanımladığını, davacı ile anahtar teslimi yapılmasına karar verildiğini, davacının bu ibareyi kullanmadığını, çarpıtarak beyanda bulunulduğunu, davacının yapamayacağı işi kabul ettiğini, ancak mali yeterliliği distribütör firmadan mal almaya yetmediği için örnek daire ve dükkanları yaptıktan sonra işi bıraktığını, daha sonra icra takibi başlatıldığını, itiraz üzerine takibin durdurulduğunu, sözleşmede taşeron olan davacının işi geciktirmesi durumunda davalıdan herhangi bir bedel talep edemeyeceği konusunda madde bulunmasına ve davacının işi yarım bırakmasından dolayı davalının maddi zarara uğradığını, ancak aleyhe sonuçlanmadığını, bu davanın reddi gerektiğini, davacının kötü niyetli ve haksız olduğunu, bu nedenlerle davacının haksız ve kusurlu eylemleri nedeniyle davacının kusuruna dayanarak davalıya karşı açılan davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE
Asıl dosyada dava, davalı tarafından davacı adına yapılması gerektiği iddia edilen "Kayseri İli, ... Parseldeki İnşaatın, genel tanım binanın dış yüzüne bakan yüzeylerde projesine uygun pvc (schüco) ve alüminyum -doğramaların imalat ve yapım İşçiliği işi"nin zamanında ve eksiksiz bir şekilde yapılıp yapılmadığı, davacının aynı işi başkaca firmalara yaptırması iddiasından kaynaklı olarak uğradığı müspet ve menfi zararı olup olmadığı, varsa miktarı hususlarına ilişkindir.
Birleşen dosyada dava, eser sözleşmesinden kaynaklı yüklenici davacının iş sahibi davalı aleyhine açmış olduğu sözleşmenin haksız fesih edildiğinden bahisle uğramış olduğu müspet zararların tazmini istemine ilişkindir.
Gevher Nesibe Vergi Dairesi'ne, Erciyes Vergi Dairesi'ne, Mimarsinan Vergi Dairesi'ne, Kayseri 1. İcra Hukuk Mahkemesi'ne, Türkiye İş Bankası'na, Kayseri Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü'ne, Finansbank A.Ş'ye, Halk Bankası A.Ş'ye, Vakıfbank Genel Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerelere cevap verildiği ilgili evrakların dosya arasına alınmış olduğu görülmüştür.
Bilirkişi heyetinden alınan 20/09/2022 havale tarihli raporda ; Davacının mübrez 2018-2019-2020-2021-2022 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, içerdiği kayıtların birbirini doğruladığı, defterlerin bu haliyle HMK 222/2 uygun olduğu, Davacının mübrez 2018-2019 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, içerdiği kayıtların birbirini doğruladığı, defterlerin bu haliyle HMK 222/2 uygun olduğu, taraflar arasında 16/07/2018 tarihli bir sözleşme akdedildiği, bu sözleşme gereği pvc (scüco) ve alüminyum doğramaların imalatı ve yapım işçiliği yapım işi hususunda anlaşılmış olduğu, sözleşme bedelinin ise 495.000,00 TL değerinde bir adet daire + 42.000,00 TL tutarında çek olarak belirtilmiş olduğu, bu sözleşme gereğince işin bitim tarihinin 31.11.2018 olduğu tespit edilmiştir. Sözleşmenin 9. Sayfasında yer alan düzenleme gereği işin iki parça olarak nitelendirilebileceği, ... tarafından, A ve B bloklardaki 2 adet örnek dairelerin dış cephe PVC pencere ve kapı doğramalarını tamamlamış olduğu hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı, 01/09/2018 tarihli faturaya istinaden ödeme yapılmamış olması nedeni ile ...'nun temerrüde düşmüş olduğu ancak bu temerrüd hali nedeni ile TBK 97 kapsamında değerlendirme yapılırken, MK m. 2 f. 2 kapsamında ...'ın hakkını kötüye kullanmaması gerektiğinin, ...'nun ödemekte geciktiği meblağın toplam borcuna nazaran miktarının nazara alınması gerektiği, taraflar arasında yaşanan süreçte, ödemede gecikme olması gerekçesi ile sözleşmenin ... tarafından feshedildiği kanaatine varılmıştır. ...'nun menfi zararının 179.389,11 TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi heyetinden alınan 03/04/2023 havale tarihli raporda ; ... Ltd. Şti. 2018-2019-2020-2021-2022 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, içerdiği kayıtların birbirini doğruladığı, defterlerin bu haliyle HMK 222/2 uygun olduğu, ... Ltd.Şti'nin 2018-2019 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, içerdiği kayıtların birbirini doğruladığı, defterlerin bu haliyle HMK 222/2 uygun olduğu, Sözleşmeye konu işin davalı/karşı davacı ... Ltd. Şti tarafından teslimde geciktiği , temerrüde düştüğü ve tamamlayamaması sebebiyle davacı/karşı davalı ... Ltd. Şti'nin aynı işi daha yüksek bedelle başka firmalara yaptırması sebebiyle davalı ile anlaşılan bedelle diğer firmalar ile anlaşılan bedel arasında ki bedel farkı oluştuğu ve bu bedel farkından ... Ltd. Şti'nin sorumlu olduğu hususunda sayın mahkemece kanaatine varılması halinde bu tutarın 179.389,11 TL olacağı, Sayın Mahkemece davalı/Karşı Davacı ... Ltd. Şti'nin TBK 97. Maddesi kapsamında ödemezlik defi hakkının bulunduğu ve davacı Kuşolu Ltd.Ştinin sözleşmeyi haksız olarak feshettiği kanaatine varılması halinde ... Ltd. Şti'nin yoksun kaldığı karı kapsayan müspet zararını talep edebileceği kanaatine varılması halinde ise yoksun kalınan kar kaybı kapsamında tazminat hesabı için Yargıtay içtihatları kapsamında kesinti yöntemi ile indirilecek kalemler tenzil edildikten sonra tazminat hesabı yapılabileceği, ve bu hesaplamanın heyetimiz görev alanı dışında olup bu hususta Borçlar Hukuku Konusunda Uzman Bilirkişi marifetiyle değerlendirme yapılabileceği,... Ltd. Şti tarafından sözleşme ile kendisine verilecek dairenin güncel değeri ile o günki değer arasındaki farkın da yoksun kaldığı karı olduğu yönündeki iddiasının sayın mahkemece kabulü halinde de taşınmazın güncel değerinin belirlenmesi heyetimiz görev alanı dışında yer aldığına dair kanaati oluştuğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin 21/06/2023 tarihli davanın tam ıslahına ilişkin beyan dilekçesi sunmuş olduğu görülmüştür.
Bilirkişi heyetinden alınan 28/08/2023 havale tarihli ek raporda; ... şirketi ve dava dışı şirketlerin defterlerine işlenildiği iddia edilen faturaların müvekkil şirket ile ... şirketi arasındaki sözleşme uyarınca edimin ifa edileceği yere yönelik olduğunun ispat edilmesi gereklidir. Ancak ... şirketi tarafından deftere işlenen faturaların dava konusu işe yönelik olduğuna dair herhangi bir delil bulunmadığı, yine belirtmek gerekir ki yalnızca davacı- karşı davalı şirketin defterleri incelenmiş olup, işin yaptırıldığı iddia edilen ... ve ... Pvc. Ltd.Şti.'nin defterleri incelenmemiştir. Sayın mahkemece de takdir edileceği üzere yalnızca iddia edenin defterinde kayıtlı bulunan faturalar kesin delil değerinde olmayıp dava konusu işin iddia edilen tutarda olduğunu ispatlaması mümkün değildir. " denilmiştir. Dava dışı ... ve ... Pvc. Ltd.Şti.'ne ait ilgili dönem BS formlarından, dava konusu faturaların tespiti yapılabilecek olup, Dosya kapsamı ve faturalardan, faturaya konu malzemelerin kullanım yerinin tespiti mümkün olmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, davacı tarafça 21/06/2023 tarihli tam ıslah dilekçesi ile davalı ile aralarındaki ticari ilişkiden kaynaklı oluşan zararın tespiti ile ödenmesi talep edilmiş ise de, davacının zarar talebinde haklı olup olmadığının tespiti için deliller toplanmış ve yukarda belirtildiği üzere bilirkişi raporları alınmıştır. Tarafları ve ticari ilişkisi aynı olan Mahkememizin ... E ... K sayılı dosyasının istinaf edilmesi üzerine verilen Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi’nin 2021/1375 E, 2022/292 K sayılı kesinleşen kararında ise Davacının ... Şirketi, davalının ... şirketi olduğu davada, “… davacının örnek daire ve dükkanların işini yaptığı tarafların kabulünde olup, bilirkişilerce bu işin karşılığının davalıca ödendiğinin ispatlanamamış olması nedeni ile davacının ödemezlik defi kapsamında işi yarım bırakmasında haklı olduğu, dolayısıyla davalının zarar hesabı ve mahsup talebinin de yerinde olmadığı kanaatine dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesinde isabetsizlik yoktur” denildiği görülmüş olup, aynı ilişkiye dayalı açılan iş bu dava da söz konusu ilama göre davalı ... şirketinin ödeme yapılmaması nedeni ile işi tamamlamaması konusunda haklı bulunmuş olması ile iş bu davada söz konusu bu ilam esas alındığında artık davacı tarafın işin tamamlanmamasından kaynaklı davalıdan zarar talebinde bulunamayacağı değerlendirilerek davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir.
Birleşen 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E, 2022/42 K sayılı dosyasında ise, davacı tarafça davalı ile ticari ilişkiden kaynaklı oluşan yoksun kalınan karın ödenmesi talep edilmiş ise de, Mahkememizce karara esas alınan 19/09/20222 tarihli heyet raporda “… taraflar arasında akdedilen sözleşme incelendiğinde fesih halinde müspet zararında talep edilebileceğine dair bir düzenleme olmadığı ve saklı tutulmadığı görülmektedir. Bu nedenle ... tarafından sözleşmenin feshi yoluna gidildiğinden yoksun kalınan kar talep edilemeyecek ancak menfi zararın talep edilmesi söz konusu olacaktır.” denilmekte olup, sözleşmede mahrum kalınan kara yönelik düzenleme olmadığından bu konuda talepte bulunulamayacağından bilirkişi raporuna itibar edilerek birleşen davacı tarafın talebinin de yerinde olmadığı anlaşılmış ve birleşen davanın da reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
ASIL DAVADA;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 269,85 TL maktu karar ve ilam harcından dava açılırken davacıdan peşin olarak alınan 80,70-TL peşin harç ve 3.100,00-TL ıslah harcın mahsubu ile artan bakiye 2.910,85 TL'nin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan yargılama harç ve giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan toplam 4.000,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmının karar kesinleştiğinde ve talebi halinde taraflara iadesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 28.702,25-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
7-İhtiyati tedbir kararı için alınan teminatın HMK'nun 392/2 maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açıldığının dosyamıza bildirilmemesi halinde davacıya iadesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
BİRLEŞEN KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... ESAS ... KARAR SAYILI DAVA DOSYASINDA;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 269,85 TL maktu karar ve ilam harcının davacıdan peşin olarak alınan 170,78-TL peşin harçtan mahsubuyla eksik kalan 99,07-TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan yargılama harç ve giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmının karar kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.20/12/2023
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza