T. C.
K A Y S E R İ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/1035
KARAR NO: 2023/444
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 10/02/2022
NUMARASI: 2020/374 Esas, 2022/123 Karar
DAVANIN KONUSU: Alacak
DAVA TARİHİ: 25.06.2020
İSTİNAF KARARININ
VERİLDİĞİ TARİH: 03.03.2023
YAZILDIĞI TARİH: 03.03.2023
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/374 Esas 2022/123 Karar sayılı kararına karşı davacı vekilinin istinaf başvurusu nedeniyle Dairemize gönderilmiş olmakla inceleme aşamasında dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLÜP GÖRÜŞÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 05.02.2019 günü saat 15:20 sıralarında davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile Karayolları kavşağı istikametinden gelip ... Bankası İstikametine kavşaktan geçiş yapmak isterken kırmızı işikta geçtiği sırada, ...istikametinden Karayolları istikametine seyir halinde olan müvekkiline ait araca çarptığını; müvekkilinin aracında hasar meydana geldiğini; kazaya karışan ... plakalı aracın sigortacısının ... AŞ. olduğunu; müvekkilinin bu kaza nedeniyle uğramış olduğu onarım, yeni parça masrafları gibi zararların bir kısmını kendi sigorta şirketinden aldığını, kendi sigorta şirketince ödenilmeyen bedeli kazaya karışan diğer aracın sigorta şirketinden talep ettiğini, zararın karşılanmadığını; müvekkili aracının ... marka olarak Türkiye'de satışta olmayan bir araç olduğunu; satışı ve tamiri Türkiye'de yapılmayan bu aracı müvekkilinin ikamet ettiği Almanya'da tamir ettirmek zorunda kaldığını, eksper raporu almak zorunda kaldığını; aracın toplam tamir masrafının halen belirli olmadığını; aracın yurt dışında olduğundan ödemelerin Euro üzerinden yapıldığını; aracın kazalı hale geldiğinden dolayı değer kaybı oluştuğunu; sonuç olarak, müvekkilinin aracını tamir etmek için harcadığı ve harcaması gereken masraflardan karşılanmayan bedelin kaza tarihinden itibaren karşılanmasını, kaza tarihinden itibaren en yüksek oranda faize hükmedilmesini; müvekkili aracında meydana geler değer kaybının tespitini ve karşılanmasını, kaza tarihinden itibaren en yüksek oranda faize hükmedilmesini; dava harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plakalı araca davacıya ait ... plakalı aracın çarpması sonucu her iki tarafta da hasar meydana geldiğini; müvekkiline ait ... plakalı aracın ...ya ait ...nolu Kasko ve ...'ya ait... no'lu Trafik Sigortası Poliçesi bulunduğunu; davacının, müvekkilinin aracını yolda görmesine rağmen kontrolsüz bir şekilde yola çıkarak kazaya sebebiyet verdiğini; müvekkilinin kusurunun olmadığını; kaza tespit tutanağını kabul etmediklerini; davacı tarafça dosyaya sunulan bir kısım Almanca metinlerin içeriği hakkında bilgi sahibi olmadıklarından kabul etmediklerini; davacının aracında sadece ön kaputta ezilme olduğunu; davacı tarafın müvekkili aracının Trafik Sigortasına başvurarak uğradığı maddi tazminatı ve araçtaki değer kaybına ilişkin bedeli tahsil ettiğini; karşılanmayan bir zarar kalmadığını; ... Sigortaya davanın ihbarını talep ettiklerini; sonuç olarak, davacı tarafından açılan davanın reddini; davanın ... AŞ.'ne ihbarını; yargılama gideriyle vekalet ücretinin davacıya tahmilini talep etmiştir. Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın ZMMS teminatı limitini aşan durum olması halinde müvekkili şirketin sorumluluğunun ortaya çıkacağını; taleplerin öncelikle ZMM sigortacısı olan ve davalı konumunda yer alan ... A.Ş. tarafından karşılanması gerektiğini; müvekkili tarafından temin edilen ekspertiz raporuna göre, hem kendi Kasko sigortacısından, hem de zarar veren aracın trafik sigortacısından ödeme aldığının anlaşıldığını; ... plakalı aracın ZMM Sigorta poliçesi teminat limitinin tüketildiğinin tespiti halinde değer kaybına ilişkin olarak; müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu; kusur durumunun tespiti gerektiğini; davanın reddi talepleri asıl almakla, değer kaybı talepleri Genel Şartlar da açıkça belirtildiğini, hesaplamada Genel Şartlar hükümlerinin esas alınması gerektiğini; talep edilen faiz türünün hatalı olduğunu; faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu; sonuç olarak, davanın reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa tahmilini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
İlk derece mahkemesince; davacıya ait aracın yurtdışı plakalı olduğu ve Türkiye'de satışı bulunmadığı görülmüştür. Davacının ... Sigortadan kaza nedeniyle 5.463,90 Euro ödeme aldığı görülmüştür. Davacının ayrıca yurdışı sigortasından toplam 4.397,37 Euro kaza nedeniyle ödeme aldığı görülmüştür. Mahkememiz dosya kapsamında kusur ve hasar konusunda rapor almıştır. Alınan rapor ve ek rapor uyarınca davalı ...'ın kırmızı ışık ihlali yaptığı ve tam kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Davacının aracındaki hasar bedelinin yurt dışı fiyatlarına göre hasar bedelinin 7.093,31 Euro olduğu, araçtaki değer kaybının ise 750,00 Euro olduğu tespit edilmiştir. Yurtdışı eksper tarafından ise değer kaybı 1.200,00 TL Euro olarak değerlendirildiği görülmüştür. Davacı sonuç olarak sigorta şirketlerinden 9.861,27 Euro ücret tahsil ettiği görülmüştür. 7.093,31 Euro hasar bedeli olduğu kabul görmüştür, değer kaybı ise 1.200,00 Euro olduğu kabul edilse bile davacının toplam zararının 8.293,31 TL olduğu kabulü gerekir. Davacı ise toplamda sigorta şirketlerinden 9.861,27 Euro tahsil ettiğinden herhangi bir zararı bulunmadığından ve fazlaca ödeme aldığından davanın reddine dair karar verildiği anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin aracının kazalı hale geldiğinden dolayı değer kaybının oluştuğunu, müvekkilinin 4.397,37 EURO'yu yurt dışı sigorta şirketinden aldığına dair bir belge olmamasına rağmen bu parayı aldığına dair karar vermesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, müvekkilinin yurt dışı sigorta şirketinden 1.669,89 EURO aldığını, kaldı ki bu tutarın 7.133,79 EURO olan araç tamir işçiliği ve yedek parça bedelinden ...'nın 5.463,90 EURO ödeme yapmış olması nedeniyle içinden bu tutar düşülerek müvekkiline araç tamiri ve yedek parça tutarı olarak 1.669,89 EURO ödeme yaptığını, yani müvekkilinin bu ücret haricinde yurt dışından bir ücret almadığını, yurtdışı eksper tarafından aracın değer kaybının 1.200,00 EURO olarak değerlendirildiğinde müvekkiline davalılar tarafından 1.200,00 EURO olarak değer kaybının ödenmesi gerektiğini, ilk derece mahkemesince kurulan hükmün hukuka aykırı olduğunu, gerekçeli kararında yurt dışı sigorta şirketi tarafından 4.397,37 EURO'luk ödeme yapıldığına dair görüşünü bir belgeye dayandırmadan hüküm kurulduğunu, Yurt dışı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeye dair belgeden görüleceği üzere 4.397,37 EURO'luk değil 1.669,89 EURO'luk ödeme yapıldığını, bu nedenlerle ilk derece mahkemesince hatalı ve hukuka aykırı olarak kurulan hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dairemizce, HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınmak suretiyle yapılan incelemede;Dava, davacıya ait ... yabancı plakalı araçta meydana gelen tamir masrafları ve değer kaybının karşılanmasına ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılamada konusunda uzman bilirkişi Dr. Öğretim Üyesi ... ( ... Mühendislik Fakültesi Makine Yüksek Mühendisi) tarafından hazırlanan raporda meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında davalı sürücü ...'ın asli kusurlu olduğu (2918 Sayılı KTK'nın m.47/1-b ve m.84/a) kırmızı ışık ihlali yaptığı, davacı ...'ya ait ... plakalı araç sürücüsü ...'nun atfı kabil bir kural ihlalinin bulunmadığı hususunun belirtildiği, yani davalı ...'ın kazada %100 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Yine aynı bilirkişi tarafından hazırlanan raporda davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen hasarın tamir masrafının KDV dahil 7.093,31 Euro olduğu, araçtaki tamirden kaynaklı değer kaybının ise 750,00 Euro olacağı tespit edilmiştir. Dosyada mevcut evraklarda davalı ...'a ait ... plakalı aracın ... A.Ş. tarafından ZMMS'nin yapıldığı, bu sigorta şirketi tarafından davacıya hasar nedeniyle poliçe limiti kapsamında 5.463,90 Euro ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Her ne kadar ilk derece mahkemesi davacının aracının kasko sigortasını yapan şirket tarafından da davacıya 4.397,37 Euro ödeme yapıldığını, böylece davacının almış olduğu toplam ödemenin 9.861,27 Euro'ya ulaştığını, bu tutarın davacının aracındaki maddi hasarı ve değer kaybını karşıladığı gerekçesiyle davanın reddine karar vermiş ise de; dosyadaki evrakların incelenmesinde 4.397,37 Euro'nun davacıya ait aracın yurt dışında yapılan tamiratına ilişkin fatura olduğu, bu rakamın davacıya ödendiğine ilişkin bir belge olmadığı, aksine davacıya yurt dışı kasko sigortası tarafından istinaf dilekçesi ekinde sunulan ve tercümesi yapılmış belge incelendiğinde 1.669,89 Euro ödeme yapıldığı, daha önce ... A.Ş. tarafından davacının aracındaki hasar nedeniyle yapılan 5.463,90 Euro ödeme de dikkate alındığında davacının aracındaki maddi hasar ile ilgili davacıya toplam 7.133,79 Euro ödeme yapıldığı, böylece davacının aracındaki maddi hasarın karşılandığı, ancak davacı tarafın istinaf dilekçesinde belirttiği gibi araçtaki değer kaybından kaynaklı zararının karşılanmadığı sonucuna varılmıştır. Davacı tarafın bu hususa ilişkin istinaf talebinde haklı olduğu görülmüştür. Davacı vekili dosyaya sunduğu 16.12.2021 tarihli ıslah dilekçesinde ıslah tarihi itibariyle (16.12.2021) aracında meydana gelen 1.200,00 Euro değer kaybının TL karşılığı olan 20.500,00 TL'nin davalılardan tahsilini talep etmiştir. Dosya da alınan bilirkişi raporuna göre davacının aracında meydana gelen değer kaybı 750,00 Euro olarak tespit edilmiştir. Bu durumda davacının aracındaki hasar bedelinin gerek ... A.Ş. (poliçe limiti ile sınırlı olarak) tarafından ve gerekse davacının yurt dışındaki kasko sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme ile karşılanmış olduğu ancak araçtaki değer kaybından kaynaklı zararının giderilmediği ve bu zarar miktarının da bilirkişi raporuna göre 750,00 Euro olduğu, ıslah tarihindeki karşılığının 750,00 Euro x 16,55 TL = 12.412,50 TL olduğu anlaşılmakla değer kaybına ilişkin davasının bu miktar üzerinden kısmen kabulüne ( davacının toplam talebi 20.500,00 TL) karar vermek gerekmiştir. Bu durumda dairemizce istinaf kanun yoluna başvuran davacının istinaf talebi yerinde görülerek 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/374 Esas 2022/123 Karar sayılı kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere) ;
A-) Davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca KABULÜNE, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10.02.2022 tarih, 2020/374 Esas, 2022/123 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
B-) 1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE;
Davacının aracındaki değer kaybı nedeniyle oluşan zararına karşılık 12.412,50 TL'nin davalılar ... ve ... A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, davalı ... yönünden haksız fiil tarihi olan 05.02.2019 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, davalı ... A.Ş. yönünden dava tarihinden itibaren faiz uygulanmasına ve sorumluluğunun poliçe limitleri ile sınırlı olmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-) Karar tarihi itibariyle alınması gerekli olan 847,89 TL harçtan başlangıçta peşin olarak alınan 54,40 TL peşin harç ve 335,00 TL ıslah harcının mahsubu ile eksik kalan 458,49 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
3-) Davacı tarafça yatırılan 54,40-TL peşin harç, 54,40 TL başvurma harcı ve 335,00 TL ıslah harcı toplamı 443,80-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-) Davacı tarafça yapılan 863,50 TL yargılama giderinin davanın kabul red oranına göre hesap edilen 522,76 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-) Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-) Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 8.087,50 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
7-) Karar kesinleştiğinde artan avansın bulunması halinde ilgilisine resen iadesine,
C-) 1-) İstinaf kanun yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan 80,70 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya İADESİNE,
2-) Davacı tarafından yapılan 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 52,00 TL e-tebligat gideri ve 73,60 TL posta masrafı olmak üzere toplam 346,30 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
3-) İstinaf yargılaması bakımından davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının HMK'nun 333. maddesi, Yönetmeliğin 207/1. maddesi ve HMK Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesi hükümleri uyarınca yatırana İADESİNE,
4-) Kararın kesin olması nedeniyle taraflara tebliği, harç ve gider avansı iadesi işlemlerinin 6100 sayılı HMK md. 302/5 ve 359/3 uyarınca ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair; tarafların yokluğunda, Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 353/1-b-2 uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca Yargıtay'da temyiz yolu kapalı (kesin) olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 03/03/2023