T. C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/2775
KARAR NO: 2023/1476
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2022/986 Esas, 2022/794 Karar
DAVANIN KONUSU: Alacak (Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:
İSTİNAF KARARININ
VERİLDİĞİ TARİH: 19/09/2023
YAZILDIĞI TARİH: 19/09/2023
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/986 Esas, 2022/794 Karar sayılı ilamı davacı vekili tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle inceleme aşamasında dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLÜP GÖRÜŞÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile ... Ltd. Şti arasında, 28/03/2010 tarihli ve 01/07/2010 - 01/07/2020 yıllarını kapsayacak şekilde 10 yıllık kira sözleşmesi imzalandığını, ... Ltd. Şti' nin talebi ile sözleşmenin feshedildiğini, davalı tarafın onayı ve izni doğrultusunda sözleşmeden doğan tüm hak ve yetkileri müvekkili şirkete devrettiğini, ... isimli firmaya yüklü miktarlarda ödeme yapıldığını, müvekkili ile davalı arasında aynı yerleri için 01/03/2012 tarihli kira sözleşmesi imzalandığını, T.C Erciyes Üniversitesi ... Binası ve ... Merkezi -... binasının 28, 29, 39 numaralı alanları ve terasının tamamının müvekkiline 8 yıl 4 aylığına kiralandığını, davalı tarafın sözleşmeye aykırı davrandığını, sözleşme şartlarını uygulamaması, müvekkilini her açıdan zor durumda bırakması girişimleri bulunduğunu, davalı tarafla yalnızca 39 numaralı taşınmazı kapsayacak şekildi yeni bir sözleşme imzalandığını, kısa süre sonra davalının müvekkiline 39 numaralı alandan da çıkmasını istediğini, davalının tüm tutum ve davranışlarının kira sözleşmesine aykırı olduğunu, müvekkilini telafisi güç ve imkansız zararlara uğrattığını, davalı tarafça bu zamana kadar da karşılanmadığından, müvekkilinin yapmış olduğu tamir, tadilat, tefriş giderleri ve demirbaşların bedeli olan 278.200,00-TL' nin sözleşme tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faizi ile birlikte, oluşan manevi zararların da bir nebze olsun karşılanması için 50.000,00-TL' nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: ilk derece mahkemesince davanın hmk madde 114/1-c gereğince görevsizliği nedeniyle dava şartı yokluğundan hmk madde 115/2 gereğince usulden reddine, hüküm kesinleştiğinde ve istek halinde dava dosyasının görevli kayseri sulh hukuk mahkemesine gönderilmesine, dair karar verildiği görülmüştür.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili tarafından süresinde verilen istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesi ve ekleri incelendiğinde işbu davanın, mutlak ticari dava olmasa bile nispi ticari dava niteliğinde olduğunu, müvekkili ve davalı tarafın tacir olduklarını, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendiren bir konuda sözleşme düzenlediklerini, dava konusu uyuşmazlığın ticari nitelikte olduğunu, davaya bakmaya görevli mahkeme Ticaret Mahkemesi olduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında yapılan "Kira Sözleşmesi" nin 2. Sayfasında "Sözleşmenin Süresi" başlıklı bölümün 2. Paragrafında açıkça "İşbu sözleşme ve kiralanan alan 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanunun kapsamı dışındadır" şeklindeki madde / konulan hüküm, uyuşmazlığın ticari nitelikte olduğunu, görevli mahkemenin ticaret mahkemeleri olduğunu ortaya koyduğunu, tarafların sözleşme serbestisi kapsamındaki anlaşması ve konulan özel hüküm gereği de işbu davaya bakmaya görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemeleri değil Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, HMK gereği mahkemenin görevli olması dava şartı olduğunu, dava şartları ve ilk itirazların ise ön incelemede sonuca bağlanacağını, ön inceleme duruşması yapmaksızın dosya üzerinden karar verilebilmesi için dahi davanın ön inceleme aşamasına getirilmiş olması gerekli olduğunu bu nedenlerle verilen görevsizlik kararı yerinde ve hukuki olmadığını, müvekkilinin istinaf başvurusunun ve taleplerinin kabulü ile, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/986 E. 2022/794 K. Sayılı ilamının KALDIRILMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ Ve GEREKÇE: Dava, Alacak (Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) talebine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davacıların davasının HMK madde 114/1-c gereğince görevsizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından kira sözleşmesin de uyuşmazlığın ticari nitelikte olduğundan bahisle ilk derece mahkemesinin görevsizlik kararına karşı istinaf yoluna başvurulmuştur.Dairemizce, HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınmak suretiyle yapılan incelemede;
İlk derece mahkemesince taraflar arasındaki uyuşmazlığın kira sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi zararların tazmini istemine ilişkin olduğundan, ticari davaların TTK.nun 4. Maddesinde düzenlendiğini, görülmekte olan davanın TTK.nun 4/1. Maddesi kapsamında sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı, davanın nispi ticari dava kabul edilmesi için her iki tarafın da tacir olmasının ayrıca uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olmasının gerektiği, somut olayda, somut olayda uyuşmazlığa konu tazminat ve alacak taleplerinin her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendiren uyuşmazlık niteliğinde olmadığı, davanın nispi ticari dava olarak kabulünün de mümkün bulunmadığı, diğer özel düzenlemelerle belirlenmiş görev hükümleri gereğince ilk derece mahkemesinin görevli kılınmadığı, dava konusu uyuşmazlığın kira ilişkisinden kaynaklandığı, HMK.'nun 4.maddesinin 1/a bendine göre, kira ilişkisinden doğan tüm uyuşmazlıkları konu alan davalara Sulh Hukuk Mahkemelerinde bakılması gerektiğinden bahisle görev yönünden davanın usulden reddine karar verilmiş ve davacının dava dilekçesi ve eklerinin incelendiğinde nispi ticari dava niteliğinde olduğunu, müvekkili ile davalı tarafın tacir olduğunu ve her ikisinin de ticari işletmesini ilgilendiren bir konuda sözleşme düzenlediklerini bu nedenle mahkemenin görevsizlik kararını istinaf ettiği görülmüştür. Dairemizce yapılan incelemede; taraflar arasında 01/04/2013 tarihinde kira sözleşmesi imzalandığı anlaşıldığından ilk derece mahkemesince taraflar arasındaki sözleşmenin kira sözleşmesi olduğuna dair hukuki nitelendirmede bir isabetsizlik yoktur. HMK'nın 4. maddesinde Sulh Hukuk Mahkemesinin görevleri sınırlı olarak sayılmıştır. Dava konusunun değer veya tutarına bakmazsızın kiralanan taşınmazların ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davalar da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalara bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesinindir. Taraflar arasında 01/04/2013 tarihli imzalanan kira sözleşmesi olduğundan ihtilafsızdır. Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin verdiği görevsizlik kararının yerinde olduğu kabul edilmelidir.
Bu nedenlerle ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucu verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu görülmekle dairemizce istinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri yerinde görülmeyerek 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b/1 maddesi gereğince davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere)
1-) Davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b/1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-) Alınması gereken 269,85 TL istinaf karar harcından peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 189,15 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-) İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından AAÜT md. 2/2 uyarınca vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4-) Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-) Davacı tarafça istinaf yargılaması bakımından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, HMK'nun 333. maddesi, Yönetmeliğin 207/1. maddesi ve HMK Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesi hükümlerine göre yatırana iadesine,
6-) Kararın kesin olması nedeniyle taraflara tebliği ve gider avansı iadesi işlemlerinin 6100 sayılı HMK md. 302/5 ve 359/3 uyarınca ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair; tarafların yokluğunda, Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 353/1-b/1 uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1 - a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi.19/09/2023