T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1691
KARAR NO: 2023/1503
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
NUMARASI: 2023/925 Esas (Derdest)
ARA KARAR TARİHİ: 13/10/2023
DAVA: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 20/12/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 20/12/2023
Taraflar arasında görülen dava sonucu ilk derece mahkemesince verilen hükme yönelik süresi içinde istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine gönderilen dosyanın yapılan incelemesi sonucunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili Şirketin, taraflar arasında akdedilen sözleşme, protokol ve ekleri uyarınca ... ni tamamladığını, kesin hak edişin de ilgilerce (davalı şirkete ait projenin elektrik işleri şefi, şantiye şefi ve proje müdürü) imzalanıp onaylandığını ve ... numaralı 24.06.2023 tarihli fatura düzenlendiğini, davalı Şirket'in faturaya yasal süresi içinde bir itirazda bulunmadığı gibi, iade faturası da düzenlemediğini, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) 21/2 maddesine göre, içeriğini kabul etmiş sayıldığını, bu halde fatura içeriğini kabul etmiş sayılan borçlunun, müvekkilin söz konusu işten kaynaklanan bakiye alacağını defaten yapılan görüşmelere rağmen ödemediğini, müvekkili şirketin alacağının sözleşmeler, protokoller, hak edişler, cari hesap kayıtları, ticari defter kayıtları ve süresinde itiraz edilmeyen fatura ile sabit olduğunu, Kayseri Genel İcra Dairesi ... numaralı dosyası üzerinden başlatılan takibe borçlu tarafından yasal süresi içinde itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu, arabuluculuk sürecinde de davalı şirket ile anlaşma sağlanamadığını, davalı şirketin işletmekte olduğu ... ile ilgili borçların ödenmediği hususunda basına da yansıyan olumsuz haberler söz konusu olduğunu, davalı şirketin başkaca firmalara da borçlarının olduğu bilindiğini, bu husus İcra Müdürlükleri ve Mahkeme kayıtları sorgulandığında da görüleceğini, süreçte müvekkil şirket yönünden telafisi imkansız zararların doğmasının muhtemel olduğunu , müvekkilinin alacağı olan tutar müvekkil şirketin devamlılığı için önem arz eden bir tutar olduğunu, hak edişten bu yana haricen yapılan tüm görüşmelere rağmen alacağın tahsil edilememiş olmasının müvekkil şirketi ciddi anlamda mali sıkıntıya soktuğunu beyanla davalı şirketin taşınır taşınmaz mal varlığı ve tüm banka hesapları ile ... nin işletilmesinden elde edilen tüm maddi değerlere öncelikle teminatsız, aksi kanaat halinde takdirde teminatlı olarak ihtiyati haciz konulmasını, borçlunun icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamı, borçlunun takip konusu borcu takip dosyasında belirtilen ticari temerrüt faiziyle ödemesi ve takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi hususunda karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili, cevap dilekçesinde, özetle, davacının arabuluculuk tutanaklarını süresinde sunmamış olup davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddi, zamanaşımı nedeniyle de reddi gerektiğini,
Davacı tarafından başlatılan Kayseri Genel İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı takip " 20.100.000,00 tl 24.06.2023 tarih ... seri nolu faturadan kaynaklı bakiye alacak " açıklaması ile başlatılmış ise de takip ekinde iş bu dava dilekçesinde dayanılan sözleşme ve prokotole dayanılmadığını, Yargıtay kararlarında da açık olduğu üzere, alacaklının takipte dayanmadığı belgelere itirazın iptali davasında dayanılamayacağını, bu nedenle dava dilekçesi ekinde ve sonradan sunulacak delilleri kabul etmediklerini,
Davacı taraf her ne kadar, 24.06.2023 tarihli faturadan kaynaklı bakiye alacak talep etmiş ise de iş bu faturadan kaynaklı olarak müvekkil şirket ile davacı şirket arasında herhangi bir hakediş hesaplaması yahut hesap mutabakatı vs mevcut olmadığını, davacıdan herhangi bir hizmet satın alınmadığını, ilgili faturaya sistem üzerinden ve Kayseri 13. Noterliği ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile süresinde itiraz edildiğini,
Müvekkil şirketin, davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, bu hususun muavin defter kayıtlarından, faturalardan ve ticari defter kayıtlarından açıkça ortada olduğunu, ekte sunulan muavin defterinden de anlaşılacağı üzere, davacı şirket, müvekkil şirkete borçlu olup bu hususun resmi kayıtlar ile de sabit olduğunu, tek başına fatura düzenlenmesinin akdi ilişkinin varlığını ispat etmeye yeterli olmadığını,
Müvekkil şirketin davacı şirkete borcu bulunmadığı gibi, davacı şirketin, müvekkil şirkete borçlu olduğunu, zira, müvekkil şirketin, davacı şirkete, 15.03.2022 tarihli 28.800 €, 24.03.2022 tarihli 50.000 Dolar, 30.08.2022 tarihli 1.000.000,00 TL, 30.08.2022 tarihli 1.000.000,00 TL bedelli çekler verilmiş olup aynı zamanda, 19.07.2022 tarihinde 1.000.000,00 TL, 02.08.2022 tarihinde 4.000.000,00 TL, 15.08.2022 tarihinde 3.000.000,01 TL, 15.08.2022 tarihinde ise 387.000,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkil şirketin 11.556.908,69 TL alacaklı olup, davacı şirkete fazla ödeme yaptığını,
Mahkeme aksi kanaatte ise, akdedilen sözleşme gereğince, işin teslim tarihi olarak 30.08.2022 olarak anlaşılmış olmasına rağmen, davacı şirket, üzerine düşen yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmemiş olup işi süresinde teslim etmediğini beyanla davanın hukuki yarar yokluğundan, usulden reddine aksi kanaatte esastan reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece; "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için kesin bir ispat aranmamakta ise de, özellikle hukuki bir işlem söz konusu olduğundan, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilen bir seçenektir. İİK'nun 257/2. maddesindeki hususlar ise bir vakıaya veya üçüncü kişilerle yapılan işlemlere dayandığından, bu konuda mahkemeye kanaat verilmesi için gerekli her türlü delilden yararlanmak mümkündür. Özellikle resmi makamlar tarafından düzenlenen ve bu konulardaki tespitleri içeren resmi belgelerin dikkate alınması olanaklıdır.
Somut uyuşmazlık, yapılan genel açıklamalar ve bahse konu yasa maddeleri ile bir bütün halinde değerlendirildiğinde davacının iddialarının yargılamayı gerektirdiği, İİK'nun 257. maddesinde sayılan yasal koşulların bulunduğu ispat etmeye elverişli, mahkemeye yaklaşık ölçüde kanaat getirici delil sunulmadığından ihtiyati haciz talebinin reddine" karar vermiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davacı vekili, istinaf dilekçesinde özetle; davalı şirket faturaya yasal süresi içinde bir itirazda bulunmadığı gibi, iade faturası da düzenlemediğini, müvekkil şirketin alacağını tahsil amacıyla Kayseri Genel İcra Dairesi ... numaralı dosya üzerinden bir takip başlatılmış olup, bu takibe borçlu tarafından yasal süresi içinde itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, ... arabuluculuk sürecinde de davalı şirket ile anlaşma sağlanamadığını, davacı şirketin mali açıdan zor duruma düşürülüdüğünü beyanla ve dava dilekçesindeki hususları tekrarla, yargılama süresince davalı şirketin taşınır taşınmaz mal varlığı ve tüm banka hesapları ile ... 'nin işletilmesinden elde edilen tüm maddi değerlere öncelikle teminatsız ya da mahkemece teminatlı olması uygun görüldüğü takdirde teminatlı olarak ihtiyati haciz konulması hususunda karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
HMK'nun 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde;
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olup talep, ihtiyati haciz istemine ilişkindir.
Mahkemece 13.10.2023 tarihli ara karar ile davacının ihtiyati haciz talebi reddedilmiş, bu karar 16.10.2023 tarihinde davacı vekiline e-tebligat yolu ile iletilmiş, tebliğ tarihi 21.10.2023 olan bu karara karşı yasal süresi içinde 31/10/2023 tarihinde istinaf incelemesi talebinde bulunulmuştur.
Dava dilekçesi ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; derdest işbu davanın, davacı yüklenici şirket ile davalı iş sahibi şirket arasında imzalanmış olan ... ne ilişkin sözleşme kapsamında yüklenilen işlerin tamamlanmasına rağmen hakediş bedellerinden doğan para alacağının davalı iş sahibinden tahsili için davalı hakkında başlatılan ilamsız icra takibine yapılan itirazın iptali talebine ilişkin olduğu, istinaf edilen ara kararının da işbu derdest davada istenen ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin mahkemesince verilmiş olan 13/10/2023 tarihli ara karar olduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasında eser sözleşmesi bulunduğu ileri sürülmekte olup davacı, faturaya dayalı takip başlatmış, heniz taraf delilleri toplanmamış, yapılan işin miktarı ve bedeli araştırılmamış, davalının yaptığı ödemelere ilişkin inceleme yapılmamıştır. Bu nedenle vadesi gelmiş bir borç bulunduğuna ilişkin somut bir delil bulunmadığı gibi, İİK 257. maddedeki borçlunun mal kaçırma, kaçma, hileli işlemlerde bulunma şüphesi oluşturan bir delil de bulunmamaktadır.
2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 257. maddesinde, “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir: 1–Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa; 2–Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa; Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder.”;258. maddesinde, “İhtiyati hacze 50 nci maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir. Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. ” hükümleri yer almaktadır.
Somut olayda davacının eser sözleşmesinden kaynaklı alacağına ilişkin istemlerinin yargılamayı gerektirdiği, takibe dayalı faturanın davalı kayıtlarına işlenip işlenmediğinin henüz belirlenmediği, yine itiraz edilmemiş faturanını da tek başına muaccel bir alacağı göstermeye yeterli olmadığı, diğer deliller ile birlikte değerlendirilmesi gerektiği, İİK.'nın 257 ve devamı maddeleri gereğince muaccel bir alacağın varlığına ilişkin "yaklaşık ispat" verilerinin, dolayısıyla ihtiyati haciz yasal koşullarının bulunulan aşama itibarıyla oluşmadığı anlaşıldığından ilk derece mahkemesi tarafından ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmuş, davacı vekilinin bu husustaki istinaf istemi de yerinde görülmemiştir.
Dosya kapsamı, mahkeme gerekçesi ve yapılan değerlendirmeye göre; mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun olup, davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli istinaf karar harcı peşin alındığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-Yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,
4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Karar tebliği ve harç işlemlerinin 6100 Sayılı HMK'nun 359/4 md. uyarınca İlk Derece Mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
6-Kullanılmayan gider avansı var ise 6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin 59. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra İlk Derece Mahkemesi Yazı İşleri Müdürünce başvurana iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b.1 ve 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 20/12/2023