T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/2264
KARAR NO: 2022/2250
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/06/2022
ESAS NO: 2021/693
KARAR NO: 2022/498
DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 27/10/2022
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 27/10/2022
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/06/2022 tarih ve 2021/693 Esas, 2022/498 sayılı kararı davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafça davacı aleyhine Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile 10.12.2018 tarihli 225.000 TL bedelli ... numaralı çekin Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile 30.11.2018 tarihli ... numaralı 225.000,00-TL bedelli çek ve Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile 30.10.2018 tarihli ... numaralı 225.000,00-TL bedelli çeklere dayalı takip başlatıldığını, davalı şirket ve yetkilisi ... ile ... arasında imzalanan 04.09.2018 tarihli protokole göre davalı şirketin ...'e 6.150.000,00-TL borçlu olduğunu, bu protokolün 5 numaralı bendine göre davalı şirketin elinde olan 7.700.000,00-TL bedelli davacı ve grup şirketi ...ait çeklerden borçlu olmadığının kabul ve ikrar edildiğini, daha sonra davalı şirket ile ... arasında yapılan 26.11.2018 tarihli protokol yapıldığını ve bu protokol ile 04.09.2018 tarihli protokolün tasfiye edildiğini ve tarafların ibralaştığını, 26.11.2018 tarihli protokolde davalı şirket borçlarından 1.700.000 TL'lik kısmın davalı adına davacının grup şirketi ... Şirketinin Kayseri Büyükşehir Belediyesinden olan alacağın temlik edilmek suretiyle ödendiğini, takipten önce takibe konu çeklere konu alacağın ödenmesine rağmen davalının çekleri iade etmeyerek dava konusu takipleri başlattığını belirterek icra takipleri sebebiyle davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ileri sürdüğü ödeme iddiasını ispat etmekle mükellef olduğunu, davacının ileri sürdüğü protokol ve temlik sözleşmesinin delil niteliği olmadığını, davalıya ait kaşe ve şerh bulunmadığını, şirket yetkilisi tarafından yapılan protokol ve sözleşmelerin doğrudan şirket ile bağdaşık kabul edilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, davacı ile davalı arasında alacağın temlik edildiği veyahut davacının ibra edildiği anlam ve sonucunu doğuran belge olmadığını, sunulan alacağın temliki sözleşmesinin geçersiz olduğunu, davalıyı bağlamayacağını, ilk sayfada davalının taraf olarak dahi yer almadığını, temlike ilişkin çatı unsurların düzenlendiği birinci sayfayı açıkça inkar ettiklerini, dava konusu çeklerde olduğu gibi emre yazılı olan çeklerin temliki için zilyetliğin geçirilmesinin şart olduğunu, geçerli bir temlik olması için dava konusu çeklerin zilyetliğinin de geçirilmiş olması gerektiğini, derdest davanın menfi tespit davası olduğunu ve ispat yükünün davacıda bulunduğunu, dava konusu çeklerin davalının doğrudan alacaklı olduğu çekler olduğunu, hatır çeki niteliğinde olmadığını, davacılar tarafından hatır çeki olduğu ispatlanamadığını, davacının borca itiraz davasının Kayseri 3. İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile reddedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; "......Tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirildiğinde; davacılar vekili tarafından davaya konu çeklerin, alacağın temliki sözleşmesi kapsamında davalının alacaklısı ...'e ödenmiş olması nedeniyle bu çeklerden dolayı borçlu olunmadığının tespiti talep edilmiştir. Anonim şirketlerde uygulanması gereken 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “imza şekli” başlıklı 372/1. maddesi uyarınca ''Şirket adına imza yetkisini haiz kişiler şirketin unvanı altında imza atarlar.'' hükmü gözetildiğinde şirketin sorumlu kılınabilmesi için imzanın şirket kaşesiyle birlikte atılması gerekmektedir. Davacının delil olarak dayandığı alacağın temliki sözleşmesinin ise yalnızca davalı şirket temsilcisi ... tarafından ismi yazılarak imzalandığı anlaşıldığından bu sözleşmenin davalı şirketi bağlamayacağı kanaatine varıldığından ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş, davacı borçlunun takibin durdurulması veya icra veznesine yatan paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı aldırmamış ve infaz ettirmemiş olduğu gözetilerek davalı tarafın tazminat talebinin de reddine karar vermek gerekmiş....." gerekçesiyle Davanın REDDİNE, Davalının tazminat talebinin reddine karar verilmiştir. İşbu kararı davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Menfi tespit ve istirdat talebimizin reddine dair Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 14.06.2022 tarih, E.2021/693 ve K.2022/498 sayılı kararının kaldırılması ile Dairece yeniden yargılama yapılarak; Menfi tespit ve istirdat talebimizin kabulü ile; Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyalarından borçlu bulunmadığımızın tespiti ile takiplerin iptaline, İstirdada dönüşen dava nedeniyle; Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasına ödenen 417.768,54 TL, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına 407.376,99 TL, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına 419.021,60 TL olmak üzere TOPLAM; 1.244.167,13 TL'nin 25.10.2021 tarihinden itibaren TCMB avans faizi ile davalıdan (tahsiline), Takiplere konusu alacağın %20'si oranında davalının kötüniyet tazminatına mahkum edilmesi ile davacıya ödenmesine, aksi takdirde; eksik delillerin toplanması ve tanıkların dinlenmesi ile sözleşmelerin yorumlanması suretiyle sonuca gidilmesi gerektiği yönünde, ilk derece kararının kaldırılması ile dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili katılma yoluyla istinaf ve istinafa cevap dilekçesinde özetle; Ödeme iddiasında bulunan davacının, ödemesini ispatla mükellef olduğunu, davacı tarafın sunmuş olduğu protokol ve temlik sözleşmesi ise bu iddialarını ispatlar nitelikte olduğunu, zira daha önce de ısrarla belirtmiş oldukları üzere ilgili evraklarda müvekkili şirkete ilişkin herhangi bir kaşe- şerh bulunmadığı gibi işbu evrakların hukuken herhangi bir geçerliliği de bulunmadığını belirterek; işbu istinaf başvurusunun reddine ve yerel mahkeme kararının onanmasına, davacı taraf aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.Dava, menfi tespit isteminine ilişkindir.İlk derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda 14/06/2022 tarih ve 2021/693 Esas - 2022/498 sayılı ilamla davanın reddine, kötüniyet tazminatına hükmedilmesine yer olmadığına dair nihai olarak karar verilmiştir. Davacı 07.09.2022 tarihli istinaf dilekçesi ile ilk derece mahkemesinin işbu ilamına karşı istinaf kanun yoluna başvurduğu, gerekçeli kararın davalıya 10.09.2022 tarihinde tebliğ olduğu, davacı yanın istinaf dilekçesinin davalıya 12.09.2022 tarihinde tebliğ olduğu, davalının 22.09.2022 tarihinde katılma yoluyla davayı kötüniyet tazminat yönünden istinaf etmiş oldukları görülmüştür.HMK'nın 344/1.maddesi: "İstinaf dilekçesi verilirken, istinaf kanun yoluna başvuru için gerekli harçlar ve tebliğ giderleri de dâhil olmak üzere tüm giderler ödenir. Bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi hâlde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir. Verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verir. Bu karara karşı istinaf yoluna başvurulması hâlinde, 346 ncı maddenin ikinci fıkrası hükmü kıyas yoluyla uygulanır." HMK'nın 348.maddesi; "(1) İstinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvurma hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, vereceği cevap dilekçesi ile istinaf yoluna başvurabilir. İstinaf yoluna asıl başvuran taraf, buna karşı iki hafta içinde cevap verebilir. (2) İstinaf yoluna başvuran, bu talebinden feragat eder veya talebi bölge adliye mahkemesi tarafından esasa girilmeden reddedilirse, katılma yolu ile başvuranın talebi de reddedilir. "HMK'nın 352.maddesi: "(1) Bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince dosya üzerinde yapılacak ön inceleme sonunda aşağıdaki durumlardan birinin tespiti hâlinde öncelikle gerekli karar verilir: a) İncelemenin başka bir dairece veya bölge adliye mahkemesince yapılmasının gerekli olması, b) Kararın kesin olması, c) Başvurunun süresi içinde yapılmaması, ç) Başvuru şartlarının yerine getirilmemesi, d) Başvuru sebeplerinin veya gerekçesinin hiç gösterilmemesi, (2) Ön inceleme heyetçe veya görevlendirilecek bir üye tarafından yapılır ve ön inceleme sonunda karar heyetçe verilir. (3) Eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosya incelemeye alınır." Dosyanın yapılan ön incelemesinde; HMK'nın 344, 348 maddesine göre istinaf eden tarafın istinaf kanun yoluna başvuru için gerekli harç ve giderleri yatırması gerektiği, dosya kapsamında davanın reddine karar verildiği, istinaf eden davacının istinaf dilekçesine davalının katılma yoluyla davayı kötüniyet tazminatı yönünden istinaf etmiş olmakla HMK 348 maddesi kapsamında davalıya bir haftalık kesin süre verilerek eksik harçların tamamlanması, aksi taktirde istinaf başvurusunun reddedileceği bildirilerek, bildirilen sürede harç eksikliğinin tamamlanmaması halinde mahkemece başvurunun yapılmamış sayılmasına karar vermek gerektiği anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, HMK'nın 344, 348 ve 352. Maddeleri gereğince işbu işlemlerin kararı veren mahkemece eksiksiz olarak yapılıp tamamlanması davalının istinafa cevap/katılma yoluyla istinaf dilekçesinin davacıya usulüne uygun olarak tebliği işlemlerinin yapılıp tamamlanması, tebliğ evrakının dosyaya eklenmesi, davacının tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık cevap sürelerinin beklenmesi ve katılma yoluyla istinaf eden davalının eksik yatırılan 80,70 TL maktu istinaf harcı ile 220,70 TL istinaf kanun yolu başvuru harcı ile 100 TL tebligat giderini yatırılmasına dair ilgili makbuzun da dosyaya eklenmesinden sonra dizi listesine bağlı olarak tekrar dairemize gönderilmesi için HMK 352/1-ç maddesi gereğince dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-HMK'nun 344, 348 ve 352. maddeleri gereğince katılma yoluyla istinaf eden davalının yukarıda hesaplanan yatırması gereken eksik kalan 80,70 TL maktu istinaf karar karşı ve 220,70 TL istinaf başvuru harcı ile 100 TL tebligat giderini yatırdığına/tamamladığına dair ilgili makbuzun dosyaya eklenmesi,HMK'nın 348. maddesi gereğince de davalının istinafa cevap/katılma yoluyla istinaf dilekçesinin davacıya usulüne uygun olarak tebliği işlemlerinin yapılıp tamamlanması, tebliğ evrakının dosyaya eklenmesi, davacının tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık cevap sürelerinin beklenmesine, iş bu işlemlerin kararı veren ilk derece mahkemesince eksiksiz olarak yapılıp tamamlanmasından sonra dosyanın HMK nun 347/3. Maddesi gereğince dizi listesine bağlı olarak tekrar dairemize gönderilmesi için HMK 352/1-ç maddesi gereğince dosyanın kararı veren Kayseri 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GERİ ÇEVRİLMESİNE,
2-1 nolu bent gereğince yatırılması gereken İstinaf harcının yatırılmaması halinde, sözkonusu tarafın adı geçen istinaf başvurusu yönünden olmak üzere gerekli ek karar verilmesi,akabindeki usuli işlemlerinin de yapılıp tamamlanmasından sonra, istinaf harcı yatmış olan diğer istinaf başvuruları yönünden istinaf başvurularının incelenmesi için dosyanın tekrar Dairemize GÖNDERİLMESİNE,
Dair, sair hususlar incelenmeksizin, dosya üzerinden yapılan ön incelemeyle, HMK 352/1-ç uyarınca KESİN olarak oy birliğiyle karar verildi.