T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/2862
KARAR NO: 2022/2826
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/11/2022 (ARA KARAR)
ESAS NO: 2022/996
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 29/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 29/12/2022
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile dava konusu alacak talebi yönünden ihtiyati haciz istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:Tekmil dosya mündericatı birlikte değerlendirildiğinde 07/11/2022 tarihli ara karar ile; "...Dilekçe ve ekindeki belgelerin incelenmesinden; davacının müvekkilinin davalıdan alacağının sonuçsuz kalma ihtimaline binaen taşınır taşınmaz,üçüncü kişilerdeki mal ve alacakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini dava ve talep etmiştir. Yapılan incelemede; sözleşmeden feshinden kaynaklı alacağın varlığı ve miktarı, alacağın vadesinin geldiği, davalının bu alacaktan sorumlu olduğu hususunda sunulan delil ve belgelerin yaklaşık da olsa ispata elverişli olmadığı anlaşılmakla ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.-İhtiyati haciz talebinin REDDİNE, ..." şeklinde karar verilmiştir.Bu ara karara karşı davacı vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ :Davacı vekili tarafından ilk derece mahkemesine sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Müvekkili ve dava şirket arasında imzalanmış olunan sözleşmeye göre 40 fitlik kek pop Konteynerının (28.000 USD) değerinin 40 'ı olan 11.200,00 USD ödeme yapıldığını ancak müvekkilinin ödeme yapmasına rağmen sözleşme konusu malın teslim haklı bir sebep olmamasına rağmen ifa edilmemesinden kaynaklı olarak sözleşmeyi feshetme hakları olduğunu ve davalı şirkete ödenmiş olunan 11.200,00 USD 'nin iadesi ve sözleşmenin ifa edilmemesinden kaynaklı olarak müvekkilinin uğramış olduğu 2.000,00 USD 'lik müspet zararın tazmın edilmesi adına dava açıldığını, huzurdaki davada, müvekkilinin maddi hukuka mutabık hakları korumak ve dahi etkin hukuki himaye sağlanması amacı ile ihtiyati haciz talebinde bulunulmuş ise de ilk derece mahkemesi görüşüne göre usul ve yasaya aykırı olarak talebilerinin reddedildiğini, işbu karara itiraz etme gereğinin hasıl olduğunu, kural olarak muaccel (vadesi gelmiş) alacakları güvence altına almak için ihtiyati haciz kararı talep edilebileceğini, alacakları para alacağı olduğu gibi, ayrıca bir rehinle teminat altına alınmadığı gibi, borçlunun mallarını kaçırma tehlikesinin mevcut olduğunu, bu noktada dosya kapsamından anlaşılacağı üzere, davacı ile davalı arasında kurulan sözleşmenin taraflara yüklediği ifaların edimi gözetildiğinde, davacı müvekkilinin edimini ifa etmesine karşın ve dahi bu hususa ilişkin davalıya çekilen ihtarnameye rağmen, davalı tarafın edimini yerine getirmemekteki ısrarının ve iradesinin açıkça görülmekte olduğunu, ödeme yapılmasına karşın üzerinde anlaşılan malların tesliminin haklı sebebe dayanmayarak teslim edilmediğini, dava konusu alacağın, vadesinin gelmiş olduğunu, bir alacak olup ihtiyati haciz şartlarının oluştuğunu, söz konusu hususta iddialarındaki haklılıklarının ve ihtiyati haciz konusunda yaklaşık olarak ispat şartının yerine geldiğinin en büyük delili olduğunu, Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2016/2067 E. ve 2016/10868 Sayılı Kararında; “Talep ihtiyati haciz istemine ilişkindir. 2004 Sayılı İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin "alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması" yeterli olduğunun görüldüğünü, Mahkemenin "alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından" anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi olmadığını, diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amacın davaya dair yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek olmadığını, yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesinin aranmamakta olduğunu, bu hükümdeki yaklaşık ispat kuralından hareketle, somut olayda ihtiyati haciz talep eden vekilince sunulan, özellikle taraflar arasındaki sözleşme, ayrıca ekindeki teslim tesellüm makbuzları da gözetilerek, talep eden vekilinin ihtiyati haciz talebinin kabulü gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde talebin reddi doğru görülmemiştir” şeklinde hüküm koyulduğunu, bu bağlamda, ilk derece mahkemesinin delilleri değerlendirirken kesin ispat şartı aramış ise de bu haliyle usul ve yasaya aykırı davranılmış olduğunu, müvekkilinin düzenlemiş olduğu faturaların dava dilekçesinde gösterildiğini ve bu faturaların muhteviyatının davalıya teslim edildiğini, aynı zamanda davalı şirket ile müvekkili arasında yapılmış olunan sözleşmeler ve ödeme konusunda yazılı vade günü belirlendiğine dair belgelerin de ekte sunulmuş olduğunu, yaklaşık ispatı aşacak şekilde delillerinin mevcut olduğunu, davalının aynı zamanda ihtarına alacağa da itiraz etmediğini, davalının da bu faturalara karşı herhangi bir itirazda bulunmadığını, işbu sebeple mahkemeden borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini talep etme zaruretlerinin hasıl olduğunu, netice ve istem: Ezcümle, yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle; Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesi ihtiyati haciz ret ara kararının kaldırılmasını, takip konusu alacağa yeter davalının taşınır taşınmaz ve 3. Kişiler üzerindeki hak ve alacakları için teminatsız ihtiyati haciz konulmasını için ihtiyati haciz kararı verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerine yükletilmesine karar verilmesini, talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:Derdest dava, taraflar arasında imzalanmış satış sözleşmesinin davalı tarafından ifa edilmemesinden kaynaklı olarak sözleşmenin feshi ve ödenmiş olan paranın iadesi ve sözleşmeden doğan müspet zararın tazmini taleplerine ilişkindir.Davacı, dava dilekçesi ile dava konusu 11.200,00 USD para alacağı yönünden davalının borca yeter miktarda menkul, gayrimenkulleri ile 3. Şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştirMahkeme, 07/11/2022 tarihli gerekçeli ara kararı ile, davacı tarafın söz konusu ihtiyati haciz talebinin, yaklaşık ispata dair yeterli koşulları bulunmadığından bahisle reddine karar vermiş, davacı vekili işbu ara kararını süresinde istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde ileri sürülen istinaf sebepleri, mahkemece verilmiş ve istinaf edilmiş gerekçeli ara kararda yazılı açıklamalar ile bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamı birlikte incelenip değerlendirildiğinde;İşbu derdest davanın taraflar arasında imzalanmış satış sözleşmesinin davalı tarafından ifa edilmemesinden kaynaklı olarak sözleşmenin feshi ve ödenmiş olan paranın iadesi ve sözleşmeden doğan müspet zararın tazmini taleplerine ilişkin olması,davacı tarafça dosyaya sunulan ve davalının kaşe imzası görünen tercümeleri de yapılmış "ilgili makama" başlıklı her iki belgenin içeriği,bu belgelerdeki davalının beyanları ile tüm dosya kapsamı birlikte gözetildiğinde, dava konusu edilen para alacağının varlığı, miktarı ve muacceliyeti yönlerinden olmak üzere İ.İ.K'nın 257 vd. Maddesi gereğince ihtiyati haciz talebinin kabulü için yasaca aranan gerekli ve yaklaşık ispata dair yeterli koşulların bu aşamadaki mevcut dosya kapsamına göre bulunması, sunulan belgelerin de bu yönden yaklaşık ispata yeterli görülmesi,zira buruda yasaca arananın kesin bir ispat olmayıp yaklaşık ispatın yeterli görülmesi nedeniyle davacı tarafın söz konusu ihtiyati haciz talebinin kabulü gerektiği sonucuna varılmıştır.İİK 257. maddesine göre:" Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.(1)
Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:
1 – Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;
2 – Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa;(1)Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklinde düzenlenmiş olup, ihtiyat haciz talebinin kabulü için yasaca aranan gerekli ve yaklaşık ispata dair yeterli koşulların bulunması nedeniyle dava ve ihtiyati haciz talep konusu olan 11.200,00 USD'lik alacak miktarı üzerinden İİK 257 vd maddeleri gereğince ve takdiren bu miktarın %15 i kadar nakti teminat ya da aynı miktarda kesin ve süresiz banka teminat mektubu karşılığında (Dairemizin ihtiyati haciz kabul karar tarihindeki Merkez Bankasının USD cinsinden yabancı paranın efektif satış kuru karşılığı Türk lirası üzerinden hesaplanacak TL karşılığı alacak miktarının %15'i tutarında) olmak üzere ihtiyati haciz talebinin kabulü gerektiği sonucuna varılmıştır.Her ne kadar mahkemece 07/11/2022 tarihli ara kararla ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmişse de yukarıda açıklanan nedenlerle söz konusu ara kararının dosya kapsamına, usul ve yasaya aykırı olduğu ve davacının istinaf talebinin bu yönden haklı olduğu görüldüğünden ve bu husus yeniden yargılamayı da gerektirmediğinden HMK 352/1-b-2 maddesi gereğince söz konusu ara kararının kaldırılarak, düzeltilmek suretiyle yeniden karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davacı tarafın istinaf başvurusunun KABULÜ ile,
2- HMK 353/1-b.2 md. gereğince, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/11/2022 tarihli, 2022/996 Esas sayılı ARA KARARININ KALDIRILMASINA,
Düzeltilerek yeniden bir karar verilmesine, buna göre;
"1)Davacının ihtiyati haciz talebinin kabulü ile; İ.İ.K 257. Maddesindeki yasal koşulların bulunması nedeniyle, 11.200,00 USD alacağına yetecek miktarda davalının kendisinde veya 3. Şahısta olan taşınır, taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarının İHTİYATEN HACZİNE,
2) İ.İ.K 259/1 maddesi gereğince ve HMK 87. Maddesine göre takdiren iş bu alacağın %15'i tutarında (Dairemizin ihtiyati haciz kabul karar tarihindeki Merkez Bankasının USD cinsinden yabancı paranın efektif satış kuru karşılığı Türk lirası üzerinden hesaplanacak TL karşılığı alacak miktarının %15'i tutarında) nakdi teminat veya kesin ve süresiz banka teminat mektubunun alınmasına,
3)Teminat mahkemeye (İlk derece mahkemesine) yatırıldığında/sunulduğunda kararın infazı için Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün yetkili kılınmasına,"
3- İstinaf eden davacı tarafça peşin olarak yatırılan 80,70 TL istinaf karar harcının talebi halinde davacıya iadesine,
4- İstinaf eden davacının yaptığı 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 286,50 TL istinaf posta/ yargılama giderinin derdest dava sonunda ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda değerlendirilmesine,
5-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
6-HMK'nın 302/5.maddesi gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin; HMK'nın 359/4 maddesi gereğince de karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile İ.İ.K. 258/son Maddesi gereğince KESİN olarak oy birliği ile karar verildi. 29/12/2022