T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/1344
KARAR NO: 2024/1402
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/09/2023
ESAS NO: 2023/206
KARAR NO: 2023/797
DAVANIN KONUSU: Haksız Rekabetin Tespiti ve Önlenmesi
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 26/06/2024
İSTİNAF KARAR
YAZIM TARİHİ: 27/06/2024
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/09/2023 tarih ve 2023/206 Esas - 2023/797 sayılı kararı davalı vekili tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı dava dilekçesinde özetle;Davalının Kayseri İlinde avukatlık mesleğini icra etmekte olduğunu, Kayseri İlinde muhtelif billboardlarda, sosyal medyada ve haber kanallarında ... adı altında ''Alıyorum, Alıyorumm, Aldımmm!'' başlığı altında reklamın yapıldığını, reklamda ''Ayrıntılı Bilgi ve İhale Şartnamesi İçin ... ... Hukuk Bürosu'', büro ve adres telefonlarının bulunduğu iş bu reklam yoluyla kimi tabelalarda ''Ayrıntılı Bilgi ve İhale Şartnamesi'' için ibaresi bulunmaksızın ''... ... hukuk Bürosu'' yazılı olduğu şekilde dairelerin kendisi tarafından satışa/ihaleye çıkarıldığı gibi bir intiba oluşturmak suretiyle haksız kazanç elde ettiğinin görüldüğünü belirterekt/ileri sürerek davalı avukat tarafından yapılan ''haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi''ni yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Arabuluculuk dava şartının yerine getirilmeksizin davanın açıldığını, usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, ihale süreçleri iki ay öncesinde bitmiş olduğundan davacının tedbir, tespit ve önleme talep ettiği konuların çok öncesinde ortadan kalkmış olduğundan hukuki yarar olmadığını, satılmış olan taşınmazların müvekkiline ait olmadığını, SPK'ya bağlı ... 'na ait taşınmazlar olduğunu, Baro yönetimi tarafından müvekkili hakkında soruşturma başlatıldığını 2023/14 soruşturma sayılı dosyaya müvekkilinin savunmalarını sunduğunu, eldeki davada davacının nihai olarak elde etmek istediği bir talep olmadığını, ilanda belirtilen telefon numaralarının ofisin hali hazırda kullandığı telefon numaraları olmadığını yalnızca ihale için ve daha sonra kullanılmadığını, müvekkilin yapmış olduğunu iddia edilen olayların haksız rekabet hükümleri kapsamında kalmadığını savunarak davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; "....yukarıda açıklanan kıstaslar çerçevesinde yapılan değerlendirmede, davalının ''Alıyorum, alıyorum, aldım ! ... 'ta 499.000 TL ... ile başlayan ve davalının adı, adres ve irtibat bilgileri'' bulunan ilanları Kayseri Büyükşehir Belediyesi'ne ait bilbordlarda (ilan panolarında) yayınladığı ve taşınmaz alım satım faaliyetlerine aracılık ettiği (emlak komisyonculuğu) yaptığı imgesi (imajı) yarattığı ve davalının reklam ve rekabet yasağına aykırı davrandığı görülmüştür. Mahkememiz haksız rekabet niteliğinde olan ilanların haksız rekabet niteliğinde olduğu tespitlerinde bulunmuş ve haksız rekabetin önlenmesi gerektiğine karar vermiştir. Ancak dosya üzerinden sunulan kayıtlarda yargılama sırasında davaya esas ilanların kaldırıldığı görülmüş ve haksız rekabetin önlenmesine ilişkin istem konusuz kaldığı tespitine yer vermiştir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun “Esastan Sonuçlanmayan Davada Yargılama Gideri” başlıklı 331.maddesinin 1.fıkrasında; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir. Bu durumda mahkemenin yargılamaya devam ederek dava açıldığı zaman hangi tarafın haksız olduğunu tespit etmesi ve tutumuyla dava açılmasına sebep olan tarafı yargılama gideri ile mahkum etmesi gerekmektedir. Anılan hükümler uyarınca yargılama gideri davalı üzerinde bırakılmıştır...." gerekçesiyle Davacının davasının kısmen kabulü ile; Davalının "Alıyorum, Alıyorum, Aldım! Talas'ta 499.000,00 TL ile başlayan ve davalının adı adres ve irtibat bilgileri" yer alan ilanların haksız rekabet niteliğinde olduğunun tespitine, Haksız rekabetin önlenmesine ilişkin istem konusuz kaldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
İşbu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ :Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Davacı Kayseri Barosu Başkanlığı tarafından müvekkil davalının avukatlık mesleğini icra eden mensuplarından olduğunu ve sözde reklam yasağına aykırı davrandığını belirterek haksız rekabetin tespiti ile önlenmesi talep ve dava edildiğini, ancak daha önce davaya cevap ve beyan dilekçeleri de ayrıntılı olarak arz ve izah edildiği üzere özetle; Arabuluculuk dava şartının yerine getirilmeksizin davanın açıldığını, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, ihale süreçleri iki ay öncesinde bitmiş olduğundan davacının tedbir, tespit ve önleme talep ettiği konuların çok öncesinde ortadan kalkmış olduğundan hukuki yarar olmadığını, satılmış olan taşınmazların müvekkiline ait olmadığını, SPK'ya bağlı ... Fonu'na ait taşınmazlar olduğunun izah edildiğini, istinaf başvuru yoluna konu edilen Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde 2023/206 Esas, 2023/797 Karar Sayılı dosyası 21/09/2023 tarihli gerekçeli kararın ilgili bölümünde; ''Davacının davasının kısmen kabulü ile; 1-Davalının "Alıyorum, Alıyorum, Aldım! Talas'ta 499.000,00 TL ile başlayan ve davalının adı adres ve irtibat bilgileri" yer alan ilanların haksız rekabet niteliğinde olduğunun tespitine, 2-Haksız rekabetin önlenmesine ilişkin istem konusuz kaldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, .... '' karar verildiğini, işbu kararın yerel mahkeme kararı hukuka ve hakkaniyete aykırılık teşkil ettiğini, kararı kabul etmediğimizi bildirerek istinaf kanun yoluna başvurduğunu, mahkeme kararında açıklandığı gibi somut olayda Kayseri ilinde çeşitli billboardlar, sosyal medya platformları ve haber kanallarında yapılan reklamlarda müvekkilin büro adres ve telefon bilgilerinin bulunması sebepleriyle müvekkil hakkında haksız rekabette bulunduğu iddiası ile yargılamaya başlandığını, dava konusu edilen taşınmazlar; çoktan gerçekleştirilen ihale sürecinde satılmış olan ... Fonu'na ait olup, söz konusu taşınmazlar müvekkile verilen vekaletname ile satıldığını, işlemlerin yürütülmesi amacıyla ... 'yi temsil etmesi için müvekkil şirket yönetim kurulu kararı ile yetkilendirildiğini, billboardlara ve çeşitli sosyal medya platformlarına konu edilen söz konusu taşınmazlar, işinde uzman birçok alanda faaliyet gösteren bir kuruluş olan varlık fonuna ait olup yapacakları iş ve işlemlerin takip edilmesi ve hukuki boyutuyla ilgilenilmesi amacıyla müvekkil ile iletişime geçildiğini, davacı tarafın iddialarının aksine ... 'e ait Kayseri'de herhangi bir sabit ikametgah bulunmadığı için ve resmi vekalet işlemleri de müvekkil tarafından gerçekleştirildiği için söz konusu ilanlarda müvekkilin adres ve telefon bilgilerinin belirtilmesi açıklanan imkansızlıklar ve nedenler dahlinde zorunluluk olduğunu, sürece ilişkin olan ve ilanda belirtilen telefon numaraları ofisin hali hazırda kullandığı telefon numaraları olmayıp yalnızca ihale için alındığını, daha sonra da kullanılmadığını, müvekkile ait hukuk ofisine ait ofis irtibat numarası veya şahsi telefon numarası ise herhangi bir ilanda kesinlikle kullanılmadığını, davaya sebep gösterilen haksız rekabet ile ilgili olarak ise; haksız rekabet kavramı TTK md54 vd. maddelerinde düzenlendiğini, haksız rekabete ilişkin işlemlerin neler olduğu ise TTK 55. Maddesinde detaylı açıklandığını, davacı yanın tüzel kişiliği itibariyle dikkate alındığında tacir sıfatı bulunmadığı sabit olduğunu, söz konusu dava konusu her iki tarafın da iş veya işletmesini ilgilendirmediğini, ayrıca söz konusu maddeler kapsamında irdelendiğinde müvekkilin dava konusu edilen davranışının davacı taraf olan Kayseri Barosu Başkanlığının müşterilerini azaltma veya kaybetme gibi bir duruma yol açamayacağın belli olduğunu, arz ve izah edilen sebepler ve resen dikkate alınacak hususlar dahlinde; Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/206 Esas, 2023/797 Karar sayılı ilamına karşı yapılan işbu istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmesini, Müvekkil hakkında 2023/206 Esas, 2023/797 Karar sayılı ilamının kaldırılmasına karar verilmesini, davacı yan tarafından hukuki yararı bulunmadan haksız ve hukuka aykırı ikame edilen eldeki davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.Dava, haksız rekabetin tespiti, önlenmesi istemine ilişkindir.Davanın hukuki dayanağı TTK' nın 54 ve devamı maddeleridir.Avukatlık Kanununun 76.maddesi uyarınca Barolar, üyelerinin menfaatlerini korumaya yetkili bir meslek kuruluşudur dolayısıyla da mensuplarının menfaatlerini ihlal eden haksız rekabet eyleminden dolayı dava açmaya yetkilidir.Avukatların reklam yapamayacaklarına ilişkin düzenleme, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’na, “avukatların iş elde etmek için, reklam sayılabilecek her türlü teşebbüs ve harekette bulunmaları ve özellikle tabelalarında ve basılı kağıtlarında avukat unvanı ile akademik unvanlarından başka sıfat kullanmaları yasaktır” hükmünü içeren 55.maddesi ile girmiş, bu düzenlemeyi 26.01.1971 tarihli Türkiye Barolar Birliği Genel Kurulu’nda kabul edilen meslek kuralları takip etmiştir. Türkiye Barolar Birliği Meslek Kuralları’nın 7.maddesinin (a, b, c, ç) fıkraları ile 8.maddesi hükümlerine göre; “avukat, salt ün kazanmaya yönelik her türlü davranıştan kaçınmak zorundadır, bu bağlamda adres değişikliğini reklam niteliği taşımayacak biçimde ilan yolu ile duyurabilir, başlıklı kağıtlarını, kartvizitlerini, büro levhasını reklam niteliği taşıyacak şekilde aşırı ölçülerde ve içerikte düzenleyemez, adresini telefon rehberinde sadece meslekler bölümüne yazdırabilir, kendisine iş sağlama niteliğindeki her türlü davranıştan kaçınmakla” yükümlüdür. Reklam yasağı konusundaki bu düzenlemeleri çok daha sonraki yıllarda yürürlüğe konulan, bu bağlamda 21.11.2003 tarihli, 25256 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği takip etmiştir. Çok daha ayrıntılı ve özel hükümler içeren Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği’nin “Amaç” başlığını taşıyan 1.maddesi hükmüne göre reklam hususundaki yasağın düzenlenmesinden amaç; “Avukatların mesleklerini özen, doğruluk ve onur içinde yerine getirmelerini, avukatlık sıfatının gerektirdiği saygı ve güvene yakışır şekilde hareket etmelerini, yargılama faaliyetindeki yerlerini ve işlevlerini olumsuzlaştıracak ve yargının görünümünü bozacak davranışlardan kaçınılmasını sağlamaktır.”Yine avukatlar; salt ün kazanmaya yönelik her tür girişim ve eylemlerden kaçınmak, iş elde etmek için reklam sayılabilecek her hangi bir girişim ve eylemde bulunmamak, üçüncü kişilerin kendileri için reklam sayılabilecek bu tür eylem ve davranışlarına izin vermemek, bunlara engel olmak için gerekli önlemleri almakla yükümlüdürler. (Türkiye Barolar Birliği Reklam Yönetmeliği madde 11)TTK' nun 54.maddesinde düzenlendiği üzere, aldatıcı hareket veya hüsnüniyet kaidelerine aykırı suretlerle iktisadi rekabetin her türlü suistimali haksız rekabet teşkil etmektedir. Rakipler hakkında da cari olan kanun , nizamname , mukavele yahut mesleki ve mahalli adetlerle tayin edilmiş bulunan iş hayatı şartlarına riayet etmemekte haksız rekabet teşkil eden hallerden biridir. Tüm bunlar nazara alındığında davalının taşınmaz satış ilanında isim ve hukuk bürosu ibarelerinin bir arada olduğu, bu suretle alım satıma aracılık ettiğini bildirerek reklam ve rekabet yasağına aykırı davrandığı, davalının eyleminin haksız rekabet teşkil ettiği yönündeki ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355. Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda davalı tarafın söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1.maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 21/09/2023 tarih ve 2023/206 E. - 2023/797 K. sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli olan 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcı istinaf eden davalı tarafından peşin yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Kararın tebliğ işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 361/1 uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 26/06/2024