T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/509
KARAR NO: 2024/605
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 01/02/2024
ESAS NO: 2023/1097
KARAR NO: 2024/82
DAVANIN KONUSU: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 06/03/2024
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 06/03/2024
KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 01/02/2024 tarih ve 2023/1097 E - 2024/82 K kararına karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu edilen ... Şubesi'ne ait, ... Ltd. Şti. olan, ... seri nolu, 05/01/2024 keşide tarihli, 3.000.000,00-TL bedelli çekin şirket muhasebesinde kayıp olduğunu belirterek işbu çekin iptaline karar verilmesini ve işbu çek üzerine ödeme yasağı konulmasını talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Tekmil dosya mündericatı birlikte değerlendirildiğinde; "...Davaya konu çekin ibraz edilip edilmediğinin sorulması hususunda ilgili banka şubesine müzekkere yazılmış olup, bankadan gelen cevabi yazıda çekin 05/01/2024 tarihinde ... ( Tc No: ...) tarafından bankaya ibraz edildiğinin bildirilmesi üzerine mahkememizce 12/01/2024 tarihli müteferrik karar ile davacı vekiline çeki bankaya ibraz eden ...'ye karşı istirdat davası açması hususunda 2 haftalık kesin süre verildiği, davacı vekilince 17/01/2024 tarihinde tebliğ edildiği çeki elinde bulunduran ...'ye karşı istirdat davası açması için 2 haftalık kesin süre verilmiş olmasına rağmen kesin süre içerisinde davacı vekili tarafından istirdat davası açıldığına dair mahkememize bildirimde bulunulmadığı anlaşıldığından davanın reddine, çeke ilişkin ödeme yasağının kaldırılmasına karar verilmiştir. Ayrıca eldeki çek iptali dosyası yönünden çeki elinde bulunduran ... tarafından davaya müdahale talebinde bulunulmuş ise de emsal nitelikteki Yargıtay 2016/14438 E. 2018/5480 K. sayılı ilamında açıklandığı üzere; çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. Hasımsız olarak açılan davalarda, üçüncü kişilerin davaya müdahaleleri halinde davanın çekişmeli duruma gelmesi mümkün ve gerekliyse de, çek iptali davalarında yukarıda açıklanan prosedür gereğince, kararda üçüncü kişilerin hakkı zedeleyen hükümler bulunsa daha karar onun bakımından kesin hüküm teşkil etmeyeceğinden, hasımsız açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da feri müdahale imkanı yoktur. Açıklanan emsal karar doğrultusunda ...'nin müdahale talebi yerinde görülmemiş, davacı tarafından yatırılan teminat üzerine Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyasında haciz işlemi uygulandığından teminatın davacıya iade edilmemesine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Dava konusu edilen; ... Şubesi'ne ait, ... Ltd. Şti. olan, ...seri nolu, 05/01/2024 keşide tarihli, 3.000.000,00-TL bedelli çek yönünden DAVANIN REDDİNE,..." şeklinde karar verilmiştir.Bu karara karşı davacı vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili tarafından ilk derece mahkemesine sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Kayseri Genel İcra Dairesi ... E. Sayılı icra dosyasına 01.02.2024 tarihinde söz konusu icra dosyasına ödeme yapılmış olup, dosya infaz edildiğini, dosya kapsamında hacizler kaldırılmış olup, mahkemeniz veznesine ödenen teminat üzerinde de herhangi bir haciz bulunmadığını, dolayısıyla yatırılmış olan teminatın iade edilmemesi açıkça hukuka aykırı olduğunu, ...'ye karşı istirdat davası açmak için süre verilmiş olsa da söz konusu süre tarafımıza değil...'ye verilmesi gerektiğini, öyle ki; söz konusu çekin iptaline ilişkin dava ikame edildiğini, çeki elinde bulundurduğunu iddia eden taraf ... olduğunu, tüm bu izahat neticesinde verilen karar yasaya aykırılık teşkil etmektedir. Kayseri 2. Ticaret Mahkemesi 2023/1097 E. 2024/82 K. sayılı kararın kaldırılması için işbu dilekçemiz ile istinaf kanun yoluna başvurma zorunluluğumuz hasıl olduğunu, usul ve yasanın güttüğü amaca aykırı, adaleti ve hakkaniyeti temin etmeyen, eksik inceleme içeren Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1097 E - 2024/82 K sayılı kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Feri müdahil vekili tarafından ilk derece mahkemesine sunulan istinafa cevap dilekçesinde özetle; mahkemece verilen karara karşı davacı tarafça yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355. maddesine göre "İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak Bölge Adliye Mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir" şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
Dava, zayii nedeniyle açılan hasımsız çek iptali talebine ilişkindir.
Dosya kapsamında toplanan deliller, ilk derece mahkemesinin olay nitelendirilmesi ve gerekçesi nazara alındığında, talebe konu çekin bankaya ibrazı nedeniyle davacıya istirdat davası açması hususunda yapılan yasal ihtarata rağmen süresinde dava açılmaması nedeniyle davanın reddine ilişkin kararda yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere binaen istinaf edilen kararda usul, yasa ve dosya kapsamı yönlerinden bir aykırılık bulunmadığı, bu nedenlerle davacının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacının istinaf başvurusunun HMK nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-KAYSERİ 2.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 01/02/2024 tarih ve 2023/1097 E - 2024/82 K sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli olan 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcı istinaf eden davacı tarafça peşin yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nın 302/5.maddesi gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin; harç tahsil işlemlerinin, HMK'nın 359/4.maddesi gereğince işbu kararın taraflara tebliği işlemlerinin yapılması ve varsa artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
5-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK’nın 382/(1) e-6 maddesi yollamasıyla HMK 362/1-ç bendi uyarınca KESİN olarak oy birliği ile karar verildi. 06/03/2024