T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2025/1526
KARAR NO : 2025/1767
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 21/05/2025
NUMARASI : 2023/633Esas- 2025/473Karar
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ : 09/10/2025
İSTİNAF KARAR YAZIM
TARİHİ : 09/10/2025
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2023/633 Esas 2025/473 Karar sayılı ilamına karşı , davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda ;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... marka araçların bayiliğini yaptığını, taraflar arasında nitelikleri faturada yazılı 3 adet araç alım satımına ilişkin sözleşme kurulduğunu ve taraflar arasında davalının talebi üzerine "Filo İndirimi Müşteri Taahhütnamesi" imzalandığını, sözleşmeye göre "satın alınan araçları, trafik sicilde alıcı adına tescil etmeden üçüncü kişilere devretmeyeceğimizi ve araçların trafik tescil tarihinden itibaren 6 (altı) ay geçmeden ve araçlar 10.000 km yol kat etmeden araçları üçüncü kişilere satmayacağımızı taahhüt ederiz. İşbu taahhütnamedeki beyanlarımızın gerçek olmadığının anlaşılması veya satın aldığımız araçları burada belirtilen yükümlülüklerimizi ihlal etmemiz halinde ilgili araçlara ilişkin Filo İndirimi tutarını 15 (onbeş) gün içerisinde Bayi (... A.Ş.'ye ödeyeceğimizi taahhüt ederiz." şeklinde davalının taahhüdünün mevcut olduğunu ancak davalı tarafın bu şartlara ve taahhütnameye itibar etmeksizin aracı üçüncü kişilere sattığını, bu bilginin müvekkilinin araç bayisi olduğu ... ... tarafından yapılan denetlemeler sonucunda tespit edildiğini ve ilgili araçlara istinaden belirtilen ceza tutarının müşteriden tahsil edilmek üzere müvekkili bayiliğe fatura edildiğini, durumun müvekkil şirket tarafından davalıya hem yazılı hem de telefon görüşmeleri ile iletilmiş olunmasına rağmen ceza tutarının ödemesinin alınamadığını, davalının davranışından ötürü müvekkili şirketin bayiliğini yaptığı ... ... firmasına karşı zor duruma düştüğünü ve müvekkili şirketin güvenilirliğinin sarsıldığını, davalı tarafın taahhüdünü ihlal ettiğinin tespit edildiği ve kendilerine bu durumun sonuçları bildirilmesine rağmen herhangi bir yanıt alınamadığından müvekkili şirket tarafından davalı tarafa sağlanan indirim miktarını içerir 14/06/2022 tarih ... belge numaralı 26.684,60-TL bedelli fatura açıklamasında sebebi açıkça yazılı biçimde keşide edildiğini ancak davalı tarafça bu faturanın yanıtsız bırakıldığını, bunun üzerine Kayseri Genel İcra Dairesi Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı şirketin yaptığı haksız ve kötü niyetli itiraz üzerine takibin durduğundan bahisle davanın kabulüne, davalı aleyhine başlatılan icra takibine davalının vaki itirazının iptaline, takibin devamına ve asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın taleplerinin zaman aşımına uğradığını, davacı tarafın iddia ettiği gibi müvekkili şirkete herhangi bir indirim uygulanmadığını, bu hususun davacı tarafından düzenlenen 30.07.2021 tarihli faturalardan anlaşılacağını, faturalarda açıkça "iskonto 0 TL" ibaresinin görüldüğünü, davacı tarafın uygulanmayan indirimi talep etmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, davacı taraf imzalandığını iddia ettiği söz konusu taahhütnamenin geçerli olmadığını, söz konusu taahhütnamede ne oranda indirim uygulandığının ve söz konusu indirimin bedelinin de belli olmadığını, dolayısıyla taraflar arasında bu konuda kurulmuş, birbirine uygun irade beyanları ve geçerli bir sözleşme bulunmadığını, davacı tarafın filo indirim bedelini ispatlaması gerektiğini, müvekkili adına kayıtlı araçların kişisel veri niteliğinde olduğunu, araçların satılıp satılmadığının müvekkilin rızası alınmadan davacı tarafından denetlenmesi de hukuken mümkün olmadığını, davacının taleplerini kabul anlamına gelmemekle birlikte pandemi süreci göz önünde bulundurularak değerlendirme yapılması ve taraflar arasındaki sözleşmenin uyarlanmasının gerektiğini, davacı tarafından açılan haksız ve hukuki dayanaktan davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; "Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça davalı aleyhine Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyası ile 26.684,60-TL tutarlı fatura alacağı ve 391,50-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 27.076,10-TL alacak üzerinden takip başlatıldığı, borçlunun 21/07/2022 tarihli itirazı ile takibin durdurulmasına karar verildiği, eldeki davanın yasal 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde 26/06/2023 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında 3 adet araç satımına ilişkin filo indirimli müşteri taahhütnamesinin düzenlendiği, bu taahhütname ile davalının davacıdan satın aldığı ve taahhütnamenin ekinde şase numaraları yazılı araçları trafik tescil tarihinden itibaren 6 ay içinde 3. Bir kimseye satmamayı, araçlar 10.000 km yol katetmeden 3. Bir kişiye satmamayı, aksi halde ekte belirtilen cezai şart bedelini 15 gün içinde bayiye ödemeyi kabul ettiği, davacı takibe dayanak faturanın bu taahhütnameye konu araçların 3 tanesinin 6 aylık süre geçmeden devredilmesi nedeniyle düzenlendiğini ileri sürdüğü, ancak gerek filo indirimli müşteri taahhütnamesinde, gerekse araç satımına ilişkin faturalarda davacıya ne kadar indirim uygulandığının belli olmadığı, iskonto satırının boş olduğu, taahhütname ekinde sadece araç şasi numaralarının yazılı olduğu, indirim tutarının yazılı olmadığı, tarafların ticari defterlerinde indirim tutarına ilişkin bir kayıt bulunmadığı, davacı defterlerini inceleyen mali müşavir bilirkişi tarafından davalıya normal liste fiyatının uygulanmadığı yönünde bir tespitte bulunulmuş ise de normal liste fiyatının ne kadar olduğu ve davalıya ne miktarda indirim yapıldığı hususunun kayıtlarda açıkça yazılı olmadığı, talimat yoluyla dinlenen davacı tanıkları davalıya 3 adet araç için toplamda 26.000,00-TL indirim uygulandığını beyan etmişler ise de eldeki uyuşmazlıkta fatura konusu alacağın gerçekten var olup olmadığının yazılı delille ispat olunması gerektiği, ticari defterlerde karşılığı bulunmayan bir alacağın tanık anlatımlarıyla ispatının mümkün olmadığı, netice itibariyle davacının ispat edilemeyen davasının reddi gerektiği kanaati hasıl olmuştur.
Davacı taraf davasını icra takibindeki faize dair kısmı hariç tutarak asıl alacak tutarı olan 26.684,60-TL üzerinden harçlandırarak açtığından dava değeri bu miktar kabul edilmiş, harç ve vekalet ücreti bu miktara göre belirlenerek " gerekçesiyle Davanın REDDİNE, karar verilmiştir.
İşbu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; verilen hüküm her ne kadar "kesin" mahiyette ise de, yargılamanın yerel mahkemeden kaynaklı sebeplerle, yıllar sürmesinden kaynaklı istinaf hakkı elden alınması açıkça hukuka aykırı olduğunu, yerel mahkemece dava dosyanın tam olarak anlaşılamadığı sonucu çıktığını, yapılan inceleme, alınan son bilirkişi raporu göz ardı edilerek alacak, alışveriş, fatura ve ticari defterlerin birbirini doğruladığı hatta tanıkların dahi dava konusunu net beyan etmesini göz ardı ederek salt sözleşmedeki boşluk olduğundan bahisle davamızın reddine hükmedilmesi açıkça davalıyı davalı yerine savunmaktan ibaret olduğunu, eldeki davada müvekkilin davalıdan alacağı olduğunu belirten birbiri ile uyuşan açık deliller bulunduğunu, taraflar arasında nitelikleri faturada yazılı 3 adet araç alım satımına ilişkin sözleşme ilişkisi kurulduğunu, taraflar arasında davalının talebi üzerine, "Filo İndirimi Müşteri Taahhütnamesi" imzalandığını, buna göre, araçların trafik tescil tarihinden itibaren 6 (altı) ay geçmeden ve araçlar 10.000 km yol kat etmeden araçları üçüncü kişilere satımı gerçekleştiği taktirde taahhütname ihlal edilmiş olunacağı bildirilmiş olunmasına rağmen, davalı tarafça bu taahhütnameye riayet edilmemiş, müvekkil tarafından davaya konu icra takibine temel alınan fatura kesildiğini, müvekkil şirket, konu hakkında davalı taraf ile yerel mahkemeye sunulan mail yazışma dökümlerinden görülebileceği üzere, hem yazılı hem de telefon görüşmeleri ile iletilmiş olunmasına rağmen ceza tutarının ödemesi alınamadığını, mail yazışmaları yazılı delil başlangıcı olmakla birlikte, yerel mahkemece davalının daha önce yazışmalarda kabul ettiği ama sonrasında kendi işine gelmediği için reddettiği borca dair beyanlarına itibar etmediğini, 21/04/2021 tarihli ... A.Ş. başlıklı davalı ... tarafından müvekkil alacaklı şirkete gönderilen belgede davalı şirket araçları filo indirimli aldığını ancak satışını süresinden yapma nedeniyle uzayan pandeminin ekonomik etkileri olduğunu İKRAR ettiğini, bu ikrar nedeniyle tarafların tacir olduğu dikkate alındığında tazminat bedelinin hesaplaması gerekirken yerel mahkemenin dosyadaki bu belgeyi de görmezden gelmesi açıkça hukuka aykırılık teşkil ettiğini, davalı tarafın taahhüdünü ihlal ettiğinin tespit edildiği ve kendilerine bu durumun sonuçları bildirilmesine rağmen herhangi bir yanıt alınamadığından müvekkil şirket tarafından davalı tarafa sağlanan indirim miktarını içerir 14/06/2022 tarih, ... belge numaralı 26.684,60 TL bedelli fatura açıklamasında sebebi açıkça yazılı biçimde keşide edildiğini, ancak davalı tarafça bu fatura yanıtsız bırakıldığını, sözleşmenin Filo İndirimi Müşteri Taahhütnamesi EK-1 başlık EK-1/A numaralı belgesinin 3.3 maddesinde aracın 10.000 km ve trafik tescil tarihinden itibaren altı ay geçmedikçe satılamayacağı taahhüt edildiğini, bu taahhüte aykırı davranılması durumunda indirim tutarının müvekkil şirkete iade edileceği taahhüt edildiğini, davalı şirkete takibe konu fatura kesilmiş, tebliğ edildiğini, davalı şirket faturaya itiraz etmediğinden fatura içeriği kesinleşmiş demek olduğunu, davalı şirket tarafından bu faturaya herhangi bir şekilde itiraz edilmediğini,indirimin yapılmasına rağmen sırf sözleşmede oranın gösterilmediğinin davalı tarafından ileri sürülmesi hakkın kötüye kullanılması ve dürüstlük kuralına aykırılık oluşturduğunu, aracın liste fiyatı belli,davalının ödediği indirimli bedel belli,indirimin uygulanması nedeniyle alınan davalı tarafından imzalanan TAAHHÜTNAME belli,davalının lehine olan durumlardan indirimden nimet olarak yararlanıp ucuza aldığı aracı şartlara uymadan satarak kendisine haksız kazanç sağlayarak külfetinden kaçınmasını hukuk düzeni korumayacağını, bunun yanı sıra müvekkil şirket kendisi de aynı şekilde distribütör firmaya karşı aynı şartlarla taahhütte bulunduğunu, distribütör ... firması bu zararı müvekkile ödettiğini, müvekkil de ithataltçı-üretici firmadan bu araçları o şartlar satın alıp davalıya sattığını, Filo şeklinde olduğu için dava dışı ... bu indirimi müvekkilin müşterisine uygulaması amacıyla yapmakta aksi durumda ise indirime konu faturanın karşılığını müvekkil şirketten istediğini, dava dışı ... ...'ın müvekkilden bu bedeli talep etmesi bile böyle bir likit alacağın varlığını ispatlar nitelikte olduğunu, genel olarak eldeki hükmün tüm aşamalarına bakıldığında anlaşılacaktır ki, eksik ve hukuk aykırı incelemenin ürünü olduğu, birçok ilkeyi göz önüne aldığından bahsederek diğer tüm hukuki yargıları göz ardı ettiği açık olduğunu, bu durumun hak kayıplarına sebep olunacağı ile karşı karşıya kalacağımızdan inceleme sırasında re’sen tesbit olunacak hususlara istinaden usul ve yasaya uygun olarak dosyanın öncelikli olarak incelenmesini talep ettiğini, izah edilen nedenler ile dava konusunda Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen karar hakkında istinaf yoluna başvurma zarureti hasıl olduğunu,
izah edilen ve re'sen göz önüne alınacak nedenlerle; Kayseri 1. Asliye ticaret Mahkemesinin 21/05/2025 tarihli 2023/633 Esas, 2025/473 Karar sayılı davanın reddine ilişkin kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına, davanın kabulüne, karar icra takibine konu edildiğinden karar kesinleşinceye kadar icranın tehirine karar verilmesine, vekalet ücretinin ve yargılama giderinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesine karşı sunduğu cevap dilekçesinde özetle ; Davacı taraf istinaf dilekçesinde her ne kadar kararın kesin mahiyette ise de yargılamanın uzun süremesi nedeniyle istinaf haklarının ellerinden alındığını, bu hususta Anayasa Mahkemesi kararına yer verilmiş olup istinaf talebinde bulunduğunu, davacı tarafın istinaf talebinin kesinlik sınırı nedeniyle reddi gerektiğini, yargılamanın uzamasına mahkemeden kaynaklı bir sebebe dayanmadığı yapılacak inceleme ile ortaya çıkacağını, dosya kapsamında farklı illerde yer alan tarafların talimatla ticari defterleri üzerinde inceleme yapıldığını, 2 farklı bilirkişiden dava konusu ile ilgili rapor alındığını, buna rağmen yargılama ülkemiz şartlarında makul sürede sonlandığını, davacı taraf gerekçe olarak Anayasa Mahkemesi'nin 2023/182 E. Ve 2024/203 K. Sayılı kararına yer vermişse de söz konusu kararın yürürlük tarihi kararın resmî gazete’de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra olup hali hazırda karar yürürlükte olmadığını, dolayısıyla kesin olarak verilen karara karşı davacı tarafça yapılan istinaf başvurusunun usulden reddi gerektiğini, arz ve izah edilen nedenler ve re'sen göz önünde bulundurulacak sebeplerle usul ve yasaya uygun Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/633 E. Ve 2025/473 K. Sayılı ilamına karşı davacı tarafça usul ve yasaya aykırı olan istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
Dava, itirazın iptali istemidir. Harçlandırılan dava değeri 26.684,60 TL'dir.
Anayasa Mahkemesinin 2023/182 esas-2024/203 karar sayılı,04/12/2024 tarihli ve Resmi Gazetenin ... tarihli ... sayılı sayısında yayımlanan kararıyla, 6100 sayılı HMK na 24/11/2016 tarihli ve 6763 sayılı kanunun 44. Md ile eklenen ek 1. Maddesinin (2) numaralı fıkrasında yeralan "...341 inci ve 362 inci..." ibaresi ile "....362 inci..." ibaresinden sonra gelen "...ve..." kelimelerinin Anayasa aykırılığı nedeniyle iptaline karar verilmiş olması, Danıştay 12. Dairesinin emsal 2021/6033 esas-2021/5638 karar sayılı içtihadı ve yerleşmiş istikrarlı içtihatları ile Anayasanın 153. Maddesinde yer alan Anayasa mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm birlikte gözetildiğinde ; Her ne kadar işbu iptal kararının Resmi Gazetede yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verilmişse de, Anayasaya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasaya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin Anayasanın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırılık teşkil edecek olması nedeniyle, dairemizce verilen işbu istinaf karar ilamı yönünden dava tarihindeki (26/06/2023) kesinlik/temyiz sınırı olan 17.830,00 TL dikkate alınmış ve bu sebeple de istinaf yolu açık olduğunun kabulü ile ilk derece mahkemesi tarafında verilen karar Dairemiz tarafından incelenmiştir.
Davacı faturaya dayalı başlattığı ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali isteminde bulunmuş, davacı, davalının araç alımı sırasında verdiği taahhüdüne uymaması nedeniyle davalıya uyguladığını iddia ettiği filo indirimini talep ettiği görülmüştür. Davacı filo indirimi uyguladığını ispatlamakla yükümlü olup bu hususu kesin delille ispat edememiştir. Davacının ticari defterlerinde, satım konusunda düzenlediği faturada, taahhütte indirim uyguladığına dair bir kayıt bulunmamakta olup indirim tutarı açık, net, kesin surette belirtilmemiş olup davanın reddi yönündeki ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun bulunmuştur.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355. Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda davacı tarafın yukarıda yazılı söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1.maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2023/633 Esas 2025/473 sayılı kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılması nedeniyle davacının istinaf başvurusunun HMK. 'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli olan 615,40 TL istinaf karar ve ilam harcı istinaf eden davacı tarafından peşin yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-HMK. 302/5 maddesi gereğince işbu ilamın kesinleşme kaydı yapılan kararın yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin , harç tahsil işlemlerinin, HMK 359/4 Maddesi gereğince bu kararın taraflarına tebliği işlemlerinin yapılması ve artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 362/1-a bendi uyarınca KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.09/10/2025