T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2025/2371
KARAR NO: 2025/2259
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 08/10/2025 ARA KARAR
NUMARASI: 2025/894 Esas
DAVANIN KONUSU: Alacak
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 04/12/2025
İSTİNAF KARAR YAZIM
TARİHİ: 04/12/2025
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; İşbu dava açılmadan önce dava şartı olan arabuluculuk başvurusu 30/09/2025 tarihinde 2025/153592 E. dosya numarası ile yapıldığını, arabuluculuk görüşmeler neticesinde müvekkil ile davalı taraf müvekkilin franchise sözleşmesinin feshi sebebiyle franchise bedeli, sözleşmeye aykırılıktan cezai şart bedeli ve mal satımından ( dondurma ve kuruyemiş) kaynaklı bedeller ile sair maddi ve manevi alacakları, masraflar ve vekalet ücreti ile işbu alacak kalemlerine işlemiş ve işleyecek avans faizi konusundaki uyuşmazlıklarda anlaşma sağlanamadığını, arabuluculuk başvurusu neticesinde anlaşma sağlanamaması sebebiyle müvekkilin franchise sözleşmesinden kaynaklı alacaklarını istemini içeren işbu davayı açma zorunluluğu doğduğunu, ihtiyati haciz talebi olduğunu, alacağın muaccel hale gelmiş olup davalının borcunu ödememek kastıyla hareket ettiği ve malvarlığını kaçırma ihtimali bulunduğu yönünde ciddi hareketleri mevcut olduğunu, alacağın tahsilinin tehlikeye girmemesi ve ileride verilecek kararın sonuçsuz kalmaması için davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine, gerçek alacağın tahsiline yetecek miktarla sınırlı olmak üzere teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etme zorunluluğu doğduğunu, aksi halde davalı taraf uzun süren yargılama sürecinde mülkiyetindeki menkul ve gayrimenkul malları muvazaalı bir şekilde 3. Kişiler üzerine geçirme durumu çok yüksek olduğunu, bu halde de yapılan yargılama sonucunda müvekkilin hak edeceği alacaklarını tahsil kabiliyeti olamayacağını, bu minvalde değerlendirildiğinde yargılama sonucunda verilecek karar da sonuçsuz kalacağını, bu durum da müvekkil açısından telafisi mümkün olmayan zararlara sebebiyet vereceğini, tacir olan müvekkilin mahvına da sebebiyet vermemek adına davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine, gerçek alacağın tahsiline yetecek miktarla sınırlı olmak üzere teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini, FRANCİHSE Sözleşmesi haklı nedenlerle feshedildiğini, müvekkil şirket ile davalı arasında 16/09/2024 tarihinde müvekkile ait " ... " markasının işletilmesi amacıyla akdedilen franchise sözleşmesine göre; davalı taraf, müvekkil şirkete karşı belirli ve esaslı konulara sözleşme hükümlerine uyacağını kabul ve taahhüt ettiğini, Franchise veren müvekkil şirket sözleşmedeki kendi asli yükümlülüklerini tam ve doğru bir şekilde yerine getirmiş olmasına rağmen davalı taraf sözleşme hükümlerinde kendisine düşen yükümlüklerini kasten ve kusurlu olarak ihlal ettiğini, davalının, sözleşmede açıkça belirtildiği gibi franchise verenden alınması gereken ürünleri franchise verenden almaması ve sözleşmeden kaynaklanan yükümlülükleri zamanında ve gereği gibi yerine getirmemesi, franchise bedelini ödememesi ve müvekkil şirketten satın aldığı ürünlerin bedelini ödememesi eylemleri, sözleşmenin esaslı bir ihlali olduğunu, davalı tarafın bu ağır ve esaslı sözleşme ihlalleri nedeniyle, davalıya Kayseri 13. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek, 16/09/2024 tarihli franchise sözleşmesi tarafça haklı nedenlerle feshedildiğini, söz konusu bedellerin ve cezai şartın ödenmesi ve diğer aykırılıkların giderilmesi için 3 günlük süre verildiğini , verilen süreye rağmen davalı taraf ihlallere son vermemiş ve borçlarını ödemediğini, feshe rağmen davalı, borçlarını ödemediği gibi, sözleşme sonrası yükümlülüklerine de uymadığını, davalı taraf müvekkilin firmasına it tabelayı kaldırarak başka bir isim altında ancak aynı sistem ve ürünler ile aynı işe yapmaya devam ettiğini, bu husus da 16/09/2024 tarihli franchise sözleşmesinin 5. Maddesi 16. Fıkrasındaki rekabet yasağı hükmüne açık bir ihlali olduğunu, davalı taraf müvekkilden alınması gereken ürünleri üçüncü kişilerden tedarik ettiğini, davalı taraf müvekkilden aldığı ürünlerin bedelini ödemediğini, Franchise sözleşmesi gereğince davalı taraf sözleşmenin ayakta kaldığı süre boyunca müvekkilden düzenli olarak ürün tedarik ettiğini, davalı taraf müvekkilden düzenli olarak dondurma ve kuruyemiş ürünlerinin tamamını müvekkilden tedarik ettiğini, ancak davalı taraf son aylarda farklı kilo ve tutarlarda aldığı dondurma ve kuruyemiş ürünlerinin bedellerini ödemediğini, müvekkil tarafından defalarca sözlü olarak bu bedellerin ödenmesi istenmişse de 406.545,20 TL tutarındaki dondurma bedeli ve 43.929,00 TL tutarında karışık kuruyemiş bedeli olmak üzere toplamda 450.474,20 TL bedel ödenmediğini, en son Kayseri 13. Noterliğinin 10/09/2025 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi marifetiyle de bu bedelin ödenmesi istenmişse de davalı taraf borçlarını ödemediğini, Franchise alanın, sözleşmeden doğan cari hesap borcu veya ürün bedeli borcu gibi mali yükümlülüklerini eksik veya hiç yerine getirmemesi durumunda, franchise verenin sözleşmeyi haklı nedenle feshetme hakkı olduğunu, ayrıca taraflar arasındaki sözleşmenin 5. Maddesi 5. Fıkrası ve 8. Maddesi 11. Fıkrası gereğince müvekkil sözleşmeyi haklı olarak feshettiğini, Yüksek yargı kararları da bu yönde olduğunu, davalı taraf teslim etmesi gereken evrakları teslim etmediğini, müvekkil ile davalı tarar arasında akdedilen 16/09/2024 tarihli Franchıse sözleşmesi gereğince davalı tarafa bazı yükümlülükler yüklendiğini, bu yükümlülüklerden biri de sözleşmenin 15. Maddesi1. Fıkrası ve 5. Maddesi 23. Fıkrası gereğince müvekkile, davalı tarafça teslim etmesi gerek evraklar ayrıntılı bir şekilde belirtildiğini, davalı taraf, sözleşmenin 5. Maddesi 23. Fıkrası gereğince sayılan evrakları sözleşmenin imzalanmasından sonraki bir ay içerisinde dosya yaparak teslim etmesi kararlaştırılmışken davalı tarafça işbu sözü geçen evrakların teslimi müvekkile yapılmadığını, davalı taraf, işbu dava konusu sözleşme ile verdiği taahhütlerini kasten ve tamamen kendi kusuru ile yerine getirmediğini, işbu durum müvekkil adına dava konusu sözleşmeyi devam ettirmek çekilmez bir hal aldığından sözleşme tarafça haklı nedenlerle feshedildiğini, bu cihetle sözleşmenin davalı tarafın ağır kusur ve ihmali sebebiyle sonlanmasından kaynaklı müvekkilin sözleşmeden doğan alacaklarının davalı taraftan tazmini gerektiğini, arz ve izah edilen nedenlerle; ve mahkemece resen gözetilecek nedenler gereğince; alacağın tahsilinin güvence altına alınması amacıyla davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine teminatsız ihtiyati haciz kararı verilmesine, haklı davanın kabulüne, fazlaya ilişkin talep ve dava haklar saklı kalmak kaydıyla, şimdilik; 1.000,00 TL ödenmemiş franchise bedeli, 1.000,00 TL cezai şart tazminatı, 1.000,00 TL ürün bedeli alacağı olmak üzere toplam 3.000,00 TL alacağın, fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine, Şeklinde karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
İlk derece Mahkemesi kararı ile; Dosya kapsamına göre; mahkemece henüz talebin dayanağını teşkil eden delillerin toplanmamış olduğu, takip konusu alacağın franchise sözleşmesine dayalı olması, davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı hususunun yargılamayı gerektirdiği, davacının, aleyhine ihtiyati haciz talep ettiği davalıdan alacağının varlığını, daha geniş bir anlatımla İİK'nun 257. maddesinde sayılan yasal koşulların bulunduğunu ispat etmeye elverişli, mahkemeye yaklaşık kanaat getirici delil sunamadığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiş "1-İhtiyati haciz talebinin REDDİNE," şeklinde ara karar kurulmuştur.
Davacı vekili işbu ara kararı yasal süresi içerisinde istinaf etmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle ; Müvekkil şirket ile davalı arasında 16/09/2024 tarihinde müvekkile ait " ... " markasının işletilmesi amacıyla franchise sözleşmesi akdedildiğini, davalı taraf, sözleşmenin imzalanmasından bir süre sonra sözleşmesel yükümlülüklerini ağır ve sürekli bir şekilde ihlal etmeye başladığını, davalı, mutlak surette franchise verenden alınması gereken ürünleri daha düşük kalitede ve müvekkil sistemine uygun olmayan ürünleri üçüncü kişilerden tedarik ettiğini, ayrıca, sözleşme gereği ödemesi gereken franchise ve reklam katılım bedellerini de defalarca yapılan uyarılara rağmen ödemeyerek temerrüde düştüğünü, davalı taraf, özleşmenin ayakta kaldığı süre boyunca müvekkilden düzenli olarak ürün tedarik ettiğini, davalı taraf müvekkilden düzenli olarak dondurma ve kuruyemiş ürünlerinin tamamını müvekkilden tedarik ettiğini, davalı taraf son aylarda farklı kilo ve tutarlarda aldığı dondurma ve kuruyemiş ürünlerinin bedellerini ödemediğini, işbu sebeple de davalı tarafla müvekkil arasındaki akdedilen sözleşme taraflarınca haklı nedenlere dayanılarak Kayseri 13. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi marifetiyle hem feshedilmiş hem de alacakların talep edildiğini, ancak davalı taraf işbu ihtarına da bir cevap vermeyerek alacakların muaccel hale geldiğini, müvekkilin davalı taraftan bu sözleşmeye dayalı alacakları olduğu birçok kesin ve yazılı delille aşikar olmasına rağmen yerel mahkeme ara kararında " Dosya kapsamına göre; mahkememizce henüz talebin dayanağını teşkil eden delillerin toplanmamış olduğu, takip konusu alacağın franchise sözleşmesine dayalı olması, davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı hususunun yargılamayı gerektirdiği, davacının, aleyhine ihtiyati haciz talep ettiği davalıdan alacağının varlığını, daha geniş bir anlatımla İİK'nun 257. maddesinde sayılan yasal koşulların bulunduğunu ispat etmeye elverişli, mahkemeye yaklaşık kanaat getirici delil sunamadığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiştir." Şeklindeki somut olayla alakasız ve mesnetsiz bir gerekçe ile talebi hukuka aykırı olarak reddettiğini, istinaf incelemesi sonucunda haklı ve hukuka uygun kararın kabulüne karar verilmesi gerektiğini, kanun koyucu İhtiyati Haciz talebinin kabulü için yaklaşık ispat koşulu öngördüğünü, somut olayda da davalı taraftan alacakların olduğu ; 16/09/2024 tarihli franchise sözleşmesi, Kayseri 13. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, Fatura ve çeki listesi ( teslim fişleri) ve yabancı ürüne ait tutanak ve görseller marifetiyle ispat olunmuşsa da yerel mahkeme sunulan işbu kesin ve yazılı delilleri değerlendirme konusu yapmadan haciz talebi hukuka aykırı olarak reddettiğini, müvekkilin davalıdan alacağı muaccel hale gelmiş olup davalının borcunu ödememek kastıyla hareket ettiği ve malvarlığını kaçırma ihtimali bulunduğu yönünde ciddi hareketleri mevcut olduğunu, alacağın tahsilinin tehlikeye girmemesi ve ileride verilecek kararın sonuçsuz kalmaması için davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine, gerçek alacağın tahsiline yetecek miktarla sınırlı olmak üzere teminatsız olarak mahkemece teminat istenilmesi halinde ise teminatlı olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etiğini, aksi halde davalı taraf uzun süren yargılama sürecinde mülkiyetindeki menkul ve gayrimenkul malları muvazaalı bir şekilde 3. Kişiler üzerine geçirme durumu çok yüksek olduğunu, bu halde de yapılan yargılama sonucunda müvekkilin hak edeceği alacaklarını tahsil kabiliyeti olamayacağını, bu minvalde değerlendirildiğinde yargılama sonucunda verilecek karar da sonuçsuz kalacağını, bu durum da müvekkil açısından telafisi mümkün olmayan zararlara sebebiyet vereceğini, tacir olan müvekkilin mahvına da sebebiyet vermemek adına davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine, gerçek alacağın tahsiline yetecek miktarla sınırlı olmak üzere teminatsız olarak mahkemece teminat istenilmesi halinde ise teminatlı olarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini, somut olay da davalı taraf uzun süren yargılama sürecinde müvekkile olan borçlarının tahsil edilmemesi adına mal kaçırma işlemlerine başvurması hayatın olağan akışına uygun olduğunu, bu cihetle yapılan yargılamanın sonuçsuz kalmaması adına davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine, gerçek alacağın tahsiline yetecek miktarla sınırlı olmak üzere teminatsız olarak mahkemece teminat gerekli görülmesi halinde ise uygun bir teminat bedeli üzerinden teminatlı olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiğini, ayrıntılı olarak izah edildiği üzere Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurduğu ara kararda İhtiyati Haciz Talebinin REDDİNE karar vermiş ise de, söz konusu kararın hatalı olduğu ve Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde verilen ara kararın yasaya aykırı olduğu gibi, hakkaniyete de aykırı olup istinaf incelemesini sonucunda hatalı yerel mahkeme kararının kaldırılarak ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini, istinaf talebinin kabulüne, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/894 Esas numaralı dosyasının 08/10/2025 tarihli ara kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına ve talebi doğrultusunda öncelikle teminatsız olarak, mahkemece teminat gerekli görülmesi halinde ise uygun bir teminat bedeli üzerinden teminatlı olarak ihtiyati haciz kararı verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ :
Yapılan inceleme sonunda işbu derdest davada Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "...KONU: Franchise sözleşmesinin davalı tarafın ağır ihlali nedeniyle haklı nedenle feshinden kaynaklanan, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, şimdilik toplam 3.000,00 TL franchise bedeli, cezai şart ve ürün bedeli alacağının ve avans faizinin (kısmi dava), ihtiyati haciz kararı ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talepli dava dilekçesidir.
Müvekkil şirket ile davalı arasında 16/09/2024 tarihinde müvekkile ait " ... " markasının işletilmesi amacıyla bir franchise sözleşmesi akdedilmiştir. Bu sözleşme uyarınca davalı, müvekkilin markası, işletme sistemi ve know-how'ı altında ticari faaliyette bulunma hakkını elde etmiştir. Sözleşmenin 8. maddesi 1. fıkrası uyarınca davalı, işletmesinde kullanacağı belirli ürünleri münhasıran müvekkil şirketten temin etme ve sözleşmede belirlenen diğer taahüütlerine uyma yükümlülüğü altına girmiştir. ( EK - 2 ) ....Yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle; ve mahkemenizce resen gözetilecek nedenler gereğince;1-) Öncelikle, alacağın tahsilinin güvence altına alınması amacıyla davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine teminatsız İHTİYATİ HACİZ kararı verilmesine,2-) Haklı davamızın KABULÜNE,3-) Fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla, şimdilik; * 1.000,00 TL ödenmemiş franchise bedeli, * 1.000,00 TL cezai şart tazminatı, * 1.000,00 TL ürün bedeli alacağı olmak üzere toplam 3.000,00 TL alacağın, fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan TAHSİLİNE,4-) Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa YÜKLETİLMESİNE,..." karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkeme 08/10/2025 tarihli gerekçeli ara kararıyla:
"...Dosya kapsamına göre; mahkememizce henüz talebin dayanağını teşkil eden delillerin toplanmamış olduğu, takip konusu alacağın franchise sözleşmesine dayalı olması, davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı hususunun yargılamayı gerektirdiği, davacının, aleyhine ihtiyati haciz talep ettiği davalıdan alacağının varlığını, daha geniş bir anlatımla İİK'nun 257. maddesinde sayılan yasal koşulların bulunduğunu ispat etmeye elverişli, mahkemeye yaklaşık kanaat getirici delil sunamadığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İhtiyati haciz talebinin REDDİNE,,.." karar vermiştir.
Davacı vekili işbu ara kararını süresinde istinaf etmiştir.
Ön inceleme yönünden bir eksikliğin bulunmadığı anlaşıldığından, davacı vekilince sunulan istinaf dilekçesinde ileri sürülen istinaf sebepleri yönünden esastan inceleme yapılmıştır.
İstinaf dilekçesine ileri sürülen istinaf sebepleri, mahkemece verilmiş ve istinaf edilmiş olan gerekçeli ara kararda yazılı açıklamalar ile bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamı birlikte incelenip değerlendirildiğinde ; Davaya konu Fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1.000,00 TL ödenmemiş franchise bedeli, * 1.000,00 TL cezai şart tazminatı, * 1.000,00 TL ürün bedeli alacağı olmak üzere toplam 3.000,00 TL alacağı yönünden olmak üzere ileride tahsilinin güvence altına alınması amacıyla istenen sözkonusu ihtiyati haczin kabulü için , İİK 257 vd. Maddeleri gereğince ihtiyati haczin kabulü için alacağın varlığı, miktarı ve muacceliyetine dair hususlar yönünden olmak üzere yasaca aranan gerekli ve yaklaşık ispata dair yeterli koşulların , bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamına göre bulunmadığı , sunulan beyanların bu aşama itibariyle İİK 257 vd maddeleri gereğince ihtiyati haczin kabulü için yaklaşık ispata yeterli olmadıkları, bu nedenlerle söz konusu ihtiyati haciz talebinin reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle ve mahkemece de istinaf edilen gerekçeli ara kararı ile davacı vekilinin işbu talebinin reddine karar verilmiş olduğundan, istinaf edilen ara kararda usul, yasa ve bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamı yönlerinden bir isabetsizlik ve aykırılığın bulunmadığı, ara kararının hukuka uygun olduğu , bu nedenlerle de davacı vekilinin yukarıda yazılı istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 gereğince reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/894 Esas sayılı 08/10/2025 TARİHLİ ARA KARARININ hukuka uygun olduğunun anlaşılması nedeniyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun H.M.K. 'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
Alınması gereken istinaf karar harcı istinaf eden davacıdan peşin olarak alındığından hakkında yeniden harçla ilgili bir karar verilmesine yer olmadığına,
Davacı tarafından yapılan istinaf yoluna başvuru harcı ve istinaf posta giderlerinin derdest dava sonunda ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda değerlendirilmesine,
İstinaf incelemesi aşamasında duruşma yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına ,
HMK 302/5 maddesi gereğince işbu ilamın kesinleşme kaydı yapılan kararın yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin , harç tahsil işlemlerinin, HMK 359/4 Maddesi gereğince bu kararın taraflarına tebliği işlemlerinin yapılması ve artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile İİK 258/son bendi uyarınca KESİN olarak oy birliği ile karar verildi. 04/12/2025