T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2026/993
KARAR NO: 2026/1105
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/02/2024
NUMARASI: 2022/822 E. - 2024/101 K.
DAVANIN KONUSU: İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 20/05/2026
KARAR YAZIM TARİHİ: 20/05/2026
KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 07/02/2024 tarih ve 2022/822 E - 2024/101 K kararına karşı süresi içinde davalı ... vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile müflis ... Kooperatifi arasında Kayseri 8. Noterliği'nin ... tarihli ... yevmiye numarası ile düzenleme şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi akdedildiğini, taraflar arasında yapılan sözleşmeye göre müflis kooperatifin müvekkiline akit tarihinden itibaren 36 ay içerisinde 100 metre kare brüt dükkan vereceğinin kararlaştırıldığını, müflisin 36 ay içerisinde müvekkiline dükkanı teslim etmediği gibi şu aşamada da hala teslim etmediğini, sözleşmeden kaynaklı yükümlülüğünün 20.02.2010 tarihinde muaccel hale geldiğini, öte yandan teslimin yapılmaması halinde sözleşmeye istinaden emsal kira bedeli ödeneceğinin hüküm altına alındığını, ayrıca yine taraflar arasında Kayseri 8. Noterliği'nin ... tarihli ... yevmiye numarası ile düzenleme şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi'ne Ek Sözleşme yapıldığını, buna göre müvekkiline verilmesi gereken 100 metre kare brüt dükkanı 31.02.2012 tarihine kadar teslim edeceği hususunda anlaşma yapıldığını, teslim edilmediği takdirde de emsal değerden aylık kira ödeneceğinin hüküm altına alındığını, hükmün ilgili tarih itibariyle muaccel hale geldiğini, halen de dükkanın teslim edilmediğini, sözleşmeye istinaden müflis kooperatifin davacıya ödemesi gereken emsal kira bedellerinin bilirkişi marifetiyle hesaplanarak sıra cetveline kaydına karar verilmesi gerektiğini, iflas masasına alacak talebinde bulunduklarını ancak 'sunulan belgelerden alacağın varlığı ve miktarı tespit edilemediğinden talebin yargılamayı gerektirdiğinden reddine' gerekçesiyle talebin reddine karar verildiğinden bahisle fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla ve bilirkişi raporuyla belirlenecek değer üzerinden dava değerini artırmak kaydıyla davanın kabulüne, müvekkilinin alacağının tamamının sözleşme tarihi olan 31.02.2022 tarihi itibariyle mevduat faizleriyle birlikte ana paraya eklenerek Kayseri İflas İdaresi'nin ... iflas sayılı dosyasında sıra cetveline kaydına, yargılama giderlerinin davalıya tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davacının tüm taleplerinin zaman aşımına uğradığını, davacının davalı olarak Kayseri İflas İdaresi'ne husumet yöneltmesinin hatalı olduğunu, ayrıca husumetin yanlış kooperatife yöneltildiğini, bu nedenlerle davanın usulden reddinin gerektiğini, davacının kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı olarak alacak kayıt talebinin haklı sebeplerle reddedildiğini, iflas idaresinin yargılama makamı olmadığını, alacağın varlığını ispatlar mahiyette bilgi ve belge sunulmadığını, kendi yükümlülüklerini yerine getirmeyen davacının müflis davalıdan bir edim talebinde bulunması TBK'nın 97. maddesi hükmü gereğince mümkün olmadığını, müflis kooperatifin teslim gecikmesinde kusuru bulunmadığını, arsa pay sahibi davacının sözleşmeye göre yerine getirmesi gereken pay devir borcuna aykırı davranması nedeniyle kendisinin temerrüte düştüğünü ve bu durumda müflis kooperatiften kendisinin sebep olduğu gecikmeden kaynaklı tazminat istemesinin mümkün olmadığını, davacı tarafın davasının reddine karar verilmesini, yargılama giderlerinden iflas masasının sorumlu tutulmamasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkeme kararında; "...Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte somut olay değerlendirildiğinde; davacı ile müflis kooperatif arasında Kayseri 8. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesinin imzalandığı, bu sözleşmeye göre müflis şirketin davacıya 36 ay içerisinde 100 metrekare brüt dükkan vereceği, daha sonra taraflar arasında Kayseri 8. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesinin ek sözleşme olarak düzenlendiği, ilgili ek sözleşme ile verilmesi lazım gelen brüt 100 metrekare dükkanın 31.02.2012 tarihine kadar verilmesinin kararlaştırıldığı, vadesinde teslim edilmemesi halinde emsal değerden kira ödeneceği, ev teslimatından önce evinin yıkılması halinde ev kirası ödeneceği, evi verilmez ise 20.000,00-TL cezai şart ödenmesi hususunda anlaşıldığı, yapılan ikinci sözleşmede açıkça ilk sözleşmeye atıfta bulunulduğundan yapılan bu ikinci sözleşmenin borcu sona erdiren yenileme niteliğinde olduğu ve ... ada ... parseldeki dükkan yönünden bu sözleşmenin dikkate alınması gerektiği, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyasında 10/01/2022 tarihi saat 11:57 itibariyle kooperatifin iflasının açıldığı, davacının 31/01/2022 tarihinde alacak kaydı ile masaya başvurduğu, 15/08/2022 tarihli sıra cetvelinin düzenlendiği, İcra İflas Kanunu 223. Maddesi uyarınca davacının 31/01/2022 tarihinde 750,00-TL iflas avansı yatırdığı ve tebliğe elverişli adres bildirdiği, sıra cetvelinin bu madde kapsamında davacıya 31/08/2022 tarihinde tebliğ edildiği, bu bakımdan açılan davanın 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, 16/08/2023 havale tarihli bilirkişi heyet raporuna göre alacağın muaccel olduğu 31/12/2012 ile iflasın açıldığı tarih olan 10/01/2022 tarihleri arasında 267.161,51-TL kira alacağının oluştuğu, raporun hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle bu alacak kalemi yönünden açılan davanın kabulü gerektiği, ancak her ne kadar 31/01/2022 tarihli masaya alacak başvuru dilekçesinde evin yıkım parası ile cezai şart talebi mevcut olsa da açılan dava dilekçesinde yalnızca kira bedeli talebi bulunmakta olup açıkça cezai şart ve yıkım parası taleplerine yer verilmediği, mahkemece talep sonucunun aşılarak karar verilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmakla bu alacak kalemleri yönünden talep olmadığından bir hüküm kurulmamış ve belirlenen kira bedeli üzerinden davanın kabulüne ve alacağın masaya kayıt ve kabulüne dair aşağıdaki hüküm fıkrasının tesisi uygun görülmüştür.Davanın KABULÜ ile; İflas nedeni ile ... Kooperatifi'nin Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyası üzerinden oluşturulan iflas masasına davacının 1 adet dükkanın 31/12/2012-10/01/2022 tarihleri arasındaki kira bedeli 267.161,51-TL olan alacağının kayıt ve kabulüne,..." şeklinde karar verilmiştir.
Bu karara karşı davalı ... vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı ... vekilince sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Davacının dava dilekçesinde davalı olarak "KAYSERİ İFLAS İDARESİ"ne husumet yöneltmesinin hatalı olup, hangi iflas dosyasında görevli olan iflas idaresine husumet yöneltildiğinin anlaşılmadığını, ayrıca davacı tarafın, dava dilekçesinin başından sonuna kadar ... Kooperatifi (TİC. SİCİL NO:...) ile yaşanılan uyuşmazlıktan bahsettiğini, ancak mahkeme tarafından ... Kooperatifi (TİC. SİCİL NO:...) iflas idare memuru Av. ...'a dava dilekçesi tebliğ edildiğini, yerel mahkeme tarafından görülen davada, dava dilekçesinin içeriğinde ... Kooperatifi (TİC. SİCİL NO:...)'ne yer verildiği ile husumetin müflis kooperatif ile bir ilgisinin olmadığının ve husumetin yanlış kooperatife yöneltildiği hususu göz önünde bulundurulmadığını, davacının husumeti yanlış tüzel kişiliğe yöneltmiş olmasının, HMK madde 124 hükmü kapsamında olmayan, yani kabul edilebilir bir yanılgıya dayanmadığı açık hatanın düzeltilmesine rızalarının olmadığını ve ayrıca kabul edilebilir bir yanılgıdan kaynaklanmaması nedeni ile Yerel Mahkeme tarafından bu hatanın düzeltilmesinin kabul edilmemesi, davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiği davaya karşı cevap dilekçelerinde açıklandığını, ancak yapılan incelemede bu hususların göz önünde bulundurulmadan karar verildiğini, müflis kooperatif iflas idaresi aleyhine yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiğini, ilk derece kararının bu açıdan hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi raporunda hesaplanan kira bedelinin fahiş olduğuna ve diğer itiraz ettikleri hususlara yönelik itirazlarının giderilmeden aynı rapor üzerinden verilen hükmü istinaf ettiklerini, yine her ne kadar davacı lehine kira alacağı hesaplanmış ise de davacıya müflis şirket tarafından devredilmiş taşınmazların mevcut olup, kira bedelinin karşılığı(alacak iddiasını kabul etmemekle birlikte) olarak farklı edimle ile kira borcunun ifa edildiğini, ancak tüm bu hususlara yönelik itirazlarının yerel mahkeme tarafından değerlendirilmeden karar verildiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırılmasına, yapılacak istinaf incelemesi neticesinde davanın öncelikle husumet yönünden usulden reddine başkanlığımız aksi kanaatte ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
Dava, İİK'nun 235. maddesi uyarınca açılan iflas tasfiyesince düzenlenen sıra cetveline yönelik kayıt kabul istemine ilişkindir.
Kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK’nın 235. maddesinden alan davalardır. Dava, bir alacak ya da tazminat davası olmayıp masaya kayıt davasıdır. Bilindiği gibi kayıt kabul davası bir para alacağının tahsili amacını gütmez; bu dava ile o alacağın o iflas tasfiyesinden pay alıp almayacağı hususu belirlenir. Kayıt kabul davalarında tahsile değil, alacağın iflas masasına kaydına karar verilmekle yetinilir. Alacağın ödenmesi ancak tasfiye sonunda masa mevcudunun sıra cetveline uygun biçimde dağıtımı aşamasında gerçekleşir ve alacakların tam olarak ödenip ödenmeyeceği ancak bu aşamada anlaşılabilir. Bu sebeple kayıt kabul davalarında maktu karar ve ilam harcı alınması, maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmektedir.
Kayıt kabul davası basit yargılama usulüne tabi olup, bu davalarda ispat yükü kural olarak masaya yazdırılması gereken bir alacağı bulunduğunu iddia eden davacı alacaklıdadır. Alacaklı masaya kayıt talebinde bulunurken alacağının sebep ve delillerini bildirmeli; alacağını genel hükümlere göre ispat etmelidir.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 190/1. fıkrasında, ispat yükünün, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olduğu belirtilmiştir. Benzer düzenlemeye, TMK’nun 6. maddesinde, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan herbirinin, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür ifadeleri ile yer verilmiştir.
İİK'nın 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223’üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK'nın 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabule elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK'nın 223. M). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar. Çünkü 235. maddede açıkça 223. maddesi saklı tutulmuştur. İİK'nın 223/3. fıkra son cümleye göre, bu muameleyi yaptırmış alacaklılar hakkında İflas idare memurunun kararlarına karşı kanun yolları, kendilerine tebliğ tarihinden itibaren başlar. İİK'nın 223/3. fıkrasına göre yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle İflas idaresinin kararlarının kendisine tebliğini istememiş olan alacaklı için, sıra cetveline itiraz davası açma süresi yukarıda belirtildiği üzere sıra cetvelinin ilanından itibaren işlemeye başlar.
Davacı ile iflas eden ... Kooperatifi arasında Kayseri 8. noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığı Kayseri 8. noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı düzenleme şeklinde ek söleşme imzalandığı Sözleşme uyarınca davacıya 31.02.2012 tarihine kadar 100 m kare brüt dükkan teslim edilmesi gerektiği mahkemece yapılan keşfe göre müflis kooperatifin edimini yerine getirmediğinin anlaşıldığı, Kooperatifin 10.01.2022 tarihinde iflasına karar verildiği sabittir.
Davacı 28.01.2022 tarihinde iflas masasına başvurmuş olup iflas masasınca 15.08.2022 Tarihinde düzenlenen sıra cetveli ile davacının talebinin reddine karar verildiği kararın 24.08.2022 tarihinde ilan edildiği davacıya 30.08.2022 tarihinde posta yoluyla da tebliğ edildiği, eldeki davanın 15.09.2022 tarihinde açıldığı görülmüştür.
Dosya kapsamında somut olayın özelliklerine uygun, denetlenebilir bilirkişi raporu, toplanan deliller, ilk derece mahkemesinin olay nitelendirilmesi ve gerekçesi nazara alındığında; davacının dükkanın teslim edilmesi gereken 31.12.2012 tarihi ile iflasın açıldığı 10.01.2022 tarihleri arasında aralarındaki KKİS uyarınca davalıdan alacaklı olduğunu ispatladığı, toplam 267.161,57 TL kira alacağının kayıt ve kabulüne dair verilen kararda yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere binaen istinaf edilen kararda usul, yasa ve dosya kapsamı yönlerinden bir aykırılık bulunmamaktadır. Bu nedenlerle davalı yanın istinaf isteminin reddi gerekmiştir.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355. Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda davalı tarafın yukarıda yazılı söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1.maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur. (Emsal Yargıtay 6. HD 2025/1076 Esas 2025/1948 Karar)
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 07/02/2024 tarih ve 2022/822 E - 2024/101 K sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davalı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli olan 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcı istinaf eden davalı tarafça peşin yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 361/1 uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 20/05/2026