T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Kanunları Kdv Ve Ötv Grup Müdürlüğü
Sayı
:
84974990-130[KDV.5/İ/20-29-17]-241788
10.08.2021
Konu
:
KDV İndirimi Hk.
İlgi
:
… tarihli özelge talep formu.
İlgide kayıtlı özelge talep formunda; Kurumunuzun araştırma merkezleri, enstitüleri ve benzeri birimlerinin ayrı bir tüzel kişiliği ve bütçesinin bulunmadığı, bütçe kanunu ile Kurumunuza tahsis edilen ödeneklerin kullanıldığı, her birimin ayrı saymanlığı olduğu ve her saymanlığın ayrı bir vergi kimlik numarasının bulunduğu ve mal ve hizmet alım ve teslimlerinin ayrı ayrı değerlendirilerek her bir saymanlığın kendi adına katma değer vergisi (KDV) beyannamesi verdiğinden bahisle; söz konusu merkez, enstitü ve benzeri birimlerce satın alınan mal ve hizmetler dolayısıyla yüklenilen KDV'nin, teslim edilen mal ve hizmetler dolayısıyla hesaplanan KDV'den saymanlık ayrımı olmaksızın indirim konusu yapılıp yapılamayacağı hususunda Başkanlığımız görüşü talep edilmiştir.
I- VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN:
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 8 inci maddesinin son fıkrasında; "Türkiye Cumhuriyeti tâbiyetinde bulunan her gerçek kişi ile tüzel kişilere bir vergi numarası verilir. Bu hükmün uygulanmasına ilişkin usul ve esasları tespit etmeye ve vergi numarasının kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerce yapılacak işlemlerle ilgili kayıtlarda ve düzenlenecek belgelerde kullanılması mecburiyetini getirmeye Maliye Bakanlığı yetkilidir." hükmü yer almaktadır.
Konuyla ilgili olarak yayımlanan 240 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin "2- Tek Vergi Numarası Uygulamasında Vergi Mükelleflerince Uyulması Zorunlu Hususlar" başlıklı bölümünde; "... Vergi dairelerinde kayıtlı her gerçek ve tüzel kişiye tek vergi numarası verilecek olup, mükelleflerin merkez ve şubeleri aynı vergi numarasını kullanacaklardır. Şubelerin başka vergi dairesi yetki alanı içerisinde olması durumu değiştirmeyecektir. Bankalar bu uygulamanın dışında tutulmuşlardır. ..." açıklaması yer almaktadır.
Öte yandan, Hazine ve Maliye Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı tarafından yayımlanan 19/04/2018 tarihli ve 431 sayılı Genelgede; " Bakanlığımız Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi (BKMYBS) çerçevesinde geliştirilen "Yeni Devlet Muhasebesi Bilişim Sistemi" ile "Yeni Harcama Yönetimi Bilişim Sistemi" 2018 yılından itibaren merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde kademeli olarak uygulanmaya başlanmıştır.
Mevcut Sistem'de harcama birim kodu ile girişi ve takibi yapılan iş ve işlemler söz konusu Sistem'in uygulamaya geçmesiyle birlikte vergi kimlik numarası (VKN) ile takip edilmeye başlanacaktır. Bu nedenle BKMYBS kapsamında geliştirilen Sistemlerin hayata geçirilmesine ilişkin olarak uygulamanın sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesini sağlamak üzere aşağıda yer alan açıklamaların yapılması uygun görülmüştür:
1-Merkez Birimlerinde; Başkanlık, Genel Müdürlük, Müstakil Daire Başkanlığı, Müşavirlik ve Müdürlük ile İç Denetim Birimi Başkanlığı için farklı VKN kullanılacaktır. Aynı harcama birimine bağlı merkez birimleri ise merkez biriminin VKN'sini kullanacaktır.
Örneğin; Merkez muhasebe birimleri Muhasebat Genel Müdürlüğünün VKN'sini kullanacaktır.
" açıklamalarına yer verilmiştir.
Ayrıca, Muhasebat ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü'nün "Kamu Harcama Süreçlerinde e-Fatura Kullanımı" hakkındaki 23/7/2019 tarihli duyurusunda;
"5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanununun Ek-4'üncü maddesinin verdiği yetki ve 2017/7 sayılı "Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi Politika Belgesi ve Eylem Planı" konulu Başbakanlık Genelgesi kapsamında, Bakanlığımız koordinasyonunda yürütülen Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi Projesi (BKMYBS) kapsamında, kamuda elektronik fatura uygulamasına geçilmiş ve 1/3/2019 tarihinden itibaren pilot uygulamaya başlanmıştır.
Diğer taraftan BKMYBS kapsamında geliştirilen bilişim sistemlerinde, kamu kurumlarının harcama birimlerinin tanımlamalarında kurumsal kod yerine harcama ve muhasebe birimlerine ait vergi kimlik numaraları (VKN) kullanılmaya başlanmıştır. Elektronik belgelerin sistemler arasında iletilmesinde VKN önemli bir unsur haline gelmiştir.
Uygulamada, harcama birimlerinin faturayı düzenleyen kişilere/kurumlara hatalı VKN bilgisi vermeleri nedeniyle ya da fatura düzenleyicilerinin sistemlerinde harcama birimlerinin eski VKN'lerinin kayıtlı olması nedeniyle faturalar hatalı/farklı harcama birimine gitmekte, bu nedenle hak sahiplerine yapılacak ödemelerde gereksiz işlem süreçleri ortaya çıkmaktadır.
Kamu idarelerinin ödemelerinin aksamaması ve harcama birimleri açısından gereksiz işlem süreçlerine yol açılmaması için doğru VKN (yani kurumların harcama ve muhasebe işlemlerini gerçekleştirdikleri VKN) ile faturaların düzenlenmesi önem arz etmektedir.
"
denilmektedir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, Kurumunuza bağlı olup, ayrı saymanlıklar şeklinde faaliyet gösteren araştırma merkezleri, enstitüler ve benzeri harcama birimleri için tek bir vergi kimlik numarası üzerinden işlem tesis edilmesi mümkün olmayıp, bu birimlere ait vergi kimlik numaralarının kullanılması gerekmektedir.
II- KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:
3065 sayılı KDV Kanununun;
- 1/1 inci maddesinde, Türkiye'de ticarî, sınaî, ziraî faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi olduğu, maddenin ikinci fıkrasında ticarî, sınaî, zirai faaliyet ile serbest meslek faaliyetinin devamlılığı, kapsamı ve niteliğinin Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine göre; Gelir Vergisi Kanununda açıklık bulunmadığı hallerde Türk Ticaret Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine göre tayin ve tespit edileceği, maddenin üçüncü fıkrasında da bu faaliyetlerin kanunların veya resmî makamların gösterdiği gerek üzerine yapılması, bunları yapanların hukuki statü ve kişilikleri, Türk tabiyetinde bulunup bulunmamaları, ikametgah veya iş yerlerinin yahut kanunî merkez veya iş merkezlerinin Türkiye'de olup olmamasının işlemlerin mahiyetini değiştirmeyeceği ve vergilendirmeye mani teşkil etmeyeceği,
- 8/1-a maddesinde, mal teslimi ve hizmet ifası hallerinde bu işleri yapanların KDV'nin mükellefi olduğu,
- 17/1-a maddesinde, kanunla ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle kurulan kamu kurum ve kuruluşlarının ilim, fen ve güzel sanatları, tarımı yaymak, ıslah ve teşvik etmek amacıyla yaptıkları teslim ve hizmetlerinin KDV'den istisna olduğu,
- 29/1 inci maddesinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan KDV'den, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen KDV'yi indirebilecekleri; 29/3 üncü maddesinde de, indirim hakkının vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu takvim yılını takip eden takvim yılı aşılmamak şartıyla, ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde kullanılabileceği,
- 30/1-a maddesinde, vergiye tabi olmayan veya vergiden istisna edilmiş bulunan malların teslimi ve hizmet ifası (Bu Kanunun 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrasının (b), (c) ve (d) bentleri ile (4) numaralı fıkrasının (ı) ve (ö) bentleri uyarınca KDV'den istisna edilen işlemler hariç) ile ilgili alış vesikalarında gösterilen veya bu mal ve hizmetlerin maliyetleri içinde yer alan KDV'nin, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan KDV'den indirilemeyeceği,
- 34/1 inci maddesinde, yurt içinden sağlanan veya ithal olunan mal ve hizmetlere ait KDV'nin, alış faturası veya benzeri vesikalar ve gümrük makbuzu üzerinden ayrıca gösterilmek ve bu vesikalar kanuni defterlere kaydedilmek şartıyla indirilebileceği
hükme bağlanmıştır.
KDV Genel Uygulama Tebliği'nin (III/C-1) bölümünde de, "3065 sayılı Kanunun (29/1) inci maddesine göre mükellefler, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan KDV'den, faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen KDV'yi veyahut ithal ettikleri mal ve hizmetler dolayısıyla ödedikleri KDV'yi indirebilirler." açıklamalarına yer verilmiştir.
Buna göre, Kurumunuza bağlı saymanlıklar şeklinde faaliyet gösteren ve ayrı KDV mükellefiyetleri bulunan birimlerin mal/hizmet alımlarına ilişkin olarak kendi adlarına düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen KDV'nin bu birimlerin mal/hizmet satışı dolayısıyla hesapladıkları KDV'den indirimi işlemlerinin ayrı ayrı yürütülmesi gerekmekte olup, saymanlık ayrımı gözetmeksizin Kurumunuzca toplu bir şekilde KDV indirimi yapılması mümkün değildir.
Öte yandan, Kurumunuz birimlerinin Kanunun 17/1-a maddesi kapsamında, KDV'den istisna olan teslim ve hizmetleriyle ilgili alımlarına ilişkin yüklendikleri KDV'nin hiçbir surette indirim konusu yapılamayacağı; sadece vergiye tabi işlemlerinize ait ve indirim konusu yapılabilmesi mümkün bulunan mal ve hizmet alımlarına ilişkin yüklenilen KDV'nin indirim konusu yapılabileceği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.