T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K.
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVA : KAYIT ve KABUL
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili 13/04/2022 tarihli dilekçesiyle; taraflar arasında rödovans sözleşmesi bulunduğunu, yasal düzenlemeler nedeniyle taraflar arasındaki sözleşmenin feshedildiğini, davacı şirketin sözleşmeye konu olan kömür ocağını davalı şirkete devrettiğini, devir nedeniyle taraflar arasında 03/10/2020 tarihli protokol düzenlendiğini, bu protokole istinaden davacı şirketin davalı müflis şirketten alacaklı olduğunu, alacağın ödenmemesi üzerine Konya . İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, takipten sonra davalı şirketin iflasına karar verildiğini, alacaklarının iflas masasına bildirilmesine rağmen önce çelişkili sıra cetvelleri düzenlendiğini, daha sonra da 96.630.631,45 TL'lik alacaklarının sadece 939.750 TL'lik kısmının sıra cetveline kabul edilip, kalan 95.690.881,45 TL'lik taleplerinin ise reddedildiğini beyan ederek, toplam 96.630.631,45 TL'lik alacaklarının sıra cetveline kaydına (alacaklarının kayıt ve kabulüne) karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Davalı müflis şirketi temsilen iflas idaresi vekili, taraflar arasında rödovans sözleşmesi bulunduğunu, davalı şirketin iflasına karar verildiğini, davacı şirket ile davalı şirketin ilgili dönemdeki yetkilileri tarafından 03/10/2020 tarihli protokolün muvazaalı olarak düzenlendiğini, müflis şirketin hileli olarak borçlandırıldığını, davalı müflis şirketin hileli olarak iflasının sağlandığını, müflis şirketin ticari defterlerinin zamanında iflas idaresine teslim edilmediğini, davalı müflis şirketin müdürü ...'in davacı şirket yetkilisi ... ile birlikte hareket ettiklerini, davalı şirketin ticari defter ve belgelerinin usulüne uygun olarak tutulmadığını, gecikmeli olarak teslim edilen davalı müflis şirkete ait ticari defter ve belgelerin içerisinde 93.600.000 TL'lik borçlanmaya ilişkin muhasebe kaydına dayanak teşkil edecek herhangi bir fatura veya sair bir belge olmadığını, 03/10/2020 tarihli protokolün verilen belgeler içerisinde yer almadığını, davacı şirketin usulsüz belgelere dayalı olarak alacak talebinde bulunduğunu beyan ederek davanın reddini istemiştir.
Davacı tarafından 20/10/2008 tarihli rödovans sözleşmesi ve 03/10/2020 tarihli adi yazılı protokol sureti ibraz edilmiş, Konya . İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı takip dosyasına ilişkin ilgili belgeler ve davalı şirketin iflasına ilişkin Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E., ... K. sayılı karar sureti ile iflas sonrası oluşturulan Konya . İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasına ilişkin ilgili belge suretleri dosyamıza getirtilmiş, davacı vekili tarafından 18/05/2022 tarihli mali müşavir uzman görüşü sunulmuş, mahkememizce başka bir mali müşavir bilirkişiden 01/11/2022 tarihli rapor alınmış, davalı iflas idaresi tarafından kendilerinin aldığı 02/12/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporu sunulmuş, Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma, ... Soruşturma, ... Soruşturma sayılı dosyalara ilişkin ilgili belgelerle, Konya . Ağır Ceza Mahkemesinin ... E. sayılı, Konya . Ağır Ceza Mahkemesinin ... E. sayılı davasına ilişkin ilgili belge suretleri dosyamıza getirtilmiştir.
İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;
Dava, "Kayıt ve Kabul" davasıdır.
Yargıtay . HD.nin 04.05.2016 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre, "Alacaklıların alacaklarını kaydettirmeleri için 2004 sayılı Kanun'un 219/2. maddesinde öngörülen bir aylık sürenin bitiminden sonra, iflas idaresi alacakların doğru olup olmadığını incelemeye başlar. Maddi yönden inceleme sonucu kabul edilen her alacak tespit edilen sıraya göre sıra cetveline kaydedilir. Kabul edilmeyen alacaklar da red sebebleri ile birlikte sıra cetvelinde gösterilir. İflas idaresi 2004 sayılı Kanun'un 232. maddesinde öngörülen sürede düzenlediği sıra cetvelini iflas idaresine verir ve alacaklıları aynı Kanun'un 166/2. maddesindeki usule göre ilan yoluyla haberdar eder. Ayrıca iflas masasına müracaat sırasında tebligatı gösterir adres ve tebligat masrafları için avans yatıranlara sıra cetveli tebliğ edilir.
Sıra cetveline itiraz davalarında dava açma süresi, görev ve yetki 2004 sayılı Kanun'un 235. maddesinde düzenlenmiştir. Bu hükme göre dava açma süresinin ilandan itibaren başlayacağı belirtildikten sonra, ayrıca 2004 sayılı Kanun'un 223/3. maddesi hükmünün saklı olduğu belirtilmiştir. Saklı tutulan hükme göre, iflas masasına müracaat eden alacaklılar tebligatı kabule elverişli adres gösterir, yazı ve tebligat masrafları için avans yatırmışlarsa sıra cetveline itiraz davası açma süresi bu alacaklılar hakkında sıra cetvelinin kendilerine tebliğinden itibaren başlar. Davanın onbeş gün içinde açılması gerekmektedir. Bu süre hak düşürücü süre olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınır. 2004 sayılı Kanun'un 235/1. maddesine göre sıra cetveline itiraz davası iflas kararı veren ticaret mahkemesinin bulunduğu yerdeki herhangi bir ticaret mahkemesinde açılabilir. Görevin belirlenmesinde dava değerinin önemi olmadığı gibi, buradaki mahkemenin yetkisi de kamu düzenine ilişkindir."
Somut olayda ; müflis şirketin Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/07/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile iflasına karar verildiği, kararın 08/03/2022 tarihinde kesinleştiği, müflis şirketin iflası üzerine de Konya . İcra (İflas) Müdürlüğü'nce ... İflas sayılı iflas masasının oluşturulduğu anlaşılmıştır.
Davacının iflas masasına 96.630.631,45 TL alacak kaydı başvurusunda bulunmasına rağmen, sıra cetvelinde alacağın 939.750 TL'lik kısmının kabul edilip, kalan 95.690.881,45 TL'lik kısmının reddedildiği, sıra cetvelinin davacı tarafa 30/03/2022 tarihinde tebliğ edildiği ve davanın 15 gün hak düşürücülük süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında 20/10/2008 tarihli rödovans sözleşmesi bulunduğu ve bu sözleşmenin 04/12/2015 gün ve 6592 sayılı kanunu gereğince sona erdirildiği, bu amaçla taraflar arasında 03/10/2020 tarihli adi yazılı protokol düzenlendiği, protokole göre davacı tarafından davalıya devredilen rezerv, demirbaş ve sair malzemelerden dolayı davacı şirketin davalı şirkete 93.600.000 TL alacaklı olduğunun, bu alacağın 03/11/2020 tarihinden itibaren ödenmeye başlanmak üzere 6 eşit taksitle ödeneceğinin kararlaştırıldığı görülmüştür.
Davalı müflis şirketin iflas öncesi 16/05/2016 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurulunda, davacı şirketin hakim ortağı ...'in yazılı teklifi üzerine, ... Madencilik şirketinin dolayısıyla bu şirketin müdürü olan ...'in davalı şirkete müdür olarak seçildiği, ...'in aynı zamanda davacı şirketin de ortağı ve müdürü olduğu, ...'in davacı şirketteki müdürlük görevinin 2013 tarihinde başlayıp ...'in müdür olarak atandığı 03/09/2020 tarihine (dava konusu protokolün düzenlendiği tarihten 1 ay öncesine) kadar devam ettiği, ...'in davacı şirket müdürlüğü sona erdikten sonra da davacı şirketin ... Şubesi müdürlüğünün devam ettiği belirlenmiştir.
Davacı şirketin temsilcisi ...'in, aynı zamanda davalı müflis şirket müdürü seçilen ... Madencilik şirketinin de müdürü olması taraflar arasındaki 03/10/2020 tarihli protokolü kuşkulu hale getirmiştir.
Diğer yandan protokol ve ekindeki kıymet takdir raporu içeriğinden, davacı rödovans işletmecisi şirketin davalı müflis şirketten sözleşme ile devraldığı maden sahasında kiracı olmasına ve sadece sözleşme döneminde bedelini ödeyerek kömür çıkartma hakkına sahip olmasına rağmen, protokol tarihindeki sahadaki kömürlere yönelik hesabının da rödovans sözleşmesi mantığına uygun olmadığı kanaatine varılmıştır.
Davacı tarafından sunulan mali müşavir ... 18/05/2022 tarihli uzman görüşü raporu; sadece tarafların ticari defterlerindeki kayda dayalı olması, davalının savunmasının temelinin ise iki taraf temsilcilerinin muvazaası olması nedeniyle uzman görüşünün hüküm kurmaya ve davacı alacağını ispata yeterli bir belge olmadığı sonucuna varılmıştır.
Dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan Mali Müşavir bilirkişinin 02/11/2022 tarihli raporuna göre de; davalı müflis şirketin 2020 yılına ait olup, 2021 yılında da kullanılmak üzere ara tasdikleri yaptırılan yevmiye ve kebir defterlerinin 31/01/2021 tarihine kadar yapılması gereken ara tasdiklerinin 23/12/2021 tarihinde yaptırıldığı, 03/10/2020 tarihli protokolün müflis şirketin ticari defterlerine 05/04/2021 tarihinde kaydedildiği, davacı şirketin ise ticari defterlerinin usulüne uygun olmasına rağmen 03/12/2020 tarihli protokolün davacı tarafın ticari defterlerine 01/04/2021 tarihinde kaydedildiği, bu protokole ilişkin olarak davacı tarafın herhangi bir fatura düzenlemediği belirlenmiştir.
Konya . İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasından alınan bilirkişi heyeti raporunda da; yukarıda yazılı hususlar tespit edilmiş, dava konusu protokolün düzenlendiği 03/10/2020 tarihi itibariyle ...'in davacı şirketin ortağı ve aynı zamanda davacı şirketin ... Şube müdürü olduğu gibi, davalı müflis şirketin de (... Madencilik şirketinden dolayı) (fiili) müdürü olduğu, ...'in ise davacı şirketin hakim ortağı ve müdürü olduğu, davacı şirketin yetkilisi ... ile davalı müflis şirketin (müdürü olan ... Madencilik şirketindeki yetkisinden dolayı) fiili müdürü olan ...'in birlikte hareket ederek, 03/10/2020 tarihli protokolü imzalayarak davalı şirketi muvazaalı olarak borçlandırmaya ve zarara uğratmaya çalıştıkları tespit edilmiştir.
08/02/2023 tarihli duruşmada, davacı vekiline, a) Davacı şirketin ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu halde 03/10/2020 tarihli protokolün kendi defterlerine 01/04/2021 tarihinde kaydedilmesinin, b) Protokole ilişkin olarak fatura düzenlenmemesinin makul sebeplerini izah etmesi ve ayrıca, c) Davalı vekilinin 28/12/2022 ve 17/01/2023 tarihli dilekçeleriyle, Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasına ilişkin şikayet dilekçesinde yer alan davacı şirket ile davalı şirket yöneticilerinin yakınlık ve ortak hareket etme iddiaları yönünden isterlerse karşı beyanda bulunması için 1 ay süre verilmiş, davacı şirket vekilinin 20/06/2023 tarihli dilekçedeki açıklamaları ikna edici ve ticari defter tutma düzenlemeleri ile fatura düzenlemelerine uygun bulunmamış, bu husus da 03/10/2020 tarihli protokolün güvenilirliğini olumsuz yönde etkilemiştir.
Davalı iflas idaresinin şikayeti üzerine Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma sayılı dosyası üzerinden açılan, Konya . Ağır Ceza Mahkemesinin ... E. sayılı davasına ilişkin olarak; ... ve ... hileli iflas suçundan sanık olarak yargılanması ve iddianamedeki 93.600.000 TL'lik protokolün faturasının bulunmaması, ... ile ... arasında organik bağ bulunduğu kanaatine varılması iddiaları nedeniyle bu ceza davası mahkememiz tarafından bekletici mesele yapılmıştır.
Ancak, özellikle davacı tarafın ceza dosyasının bekletici mesele yapılmasından vazgeçilerek karar verilmesini istemesi, söz konusu ceza davasının doğrudan 03/10/2020 tarihli protokolün sahteliğine ilişkin olmaması, 03/10/2020 tarihli protokolün, davacı ve davalı şirket yetkilileri tarafından imzalandığının ihtilafsız olması nedeniyle sahteliğinin iddia edilmesinin beklenilemeyecek, bu protokolü imzalayanların yukarıda yazılı konumları, işbirlikleri, davacı ve davalı şirket idaresindeki konumları nedeniyle ancak protokolde muvazaanın değerlendirilebilecek olması, dosyamıza getirtilen Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma ve ... Soruşturma sayılı soruşturmalarının ve (Konya . Ağır Ceza Mahkemesinin ... E. sayılı davasını dayanak teşkil eden) ... sayılı savcılık soruşturmalarının da, 03/10/2020 tarihli protokole dayalı olarak ilgili temsilcilerin görevlerini kötüye kullanmalarına ilişkin yürütülen soruşturmalar olmamaları nedenleriyle, Konya . Ağır Ceza Mahkemesinin ... E. sayılı dosyasının beklenilmesinden vazgeçilmesi talebi yerinde görülmüş ve sonucunun beklenmesinden vazgeçilmiştir.
Kayıt Kabul davalarında ispat yükünün alacaklı olduğunu iddia eden davacı tarafta olması, davacının alacağını 03/10/2020 tarihli protokole ve eklerine dayandırması, yukarıda izah edildiği üzere bu protokolün ve eklerinin davacının davalı müflis şirketten alacağının varlığı konusunda ikna edici bir belge olarak görülmemesi nedeniyle davacının davasını yazılı delillerle ispat edemediği sonucuna varılmıştır.
Her ne kadar davacı taraf, dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanmış ve kural olarak bu durumda yemin teklif etme hakkının hatırlatılması gerekmekte ise de; 03/10/2020 tarihli protokoldeki imzaların taraf temsilcilerine ait olması ihtilafsız olduğu gibi, davalı müflis şirketin iflas idaresi tarafından temsil edilmesi, iflas idaresinin bilgisinin ise (şirket müdürlerinde olduğu gibi) fiili uygulamaya değil, ticari defter ve belgeler ile diğer kendi bilirkişi raporları ve tespitlerine dayanması, bu delillerin de toplanmış olması karşısında, davalı müflis şirketin iflas idaresine yemin teklif edilmesinin yeminin mahiyeti ve mantığı ile bağdaşmayacağı sonucuna varılmış, bu nedenle davacı tarafa yemin teklif etme hakkı hatırlatılmamış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Davacının davasının İSPAT EDİLEMEMESİ NEDENİYLE REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 615,40 TL. maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL. harcın mahsubu ile kalan 534,70 TL. harcın davacı ... Tic. Ltd. Şti.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderleri ile gerekçeli kararın tebliği için davacı avansından yapılacak olan yargılama giderlerinin davacının üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri tespit edilemediğinden bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Uyarınca, davalı vekilleri için 30.000 TL. maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekili ile davalı iflas idaresi vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, Konya BAM ilgili Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.22/10/2025
Başkan Üye Üye Katip