T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
VEKİLİ :
DAVALI : 3-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; 29.10.2023 tarihinde ... marka 2010 model ... adına kayıtlı, sürücü ... ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobili Konya İli ... İlçesi ... Mahallesinde, ... Caddesinden ... sokağına ters yönden girdiği ve müvekkili ...'ın sevk ve idaresindeki ... marka 2009 model ... plaka sayılı araç ile çarpışması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, müvekkilin kaza tarihine kadar aracının tüm bakımlarını zamanında ve yetkili servisinde yaptırdığını, kaza gerçekleşene kadar geçen süreçte aracın herhangi bir parçasının değişmediği gibi kaporta ve boyasında herhangi bir kusur ve çizik dahi olmadığını, kaza sonucu aracın sol ön çamurluk, motor kaputu, ön panel, far komple sol, radyatör (motor), far komple sağ, ön tampon demiri, motor kaput menteşesi sol ve sağ, radyatör (klima), ön tampon, radyatör fan davlumbazı, pompa yakıt enjektörü, yağ soğutucu radyatör, ön camın değiştirildiğini, ön çamurluk sağ, alternatör şarj dinamosu, marş motoru, ön şase kolu sol ve sağ, ön podya sol ve rot balansın onarıldığını, aracın ciddi bir değişim ve onarım işlemine tutulduğunu, kazaya uğraması neticesinde aracın değerinde bir düşme yaşanacağını, bu durumun aracın 2. el satış bedelinin de düşmesine neden olacağını, meydana gelen trafik kazası sonucu aracı yaklaşık iki ay tamirde kaldığını ve bu süreçte kullanılamadığını, bu nedenle 29.10.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu Md. 107 uyarınca, toplanacak delillere göre maddi tazminat tutarı belirlenerek (tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere) müvekkile ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı için şimdilik 100,00-TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta Şirketinden poliçe limitleriyle sınırlı kalmak kaydıyla temerrüt tarihinden itibaren işletilecek değişen oranlarda ticari/avans faizi, diğer davalılardan olay tarihinden itibaren işletilecek ticari/avans faizi ile tahsilini, aracın onarım süresince kullanılmamasından kaynaklanan mahrumiyet bedeli için şimdilik 100,00-TL maddi tazminatın davalılar ... ... ve ...'dan olay tarihinden itibaren işletilecek ticari/avans faizi ile tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... ... vekilinin cevap dilekçesinde; Davacının kusurlu olduğu, müvekkiline ait aracın kusurunun bulunmadığı, davacıya ait ... Marka 2009 Model ... plakalı araç ile müvekkiline ait ... plakalı araçların karıştığı kazada müvekkiline ait araç sürücüsünün bir kusurunun bulunmadığını, davacıya ait aracın çok hızlı ve kontrolsüz hareket etmesi sebebiyle söz konusu kazanın meydana geldiğini, davacı araç sürücüsünün KTK 52/1 maddesi gereği "aracının hızını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmamak" kuralını ihlal ettiğini, yine aynı şekilde 57/1-a maddesi gereği "kavşaklara yaklaşırken kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamamak" kuralını ihlal ettiğini, bu sebeple müvekkilin kusurlu olduğu yönündeki iddiayı kabul etmediklerini, aksine kusurlu olup kazaya sebebiyet verenin davacı olduğunu, kaza sebebiyle müvekkilin aracında da maddi hasar meydana gelmiş olduğu ve gerek meydana gelen zarar ve değer kaybı gerekse araç mahrumiyet bedelinden kaynaklanan maddi tazminat haklarımızı saklı tuttuklarını, davacıya ait aracın 2009 model bir araç olduğu ve değer kaybı oluşmadığını, ayrıca davacıya ait araçta dilekçesinde belirttiği şekilde bir hasar meydana gelmediği, kaza tarihi itibarıyla davacının aracının 14 yaşında olduğu ve 14 yıldır trafikte kullanılan bir aracın zaten eski olduğu, bir değer kaybından söz edilemeyeceği, değişen eski parçaların yerine yenisinin takıldığını, kazaya karışan aracın yaşı, kilometresi, hasar geçmişi ve pazar değeri dikkate alındığında değişen ve yenilenen parçalar yönünden bir değer kaybı değil değer artışı olacağını, aracın mahrumiyet süresinin bir kaç günden fazla olmadığını, davacının aracında çok büyük bir hasar olmadığını, dava dilekçesinde aracın iki ay tamirde kaldığı belirtilmiş olmasına rağmen aracın iki ay tamirde kalmasını gerektirecek bir hasarının bulunmadığını, kaza sonrası çekilen fotoğraflardan açıkça anlaşıldığını, söz konusu hasar sebebiyle aracın bir kaç gün içinde tamir edilip eski haline getirilebilecek durumda olduğunu, ayrıca müvekkili ile arabuluculuk görüşmesi yapılmadığını, bu nedenle müvekkili yönünden dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasın talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilininin cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde bahsi geçen 29.10.2023 tarihinde kazaya karıştığı belirtilen, ... plakalı aracın müvekkili şirkete 21.07.2023 - 21.074.2024 vadeli, ... numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, poliçe kapsamında araç başına maddi tazminat limiti 120.000,00-TL ile sınırlı olduğu, müvekkil sigorta şirketi tarafından meydana gelen kaza neticesinde 09.01.2024 tarihinde davacıya 95.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, müvekkil sigortacı şirketin, üçüncü kişilerin uğramış olduğu zararlardan, sigorta poliçesinde belirtilen azami limitlerle ve işletenin veya işletenin eylemlerinden sorumlu tutulduğunu, kişilerin kusuru oranında maddi tazminat ile sorumlu tutulabileceğini, SBM tarafından dosyaya gönderilen araca ait poliçe, geçmiş hasar raporu ve müvekkil şirket tarafından atanan eksperin tanzim etmiş olduğu eksper raporu incelendiğinde dava konusu aracın daha önce aynı bölgeden hasara uğradığının tespit edildiğini, değer kaybı hesaplamasının 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90. Maddesi uyarınca ZMMS Genel Şartlar EK1’de belirtilen tabloya göre usul ve esas çerçevesinde hesaplama yapılması gerektiğini, kusur durumunun tespitinin gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün yolun mahal ve şartlarına uygun bir şekilde seyir halindeyken dönüş yapmak istemiş ve karşı araç sürücüsünün hız kurallarını ihlal ederek sigortalı araca çarptığını, ayrıca sigortalı araç sürücüsünün hızını yolun mahal şartlarına ve görüşüne göre ayarlamadığını, yola gereken dikkatini vermediğini ve etkin tedbirde gecikerek iş bu kazaya kendi kusuru ile sebebiyet verdiğini, ayrıca, sigortalı araç sürücüsünü görmesine rağmen hızını azaltmayıp meydana gelen kazaya asli ve tam kusuruyla sebebiyet verdiğini, izah olunan nedenlerle davanın usulden reddine karar verilmesini, mahkeme aksi kanaatteyse açıklamaları doğrultusunda esastan reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Mahkememizce Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi ile davalı sigorta şirketine müzekkere yazılmış ve gelen cevabi yazılan incelenmiştir.
25/06/2024 tarihli bilirkişi raporu ile; ... plakalı otomobil sürücü ... ...'nın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 53/1-b maddesinde belirtilen dönüş kurallarına (Dönüş sırasında, karşıdan gelen ve emniyetle durdurulamayacak kadar kavşağa yaklaşmış olan taşıtların geçmesini beklemeye zorunludurlar) kuralı ile S7/1-a maddesinde belirtilen kavşaklarda geçiş önceliği kuralına uymayarak (Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar.) ve aynı kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı 84. maddesinde yer alan ASLİ KUSURLARDAN (h) bendindeki kavşaklarda geçiş önceliğine uymama,” KURALLARINI İHLAL ettiği, kazanın oluşumunda YÜZDE YETMİŞBEŞ (% 75) KUSURLU OLDUĞU; ... plakalı kamyonet sürücü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 53/1-b maddesinde belirtilen “Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak,” ve “Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, zorunludurlar” KURALINI İHLAL ettiği, kazanın oluşumunda YÜZDE YİRMİBEŞ (% 25) KUSURLU OLDUĞU; ... plakalı aracın kaza tarihindeki değer kaybı miktarının 45.000,00 TL olduğu, mahrumiyet bedeli tutarının 6.750,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
01/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ile; ... plaka sayılı aracın sürücüsü ... ...' nın; 2918 Sayılı KTK' nun 53/b maddesi ve bentlerinde açıklanan trafik kurallarını ve bu kurallara karşılık gelen aynı kanunun 84/f (Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma) trafik kuralını da ihlal ettiği, %75 ( Yüzde Yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...' ın ise 2918 Sayılı KTK' nun 52/a ( Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak: Sürücüler; Kavşaklara yaklaşırken hızlarını azaltmak zorundadırlar) trafik kuralını ihlal ettiği, % 25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduğu, 42NL391 plakalı kamyonetin kaza tarihinde karıştığı kazadan dolayı meydana gelen değer kaybının 50.000,00 TL ( ELLİBİNLİRA) olacağı, davalı araç kusur oranına göre araçta meydana gelen değer kaybı miktarı 50.000 x %75 = 37.500,00 TL olduğu, 120.000 TL poliçe limitinden 95.000 TL miktarın hasar ödemesi olarak yapıldığı, poliçe limitinde kalan miktarın bakiye miktarın 120.000-95.000 = 25.000 TL olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen araç mahrumiyet zararının kaza tarihinde 9.000,00 TL olduğu, davalı ... ... ve ...'nın araç kusur oranına göre araç mahrumiyet miktarı zararının 9.000 X %75 = 6750,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
10/07/2024 tarihli davacı vekilinin dava değeri artırım dilekçesiyle; araçta meydana gelen değer kaybı alacağı olarak 44.900,00-TL + 100,00-TL = 45.000,00 -TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden (teminat limiti ile sınırlı olarak) temerrüt tarihinden itibaren ve diğer davalılar yönünden olay tarihinden itibaren işletilecek değişen oranlarda ticari/ avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile araç mahrumiyetinden doğan alacak olarak 6.650,00-TL + 100,00-TL = 6.750,00-TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek değişen oranlarda ticari/ avans faiziyle birlikte davalı sigorta şirketi dışında kalan; diğer davalılar ... ve ... ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, tazminat isteminden ibarettir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek DEĞER KAYBI TAZMİNATI VE ARAÇ MAHRUMİYET TAZMİNATI istemlerinde bulunmuştur.
Davaya konu 29.10.2023 tarihli trafik kazasının davacı ...'ın maliki olduğu ... plakalı araç ile davalı ... ...'nın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın çarpışması neticesinde meydana geldiği, kaza sonrasında tarafların kendi arasında tutanak tuttuğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce tanzim ettirilen 25/06/2024 VE 01/01/2025 tarihli bilirkişi raporları ile kazanın oluşumunda ... plaka sayılı aracın sürücüsü ... ...' nın %75 ( Yüzde Yetmiş beş) oranında, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...' ın ise % 25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Raporlardaki bu tespitin taraflar arasında düzenlenen kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğu, yine raporun dosya kapsamına ve olayın oluş şekline de uygun olduğu sonucuna varıldığından, Mahkememizce kazanın oluşmasında ... plaka sayılı aracın sürücüsü ... ...' nın %75 ( Yüzde Yetmiş beş) oranında, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...' ın ise % 25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.
Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.
Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.
01/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ile, davacıya ait araçta oluşan değer kaybı tutarının 37.500,00 TL olduğu ve davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının 6.750,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu raporda mahkememizce alınan 25/06/2024 tarihli rapor irdelenmiş ve değer kaybı yönünden tespit yapılırken piyasadan gerekli araştırmalar yapılmış olduğundan mahkememizce son alınan 01/01/2025 tarihli rapora itibar edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında ... plaka sayılı aracın sürücüsü ... ...' nın %75 oranında, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...' ın ise % 25 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 37.500,00 TL tutarında değer kaybı oluştuğu, poliçe kapsamında sigorta şirketinin sorumluluğu olduğu, yine davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının 6.750,00 TL olduğu, değer kaybından kaynaklı zarardan davalıların müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyetinden kaynaklı zarardan ise sadece ... plakalı araç sürücüsü ve işleteninin sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin bu zarar kaleminden sorumlu olmadığı sonucuna varıldığından davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacının Davasının KISMEN KABULÜ İLE;
1-37.500,00TL değer kaybı tazminatın (... Sigorta yönünden 25.000,00 TL ile sınırlı olarak) davalı ... Sigorta Şirketinden 30/01/2024 tarihinden, diğer davalılar ... ve ...'den 29/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, müştereken ve müteselsilen tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE
2- 6.750,00 TL mahrumiyet nedeniyle maddi tazminatın davalılar ... ve ...'den 29/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsili ile, DAVACIYA VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 3.022,71 TL harçtan, peşin ve ıslahla birlikte alınan 1.312,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.710,11 TL eksik harcın ( davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 966,16 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600 TL. yargılama giderinden 521,73 TL'lik kısmının davacıdan, 3.078,26 TL'lik kısmının ise davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
5-Davacı tarafından yapılan 1.312,60 TL harç giderinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 741,58 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL harç gideri ve 9.971 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 10.398,60 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 8.891,55 TL yargılama giderinin ( davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 5.023,47 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve taktir olunan 30.000 TL vekalet ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş. 'nin sorumluluğunun 16.949,15 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve taktir olunan 7.500 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ...'ya eşit oranda verilmesine,
9-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekili yönünden kesin, davalı yönünden gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/02/2025
Katip Hakim
e-imzalıdır e-imzalıdır