T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA "TÜRK MİLLETİ ADINA"
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
VEKİLİ :
DAVALI : 3-
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili 06/05/2024 tarihli dilekçesiyle; Mülkiyeti ...'ye ait ... plakalı aracın ... idaresindeyken Konya İl Sağlık Müdürlüğü adına tescilli bulunan sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın; 06.10.2023 tarihinde müvekkilinin aracına çarpması suretiyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, yaşanan kazada müvekkiline ait aracın sürücüsünün kusursuz olup ... plaka numaralı araç sürücüsünün (%100) asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında ciddi miktarlı hasar meydana geldiğini, tramer sorgusunda ciddi miktarda hasar kaydı işlendiğini, ve aracında değer kaybı meydana geldiğini, meydana gelen kaza sonucunda müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı eksik ödendiğinden kalan miktarın davalılardan talep etme zorunluluğu doğduğunu, müvekkilinin aracının 56 gün tamirde kaldığını ve müvekkilinin bu sürede aracını kullanamadığını,, açıklanan nedenlerle davalarının kabulü ile müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı için şimdilik 100 TL maddi tazminatın ... ve araç sürücüsü olan ... yönünden olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte; davalı sigorta şirketi yönünden teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsiline, aracın kullanılamaması nedeni ile araç mahrumiyet kaybı olarak şimdilik 100 TL maddi tazminatın ... ve araç sürücüsü olan ...' dan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davacı vekili 04/07/2025 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Değer kaybı için talep edilen 100TL 'yi 45.900TL daha artırarak 45.000TL'nin; ... ve araç sürücüsü olan ... yönünden olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte; davalı sigorta şirketi yönünden teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsilini, ikame araç bedeli tazminatı için talep edilen 100TL'yi 14.900TL daha artırarak 15.000TL’nin; ... ve araç sürücüsü olan ...' dan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili 21/05/2024 tarihli cevap dilekçesiyle; Dava konusu kazada araç değer kaybı talep edilebilmesi için hasara uğrayan ve değiştirilen parçaların daha önce değiştirilmemiş olması ve onarım görmemiş olmasının gerektiğini, davacıya ait aracın çeşitli tarihlerde kazaya karıştığını ve bu kazalar kapsamında onarım ve parça değişim işlemlerinin yapıldığını, bu nedenle araç değer kaybının şartlarının oluşmadığını, kazaya karışan ... plakalı ambulansın ... Sigorta A.Ş.tarafından ZMMS kapsamıda sigortalı olduğunu, araç değer kaybının sigorta kapsamında olup giderim zorunluluğunun sigorta şirketine ait olduğunu, dava dilekçesinde aracın 56 gün tamirde kalması nedeniyle bu süreye ilişkin mahrumiyet bedeli talebinin dürüstlük ilkesine aykırı olup makul süre sınırını aştığını, açıklanan nedenlerle haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili 24/05/2024 tarihli cevap dilekçesiyle; Müvekkili olduğu sigorta şirketi tarafından davacıya değer kaybı ödemesi yapıldığından şirketin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını, kaza tarihinde ZMM poliçe teminat limitinin 120.000,00 TL, aynı zamanda ilgili poliçede 50.000,00 TL ihtiyari mali mesuliyet teminatının bulunduğunu, müvekkili olduğu şirketin sorumluluğunun sigortalının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle başvuru tarihinden itibaren faiz talep edilemeyeceğini, müvekkili olduğu şirketten tahsili talep edilen faiz türünün hatalı olduğunu, açıklanan nedenlerle müvekkili olduğu şirketin dava konusu olaya ilişkin tüm sorumluluğunu yerine getirdiği dikkate alınarak davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili 05/11/2024 tarihli dilekçesiyle; Kamu personeli olan müvekkilinin ambulans şoförü olarak görevini yapmaktayken davacının kullandığı araçla maddi hasarlı kazaya karıştığını, söz konusu kazada davacı tarafın aracını kullanan şöför ...'nin tam kusuru ile gerçekleştiğinden haksız taleplerinin kabul etmediklerini, dava dilekçesinde belirtilen Konya . Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası kapsamında müvekkilinin savunma hakkını etkin şekilde kullanamadığını, yargılamanın dosya üzerinden yapılan basit usul ile yargılama nedeniyle eksik ve yetersiz inceleme ile oluşturulduğunu, yeni bir kusur incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, davacı yanın kaza sonrası ... sigortadan karşılanan onarım masraflarının sigorta limitlerinin altında olduğunun görüldüğünü, dava dilekçesinde de davacı tarafın sigorta şirketlerinden ilave ödeme aldığını kabul ve beyan ettiğini, tüm bu hususlar dikkate alındığında; davacının müvekkilinin kusurundan kaynaklanmayan değer kaybına ilişkin mükerrer talepte bulunmasının taraflarınca kabul edilemeyeceğini, hukuken davacının taleplerini kabul ettikleri anlamına gelmemesi kaydıyla; müvekkilinin karıştığı kazadan önce 6 kaza geçirmiş bir aracın sahibi olan davacının rayiç bedel araştırmasının söz konusu 6 kaza da dikkate alınarak araştırılması gerektiğini, son olarak hukuken davacının taleplerini kabul anlamına gelmemesi kaydıyla; davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, açıklanan nedenlerle usule ve esas yönelik sunmuş olduğumuz tüm haklı itirazlarının kabulü ile davacı tarafın müvekkili aleyhine yönelttiği tüm haksız talep ve iddialarını içeren işbu haksız ve kötüniyetli davanın usuli itirazları dikkate alınarak davanın reddine, esasa girilmesi halinde ise; öncelikle davanın ...'ye ihbarına, davacı tarafın müvekkili aleyhine yönelttiği tüm haksız beyan ve iddialarını içeren işbu davanın esastan reddıne, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Davalılar vekili, davanın reddini istemiştir.
İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;
Dava, "Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)" davasıdır.
Mahkememizce davalı ... Sigorta Şirketine, Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi Müdürlüğüne, Konya . Asliye Ceza Mahkemesine, müzekkereler yazılmış, gelen yazı cevapları incelenmek suretiyle dosyamız arasına konulmuştur.
Tarafların kusur ve kazaya konu aracın hasar tespiti yönünden dosya 2 kişilik bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafında düzenlenen 10/01/2025 tarihli raporda özetle; Kural ihlali yönünden; ... plakalı ambulans sürücüsü Lutfi Kaya'nın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 71. Maddesini “Geçiş üstünlüğüne sahip araçlar: görev halinde iken geçiş üstünlüğü hakkına sahiptir. Bu hak, halkın can ve mal güvenliğini tehlikeye sokmamak, duyulur ve görünür geçiş üstünlüğü işaretini vermek şartı ile kullanılır." ihlal ettiğinden % 100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'nin ise meydana gelen kazada kusurlarının bulunmadığı, ... plakalı aracın bakiye değer kaybı alacağının 45.000,00 TL olduğu, mahrumiyet bedeli tutarının 15.000,00 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
Hasar-Sigorta Bilirkişisi 20/05/2025 tarihli ek raporunda özetle; Dava dosyasına sunulan sigorta poliçesi incelendiğinde; 120.000,00 TL poliçe teminat limiti ve 50.000,00 TL ihtiyari mali mesuliyet teminatı olmak üzere toplam 170.000,00 TL maddi tazminat teminat limiti olduğunun anlaşıldığı, Davalı sigorta şirketi tarafından toplam 135.000,00 TL ödendiği anlaşılmış olmakla bakiye teminat limitinin 35.000,00 TL olduğu ve kök raporda belirtilen 45.000,00 TL'lik bakiye değer kaybı bedelinin 35.000,00 TL'lik kısmından davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek değer kaybı ve mahrumiyet zararının tazmini isteminde bulunmuştur.
2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.
Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.
Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı davalı araç sürücüsü ...'nın %100 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 80.000 TL tutarında değer kaybı, 15.000 TL mahrumiyet bedeli zararı oluştuğu, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldüğünde ve kusur oranı indirildiğinde, davacının değer kaybı yönünden bakiye alacağın 45.000 TL, mahrumiyet bedeli yönünden bakiye alacağın 15.000 TL olduğu, ZMMS sigorta teminat limiti ve Kasko İMM teminat limiti kapsamında ... Sigorta Şirketinin değer kaybı yönünden sorumluluğunun 35.000 TL ile sınırlı olduğu, değer kaybı kaynaklı zarardan davalıların müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyetinden kaynaklı zarardan ise sadece ... plakalı araç sürücüsü ve işleteninin sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin bu zarar kaleminden sorumlu olmadığı sonucuna varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1- Davanın KABULÜ ile; 06/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı nedeniyle 45.000 TL (... Sigorta yönünden 35.000 TL ile sınırlı olarak) maddi tazminatın, davalı ... Sigorta Şirketinden 27/12/2023 tarihinden, diğer davalılar ... ve ...’dan 06/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, müştereken ve müteselsilen tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
2- ... plakalı aracın kullanılmamasına bağlı mahrumiyet nedeniyle 15.000 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ...’dan 06/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, müştereken ve müteselsilen tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
3-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 60.000 TL. olduğunun kabulü ile) alınması gereken 4.098,60 TL. nispi karar ve ilam harcından, ıslah harcı dahil peşin alınan 1.449,60 TL. harcın mahsubu ile kalan 2.649 TL. harcın davalılardan (davalı ... Sigorta Şirketinin 1.545,25 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan peşin harç ve ıslah harcı dahil 1.449,60 TL. yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL. Başvuru harcı gideri, 7.000 TL. Bilirkişi ücreti gideri, 966,50 TL. Posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 8.394,10 TL. Yargılama giderinin davalılardan (davalı ... Sigorta Şirketinin 4.896,55 ile sınırlı olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı vekilleri için 30.000 TL. Maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8- Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.800 TL. yargılama giderinin, davalı ... Sigorta Şirketinden alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
9-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK'nın 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.30/09/2025
Katip Hakim