T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALILAR : 2-
3-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; Davalı ... adına kayıtlı olan ve ... kullanımındaki ... Plaka sayılı araç 05.12.2023 tarihinde müvekkilim adına kayıtlı ... plakalı araca (Ek 1 araç ruhsatı) çarpması sonucu maddi hasarlı kazaya sebebiyet verdiği, müvekkilinin aracında meydana gelen hasarın sigorta şirketi tarafından mevzuata aykırı olacak şekilde giderilmiş olduğu ve hasarın onarımında orijinal parça yerine eşdeğer parçalar kullanıldığı, ... Sigorta A.Ş tarafından ... poliçe nolu ZMMS oluşturulduğu, yine kaza sebebiyle müvekkile ait aracın tramer kaydı arttığı, değişen ve boyanan parçaları olduğu ve değişen parçaların orjinalleri ile değiştirilmediği, yan sanayi ürünler kullanıldığı, bu sebeple araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin davalılar tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, kaza sebebiyle oluşan hasarın aracın onarım süresince araçtan kalınan mahrumiyet bedeline ilişkin de kazaya sebep olan davalı şahımlar tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, dava şartı arabuluculuk başvurusunun tüm davalılar yönünden Konya Arabuluculuk Bürosu ... dosya no, ... arabuluculuk bürosu dosya no ile anlaşmama olarak yerine getirildiği, ... Sigorta A.Ş' ye ... Kargo' dan ... barkot kodlu kargoyla 29.02.2024 tarihinde başvuru yapıldığı, 28.02.2024 tarihinde gönderilen kargo ile başvuruda bulunulduğu, bu nedenle Açılan davanın KABULÜNÜ; 05.12.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle müvekkile ait araçta oluşan, aracın onarım süresinde kullanılamaması nedeniyle doğan mahrumiyet bedelinin; HMK Madde 107 gereğince şimdilik 50,00-TL' nin davalı ... ve ...' dan müştereken ve müteselsilen tahsilini, değer kaybı bedeli olarak şimdilik 50,00-TL, orjinal parça fark bedeli olarak şimdilik 50,00-TL ve hasar farkı bedeli olarak şimdilik 50,00-TL olmak üzere toplam 150,00-TL maddi tazminatın HMK' nın 107. maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak tüm davalılardan müvekkilinin tacir olması nedeniyle kaza tarihinden itibaren işlyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özet olarak; davanın açılmasında usul ekonomisi ilkesine aykırılık teşkil ettiğini, davacının dava konusu kazaya ilişkin değer kaybı ve maddi hasar tazminatının müvekkili şirketten tam ve eksiksiz bir şekilde tahsil ettiğini, dava konusu olayda, talep konusunun miktarı açıkça belli olduğu ve taraflar arasında bu konuda herhangi bir tartışma bulunmadığından, davacının kısmi dava açmakta hukuki yararının bulunmadığını, davacı tarafın hasar farkı bedeline ilişkin olarak taleplerinin işbu dava ikame edilmeden önce zaten karşılandığını, davacının müvekkil şirket tarafından karşılanmış olan taleplerine yönelik tekrardan talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, dava konusu kazaya ilişkin davacının aracında oluşan değer kaybına ilişkin müvekkili şirket tarafından ödeme yapıldığını, değer kaybı taleplerinin maddi teminat limitlerinin en fazla %15'ine kadar olabileceğini, davacının eşdeğer parça iddialarının asılsız olduğunu, her halükarda müvekkili sigorta şirketinin orijinal parça ile değişim yapma zorunluluğunun bulunmadığını, izah olunan nedenlerle davanın öncelikle usulden reddine, usulden red taleplerinin yerinde görülmemesi halinde müvekkil şirket tarafından değer kaybı tazminatı ödenmesine rağmen davacının haksız olarak açtığı işbu davanın esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleriyle, vekâlet ücretinin de davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış olup, taraflara duruşma gün ve saatini bildirir davetiye çıkartılmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin cevabi yazısı dosya arasına alınmış ve incelenmiştir.
16/09/2024 tarihli bilirkişi raporu ile; ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun TRAFİK KAZALARINDA SÜRÜCÜ KUSURLARININ TESPİTİ ve ASLİ KUSUR SAYILAN HALLER başlığı altındaki 84. maddesinin h bendinde belirtilen Kavşaklarda geçiş önceliğine uymamak.” kuralı ihlal ettiğinden %75 (YÜZDE YETMİŞ BEŞ) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'nun ise aynı kanunda yer alan ve DİĞER KUSURLAR dan sayılan 52. maddesinin a bendinde belirtilen “Kavşaklara yaklaşırken aracın hızını azaltmamak.” kuralı ihlal ettiğinden %25 (YÜZDE YİRMİ BEŞ) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı aracın hasar bedeli bakiye miktarının 16.846,88 TL olduğu, değer kaybı bedeli tutarının 93.750,00 TL olduğu, mahrumiyet bedeli tutarının 11.250,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
31/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ile; ... Plaka Sayılı araç ( kamyonet ) sürücüsü ...'ın 2918 Sayılı Karayolları trafik Kanunun 57/b-5, 57/c-2, 84/h maddelerini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %75 ( Yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, ... Plaka Sayılı araç ( kamyonet) sürücüsü ...'nun 2918 Sayılı Karayolları trafik Kanunun 52/a-b maddelerini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %25 ( Yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Davacı vekilinin 27/03/2025 tarihli dava değeri artırım dilekçesi ile; 05/12/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle müvekkile ait araçta oluşan, aracın onarım süresinde kullanılamaması nedeniyle doğan 11.250,00-TL mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ve ...' dan müştereken ve müteselsilen tahsilini, müvekkile ait araçta oluşan hasar farklı bedeli olarak 16.846,88-TL'nin tüm davalılardan müvekkilin tacir olması nedeniyle kaza tarihinden itibaren işlyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, araçta oluşan değer kaybı bedeli olarak 93.750,00-TL'nin tüm davalılardan müvekkilin tacir olması nedeniyle kaza tarihinden itibaren işlyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, tazminat isteminden ibarettir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek DEĞER KAYBI TAZMİNATI , HASAR BEDELİ TAZMİNATI, ORJİNAL PARÇA FARKINDAN KAYNAKLI TAZMİNAT VE ARAÇ MAHRUMİYET BEDELİ istemlerinde bulunmuştur.
Davaya konu 05/12/20232 tarihli trafik kazasının davacının maliki olduğu ... plakalı araç ile davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın çarpışması neticesinde meydana geldiği, kaza sonrasında tarafların kendi arasında tutanak tuttuğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce tanzim ettirilen ve dosya arasında bulunan raporlar arasındaki çelişkiyi giderir nitelikte olan 31.01.2025 tarihli bilirkişi raporu ile; Davaya konu kazanın oluşumunda ... Plaka Sayılı araç ( kamyonet ) sürücüsü ...'ın 2918 Sayılı Karayolları trafik Kanunun 57/b-5, 57/c-2, 84/h maddelerini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %75 ( Yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, ... Plaka Sayılı araç ( kamyonet) sürücüsü ...'nun 2918 Sayılı Karayolları trafik Kanunun 52/a-b maddelerini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %25 ( Yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.
Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.
Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.
16/09/2024 tarihli bilirkişi raporu ile, davacıya ait araçta oluşan değer kaybı tutarının 93.750,00 TL olduğu ve davacının hasar zararının 16.846,88 TL olduğu, araç mahrumiyet zararının ise 11.250,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Davacının orjinal parça farkından tazminat talebinin değer kaybı içinde değerlendirilmesi gerekmiştir. Söz konusu raporda değer kaybı yönünden tespit yapılırken piyasadan gerekli araştırmalar yapılmış olduğundan 16/09/2024 tarihli rapora itibar edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;davaya konu trafik kazasının oluşmasında ... Plaka Sayılı araç ( kamyonet ) sürücüsü ...'ın %75 oranında kusurlu olduğu ,... Plaka Sayılı araç ( kamyonet) sürücüsü ...'nun %25 ( Yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 93.750,00 TL tutarında değer kaybı oluştuğu, bakiye hasar tazminatı bedelinin 16.846,88 TL olduğu, yine davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının 11.250,00 TL olduğu, davacının orjinal parça farkından tazminat talebinin değer kaybı içinde değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- DAVANIN KISMEN KABULÜ ile,
a-Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 93.750,00 TL, araç hasarından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 16.846,88 TL, olmak üzere toplam 110.596,88 TL'nin davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 05/12/2023 tarihinden itibaren, diğer davalı zorunlu mali sorumluluk sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. yönünden (Bakiye poliçe teminat limiti olan 16.681,44 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 13/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
b-Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 11.250,00 TL' nin, davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi olan 05/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gereken 8.323,36 TL harçtan, peşin ve tamamlama harcı ile birlikte alınan 2.505,88 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.817,48 TL eksik harcın (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 5.280,36 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600 TL. yargılama giderinin 1,48 TL 'lik kısmının davacıdan, 3.598,52 TL'lik kısmının ise davalı ... Sigorta A.Ş.'dan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
4-Davacı tarafından yapılan 2.505,88 TL harç giderinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 2.274,51 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL harç gideri ve 14.096 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 14.523,60 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 14.517,64 TL yargılama giderinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 13.177,24 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve taktir olunan 30.000 TL vekalet ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 27.230,13 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ... Sigorta A.Ş. kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve taktir olunan 50 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş.'ye verilmesine,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.12/06/2025
Katip Hakim
e-imzalıdır e-imzalıdır