T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA "TÜRK MİLLETİ ADINA"
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR : 1-
2-
VEKİLİ :
DAVALILAR : 3-
4-
DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili 22/01/2024 tarihli dilekçesiyle; Müvekkili olduğu şirket ile davalılar ... ve ... Limited Şirketi arasında imzalanan sözleşme kapsamında, davalıların üretim için zorunlu olan dolap, raf, çekmece gibi ürünlere ait aotuCAD ve Solıdworks çizimlerinin müvekkil şirkete teslim edeceklerini ve bu çizimleri üretmeyeceklerini, 3. Kişilere satmayacaklarını taahhüt ettiklerini, ancak çizimlerin müvekkil şirkete teslim edilmediğini, davalı ... Öz abisine ait olan ve aralarında organik bağ olan ... Limited Şirketi ile ... Makina Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından üretilip satılmaya başlandığını, Davalıların sözleşmeye aykırı şekilde hareket etmelerinden dolayı dava konusu sözleşmenin 28.08.2023 tarihinde müvekkili olduğu şirket tarafından haklı nedenle fesih edildiğini, Sözleşme kapsamında 08.08.2023 tarihinde ödenen 300.000 TL bedelin, sözleşme fesih tarihi olan 28.08.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile taraflarına iadesi, sözleşme kapsamında davalı ... adına düzenlenen müvekkili olduğu şirkete ait ... Bankası Konya şubesi ... nolu 15/12/2023 keşide tarihli 500.000,00 TL bedelli çek ile ilgili taraflarınca yapılan başvuru neticesinde Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinde ihtiyati tedbir kararı verilmiş olup tahsilinin yapılmadığını, açıklanan nedenlerle öncelikle haklı davalarının kabulü ile müvekkili olduğu şirket tarafından ödenen şimdilik 10.000 TL'lik ödemenin sözleşme fesih tarihi olan 28.08.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalılar tarafından müteselsilen sorumlulukları doğrultusunda taraflarına iadesini, dava konusu sözleşme kapsamında belirlenen cezai şart yönünden şimdilik kısmi olarak 50.000 TL'nin tarafların tacir olması sebebiyle sözleşmenin fesih tarihi olan 28.08.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile taraflarına ödenmesini, yargılama giderleri ve karşı vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını dava ve talep etmiştir.
Davalılar ... Limited Şirketi ile ... Makina Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özet olarak; Müvekkil şirketlerin yetkilisi olan; ...'nin bahse konu 08.08.2023 tarihli sözleşmeden; 09.08.2023 tarihinde haberdar olduğunu ve ...'nin şahsi şirketine ait olan; autocad ve solidworks çizimlerini, kaynak makinelerini, demir doğrama makinesini, şirkete ait olan; bütün el aletlerini, 3 ton hammaddeyi, ... Ltd. Şti.'nin isim hakkını; toplamda 800.000,00 TL karşılığında sattığını, 200.000,00 TL'sini ...'nin peşin olarak aldığını, 100.000,00 TL'sini Davacı şirketin içeride tuttuğunu, kalan; 500.000,00 TL'lik kısım içinse çek olarak kabul ettiğini öğrendiğini, ...'nin şahsına ve kendi şirketine ait olan; tüm malvarlığını sattığını öğrendikten sonra Müvekkilinin davalı şirketlerin yetkilisi olan ...'nin 09.08.2023 tarihinde yani sözleşme tarihinden bir gün sonrasında ...'nin ... Makine San. Tic, Ltd. Şti.ndeki işine son verdiğini ve o tarihten sonra da şirketle ilişiğinin tamamen kesildiğini, ...'nin 06.05.2023 tarihinde ... Makine San. Tic. Ltd. Şti.'nde işçi olarak çalışmaya başladığını ve 09.08.2023 tarihinde de bu şirketteki işine son verildiğini, ... Makine ve ... Kaarex şirketlerinin faaliyet alanının tarım makineleri üretimi olduğunu, Müvekkil şirketlerin bahse konu çizimleri şirket menfaatine olarak üretmemiş ve satmadığını. ...'nin ... Makine'nin adını kullanarak sattığını, ödemelerini aldığı ancak teslim etmediği tezgahların mecburen ... Makine tarafından kendi şirket imkanlarıyla masraflar yapılarak üretilip teslim edilmek zorunda bırakıldığını, Bahse konu tezgahların tesliminden davalı şirketlerin hiçbir kazancı olmadığı gibi aksine maddi anlamda çok fazla zarara uğradığını, iddia olunan organik bağ iddiası için olması gereken muvazaanın şartlarının yargılama konusu olayda meydana gelmediğini, açıklanan nedenlerle haksız olan davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;
Dava, "Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)" davasıdır.
Mahkememizce Konya Ticaret Sicil Müdürlüğüne, ... ... ... ... A.Ş.ye, ... A.Ş.ye, Konya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesine, yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına konulmuştur.
Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 27/04/2025 tarihli raporda özetle; İncelenen defter kayıtlarına göre; her iki şirketin de defter kayıtlarında gerek davacı ile gerekse davalılar ile arasında ticari ilişki bulunmadığı, dava konusu sözleşme bedeli ile ilgili herhangi bir kayıt bulunmadığı, ... Mak. Ltd Şti'nin ... Bankası ... Şubesinin ... nolu 15/12/2023 keşide tarihli 500.000,00 TL bedelli çek kaydının bulunmadığının görüldüğü, davalı şirketlerin sicil kayıtlarından şirket adreslerinin de birbirinden farklı olduğunun görüldüğü, davalılardan ...'nin ... Mak. Ltd Şti'nde 06.05.2023-09.08.2023 tarihleri arasında SGK'lı olarak çalıştığının görüldüğü, ... ... ... ... ... dan gelen müzekkere cevaplarında, davalı şirketlerin abone ve adreslerinin farklı olduğu, ortak kullanılan aboneliğe rastlanılmadığı, sözleşmede kararlaştırılan edimin ifa edilip edilmediğinin, edilmişse sözleşmeye uygun edilip edilmediğinin dosya kapsamında anlaşılmadığı, gereği gibi ifa yapılmadığı gerekçesi ile davacının sözleşmeyi feshettiğini belirtmesine rağmen dosyada TTK m. 18/3 hükmüne göre feshe ilişkin bir belgeye rastlanmadığı, feshin usulüne göre gerçekleştiği tespit edilirse ve gereği gibi ifa edilmeme söz konusu ise haklı fesih sonucunda ödenen bedelin iadesinin gerektiği, ayrıca davacının ceza koşulunu da talep hakkının bulunduğu, taraf defterlerinden sözleşme ilişkisine ilişkin ifa hakkında bir sonuca varmanın mümkün olmadığı, 5. maddedeki hususun kabulünde TBK m. 182/3 hükmü saklı kalmak kaydıyla ifa edilen 300.000 TL ile 5.000.000 ceza koşulunun istenebileceği, ifanın kısmi-eksik yapılmış olması ihtimalinde sayın mahkemece yapılan ifa ile orantılı (takdiri) bir indirime gidilebileceği belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davacı ile davalılar ... ve ... Limited Şirketi arasında imzalanan sözleşme kapsamında, davalıların üretim için zorunlu olan dolap, raf, çekmece gibi ürünlere ait aotuCAD ve Solıdworks çizimlerinin davacı şirkete teslim edileceği ve bu çizimleri üretmeyecekleri, 3. Kişilere satmayacaklarını taahhüt ettiklerini, ancak çizimlerin davacı şirkete teslim edilmediği, davalı ... Öz abisine ait olan ve aralarında organik bağ olan ... Limited Şirketi ile ... Makina Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından üretilip satılmaya başlandığı, iddiası ile mahkememizde sözleşme bedelinin ve cezai şart bedelinin tahsili amacıyla dava açıldığı anlaşılmıştır. Mahkememizce davacının iddiası ve davalıların savunması kapsamında, davanın çözümü için gerekli olan tüm deliller toplanmıştır. Her ne kadar davacı tarafça, sözleşmenin tarafı olan davalılar ile sözleşmenin tarafı olmayan davalılar arasında organik bağ bulunduğu iddia edilmiş ise de, toplanan delillere bakıldığında, sözleşmenin tarafı olan ...'nin, bir dönem diğer davalı şirketlerde işçi olarak çalışması, organik bağın ispatı için yeterli görülmemiştir. Ayrıca, organik bağın bulunduğu yönündeki iddiayı destekleyecek başkaca delil bulunmamıştır. Davalı ... sözleşmeye aykırı olarak, davaya konu çizimleri diğer davalılara satması da, organik bağın ispatı açısında yeterli görülmemiştir. Davacının, davalı ... ve ... Limited Şirketi ile yapmış olduğu sözleşme kapsamında yapılan ödemeleri ispat etmesi (08/08/2023 tarihli ibra sözleşmesi) ve sözleşmeden dönülmesi nedeniyle, davacının sözleşme bedeli içinde kalan ve davalı ...'ye ödenen 300.000 TL'yi, davalı ... ve ... Limited Şirketinden talep edebileceği kanaatine varılmıştır. Her ne kadar, sözleşme bedeli yanında cezai şart da talep edilmiş ise de, sözleşmeden dönülmüş olması ve sözleşmede; sözleşmeden dönülmesi halinde, cezai şartın da talep edilebileceği yönünde bir hüküm bulunmaması nedeniyle, davacının cezai şart talep edemeyeceği sonucuna varılmış, davacının talep miktarı ile bağlı kalınarak, davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Davacının ... Ltd. Şti. ve ... Makine Sanayi Ticaret Limited Şirketine yönelik davasının REDDİNE,
2-Davacının ... ve ... Ltd. Şti.’ye yönelik davasının kısmen kabulü kısmen reddi ile;
A.10.000 TL’nin dava tarihi olan 22/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ve ... Ltd. Şti.’den müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
B.Davacının Cezai Şart tazminat talebinin REDDİNE,
3-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 10.000 TL. olduğunun kabulü ile) alınması gereken 683,10 TL. nispi karar ve ilam harcından, peşin alınan 1.024,65 TL. harcın mahsubu ile kalan 341,55 TL. harcın istek halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan 683,10 TL. Peşin harç yargılama giderinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından 427,60 TL. Başvuru harcı gideri, 10.000 TL. Bilirkişi ücreti gideri, 2.100,50 TL. Posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 12.528,10 TLYargılama giderinin kabul olunan miktar üzerinden hesaplanan 2.088,00 TL.'sinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değerinin 10.000 TL. olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 10.000 TL. vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen dava değerinin 50.000 TL. olduğunun kabulü ile) Davalılar ... Ltd. Şti. ve ... Makine Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekilleri için 30.000 TL. Maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak Davalılar ... Ltd. Şti. ve ... Makine Sanayi Ticaret Limited Şirketine verilmesine,
9-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.200 TL. yargılama giderinin, kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 533,33 TL.'sinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen, bakiye kalan 2.666,66 TL.'sinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
10-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK'nın 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.23/09/2025
Katip Hakim