T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; 23.03.2024 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın, müvekkile ait olan ... plaka sayılı araca Konya İli ... İlçesi ... Mahallesi ... Sokak mevkinde çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plaka sayılı aracın sürücüsü ...'ın tam kusuru nedeniyle gerçekleşmiş olduğunu, kaza sonucu müvekkilin ... plaka sayılı aracında maddi hasarın meydana geldiğini, kazaya karışan ... plaka sayılı araç ... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde ... poliçe no ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91 (Değişik: 17/10/1996 – 4149/33 md.) hükmü gereği, trafik kazası sonucu meydana gelen zarardan, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde sigorta şirketi sorumlu olduğunu, dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine 05.06.2024 tarihinde yazılı başvuru yapıldığını, yazılı başvuruya rağmen davalı sigorta şirketinin, haksız bir şekilde herhangi bir ödeme yapmadığını, bu nedenle tarafımızca Konya Arabuluculuk Bürosuna 05.07.2024 tarihinde başvuruda bulunulduğunu, ancak 19.07.2024 tarihinde yapılan arabuluculuk görüşmesi sonucunda anlaşılamadığını, izah olunan nedenlerle 6100 Sayılı HMK'nin 107. Maddesi uyarınca toplanacak delillere göre şimdilik; 23.03.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle, müvekkile ait olan ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasardan kaynaklı 100,00 TL Araç Değer Kaybı Bedelinin davalı araç sürücüsü ve araç işleteni olan ... yönünden olay tarihinden, diğer davalı sigorta şirketi yönünden sigorta poliçe limitleri aşılmamak kaydıyla temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte müşterek ve müteselsilen tahsilini, 6100 Sayılı HMK'nin 107. Maddesi uyarınca toplanacak delillere göre şimdilik; aracın servis onarımı süresince kullanılamamasından kaynaklanan 100,00 TL Araç Mahrumiyet Bedelinin olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte davalı ...'tan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özet olarak; davacının müvekkiline usulüne uygun başvuru yapmadığını, kusur raporunun tespiti için kusur raporu alınması gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, değer kaybı hesaplamasının maddi olaya uygun olarak yapılması gerektiğini, araç kilometresi yüksek ise veya daha önce benzer hasarlara maruz kaldı ise değer kaybından söz edilemeyeceğini, değer kaybı bedelinin genel şartlara göre hesaplanmasının gerektiğini, sigortacı yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğünün belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde yapılması gerektiğini, böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden ve bu tarihlerden öncesi için faiz sorumluluğunun da bulunmadığını, izah olunan bu nedenlerle davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özet olarak; Hasar gören aracın değerinde meydana gelen eksilme ve araçtan mahrum kalmaktan kaynaklı maddi tazminat talebinin eksik evraka müstenid olduğu ve maddi vakıa ile dosya münderecatında yer alan evrak ile örtüşmediği, aracın daha önceki hasar durumunun belgelendirilmediği, davacının aracını kullanmadığı dönemde sürekli ticari taksi kullandığı iddiasını ispat edilmeye davet edilmiş ve davacının mesleği ve günlük rutini araştırılarak aracın ne amaçla hangi aralıkla kallanıldığının tespit edilmesi gerektiği ve hakkaniyet gereği tazminatın fazla tayin edilmemesi gerektiğini, izah olunan nedenlerle haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini ve vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış olup, taraflara duruşma gün ve saatini bildirir davetiye çıkartılmıştır.
Davalı sigorta şirketinin, Konya Esnaf ve Sanatkarla Odasının ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin cevabi yazıları dosya arasına alınmış ve incelenmiştir.
17/02/2025 tarihli bilirkişi heyet raporu ile; ... plakalı traktör (yol tipi) sürücüsü ...'ın, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun; Madde-52/1-a “Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprülere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak” ve Madde 67-a (sürücülerin, park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken veya park yaparken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır) kurallarını ihlal ederek, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 84'üncü maddesinde belirtilen trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı asli kusurlardan 84/J maddesinde yer alan (Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) kurallarını ihlal ettiğini, kazanın meydana gelmesinde YÜZDE YÜZ (%100) kusurlu olduğu; Park halindeki ... ... ’in kazanın oluşumunda kural ihlalinin olmadığı ve kusurunun bulunmadığı, ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı miktarının kaza tarihinde 56.250,00 TL olduğu, kusur oranına göre değer kaybı zararının % 100 x 56.250,00 TL= 56.250,00 TL olduğu, değer kaybı yönünden sigorta poliçe kapsamında ödeme yapılmadığı, ... plakalı araçta meydana gelen araç mahrumiyet zararının kaza tarihinde 8.480,00 TL olduğu, kusur oranına göre talep edilecek miktarın %100 x 8.480,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
Davacının 19/03/2025 tarihli dava değeri artırım dilekçesiyle; dava değerini artırma taleplerinin kabulü ile artırdıkları kısım ile dava dilekçesinde talep edilen miktarların birleştirilmesi sonucu; müvekkiline ait olan ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasardan kaynaklı "Araç Değer Kaybı Bedeli" alacağı olarak 100,00 TL + 56.150,00 TL = 56.250,00 TL tutarındaki maddi tazminatın davalı araç sürücüsü ve araç işleteni olan ... yönünden olay tarihinden, diğer davalı sigorta şirketi yönünden sigorta poliçe limitleri aşılmamak kaydıyla temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile tahsilini, aracın servis onarımı süresince kullanılamamasından kaynaklanan "Araç Mahrumiyet Bedeli" alacağı olarak 100,00 TL + 8.380,00 TL = 8.480,00 TL tutarındaki maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile tahsilini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, tazminat isteminden ibarettir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek DEĞER KAYBI TAZMİNATI VE ARAÇ MAHRUMİYET BEDELİ istemlerinde bulunmuştur.
Davaya konu 23/03/2024 tarihli trafik kazasının davacının maliki olduğu ... plakalı araç ile davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın çarpışması neticesinde meydana geldiği, kaza sonrasında tarafların kendi arasında tutanak tuttuğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce tanzim ettirilen 17/02/2025 tarihli bilirkişi raporu ile; Davaya konu kazanın oluşumunda ... plakalı traktör (yol tipi) sürücüsü ...'ın, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun; Madde-52/1-a “Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprülere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak” ve Madde 67-a (sürücülerin, park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken veya park yaparken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır) kurallarını ihlal ederek, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 84'üncü maddesinde belirtilen trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı asli kusurlardan 84/J maddesinde yer alan (Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) kurallarını ihlal ettiğini, kazanın meydana gelmesinde YÜZDE YÜZ (%100) kusurlu olduğu; Park halindeki ... ... ’in kazanın oluşumunda kural ihlalinin olmadığı ve kusurunun bulunmadığı kabul edilmiştir.
2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.
Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.
Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.
17/02/2025 tarihli bilirkişi raporu ile, davacıya ait araçta oluşan değer kaybı tutarının 56.250,00 TL olduğu, araç mahrumiyet zararının ise 8.480,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu raporda değer kaybı yönünden tespit yapılırken piyasadan gerekli araştırmalar yapılmış olduğundan 17/02/2025 tarihli rapora itibar edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;davaya konu trafik kazasının oluşmasında ... Plaka Sayılı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında, ... Plaka Sayılı araç sürücüsü ...'in kusursuz olduğu , kaza neticesinde davacıya ait araçta 56.250,00 TL tutarında değer kaybı, yine davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının 8.480,00 TL olduğu anlaşılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
DAVANIN KABULÜ ile,
a- Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 56.250,00 TL'nin davalı ... yönünden kaza tarihi olan 23/03/2024 tarihinden itibaren, diğer davalı zorunlu mali sorumluluk sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 21.06.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
b- Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 8.480,00 TL' nin, davalı ...'dan kaza tarihi olan 23/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,
1-Alınması gereken 4.421,70 TL harçtan, peşin ve ıslahla birlikte alınan 1.532,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.889,10 TL eksik harcın (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 2.510,61 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600 TL. yargılama giderinin davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
4-Davacı tarafından yapılan 1.532,60 TL harç giderinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 1.331,82 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL harç gideri ve 4.949,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 5.376,60 TL yargılama giderinin ( davalı ... Sigorta A.Ş. 'nin sorumluluğunun 4.672,23 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve taktir olunan 30.000 TL vekalet ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 26.069,82 TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/05/2025
Katip Hakim
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır