T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
VEKİLİ :
DAVALI : 3-
VEKİLİ :
DAVALI : 4-
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; Sürücü ... (Aynı İcra dosyasında takip borçlusudur) .... Ltd. Şti'ye ait ... plakalı araç ve ... sevk ve İdresinde olan kendisine ait ... plakalı aracın karışmış oldukları 11.03.2022 günü 23.30 sularında 330-14 K.K.Nolu Devlet Yolunun 62+800 km'sinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza yapan ... plakalı araç ... Sigorta Şirketi nezdinde ... nolu Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile ... plakalı araç ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... nolu Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkilinin idare ve sorumluluğundaki otokorkuluklara zarar verilmiş olduğu, 24.050,44 TL kurum zararının meydana geldiğini, kaza tespit tutanağından anlaşılacağı üzere kazanın meydana gelmesinde sürücülerin kusurlu oluduğunu, takip öncesi tüm ilgililere ihtar yazıları gönderildiğini, (ARAÇ PLAKA ve ARAÇ MALİKİNİN MUTLAKA BİLDİRLİMESİ şerhi ile ) bu aşamada ... Sigorta tarafından 18.037,00 TL 'lik kısmi ödeme yapıldığını, 6.013,44 TL bakiye hasar bedeli kaldığını, müvekkili idarece 6.013,44 TL kurum zararının kaza tarihi olan 11.03.2022 tarihinden itibaren işlemiş faiziyle tazmini için kazanın olduğu Karapınar ilçesi İcra Dairesinde ... Esas sayılı takip başlatıldığını, ... Ltd. Şti. ,... Sigorta Şirketi,... Sigorta A.Ş. ve ... tarafından takibe itiraz edildiğini, müvekkil idarenin, davalı şirketler tarafından sigortalanmış araçların sebep olduğu, sigorta teminatı kapsamında olduğu aşikar olan kamu zararının tahsili amacıyla yapmış olduğu takibin, davalı taraflarca yapılan hukuka aykırı itiraz sonucu durdurulduğunu ve zorunlu arabuluculuk aşamasının anlaşmazlık ile sonuçlandığını, tüm bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilmesini, itirazın iptalini ve takibin devamını, asıl alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, her türlü yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ....... Ltd.Şti. vekili cevap dilekçesinde özet olarak; davanın yasal süresi içinde açılmadığını, arabuluculuk sürecinin usulüne uygun yürütülmediğini, arabuluculuk tutanağında şirkete ulaşılamadığı belirtilmesine rağmen, arabulucu tarafından müvekkil şirkete herhangi bir davet mektubu gönderilmediğini ve kendilerine hiçbir şekilde ulaşılmaya çalışılmadığını, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkisiz olduğunu, yetkili mahkemenin Karapınar Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu ileri sürerek yetkisizlik kararı verilmesini, müvekkil şirketin davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, ... plakalı araçlarının ... Sigorta Şirketi nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMSS) poliçesi bulunduğunu ve sigorta şirketinin davacıya kusur ve zarar oranında eksiksiz ödeme yaptığını, bu nedenle müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını, davacının bakiye zararı bulunsa dahi bu miktardan poliçe kapsamında ... Sigorta Şirketi'nin sorumlu olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, izah olunan davanın usulden reddini, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde davacının itirazın iptali talebinin ve icra-inkar tazminatı talebinin reddini, davacı aleyhine icra takibi konusu meblağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özet olarak; Davanın açılış tarihi itibarıyla şirket adresinin ... Cad. No:... Esentepe-Şişli/İstanbul olduğunu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6. maddesi gereği genel yetkili mahkemenin davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, bu nedenle İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunu, ayrıca, ilamsız icra takibinin yetkisiz icra dairesinde başlatıldığını, kabul etmemek ve itirazlarının saklı kalması kaydıyla, var olduğu iddia olunan poliçe kapsamında yapılan/yapılacak ödemeler nispetinde poliçe teminat limitinin eksildiğini/tüketildiğini, mezkur kazanın oluşumunda müvekkil şirket nezdinde trafik sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, bu hususun bir yansıması olarak müvekkil ... Sigorta A.Ş.'nin de davacı yanca iddia ve talep olunan tazminattan sorumluluğu bulunmadığını, ZMMS (Trafik) Sigorta Poliçelerinin kusur oranında sorumluluğu havi poliçeler olduğunu ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığından müvekkil şirketin de sorumluluğunun bulunmadığını, ilamsız icra takibine esas hasar bedeli olan 6.013,44-TL'nin bilirkişi marifetiyle tespitinin gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun olmasa dahi, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde uzman bilirkişiler vasıtasıyla işbu hasarın ve kaza ile arasındaki illiyetin tespiti gerektiğini, davacı yanın kusurunun ve iddia edilen hasara konu bariyerlerin geçmiş hasarlarının tespiti adına geçmiş kazaların, şayet mahal bariyerlerinde onarım işlemi yapılmış ise de işbu onarım işlemlerine ilişkin kayıtlar ve dekontların Karayolları Genel Müdürlüğü'nden celbini, uğranıldığı iddia olunan zarar kalemlerinin davacı tarafın tek taraflı beyanlarına dayandığını ve oluştuğu iddia olunan bu zarar kalemlerinin davacı tarafça ispatı gerektiğini, dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını, müvekkil şirketin dava konusu taleplerden sorumluluğu bulunmadığından, faiz, yargılama gideri, vekalet ücreti ve ferilerine ilişkin taleplerden de sorumluluğu bulunmadığını davacı yanın haksız olarak talep ettiği %20 icra inkar tazminatı talebini kabul etmediklerini, zira dava konusu alacağın likit olmadığını, sonuç olarak, haksız olarak açılmış bulunan davanın öncelikle icra takibinin yetkisiz icra dairesinde başlatılmış olması nedeniyle usulden reddini, esastan dahi reddini, %20 icra inkar tazminatı talebinin reddini, müvekkil şirketin dava açılmasına sebebiyet vermemesi nedeniyle tüm dava masrafları, faiz ve sair fer'i taleplerinin reddini, vekalet ücreti ve masrafların davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmektedirler.
28/01/2025 tarihli bilirkişi raporu ile; Sürücü ... , 2918 sayılı K.T.K.'na bağlı yönetmeliğin 101. Madde hükümlerinde belirtilen kural ve yasaklara uymadığından, kendi aracının ön kısımları ve çarpmış olduğu oto korkuluklarının o anki hasarına karşı %100 (YÜZDE YÜZ) oranında kusurlu olduğu, Sürücü ... , aynı yönetmeliğin 107. madde hükümlerinde belirtilen kural ve yasaklara uymadığından kendi aracının ön kısımları ve otobüsün sağ arka kısımlarındaki meydana gelen hasarlara karşı %100 (YÜZDE YÜZ) oranında kusurlu olduğu, Sürücü ... aynı yönetmeliğin 113. madde hükümlerinde belirtilen kural ve yasaklara uymadığından kendi aracında, ... plakalı çekicide, ... ve ... plakalı araçların sonradan oluşan hasarlarına ve oto korkulukların yırtılan bölümündeki hasarlara karşı %50 (YÜZDE ELLİ) oranında kusurlu olduğu, Sürücü ... aynı yönetmeliğin 107. madde hükümlerinde belirtilen kural ve yasaklara uymadığından kendi aracında, ... plakalı kurtarıcı, ... ve ... plakalı araçların sonradan oluşan hasarlarına ve oto korkulukların yırtılan bölümündeki hasarlara karşı %50 (YÜZDE ELLİ) oranında kusurlu olduğu, sürücü ... ise aynı yönetmeliğin 107. madde hükümlerinde belirtilen kural ve yasaklara uymadığından kendi aracının ön, ... plakalı çekicinin sağ ön tekerlek kısmındaki hasara karşı %100 (YÜZDE YÜZ) oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
07/04/2025 tarihli bilirkişi raporu ile; Gerçekleşen kazada zarar gören oto korkuluklarının değerinin H2 engelleme düzeyine sistemi yapılması 24.824,40 TL, H2 engelleme düzeyine sistemi montajı 2.729,20 TL, H2 engelleme düzeyine sistemi sökülmesi 3.146,40 TL, Toplam 30.700 TL, sovtaj durumunda sovtajın düşümü Sovtaj (Hurda Değeri) 6.649,56 TL Korkuluk Değeri - Sovtaj (Hurda Değeri) 30.700 - 6.649,56= 24.050,44 TL KDV DAHİL Korkuluk Yapım işinin gerçek Değeri 24.050,44 TL (Kdv Dahil ) olduğu, ... Sigorta tarafından yapılan ve dekont ile tespit edilen 18.037 TL'nin bu rakam düşüldüğünde 6.013,44 TL borcun kaldığı ve Karayolları Genel Müdürlüğüne başkaca ödeme yapılmadığı, 28.01.2025 tarihli Bilirkişi raporunda ... aracın sürücüsü davalı ... % 50 kusurlu olduğu, davalı ... ise % 100 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
TOPLANAN DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, "İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)" davasıdır.
İtirazın iptali davası; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Buna göre itirazın iptali davasında; i) İlamsız takip yapılmış olması, ii) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi, iii) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekir.
Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan itirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Bu dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır. Eğer cevap süresi içinde davalı/borçlu diğer itirazlarını ileri sürmezse mahkeme bunları kendiliğinden göz önüne alamaz, takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapmak durumunda kalır. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 17.09.2019 tarihli ve ... E., ... K.; 25.11.2020 tarihli ve ... E., ... K. sayılı ilamları)
Dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan; ispat külfeti normal bir alacak davasındaki ile aynıdır. Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse; HMK’nın 190. maddesi gereğince ispat yükü, kanunda özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Bu genel kuralın dışında bazı hâllerde ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer. Bu hâllerden birisi davalının ödeme savunmasında bulunmasıdır. Davacı ya da davalı iddiasını ya da savunmasını HMK’da belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; davanın kabulü hâlinde takibin devamı hükmünü de içerecektir.
Bu kapsamda itirazın iptali davası; icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir.(Yargıtay HGK'nın 22/11/2022 gün ve ... E ... K sayılı ilamı)
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde davacı kuruma ait trafik otokorkuluklarının hasara uğradığını iddia ederek hasar zararının tazmini isteminde bulunmuştur.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre davalı sigortalara sigortalı bulunan araç sürücülerinin oto korkuluklarının o anki hasarına karşı müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, kaza neticesinde davacı kuruma ait otokorkulukların zarar görmesi nedeniyle 24.050,44 TL tutarında zarar oluştuğu, alacağında likit olması nedeniyle davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kabulü ile;
1-Davalıların Karapınar İcra müdürlüğünün ... esas nolu dosyasında yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynen devamına,
2-Alacağın likit olduğu anlaşılmakla asıl alacağa uygulanacak %20 icra inkar tazminatı olan 1.202,68 TL’nin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.800 TL. yargılama giderinin, davalılardan eşit oranda alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
4-Davacı tarafından yapılan 5.589 TL yargılama giderinin davalılardan eşit oranda alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı taraf, kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T'ne göre tayin ve taktir olunan 6.650,86 TL vekalet ücretinin davalılardan eşit oranda alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/05/2025
Katip Hakim
e-imzalıdır e-imzalıdır