T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K.
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO:
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
BİRLEŞEN KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN
... ESAS - ... KARAR SAYILI DOSYASINDA;
DAVACILAR : 1-
2-
VEKİLLERİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVA : TAPU İPTALİ VE TESCİL veya ALACAK (birleşen dava yönünden: MENFİ TESPİT)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı ... A.Ş. vekili 29/08/2024 tarihli dilekçesiyle; taraflar arasında 14/12/2022 tarihli gayrimenkul satımına dair protokol düzenlendiğini, davacının edimlerine yerine getirmesine rağmen dava konusu taşınmazın davacıya devredilmediğini beyan ederek, dava konusu Konya, ... , ... (... ) mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazdaki ... nolu bağımsız bölümün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile, davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, bu taleplerinin kabul edilmemesi halinde taşınmaz bedelinin davacıya ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Açılan dava Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.
Davacılar ... ve ... vekili 26/11/2024 tarihli dilekçesiyle; taraflar arasında 28/08/2023 tarihli protokol düzenlendiği, 13 ve 14 nolu iki ayrı bağımsız bölümün satışının kararlaştırılmasına rağmen ... nolu bağımsız bölümün satışından vazgeçildiğini, ... nolu bağımsız bölümün ... A.Ş.'ye devri için sözleşme imzalandığını, ... nolu bağımsız bölüm için davacı ... tarafından davalı şirkete bonolar verildiğini, davalı şirketin ... nolu bağımsız bölümü dava dışı ... A.Ş.'ye devretmediği halde, sözleşmede belirtilen 30/09/2023 gün ve 3.000.000 TL. bedelli bonoya istinaden, Konya . İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyası
üzerinden 2.245.000 TL.lik icra takibi başlattığını, davacılardan ... da bu bonoyu kefil sıfatıyla imzalamış olduğunu, bu bonodan dolayı davacıların davalıya (davalının taşınmaz devrini anlaşma gereğince (3. kişiye) yapmamış olması nedeniyle) borçlu olmadığını beyan ederek, dava konusu 30/09/2023 gün ve 3.000.000 TL. bedelli bonodan dolayı davacıların davalıya borçlu olmadığının tespiti ile Konya . İcra Dairesi'nin ... E. sayılı takibinin iptaline ve davalının en az %20 oranında tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Açılan dava Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sırasına kaydedilmiş, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/01/2025 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile davanın Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı davası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
Birleştirilerek görülen her iki davada dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Asıl davada davalı vekili, sözleşmenin geçersiz olduğunu, davacı tarafın ödeme yapmadığını, davalı şirketin unvanının yanlış gösterildiğini, birleşen davada da davalı vekili davalı şirketin unvanının yanlış gösterildiğini beyan etmiş, birleşen her iki davadaki aynı davalı vekili tarafından birleşen her iki davanın esastan da reddi istenilmiştir.
Taraflarca 28/08/2023 ve 14/12/2022 tarihli protokol suretleri, arabuluculuk tutanakları, ... A.Ş. tarafından davalı şirkete gönderilen Konya . Noterliği'nin 21/08/2023 gün ve ... yevmiye nolu ihtarname sureti ibraz edilmiş, Konya . İcra Dairesi'nin ... E. sayılı davasına ilişkin ilgili belge suretleri, dava konusu taşınmazın tapu kaydı getirtilmiş, mahallinde delillerin değerlendirilmesi amacıyla 26/06/2025 tarihinde keşif yapılmış, bilirkişi heyetinden 14/09/2025 tarihli rapor, 04/10/2025 tarihli 1. ek rapor ve 06/10/2025 tarihli 2. ek rapor alınmıştır.
İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;
Asıl dava, "Tapu İptali ve Tescil veya Alacak" davası, birleşen dava ise "Menfi Tespit" davasıdır.
Somut olayda ; 14/12/2022 tarihli protokol ile ... A.Ş. ile ... A.Ş. arasında gayrimenkul satımına ilişkin anlaşma yapılmış, dava konusu taşınmazın ... A.Ş. tarafından ... Mühendislik A.Ş.'ye devri kararlaştırılmış, söz konusu protokolde müşterinin bu sözleşmeye konu taşınmazla alakalı borcunun bulunmadığına dair davalı ... A.Ş. şirketinin kaşesi ile imzasının sözleşmede yer aldığı, bu sözleşmedeki imza ile söz konusu borcun bulunmadığına ilişkin el ile yazılan yazıların bulunduğu kısımdaki davalı şirket ait kaşe ve imzaya davalı şirketin itiraz etmediği belirlenmiştir. Ancak, sözleşmede ... Mühendislik A.Ş. tarafından veya 3. kişiler (özellikle birleşen davanın davacıları ... ve ... ) tarafından ne kadar ödeme yapıldığına dair bir bilgi olmadığı görülmüştür.
28/08/2023 tarihli protokol ile de, dava konusu ... nolu bağımsız bölümün (sanayi iş yerinin) ... ile ... tarafından geçmişte ... Mühendislik A.Ş.'ye satıldığı, ... isteği üzerine de bu taşınmazın ... A.Ş. tarafından ... Mühendislik A.Ş.'ye devri için sözleşme imzalandığı belirtilerek, dava konusu ... nolu bağımsız bölüm için ...'nın ... A.Ş.'ye 11.645.000 TL. borcunun kaldığı, bu borcun 30/09/2023 tarihinde 2.245.000 TL. (3.000.000 TL.'lik senetten bakiye kalan), 30/10/2023 tarihinde 3.000.000 TL., 30/11/2023 tarihinde 3.000.000 TL. ve 31/12/2023 tarihinde 3.400.000 TL. olarak ödenmesinin kararlaştırıldığı görülmüştür.
Birleşen davalarda davalı şirketin unvanının ... A.Ş. olduğu belirlenmiş, davalı vekaletnamelerinin buna uygun sunulduğu görülerek dava bu şirkete karşı sürdürülmüştür.
Sözleşmelerde yazılı ve dava konusu olan Konya, ... , ... mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazdaki B blok, ... nolu bağımsız bölümün ifraz sonucu sadece parsel numarasının 42 yerine 55 olarak değiştiği, nihai olarak dava konusu taşınmazın Konya, ... , ... mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazdaki B blok, ... nolu bağımsız bölüm olduğu belirlenmiştir.
Dava konusu bu taşınmazın da 22/01/2024 tarihinde (mahkememizdeki davalar açılmadan önce) dava dışı ... adına kat irtifakı tesisi yoluyla tescil edildiği anlaşılmıştır.
Asıl dava yönünden yapılan değerlendirmede;
a) Davacı ... Mühendislik A.Ş.'nin terditli ilk talebi olan tapu iptali ve tescil talebinin, dava konusu taşınmazın dava dışı 3. kişi adına kayıtlı olması nedeniyle ve bu talep yönünden davalı şirketin pasif husumetinin bulunmaması nedeniyle terditli ilk talep olan tapu iptali ve tescil talebi reddedilmiş, terditli ikinci talep olan alacak talebinin incelenmesine geçilmiştir.
b)Davacı ... Mühendislik A.Ş.'nin terditli ikinci talebi olan alacak talebi yönünden yapılan değerlendirmede ise; davacı ... A.Ş. vekili 08/04/2026 tarihli duruşmada terditli alacak taleplerine ilişkin alacak miktarının 10.400.000 TL. olduğunu beyan beyan ettiği görülmüştür.
Davalı ... A.Ş.'nin kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince inşaat yapıp 3. kişilere taşınmaz satışı yapan şirket konumunda olmadığı, kendisine ait parsele taşınmaz yapmak suretiyle satışlar yaptığı belirlendiğinden, taraflar arasındaki ihtilafa 30.09.1988 gün ve ... E., ... K. sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının da uygulanamayacağı, dolayısıyla taşınmaz bedelinin de davacı tarafından istenemeyeceği, sadece ödenen bedellerin davacı tarafından istenebileceği sonucuna varılmıştır.
Davacı ... A.Ş. vekili 20/05/2025 havale tarihli dilekçesiyle, sözleşmenin düzenlendiği 14/12/2022 tarihinde ve bu protokole istinaden davacı tarafından, davalı ... A.Ş. yetkilisi ... toplamda 24 ayar 8.850 gram altın teslim ettiğini beyan etmiş, davalı ... A.Ş. vekili ise 23/12/2025 havale tarihli dilekçesiyle, ödeme iddialarını inkar etmiş, herhangi bir ödeme alınmadığını bildirmiştir.
Asıl davada davacı ... A.Ş. vekiline 17/12/2025 tarihli duruşmada 5 nolu ara kararıyla altınla yapılan ödeme konusunda davalı şirket temsilcisine yemin teklif edip etmeyeceklerini bildirmeleri istenilmiş, davacı ... A.Ş. vekili 25/02/2026 tarihli duruşmada davalı tarafa yemin teklif etmeyeceklerini bildirdiklerinden yemin deliline dayanmaktan vazgeçtikleri sonucuna varılmıştır.
Her ne kadar ... Mühendislik A.Ş. ile ... A.Ş. arasındaki 14/12/2022 tarihli sözleşmede, dava konusu taşınmazın devrine ilişkin olarak ... A.Ş.'nin herhangi bir borcunun kalmadığı yazılmış ise de; davacı tarafından ödendiği iddia edilen bedelin yazılı olarak ispat edilememesi, davacı tarafından iddia edilen ödeme şekli itibariyle tarafların ticari defterlerinde inceleme yapılmasının esasa etkili görülmemesi, birleşen davaya konu olan 28/08/2023 tarihli protokol ile de, bu taşınmazın bedelinin birleşen davanın davacıları tarafından davalı şirkete ödenmesinin, taşınmazın ise ödemeyi üstlenen tarafların isteği ile davalı şirket tarafından ... A.Ş.'ye devrinin yapılmasının kararlaştırılmış olması, davalı şirketin her iki sözleşmede taraf olması karşısında, asıl davada davacı tarafın yaptığı ödemeyi ispat edemediği sonucuna varılarak, asıl davada ... Mühendislik A.Ş.'nin terditli 10.400.000 TL.'lik alacak davasının da ispat edilememesi nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.
Birleşen dava yönünden yapılan değerlendirmede ise;
Birleşen davanın tarafları arasındaki inkar edilmeyen 28/08/2023 tarihli protokol ile dava konusu taşınmazın davalı ... A.Ş. tarafından ... Mühendislik A.Ş.'ye devri karşılığında davacılar ...'nın 11.645.000 TL. borcunun kaldığı kabul edilmiş, bu borca ilişkin verilen 30/09/2023 vade tarihli ve 3.000.000 TL. bedelli bonoya ... da kefil sıfatıyla imza attığı, davalı şirket tarafından bu bonoya istinaden Konya . İcra Daires'nin ... E. sayılı dosyası üzerinden 2.245.000 TL.'lik icra takibi başlattığı belirlenmiştir.
Dava konusu taşınmazın davalı şirket tarafından ... Mühendislik A.Ş.'ye devredilmeyip, dava dışı 3. kişi ... adına kayıtlı olduğunun görülmesi, dolayısıyla davalı ... A.Ş.'nin 28/08/2023 tarihli protokolden kaynaklanan edimlerini yerine getirmemesi nedeniyle, dava ve takip konusu bononun da bedelsiz kaldığı sonucuna varılmış, birleşen davada davacıların menfi tespit davalarının kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Birleşen davada davacılar fer'i nitelikte tazminat da talep etmiştir. 2004 s. İİK.'nın 72/5. maddesi gereğince borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olması halinde talep üzerine tazminata da hükmedilmesi mümkün görülmüştür. Takip alacaklısı davalı şirketin, alacaklı olmadığını bildiği (veya bilmesi gerektiği) halde bu takibi açıp sürdürmekle kötü niyetli olduğu sonucuna varılarak, takip toplamının %20'si oranında fer'i nitelikte tazminata mahkum edilmiş, dava açılırken harçlandırılmayan ve dava değerine dahil olmayan fer'i nitelikteki tazminat harç ve vekalet ücretinin takdirinde gözönünde bulundurulmamıştır.
Birleşen davada davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı değil, ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğundan bahisle her iki davacıdan ayrı ayrı harç alınmış ise de, takibe konu bonodan dolayı borçlu olmamak her iki davacı için ortak sebebe dayalı olduğundan, birleşen dava yönünden tek bir harç ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
2004 s. İİK.'nın 72/5. maddesi gereğince, "dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur..." menfi tespit davasının kabulüne karar vermekle takip kendiliğinden yasa gereğince duracak olmakla birlikte, infaz kolaylığı sağlamak için takibin derhal durdurulmasına da karar vermek gerekmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Asıl (... E. sayılı) davaya ilişkin olarak, davacı ... Mühendislik İnşaat ve Ticaret A.Ş.'nin, davalı ... A.Ş.'ye karşı açtığı (terditli 2. talep olan) alacak davasının ispat edilememesi nedeniyle REDDİNE,
2-Birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı davasına ilişkin olarak, davacılar ... ve ... , davalı ... A.Ş.'ye karşı açmış olduğu menfi tespit davasının KABULÜ ile;
a) Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibine dayanak teşkil eden; düzenleyeni: ..., kefili: ... , lehtarı: ... . A.Ş. olan, 18/04/2023 düzenleme, 30/09/2023 vade tarihli ve 3.000.000 TL. bedelli bonodan ve Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibinden dolayı, her iki davacının, davalı ... A.Ş.'ye borçlu olmadıklarının TESPİTİNE,
b)Takip toplamı olan 2.300.868,22 TL.'nin %20'si olan 460.173,64 TL. fer'i nitelikte tazminatın davalıdan alınarak, her iki davacıya (eşit oranda) verilmesine,
3-Konya . İcra Dairesi'nin ... E. sayılı takibinin her iki davacı yönünden derhal durdurulmasına,
4-Karar tarihi itibariyle;
a)Asıl ... E. sayılı davadan dolayı, peşin alınan tamamlama harçları dahil 177.706 TL. nispi karar ve ilam harcından, alınması gereken 732 TL. maktu ret karar ve ilam harcının mahsubu ile kalan 176.974 TL. harcın istek halinde davacı ... Mühendislik İnşaat ve Tic. A.Ş.'ye iadesine,
b)Birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı davasından dolayı, (dava değerinin takip toplamı olan 2.300.868,22 TL. olduğunun kabulü ile) alınması gereken 157.172,31 TL. nispi karar ve ilam harcından (her iki davacıdan) peşin alınan tamamlama harçları dahil 78.576,15 TL. karar ve ilam harcının mahsubu sonucu kalan 78.596,16 TL. harcın davalı ... A.Ş.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Asıl davada davacı ... Mühendislik A.Ş. tarafından yapılan yargılama giderinin davacının kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Birleşen davada davacılar tarafından yapılan peşin ve tamamlama harçları dahil toplam 81.766,95 TL. yargılama gideri ile gerekçeli kararın tebliği için davacılar avansından yapılacak olan 45 TL. e-tebligat gideri olmak üzere toplam 81.811,95 TL. yargılama giderinin davalı ... A.Ş.'den alınarak davacılar ... ve ...'na eşit (1/2'şer) oranda verilmesine,
7-Asıl ve birleşen davada davalı tarafından yapılan yargılama gideri tespit edilemediğinden bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca;
a)Asıl ... E. sayılı dava yönünden (dava değerinin 10.400.000 TL. olduğunun kabulü ile), davalı vekilleri için 1.030.000 TL. nispi vekalet ücretinin davacı ... Mühendislik İnşaat ve Ticaret A.Ş.'den alınarak davalı ... A.Ş.'ye verilmesine,
b)Birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı davası yönünden (dava değerinin 2.300.868,22 TL. olduğunun kabulü ile), davacılar vekilleri için 340.121,55 TL. nispi vekalet ücretinin davalı ... A.Ş.'den alınarak davacılar ... ve ...'na eşit (1/2'şer) oranda verilmesine,
9-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı,
a)Asıl ... E. sayılı davada, Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.120 TL. yargılama giderinin, davacı ... Mühendislik İnşaat ve Tic. A.Ş.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
b)Birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı davasında, Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.800 TL. yargılama giderinin, davalı ... A.Ş.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
10-Birleşen her iki davada davacılar tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK'nın 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen davacılara (birleşen davanın davacılarına isabet eden bedelin kendilerine eşit oranda olmak üzere) iadesine,
Dair ; birleşen her iki davada davacılar ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, Konya BAM ilgili Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/05/2026
Başkan Üye Üye Katip
Full & Egal Universal Law Academy