T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili 07/03/2025 tarihli dilekçesiyle; 24/09/2024 tarihinde sürücü ...'ın sevk idaresindeki ... plakalı otomobilin müvekkili ... adına kayıtlı kendi sevk ve idaresindeki ... plakalı araca arkadan çarptığını, çarpmanın etkisiyle müvekkilinin aracının önünde duraklayan ... plakalı araca arkadan çarptığını, bu aracında çarpmanın etkisiyle ... plakalı araca arkasından çarptığını, yine bu aracın da çarpmanın etkisiyle ... plakalı araca çarpması nedeniyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın tam kusuru nedeniyle meydana geldiğini, müvekkilinin kazanın gerçekleşmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını, kazaya karışan ... plakalı aracın davalı ... Sigorta nezdinde sigortalı olduğunu, maddi zarardan davalı sigorta şirketinin yükümlülüğünün bulunduğunu, davacı müvekkilinin kaza tarihine kadar aracın tüm bakımlarını zamanında ve yetkili servise yaptırdığını, aracında kaza nedeniyle bir çok parçanın değiştirildiğini ve bazı parçalarda onarım işlemine tutulduğunu, müvekkilinin davalı şirket ile aracın değer kaybına ilişkin arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını, izah edilen nedenlerle yaşanan trafik kazası nedeniyle şimdilik 100 TL. Araç değer kaybı tazminatının davalı sigortadan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını dava ve talep etmiştir.
Davacı vekili 17/02/2026 tarihli ıslah dilekçesiyle; değer kaybından doğan tazminat alacağı olarak 99.900 TL. + 100 TL. Olmak üzere toplamda 100.000 TL. maddi tazminat bedelinin davalı ... Sigorta Anonim Şirketinden alınarak müvekkiline ödenmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili 04/04/2025 tarihli cevap dilekçesiyle; uyuşmazlık konusu kaza nedeniyle davalı sigorta şirketine yöneltilebilecek tazminat talebinin zaman aşımına uğradığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının söz konusu kaza nedeniyle aracının tamir edildiğini ve 91.859,62 TL. Ödeme yapıldığını, değer kaybına ilişkin söz konusu kazanın davacı tarafından müvekkili şirkete ihbarı sonrası hasar dosyası açıldığını, alınan değer kaybı hesap raporuna göre 60.000 TL. Ödenmek istenmiş ise deödeme taleplerinin kabul edilmediğini, davacının aracında azami 60.000 TL.'ye kadar değer kaybı oluştuğunu, müvekkili şirketin ödemeleri yaparak tüm sorumluluğunu yerine getirmesinin temerrüde düşmediğini, izah edilen nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;
Dava, "Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)" davasıdır.
Delillerin toplanması bakımından Mahkememizce Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğüne, davalı ... Sigorta A.Ş.'ne müzekkereler yazılmış, gelen yazı cevapları incelenmek suretiyle dosyamız arasına konulmuştur.
Tarafların yüzdesel kusur durumunun tespiti ve davacının aracında oluşan değer kaybına ilişkin dosya alanında uzman bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişi heyetince düzenlenen 27/01/2026 tarihli raporda özetle; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın, ... plakalı otomobilin arka kısmına kendi aracının ön kısmı ile çarptığı ve ... plakalı otomobilin savrularak ön kısmı ile ... plakalı otomobilin arka kısmına çarptığı kazada 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti Ve Asli Kusur Sayılan Haller başlığı altındaki 84. maddesinin d bendinde belirtilen “Araç sürücüleri, arkadan çarpma halinde asli kusurlu sayılırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın, ... plakalı otomobilin arka kısmına, kendi aracının ön kısmı ile çarptığı kazada 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti Ve Asli Kusur Sayılan Haller başlığı altındaki 84. maddesinin d bendinde belirtilen “Araç sürücüleri, arkadan çarpma halinde asli kusurlu sayılırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın, ... plakalı otomobilin arka kısmına, kendi aracının ön kısmı ile çarptığı kazada 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti Ve Asli Kusur Sayılan Haller başlığı altındaki 84. maddesinin d bendinde belirtilen “Araç sürücüleri, arkadan çarpma halinde asli kusurlu sayılırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %100 olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'nın ve ... plakalı otomobil sürücüsü ...'in ise meydana gelen kazada kural ihlalinin (kusurunun) olmadığı, ... plakalı aracın değer kaybı miktarının 100.000,00 TL olduğu kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek değer kaybı tazmini isteminde bulunmuştur.
2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.
Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.
Davacılar tarafından, Mahkememizdeki bu dava öncesi arabulucuya başvurulmuş ve arabuluculuk bürosu tarafından 27/12/2024 tarihli arabuluculuk anlaşmazlık son tutanağı düzenlenmiş ise de;
2918 s. KTK'nin 97. maddesine göre, "zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir."
6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-18. maddesine göre de, "özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz."
Yargıtay . HD’nin 29/09/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadında da açıklandığı üzere, "Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise, özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz." (Benzer mahiyette Yargıtay . HD’nin 09/09/2024 gün ve ... E. ... K. Sayılı ilamı)
Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması, davalı sürücünün ise zorunlu arabuluculuk uygulamasına tabi olmaması nedeniyle, 27/12/2024 tarihli arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir.
6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı davalı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 100.000 TL tutarında değer kaybı zararı oluştuğu, sigorta teminat limiti kapsamında ... Sigorta Şirketinin değer kaybı yönünden sorumluluğunun 100.000 TL. olduğu, değer kaybı kaynaklı zarardan davalının sorumlu olduğu, dava ve değer artırım tarihi itibariyle zaman aşımı süresinin dolmadığı sonucuna varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1-Davanın KABULÜ ile; 24/09/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı nedeniyle 100.000 TL maddi tazminatın (davalı sigorta şirketlerinin olay tarihi itibariyle geçerli olan kaza başına teminat klozu limiti ile sınırlı olarak), davalı ... Sigorta Şirketinden 18/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
2-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 100.000 TL. olduğunun kabulü ile) alınması gereken 6.831 TL. nispi karar ve ilam harcından, ıslah harcı dahil peşin alınan 2.325,40 TL. harcın mahsubu ile kalan 4.505,60 TL. harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL. Başvuru harcı gideri, 2.325,40TL., ıslah ve peşin harç gideri, 8.000 TL. Bilirkişi ücreti gideri ve 115 TL. Posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 11.055,80 TL. yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değerinin 100.000 TL. olduğunun kabulü ile) davacı vekilleri için 45.000 TL. maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600 TL. yargılama giderinin, davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK'nın 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.28/04/2026
Katip Hakim
Bu belge 5070 sayılı kanun uyarınca Elektronik İmza ile imzalanmıştır.