T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA İHBAR OLUNAN :
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; : Davalı elektrik dağıtım şirketinin dağıtım sistemine bağlantısı yapılmış olan ve bağlantı bilgisi (Tesisat ya da Abone No) yukarıda verilen lisanssız güneş enerjisi üretim tesisi, Davacı tarafından kurulduğunu ve işletilmiştir/işletildiğini, söz konusu tesisle ilgili olarak, davacı ile davalı arasında "Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşması" imzalandığını, tesisin işletildiği dönem boyunca haksız yere fazladan tahsil edilen sistem kullanım/dağıtım bedellerinin davacıya iadesi gerektiğini, talepleri üzerine başlatılan dava şartı arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma olmaması üzerine işbu dava ikame edildiğini, huzurdaki davayla aynı talepli başka davalarda Elektrik Dağıtım Şirketleri, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu ("EPDK") kararlarını uyguladıklarını ve bu sebeple de huzurdaki davanın EPDK'ya ikame edilmesinin gerektiği yönünde savunma yaptıklarını, uyuşmazlık konusu tesisle ilgili olarak, taraflar "Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşması" imzalandığını, Anılan maddede bahsedilen "sistem kullanım/dağıtım bedeli", davalı tarafından hazırlanarak EPDK tarafından yayımlanan tarifelere göre belirlendiğini, işbu davanın ikame edildiği tarih itibarıyla davacının üreterek dağıtım sistemine verdiği her kWh elektrik enerjisine karşılık 28,2765 kuruş sistem kullanım/dağıtım bedeli alındığını, dağıtım hizmeti alan elektrik üreticileri arasında sistem kullanım/dağıtım bedelleri bakımından "üretici" ve "lisanssız üretici" şeklinde bir ayrım yapıldığını, bu bağlamda davacıdan 28,2765 kuruş sistem kullanım/dağıtım bedeli alınırken buna karşın aynı hizmeti alan diğer üreticilerden sadece 3,8193 kuruş alındığını, tarife cetvellerindeki sistem kullanım/dağıtım bedellerinden derlenerek taraflarınca hazırlanan ve sunulan karşılaştırma tablosundan da açıkça görüleceği üzere, 2016 yılı sonuna kadar üreticiler arasında herhangi bir ayrım yapılmadığını, buna göre; lisanslı-lisanssız ayrımı yapılmaksızın tüm üreticilerden aynı bedel alındığını, bu bedelin (1 Ekim - 31 Aralık 2016 dönemi için) 0,7596 kuruştur. Ancak 1 Ocak 2017 itibarıyla üreticiler arasında ayrıma gidilerek, lisanssız üreticilerin dağıtım sistemi üzerinde ek maliyet oluşturduğu gerekçesine dayalı olarak, lisanssız üreticilerden daha fazla sistem kullanım/dağıtım bedeli alınmaya başlandığını, buna dayanak olacak şekilde buna göre tamamen aynı hizmeti aldığı ve aralarında herhangi bir ayrım yapılmasına hukuken imkan olmadığı halde davacıdan ürettiği her bir kWh elektrik enerjisi başına neredeyse 10 kat oranında artırım yapılmak suretiyle sistem kullanım/dağıtım bedeli alındığını, bu durumun açıkça hukuka aykırı olduğunu, bu yöntemle davacıdan haksız yere fazladan tahsil edilen tutarın 400.000,00 TL'nin üzerinde olduğunu düşündüğünü, toplam alacaklarının yargılama aşamasında yapılacak bilirkişi incelemesiyle ortaya çıkacağını, dava konusu tahsilatın, Elektrik Piyasası Kanununa aykırı olduğunu, davacıdan fazla tahsilat yapılmasına gerekçe olacak herhangi bir sebep olmadığını, maliyet kalemlerinin somut şekilde ortaya konulmaması, uyuşmazlık konusu fazla tahsilatlarının hukuka aykırılığını gösterdiğini, uyuşmazlık konusu tahsilat, normlar hiyerarşisine aykırı olduğunu, uyuşmazlıkta adli yargı görevli olduğuna göre, uyuşmazlık konusu tahsilatlara sebep olan tarifenin de işbu davada hukuki denetime tabi tutulması zorunlu olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın belirsiz alacak davası olarak kabulü ile yapılacak yargılama sonucunda davanın kabulüne, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve yargılama sırasında ortaya çıkacak gerçek alacak tutarına talebimizi artırmak üzere davacıdan işbu dava tarihine kadar fazladan tahsil edilen sistem kullanım/dağıtım bedelleri yanında bunlara işletilen KDV'lerle birlikte oluşan toplam tutar için şimdilik 1.000,00- TL alacağın davalıdan tahsiline ve davacıya verilmesine, alacağa konu bedellere, her bir faturada fazla ödenen tutarlara ödeme tarihlerinden itibaren işletilecek bankalarca mevduata uygulanan azami faiz veya herhalükarda en yüksek ticari faiz / değişen oranda avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmasına ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep emiştir.
Davalı tarafa usulüne uygun olarak davetiye tebliğ edilmiş, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının dava dilekçesindeki talebinin uyuşmazlık konusu tahsilatların tarifeye uygunluk denetimi olmadığını açıkça ifade ettiğini, davacı tarafından davanın dayanağı olarak lisanslı üreticilere uygulanan tarife ile lisanssız üreticilere uygulanan tarifenin farklı olması gösterildiğini, tarifeler üstün kamu iradesi tarafından herkes için bağlayıcı nitelikte olmak üzere EPDK tarafından belirlendiğini, idari birer işlem niteliğinde olduğunu, şirketlerin tarifeleri uygulamama yönünde bir takdir yetkisi olmadığını, müvekkiline ait yanlış bir uygulama sebebiyle değil EPDK tarafından yapılan bir idari düzenleme sebebiyle oluştuğu iddia edilen fark talep edildiğini, bu nedenle davada idari yargı görevli olduğunu, davanın EPDK tarafından düzenlenen tarifeye dayalı olarak yapılan faturalandırmalara karşı açılmış olduğundan pasif husumetin temelde EPDK'ya yönetilmesi gerektiğini, davanın belirsiz alacak davası olarak görülmesinin imkansız olduğunu, dava konusu uyuşmazlığın temeli niteliğindeki idari işlemin iptali için açılan davada Danıştay . Dairesinin verdiği ... Esas ... Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiğini, hukuk mahkemesi idari yargının ya da EPDK'nın yerine geçerek dağıtım bedeli katkı payını belirlemesi ya da kaldırmasının düşünülmeyeceğini, sebepsiz zenginleşmeden doğan istem hakkının hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın sona ereceğinden davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, bağlantı anlaşmalarının genel işlem şartı içerdiği değerlendirmesinin hukuki bir dayanağı olmadığını, davaya konu talebin hukuki öngörülebilirlik ve hukuk güvenliği yönüyle de kabulünün mümkün olmadığını, ödeme tarihinden itibaren mevduata uygulanan azami faiz veya en yüksek ticari faiz değişen oranlarda faiz talebinde diğer talepleri gibi mesnetsiz olduğunu, tüm bu nedenlerle müvekkiline husumet yönetilmesinin mümkün olmadığını, uyuşmazlık özünde idari bir işlemin iptali sonucunda oraya çıkan yeni bir duruma ilişkin olduğundan uyuşmazlıkta adli yargı yolu görevli olmadığını, iddia edilen alacak zamanaşımına uğradığını, davacının taleplerinin esası itibariyle de haksız olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın, davacıya ait tesisat için dağıtım sistem kullanım anlaşmasında sebep tesisin işletildiği dönem boyunca iddiaya göre haksız yere fazla tahsil edilmiş bedel varsa bu bedelin KDV'si ile birlikte tahsili hususunda olduğu anlaşılmıştır.
Davalı ... 'a müzekkere yazılarak; 2017-2018 ve 2019 yıllarına ait davacıya kesilen sistem kullanım/dağıtım faturalarının mümkünse CD ortamında, 2017 yılından itibaren 04/04/2022 tarihine kadar olan süre zarfında lisanslı ve lisanssız üreticilere uygulanan Elektrik Dağıtım tarifelerinin, taraflar arasında akdedilen sistem kullanım/dağıtım anlaşması ve bu anlaşmaya ilişkin tüm bilgi ve belgelerin, davacının sözleşmenin akdedildiği tarihten itibaren 04/04/2022 tarihine kadar geçen dönemdeki yapmış olduğu üretim ile dağıtım sistemine vermiş olduğu elektrik enerjisine ait tüm bilgi ve belgelerin mümkün ise CD ortamında, davacının sistem kullanım/dağıtım bedeli ödemelerinin yapıldığı banka, şube ve hesap bilgileri ile ödemelere dair tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş, ilgili kayıtlar dosya kapsamına alınmıştır.
Talimat mahkemesi aracılığıyla mahkememiz dosyası alanında uzman Üniversitelerin Elektrik-Elekronik Mühendisliği bölümünde görev alan akademisyen elektrik mühendisi bilirkişisi, bir enerji piyasası uzmanı bilirkişisi ile Borçlar Mevzuatından Kaynaklı nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyetinin 21/09/2023 tarihli raporundan özetle; Lisanslı GES ve LİSANSIZ GES arasındaki Dağıtım Bedelindeki Farklılaşmaya sebep olan maliyetlerin ilgili mevzuatlar kapsamında detayları raporlarının 5.bölümünde açıklanan analizi yapılan teknik hususlardan dolayı Lisanslı Güneş Enerji Santrali ile Lisansız Güneş Enerji Santrali arasında ek maliyet oluştuğuna ilişkin heyetlerince net bir hesaplama yapılamadığı, davaya konu olan dağıtım bedeli tarifesi, 4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 5 inci maddesinin (e) fıkrası, bu Kanun doğrultusunda 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17 nci maddesi ve yine bu doğrultuda oluşturulan ikincil mevzuat çerçevesinde belirlendiği, düzenlemeye tabi tarifelerin EPDK'nın karar alma organı olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun kararıyla yürürlüğe girdiğini, EPDK tarafından Kurul Kararlarında onaylanan tarifeleri elektrik dağıtım şirketleri uygulamakla yükümlü olup, söz konusu Kurul Kararları iptal edilmedikçe Davalı Elektrik Dağıtım Şirketinin Kurul tarafından belirlenen tarifelerden farklı bir bedel uygulamasının mümkün olmadığı, EPDK'nın onayladığı tarifeye esas Kurul Kararlarının iptali için Dosya kapsamında yer alan . Daire ... Esas No ve ... Karar Nolu kararında ve diğer ldiği, bu sebeple de EPDK Kurul kararları da oy çokluğu ile davanın reddine karar verildiği, bu sebeple de EPDK Kurul kararlarının hali hazırda yürürlükte olduğu, davaya konu GÜNSONU 2 Lisanssız GES Üretim Tesisinden farklı dağıtım bedelinin KDV dahil hesaplanab Dosya kapsamında bulunan CD içeriğinde sadece 2020-2021-2022 yıllarına ait faturaların bulunduğu, 2017-2018-2019 yıllarına ait dağıtım bedeli faturalarının bulunmadığı, bu sebeple de Yüksek Mahkememizin hesap yapılması talep edilmesi doğrultusunda dosya kapsamında eksik faturalarının tamamlanmasına müteakip Lisanslı GES Santrali ile Lisanssız GES Santrali arasındaki davaya konu fark olan dağıtım bedelinin hesap edilebileceği rapor edilmiştir.
Davalının hesaba karşı yapmış olduğu itirazları ile davacının itirazları doğrultusunda ihtiyaç için tüketilen enerji ile ihtiyaç fazlası üretilen ve sisteme verilen dağıtım bedellerinin ayrı ayrı hesaplanması hususunda ek rapor aldırılmak üzere dosya kök rapor hazırlayan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, Bilirkişi heyetinin 20/06/2024 tarihli ek raporundan özetle; Kök raporlarında Lisanslı GES ve Lisansız GES arasındaki Dağıtım Bedelindeki Farklılaşmaya sebep olan maliyetlerin ilgili mevzuatlar kapsamında detayları kök raporlarının 5.bölümünde açıklanan ve analizi yapılan teknik hususlardan dolayı lisanslı Güneş Enerji Santrali ve Lisansız Güneş Enerji Santrali arasında ek maliyet oluştuğuna ilişkin heyetlerince net bir tespit yapılamadığı, kanaatlerini değiştirecek herhangi bir teknik husus bulunmaması sebebiyle kanaatlerinin aynen devam ettiği, davacının sistemde ihtiyaç için kullanılan elektrik enerjisi için ödediği dağıtım sistem kullanım bedeli Tablo-B de hesap edildiği üzere KDV dahil 2.857,95 TL olduğu, davacının ihtiyaç fazlası elektrik enerjisi için dağıtım sistemine verdiği elektrik enerjisinin dağıtım sistem bedeli Tablo-A da hesap edildiği üzere KDV dahil 560.213,86 TL olduğu, dosya kapsamında bulunan CD içeriğindeki belge ve faturalara göre Tablo-A'da hesap edildiği üzere davacı ... Da. San. Tic. Aş'ye ait dava tarihine kadar tahsil edilen dağıtım sistem kullanım bedelinin toplam tutarının 474.757,51 TL, KDV dahil 560.213,86 TL olduğu, davacı ... Da. San. Tic. Aş'ne, Lisanslı Güneş Enerji Santrali üreticilerine uygulanan dağıtım sistem kullanım bedeli tarifesi üzerinden tahsil edilmiş olsaydı davacı şirket tarafından ödenmesi gereken bedelin KDV hariç 173.725,68 TL, KDV dahil 355.217,56 TL olarak hesap edildiği, dava konu olan dağıtım bedeli tarifesi 4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 5 inci maddesinin e fıkrası bu kanun doğrultusunda 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 17 maddesi ve yine bu doğrultuda oluşturulan ikincil mevzuat çerçevesinde belirlendiği, düzenleme tabi tarifelerin EPDK'nın karar alma organı olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun kararıyla yürürlüğe girdiğini, EPDK tarafından kurul kararlarında onaylanan tarifeleri elektrik dağıtım şirketleri uyguladığı, söz konusu kurul kararları iptal edilmedikçe davalı Elektrik Dağıtım Şirketinin Kurul tarafından belirlenen tarifelerden farklı bir bedel uygulamasının mümkün olmadığı, EPDK'nın onayladığı, tarifeye esas kurul kararlarının iptali için Danıştay .Daire ... Esas No ... Karar nolu kararında ve diğer kararlarda oy çokluğu ile davanın reddine karar verildiği, bu sebeple de EPDK Kurul Kararlarının hali hazırda yürürlükte olduğu rapor edilmiştir.
Somut olayda, davalı şirketin, 6446 sayılı kanunun 3. Maddesinin e bendi çerçevesinde lisansında belirlenmiş dağıtım bölgesi olan Konya, Aksaray, Niğde, Kırşehir, Nevşehir, Karaman illerinde elektrik dağıtım işini yaptığı, davacı şirketin ise bu dağıtım bölgesinde lisanssız güneş enerjisi santrali işletmecisi olduğu, uyuşmazlığın, davalı şirketin dağıtım sistemine bağlantısı yapılan davacı şirkete ait lisanssız güneş enerjisi üretim tesisinden dolayı tarife uyarınca istenilen dağıtım katkı payından kaynaklandığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamına ve usul ve yasaya uygun görülen bilirkişi raporuna göre taraflar arasında imzalanan "Lisanssız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Kullanım Anlaşması" sözleşmesinde dağıtım sistem kullanım bedeli birim fiyatı ile ilgili bir düzenleme bulunmadığı, anlaşma ile mevzuat ve mevzuat değişikliklerinin geçerli olduğunun kabul edildiği, Lisanslı ve Lisanssız GES'lerde üretilen enerji bedellerinin EPDK tarafından belirlendiği, davalı şirketin enerji fiyatını belirleme yetkisinin bulunmadığı, sadece EPDK'nın belirlediği birim fiyatlar üzerinden fatura tahakkuk etme yetkisinin bulunduğu, EPDK'nın ilgili kararları gereği Lisanslı ve Lisanssız GES'lerin ürettiği enerji bedellerinin birim fiyatlarının farklı olduğu, EPDK'nın bu kararlarına karşı yapılan iptal başvurularının Danıştay tarafından reddedildiği, EPDK kararlarını uygulamakla yükümlü olan davalının yapmış olduğu faturalandırma işlemlerinde fazladan yapılmış tahakkukun bulunmadığı, genel işlem koşuluna aykırılığın bulunmadığı değerlendirilmekle davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 534,70-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Hazine tarafından karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 11,50- TL vekalet harcının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden dolayı karar tarihinde yürürlükte bulunan AATÜ uyarınca 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi 26/05/2025
Katip Hakim