T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
DAVA İHBAR OLUNAN :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinden özetle:19.09.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin maliki olduğu ... Plakalı araca, davalı ...’ın sürücüsü, diğer davalı ... San. A.ş ’in ise kayden maliki olduğu ... plakalı araç çarptığını, meydana gelen kazada müvekkilinin aracına çarpan ... plakalı araç sürücüsü %100 kusurlu olduğunu, kazanın ... plakalı aracın müvekkiline ait araca çarpması sonucu meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, bu hususun Konya Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü Trafik Düzenleme ve Denetleme Büro Amirliğinde tutulan kaza tespit tutanağı ile sigortalar arası tanzim edilen kusur mutabakatından açıkça anlaşılacağını, kaza sonucunda davacı müvekkilinin aracında meydana gelen maddi hasardan kaynaklı olarak değer kaybı meydana geldiğini, söz konusu değer kaybı için müvekkiline davalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı ... Sigorta A.ş Genel Müdürlüğü’ne yapılan başvuru neticesinde kısmi ödeme yapıldığını, Fakat değer kaybına ilişkin yapılan bu ödeme davacının gerçek zararını karşılamadığını, değer kaybından kaynaklı bakiye zararı söz konusu olduğunu, ayrıca aracın tamir süresi boyunca da müvekkilinin muadil/ikame araç bedelinden kaynaklı alacağı da ortaya çıktığını, tüm bu nedenlerle davanın kabulüne, bilirkişi tarafından gerçek değer tespit edildikten sonra arttırılmak ve eksik harç ikmal edilmek üzere 50TL bakiye değer kaybından kaynaklı maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen,kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte alınmasına, bilirkişi tarafından gerçek değer tespit edildikten sonra arttırılmak ve eksik harç ikmal edilmek üzere fazlaya ilişkin tüm haklarımız saklı kalmak kaydı ile şimdilik 50 TL aracın serviste kaldığı süre boyunca aracın kullanılamamasından kaynaklı muadil/ikame araç bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte alınmasına, mahkeme harç ve masrafları ile ücret-i vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı müvekkile verilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı ... Tic. San. Aş vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; Sürücüye atfedilen kusur oranını kabul etmediklerini, bu hususta meydana gelen kazada araç sürücüsünün kusuru oranında müvekkilin de sorumluluğundan bahsedileceği için mahkemece öncelikle kazaya karışanların kusur durumunun tespitinin edilmesi, haksız fiil ile maluliyet arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığı hususunda dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini talep ettiklerini, müvekkiline ait aracın genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalandığını, ... Sigorta A.ş.'ye değer kaybı talebine ilişkin hmk m. 61 uyarınca davanın ihbarını talep ettiklerini, davacının da ifade ettiği gibi müvekkili şirketin trafik sigortası kapsamında ... Sigorta A.Ş. Tarafından yapılan değerlendirme sonucunda belirlenen değer kaybı tazminatı davacıya ödendiğini, hesaplananın üstünde bir değer kaybı mevcut olmadığını, ancak bu mümkünse dahi müvekkilinin aracı ... Sigorta A.ş. tarafından; kaza tarihinde geçerli olmak üzere hem ... poliçe numarası ile ZMMS hem de ... poliçe numarası ile kasko filo sigorta poliçesi ile genişletilmiş kasko kapsamında sigortalandığını, ikame araç bedeli talebi açısından ise; dava dilekçesinden kazadan dolayı aracın kaç gün tamirde kaldığı, tamir süresi boyunca hangi işlemlerin yapıldığı, aracın tamirde kaldığı süre boyunca ne tür bir mağduriyet yaşandığı, aracın cinsi/markası/modeli/yılı gibi bilgilerin yer almadığını, aracın kullanış amacı gibi esaslı bilgiler anlaşılamadığını, araç mahrumiyet tazminatı hesaplanırken dikkat edilmesi gereken bir hususunda makul onarım süresi olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte dosya kapsamında somut belgeler eşliğinde gerçek zararın ve kusur durumlarının tespiti gerektiğini, bu nedenle dosyada öncelikle kusur raporu aldırılması, daha sonrasında da gerçek zararın tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle öncelikle davanın değer kaybı talebi yönünden ... Sigorta Aş'ye hem ZMMS hem Genişletilmiş Kasko Poliçesi kapsamında ihbar edilmesine, kaska poliçesi kapsamında ihbar edilmesine, davanın reddine, müvekkilinin kendi kusuru ile davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ... Sigorta Aş'nin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda öngörülen sürelerde açılmamış olup davanın usulden reddi gerektiğini, davacının belirsiz alacak talepli davası yasal düzenlemeye aykırı olduğunu, iş bu dava belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceğinden yargılamanın ilerleyen aşamasında davalı tarafça davanın ıslah edilmesi halinde ıslah edilen kısım bakımından 2 yıllık zamanaşımının dolması söz konusu ise iş bu kısma ilişkin talebin zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, dava dilekçesinde belirtilen ... Plakalı araç müvekkil şirket nezdinde 30.06.2022/2023 vadeli, ... nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında gerektiğini, poliçeden dolayı müvekkil şirketin sorumluluğu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 100.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, asla kabul anlamına gelmemekle birlikte karşı taraf aracında hasar oluştuğunun müvekkil şirkete ihbarını takiben, müvekkili şirketçe hasar dosyası açılmış olup yapılan inceleme neticesinde 19.09.2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen hasara ilişkin 17.02.2023 tarihinde müvekkil şirket tarafından davacıya ait aracın kasko sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.’ye rücuen 100.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, belirtilen ödemeler sonucu müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini, davanın reddinin gerektiğini, taraflarından asla inkar anlamına gelmemek suretiyle davacı tarafından ... plakalı araca dair değer kaybı bedelinin tahsilinin talep edildiğini, Karayolları Motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları kapsamında genel şartalar göre hesaplama yapılması gerektiğini, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarında teminat dışında kalan hallerin düzenlendiğini, davacının kazanç kaybı ve ikame araç bedeli taleplerinin poliçe teminat kapsamında olmadığını, reddinin gerektiğini, kaza tarihinden itibaren avans faizi talebinin yasal düzenlemeye aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle karşı tarafın haksız ve yersiz davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLER, DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacının 19/09/2022 tarihli trafik kazasından kaynaklı olarak; davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve mahrumiyet bedeli şeklindeki zarar kalemlerine ilişkin toplam:100,00 TL tazminat ve avans faizi talep ettiği anlaşılmakla, davacı tarafın taleplerinin haklı olup olmadığı zarar miktarlarının ne olduğu ve varsa zararın davalı taraftan tazmininin gerekip gerekmediği, gerekiyorsa kimin hangi miktarda sorumluluğunun bulunduğu hususları olduğunun tespitine/belirlenmesine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Türkiye Noterler Birliğinden 19/09/2022 kaza tarihinden bugüne kadar malikini ve tüm özelliklerini gösterir şekilde ... VE ... plaka sayılı 2 adet taşıtın trafik sicil kayıtları dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Dosyadaki bilgilere göre ... Sigorta Aş'den dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine, ayrıca dava tarihi olan 12/07/2023 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evraklar istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan adli trafik bilirkişisinin 30/01/2024 havale tarihli bilirkişi raporundan özetle; ... plakalı otomobilin sürücüsü ...'ın kavşaklarda geçiş önceliğine uymama nedeniyle %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı kamyonetin sürücüsü ... ise kural ihlalinin bulunmadığı rapor edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan sigorta bilirkişinin 22/06/2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; ... plakalı aracın kaza tarihindeki değer kaybı tutarı bakiye miktarının 64.826,81 TL olduğu, mahrumiyet bedeli tutarının 18.750,00 TL olduğu rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu 21/01/2025 tarihli dava değer artırım dilekçesinden özetle; Dava dilekçesinde bakiye değer kaybı bedeli tazminatı alacağına ilişkin olarak 50,00 TL üzerinden harç yatırmış olmakla bu taleplerinin 64.826,81 TL'ye artırdıklarını, 64.826,81 TL bakiye değer kaybı tazminatının kaza tarihinden(19.09.2022) itibaren işleyecek ticari faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak taraflarına verilmesine, dava dilekçesinde muadil araç bedeli tazminatı alacağına ilişkin olarak 50,00 TL üzerinden harç yatırmış olmakla bu taleplerinin 18.750,00 TL'ye artırdıklarını, 18.750,00 TL muadil araç bedeli tazminatının kaza tarihinden(19.09.2022) itibaren işleyecek ticari faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak taraflarına verilmesine, mahkeme harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davalılara müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, artırılan arttırılan meblağ üzerinden tamamlama harcı yatırılmış, davalı tarafa dava değer artırım dilekçesi tebliğ edilmiştir.
Mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır.
Davalılar kazaya karışan karşı aracın araç sürücüsü ve araç işleteni olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalılar zarardan sorumludur.
Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.
Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.
Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısmı hükme esas alınmıştır.
Arabuluculuk ücreti bakımından; her iki taraf şirket olduğundan ve arabuluculuk dava şartı zorunlu olduğundan davanın kabul edilmesi nedeniyle Hazine tarafından karşılanan 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalı ... Ticaret Sanayi Anonim Şirketin'den alınarak hazineye gelir kaydına karar verilmiştir.
Bilirkişiler tarafından düzenlenen raporların olayın oluş ve şekline uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmakla tarafların kazadaki kusur durumları ile yapılan hesaplamalar ve arttırım dilekçesi doğrultusunda hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davanın KABULÜ İLE;
-Davacının 19/09/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 64.826,81 TL değer kaybı bedeli maddi zararının, DAVALILAR ... ve ... Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi'nden kaza tarihi olan 19/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
-Davacının 19/09/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 18.750,00 TL araç mahrumiyet bedeli maddi zararının, DAVALILAR ... ve ... Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi'nden kaza tarihi olan 19/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 5.709,13-TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 269,80-TL peşin harcın ve 1.425,57-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 4.013,76-TL harcın davalılar ... ve ... Ticaret Sanayi Anonim Şirketin'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Hazine tarafından karşılanan 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalı ... Ticaret Sanayi Anonim Şirketin'den alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından karşılanan 269,85-TL başvuru harcı, 269,80-TL peşin harç ve 1.425,57-TL tamamlama harcı, 940,00-TL posta tebligat gideri, 4.000,00-TL bilirkişi ücreti, 38,40-TL vekalet harcı olmak üzere toplamda 6.943,62-TL yargılama giderlerinin davalılar ... ve ... Ticaret Sanayi Anonim Şirketin'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ticaret Sanayi Anonim Şirketin'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
Dair; tarafların yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. 12/06/2025
Katip Hakim