T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle;Davacı ile davalı arasındaki hukuki ilişki " trafo tesisi malzemeli yapım işidir. " olduğunu, davaya konusu faturanın içeriğine bakıldığında alacağın KDV dahil olmak üzere 55.992.40 USD olduğu görüldüğünü, şirket kayıtları incelendiğinde 25/04/2022 tarihinde fatura bedeli ve/veya yapılan işin bedelinden mahsup edilmek üzere 25.000 USD davalı tarafından davacı şirkete ödendiğini, 30.06.2022 tarihinde yapılan işlere yönelik olmak üzere , ... seri nolu ile 55.992.40 USD üzerinden faturası kesildiğini, aynı tarihte davalı şirket vergi usul kanununa aykırı olarak söz konusu faturayı kötü niyetli olarak iade ettiğini, aynı şekilde 30.06.2022, 25.07.2022 ve 27.07.2022 tarihinde yeniden kesilen faturalar aynı şekilde geri iade edildiğini, TTK 18/3 ve TTK 21/3 e göre itiraz söz konusu olmadığını, 26.01.2023 (... numaralı fatura) tarihinde aynı fatura tekrar kesildiğini, bu seferde de yasal süre içerisinde iade şeklinde de ve TTK 18/3 ve TTK 21/3 e göre " itiraz hakkı " kullanılmadığını, vergi doğuran eylem ve işlemin varlığı halinde e-faturanın iadesi diye bir husus yasal olarak mümkün olmadığını, faturanın içeriğine itiraz söz konusu olduğunu, dolayısıyla davamızın konusu olan 26.01.2023 tarihli faturanın içeriğine yönelik herhangi bir itirazda davalı tarafından ileri sürülmediğini, müvekkili firma tarafından 26/01/2023 tarihli ... seri numaralı fatura karşılığında yapılan " trafo tesisi malzemeli yapım işi bedeli " olan işlerin bedeli olarak bakiye kalan 30.992.40 USD alacağı bulunduğunu, Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı ... Anonim Şirketinin 25.07.2022 tarihli Davalı ... Ticaret Ltd Şti 630 KVA Elektrik tesisi Geçici kabul tutanağı, ... ... nolu Enerji müsaade yazısı, tesisin işletmeye açılmasında sakınca bulunmadığına dair ,... dağıtım Aş tarafından Meram Kaymakamlığına hitaben yazılan yazı içeriği de göstermektedir ki, davalı iş bu alacağa konu edilen hizmeti ve işi teslim aldığını, geçici kabul tarihi olan 25.07.2022 tarihi itibariyle davacı ... şirketi edimini yerine getirmiş akabindede davalı ... in ödeme yükümlülüğü doğduğunu, bu faturaya istinaden Kadınhanı İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosya üzerinden söz konusu fatura alacağına ilişkin olmak üzere İİK 42 ve devamı maddelerine göre 27.01.2023 tarihinde ilamsız icra takibi yapıldığını, icra takibinden hemen sonra 31.01.2023 tarihinde davalı tarafından 10.000 USD davacı şirkete havale ile ödeme yapıldığını, davalı borçlu söz konusu icra takibine TMK 2 ve HMK 29 kapsamında iyi niyet ve dürüsülük kurallarına aykırı olarak İİK 62 ve devamı maddeleri gereğince itiraz etmesi üzerine söz konusu icra takibi durduğunu, söz konusu itiraz dilekçesi davacı - alacaklı olarak taraflarına tebliğ edilmiş olup yasal hak düşürücü süre içerisinde iş bu itirazın iptali davası açıldığını, hukuken geçerli bir alacak ve usulüne uygun olarak yetkili icra dairesinde yapılan bir icra takibi söz konusu olduğunu, alacağın davacı ile davalı arasındaki trafo tesisi malzemeli yapım işinden kaynaklandığını, bu işin yapılmasına ilişkin olmak üzere , Mustafa Taş tarafından sunulan teklif mektubu, geçici kabul yazısı, Enerji müsaade yazısı, Medaş tarafından gerek Meram kaymakamlığına , gerek ise şirket yetkilisi ... yapılan yazışmalar, davalı şirket tarafından verilen vekaletname, proje onay yazısı gibi hususlarda davacı üzerine düşen edimi eksiksiz şekilde ifa ettiğini, davalı tarafından hizmetin yerine getirilmesi ya da ifanın eksikliğine ya da ayıbına yönelik olmak üzere ileri sürülen hiçbir hususun 6102 sk TTK 18/3 maddesine göre süresinde ve usulüne uygun olarak yapılmadığını, tüm bu nedenlerle dava şartlarının varlığının kabul edilmesi, HMK 122 maddesi kapsamında dava dilekçesinin davalıya tebliğine, dilekçeler aşaması tamamlandıktan sonra HMK 137 ve devamı maddesi kapsamında davacı -HMA ve davalının HMK 266 maddesi HMK 24 ve HMK 30 kapsamında bilirkişi raporuna esas olacak şekilde, tutmakla yükümlü oldukları defter ve belgelerin istenilerek, getirtilerek dosyanın ön inceleme duruşmasında uzlaşma sağlanamaması halinde, bilirkişiye tevdiine, aynı gerekçe ile temel uzmanlık alanı elektrik ve elektronik olan , elektrik mühendisinden HMK 288 ve HMK 266 kapsamında mahallinde yapılan işin tespiti ve fiyatlandırılması açısından bilirkişi raporu aldırılmasına, davalının kötü niyetli olması ve dava miktarının büyüklüğü göz önüne alınarak İİK 257 maddesi kapsamında davalı tarafından hukuki ilişkiye itiraz edilmemiş olması, fatura karşılığı olan işin yapılmış olması, fatura içeriğinin ve bedelinin kesin ve net bir şekilde davalı-borçlu tarafından biliniyor olması, fatura içeriğine yönelik TTK 21 e göre yasal sürede itiraz edilmemiş olması, İİK 62 Maddeye göre borçlu-davalının aleyhinde yapılan icra takibine kasıtlı ve kötü niyetli olarak itiraz ederek, alacaklıya zarar verilmesi, alacağını almasına-ulaşmasını engel olunması, karşısında oluşan hukuki ve fiili somut durumlar dikkate alınarak, davalı adına kayıtlı tescile tabi araçlar ile tescile tabi gayrimenkul mallar üçüncü kişilerden olan bankalarda ki hak ve alacaklarının üzerine alacak miktarını karşılayacak-teminatı olacak şekilde; Konya Bölge Adliye Mahkemesinin . HD ... E ... K 03.05.2019 tarihli kararı da dikkate alınarak ihtiyati haciz kararı verilmesine, davalının, Kadınhanı İcra müdürlüğünün ... E sayılı icra takibine vaki itirazının şimdilik 20.992.40 USD karşılığı üzerinden iptaline, Kadınhanı İcra müdürlüğünün ... E sayılı dosyasının takip talebi içeriğindeki talepler doğrultusunda, şimdilik 20.992.40 USD lik kısmı için takibin devamına, kötü niyetli olarak icra takibin durdurulmasına sebebiyet veren davalının itiraz ettiği toplam borç miktarından Yargıtay HD ... E ... K 04.12.2018 tarihli içtihadı doğrultusunda şimdilik 20.992.40 usd kasılığı 547.271,86 tl alacak aslı üzerinden % 20 den aşağı olmamak üzere denildiğine göre mevcut dosya kapsamında davalı-borçlunun kötü niyeti, HMK 26, ya uygun olarak gerekçesi ve yukarıda izah edildiği üzere % 39,59 üzerinden İİK 67 maddesine göre icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, HMK 323, HMK 326/1 ve HMK 332/1 maddesi gereğince resen aleyhinde hüküm tesisi edilecek olan davalının yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilmesi, müvekkil davacı tarafından yargılama safahatında ödenen-yapılan- yargılama giderlerinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, arabuluculuk ücretinin de dava aşamasında lehimize olmak üzere davalıdan alınarak davacıya verilmesine, HMK 323/1-ğ, AAÜT tarifesinin 21/1 hüküm verildiği tarihte ki 1/1’ e göre verilecek olan karşı yan yasal vekalet ücretinin davanın niteliği mahiyeti sarf edilen emeğin önemine binaen 13/1,2 maddede ki nispi vekalet ücretine 3/1 maddesine göre 3 katına kadar hükmedilerek davalı taratan alınıp davacı müvekkile verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; Davacı taraf ile müvekkili şirket sözlü anlaşma ile trafo tesisi malzemeli yapım işinde anlaştığını, bu anlaşma gereğinde davacı taraf trafo tesisi yapacak müvekkilinin de KDV dahil 35.000USD ödeme yapacağını, bu ödeme de işin başlangıcında 25.000 USD ve iş teslim edilip fatura kesimi sonrasında da kalan 10.000 USD olarak anlaşıldığını, davacı taraf, 25.000 USD peşinat ile taahhüt etmiş olduğu işi yapmış akabinde kalan ödemesini almak için müvekkil firmaya 30.06.2022 tarihli 55.992,40 USD bedelli fatura kesip gönderdiğini, bu fatura sonucunda müvekkil şirket yetkilileri davacı taraf ile yapmış olduğu görüşmelerde fatura bedelinde yanlışlık yaptığını belirterek düzeltmesinin yapılmasını istediklerini, akabinde davacı tarafın yaptıkları işin tutarının 55.992,40 USD olduğunu belirtmesi üzerine sorunlar silsilesi başladığını, davacının başta anlaşılan bedel olan 35.000 USD miktarını kendi belirlemelerine göre arttırdığını, ülkede yaşanan enflasyonist ortamı kullanmaya çalıştığını, müvekkillerinin de başta anlaşılan bedelle bağlı olduklarını, 55.992,40 USD miktarına bu işi yaptırmayacaklarını zaten daha düşük teklifler aldıklarını belirttiklerini, müvekkilinin davacı taraf ile görüşmeler yaptığı sırada başkaca irmalardan da trafo yapılması için teklifler almış ve bu teklifler içerisinde en makul fiyat teklifi veren davacı firma olduğu için bu firma ile anlaşıldığını, teklifleri dilekçe ekinde sunduğunu, akabinde müvekkil firma faturayı kabul etmediğinden iade fatura keserek davacı şirketin faturayı düzeltmesini istediğini, bu şekilde müvekkil firmaya 3 adet fatura kesildiğini ve müvekkil firma tarafından iade fatura kesilerek yanıt verildiğini, bu süreçte müvekkilinin kalan 10.000 USD ödemesi yapmamasının sebebi ise faturayı kabul ettiğimiz anlamına gelmemesi için olduğunu, bu süreç içerisinde müvekkilinin 05.10.2022 tarihinde de Konya Vergi Dairesi Başkanlığı Denetim ve Usül Grup Müdürlüğüne dilekçe yazarak başvuruda bulunduğunu ve durumu vergi dairesine bildirdiğini, bu başvuruda müvekkili hesaplarından çıkan bedelin faturasının kesilmediğini, yüksek bedelde fatura kesilip bu bedelin tarafımızdan tahsil edilmeye çalışıldığını ve gerçek bedelli 35.000 USD (KDV dahil) faturanın kesilmediğini belirterek gereğinin yapılmasını istediğini, akabinde davacı taraf son olarak 26.01.2023 tarihli ... seri numaralı 55.992,40 USD bedelli fatura tanzim ederek müvekkil firmaya gönderdiğini, müvekkil şirket de bunun üzerine Kadınhanı Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 01.02.2023 tarihli ihtarnamesi ile faturaya ve içeriğine itiraz ettiğini, kalan 10.000 USD tutarının da 31.01.2023 tarihinde davacı tarafa ödendiğini belirttiğini, bu açıklamalarla da anlaşıldığı üzere davacı tarafın dava dilekçesinde belirtmiş olduğu yasal süresi içerisinde faturanın iade edilmediği ya da faturaya itiraz edilmediği iddialarının mesnetsiz olduğunu, davacı taraf mahkemenize haksız ve hukuka aykırı olarak başvurduğunu ve ihtiyati haciz isteminde bulunduğunu, davacı taraf 55.992,40 USD alacaklı olduğunu gösterir kesmiş olduğu faturalar haricinde başkaca bir evrak mahkemenize sunamadığını, bu sebeple yaklaşık ispat koşulunu sağlamadığını, müvekkilinin ticari hayat devamlılığı da düşünüldüğünde bu aşamada ihtiyati haciz kararının oldukça ağır bir yükümlülük getireceğini, müvekkilinin dönülmez zararlar içerisine gireceği kanaatinde olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddine, davalı müvekkil lehine %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Açılan davanın; eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili amacı ile yapılan icra takibine itirazın iptali davası olduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının ise; eser sözleşmesinden kaynaklı olarak toplam iş bedelinin ne kadar olduğu, takip tarihi itibari ile davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı , alacaklı ise ne miktarda alacaklı olduğu hususlarına yönelik olduğu anlaşılmıştır.
Kadınhanı İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan SMMM bilirkişisinin 14/03/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; Davacı ... Tic, Ltd. ŞTİ'nin 2022 ve 2023 yılı Ticari defterlerinin TTK.'na göre usulüne uygun olarak tutulduğu, ticari defter e-Defter Beratlarının Elektronik Defter Genel Tebliğinde yer alan usül ve esaslar çerçevesinde oluşturulduğu, davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin 2022 ve 2023 yılı Ticari defterlerinin TIK.'na göre usulüne uygun olarak tutulduğu, ticari defter e-Defter Beratlarının Elektronik Defter Genel Tebliğinde yer alan usül ve esaslar çerçevesinde oluşturulduğu, özellikle dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak; davacı tarafından düzenlenen takibe konu edilen ve dava konusu olan; 26.01.2023 tarihli ... Seri nolu (55.992,40 USDİ- 1.051.817,31 TL tutarlı e-fatura, davacı tarafın 2023 yılı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, düzenlenen bu e-faturaya davalı tarafından 01.02.2023 tarihinde Kadınhanı Noterliğinde düzenlenen 0603 yevmiye nolu "ihtarname”ye istinaden faturanın kabul edilmediği ve iade edil in belirtilmesinden dolayı davalı tarafın 2023 yılı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, tarafından tespit edildiği, faturanın açık fatura olarak düzenlendiği, özellikle dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak Davacı ve Davalı taraf arasında cari hesap ilişkisinden dolayı çeşitli tarihlerde Davalı tarafça iade faturaları düzenlendiği ve her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı ve Davalı tarafın 2022 ve 2023 yılı ticari defter kayıtlarında özellikle dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak; Davalı tarafça Davacı tarafa; “25.04.2022 tarihinde (25.000,00 USD)- 369.262,50 TL tutarlı eft ödemesi yapıldığı, yapılan bu eft ödemesinin davalı tarafın ticari defterlerinde 01.10.2022 tarihinde muhasebe/yevmiye kaydı yapıldığı, 31.01.2023 tarihinde (10.000,00 USD)- 187.876,00 TL tutarlı eft ödemesinin yapıldığı, Hesap bakiyesine kısmi ödemeler yapıldığı, her iki tarafın ticari defter ve belgelerinde kayıtlı olduğu, tarafından tespit edildiği, ticari defter kayıtlarına göre; takip konusu fatura ve cari hesap ilişkisinden kaynaklı dava takip tarihi itibariyle; davacı taraf ticari defterlerinde: “Ticari defter kayıtlarında davalı tarafça 25.04.2022 tarihinde ( 25.000 USD) ve 31.01.2023 tarihinde (10.000 USD) tutarlı hesap bakiyesine kısmi ödemeler yapıldığı ve ilgili tarihlerde muhasebe kayıtlarına alındığı, ayrıca davalı tarafa 26.01.2023 tarihinde ... seri nolu (55.992,40 USD) tutarlı e-fatura düzenlendiği ve muhasebe kayıtlarına alındığı, bunun neticesinde; davalı tarafın davacı tarafa (20.992,40 USD) borçlu olduğu, 2023 yılı ticari defterleri muavin hesap dökümlerinde görünen bakiye tutarının mevcut olduğu, davalı tarafın davacı tarafa olan (TL) borcunun tespit edilebilmesi için tarafımdan 24.07.2023 günü saat:15:30'da belirlenen gösterge niteliğindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kurları tablosunda; ALIŞ: 1 USD- 26,9212) & (SATIŞ: 1 USD- 26,9697) & EFEKTİF ALIŞ: 1 USDz 26,9024) & (EFEKTİF SATIŞ: 1USD- 27,0102) olduğunun tespit edildiği ve tarafların (TL) borç/alacak bakiye tutarının belerttiği USD döviz gösterge rakamları doğrultusunda tespitinin takdirinin mahkemede olduğu, davalı tarafın ticari defterlerinde ticari defter kayıtlarında davacı tarafa 25.04.2022 tarihinde ( 25.000 USD) ve 31.01.2023 tarihinde (10.000 USD) tutarlı hesap bakiyesine kısmi ödemeler yapıldığı ve ilgili tarihlerde muhasebe kayıtlarına alındığı, ayrıca davacı tarafça 26.01.2023 tarihinde ... nolu (55.992,40 USD) tutarlı e-fatura düzenlendiği, düzenlenen bu e-faturaya davalı tarafından 01.02.2023 tarihinde Kadınhanı Noterliğinde düzenlenen ... yevmiye nolu ”ihtarname” ye istinaden e-faturanın kabul edilmediği ve aynen iade edildiğinin belirtilmesinden dolayı davalı tarafın 2023 yılı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, bunun neticesinde; davacı tarafın Davalı tarafa (35.000 USD) borçlu olduğu, 2023 yılı ticari defterleri muavin hesap dökümlerinde görünen bakiye tutarının mevcut olduğu rapor edilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, Mahkememizce tespiti yapılan uyuşmazlık konuları irdelenerek yapılan işin iş bitirme yüzdesinin ne kadar olduğu, yapılan işin teslim edildiği tarih itibari ile piyasa rayiç değerinin ne kadar olduğu, buna göre taraflar arasındaki alacak borç durumunun ne olabileceği konularında bilirkişiler tarafından rapor düzenlenmek üzere mahallinde 27/06/2024 iki elektrik mühendisi ve bir makine mühendisi bilirkişisi refakate alınarak keşif yapılmıştır.
Keşif sonrası bilirkişi heyetinin Mahkememize sunmuş olduğu 18/02/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; Kablo muhafaza borusunun ölçüleri, proje ve fabrikanın ölçülerine göre belirlendiğini, eğer tarafların elinde net ölçüler bulunuyorsa, bu ölçülerin tekrar değerlendirilebileceğini, 17, 18, 19, 20 nolu malzemelerin fiyatlandırılmasında bu malzemelerin fiyatlandırılmasında ... ... Kitabının dikkate alındığını, serbest piyasa fiyatları, şirketler arasındaki sözleşmelere bağlı olarak değişkenlik gösterebildiğini, bu nedenle bu durumun dikkate alınmadığını, 17, 18, 19,20 nolu malzemelerin fiyatlarının %40 altında olması, tarafların kendi aralarındaki sözleşmelere bağlı olduğunu, 22 numaralı bakımsız akü-redresör grubu (24 V 26 Ah davalı tarafa ait olduğu belirtildiğini, ancak bu malzemeye ait fatura dosya içeriğinde bulunmadığını, 33 numaralı dahili tip hermetik tip 630 kVH trafonun bakır sargılı olmadığı, alüminyum sargılı olduğu belirtildiğini, bu durumun davacı tarafın beyanı ve trafo etiketi üzerinden anlaşılabilediğini eğer trafo alüminyum sargılı ise, bu durumun keşfe yansıtılabildiğini, ancak trafonun etiketini görebilmek ve değerlendirme yapmak için trafonun enerjisinin Medaş hatlarından kesilmesi gerektiğini, bahse konu alan beton olduğu için davacı tarafça kırıldığı, tuvenan malzeme ile kapatıldığı ve sonrasında beton kanal yapıldığı, olay yerindeki incelemelerden tespit edildiği rapor edilmiştir.
Tarafların itirazlarını kapsar şekilde ek rapor aldırılmak üzere dosya daha önce rapor hazırlayan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyetinin 18/02/2025 tarihli ek raporundan özetle; Kablo muhafaza borusunun ölçüleri, proje ve fabrikanın ölçülerine göre belirlendiğini, eğer tarafların elinde net ölçüler bulunuyorsa, bu ölçülerin tekrar değerlendirilebileceğini, 17, 18, 19, 20 nolu malzemelerin fiyatlandırılmasında bu malzemelerin fiyatlandırılmasında ... Kırmızı Kitabının dikkate alındığını, serbest piyasa fiyatları, şirketler arasındaki sözleşmelere bağlı olarak değişkenlik gösterebildiğini, bu nedenle bu durumun dikkate alınmadığını, 17, 18, 19,20 nolu malzemelerin fiyatlarının %40 altında olması, tarafların kendi aralarındaki sözleşmelere bağlı olduğunu, 22 numaralı bakımsız akü-redresör grubu (24 V 26 Ah davalı tarafa ait olduğu belirtildiğini, ancak bu malzemeye ait fatura dosya içeriğinde bulunmadığını, 33 numaralı dahili tip hermetik tip 630 kVH trafonun bakır sargılı olmadığı, alüminyum sargılı olduğu belirtildiğini, bu durumun davacı tarafın beyanı ve trafo etiketi üzerinden anlaşılabilediğini eğer trafo alüminyum sargılı ise, bu durumun keşfe yansıtılabildiğini, ancak trafonun etiketini görebilmek ve değerlendirme yapmak için trafonun enerjisinin ... hatlarından kesilmesi gerektiğini, bahse konu alan beton olduğu için davacı tarafça kırıldığı, tuvenan malzeme ile kapatıldığı ve sonrasında beton kanal yapıldığı, olay yerindeki incelemelerden tespit edildiği rapor edilmiştir.
İşin yapıldığı tarih itibariyle 35.000 USD karşılığında faturaya konu işlemin yapılmasını somut olayda mümkün olup olmadığının sorulması ve işin yapıldığı tarihte (USD olarak ve o tarihteki kur gözetilerek ) hangi fiyatla iş yapılabileceği hususunda ek rapor aldırılmak üzere dosya kök ve ek rapor hazırlayan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyetinin 23/05/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; bahse konu işin %40 kurumla yapılıp yapılmayacağı hususu çok iddialı bir işlem olduğunu, bu işin yapılması için davacı tarafın elinde geçmiş yıldan malzemenin olması gerektiğini, ayrıca çalışanların işsiz bırakmamak, boş tutmamak ve bilmedikleri başka gerekçelerle bu iş alınıp yapılabildiğini, bu işi %40 kırımla yapmak demenin çalışanlarına zam yapamamak, vergi borcunu ödememek, çalışanların sgk'larını yatırmamak çalışanları işten çıkarmak kısacası zararına iş yapmak demek olduğunu, işin yapıldığı tarihte hangi fiyatla işin yapılabileceği hususu ile ilgili olarak bu hususun şirketim mali durumu ve malzeme aldığı şirketlerle olan ilişkisin bilmeden kırım oranının kaç olması gerektiği hususu ile ilgili olarak elektrik piyasasında yaklaşık olarak en fazla dolar bazında %10 kırım ile bu işin altında kalkabileceği, 44.152,44 USD olabileceği, 44.152,44x14,7327 TL=650.484,70 TL olabileceği rapor edilmiştir.
Mahkememiz 11/09/2025 tarihli celsesinde davalı vekiline yemin delili için süre verildiği, verilen süre içerisinde yemin dilekçesi sunulmamış olduğu görülmüştür.
GEREKÇE:
Taraflar arasında "trafo tesisi malzemeli yapım işi" hususunda "sözlü" anlaşma yapılmıştır.
Davacı taraf; iş bedeli olarak 55.992,40 USD olarak anlaşıldığını iddia ederek bu miktar üzerinden fatura düzenlemiştir.
Davalı taraf ise; iş başlangıcında 25.000 USD ve iş bitiminde 10.000 USD olmak üzere toplamda 35.000 USD'ye anlaşıldığını savunmuştur.
Dava tarihi itibariyle davalı davacıya 35.000 USD ödeme yapmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, iş bedelinin ne kadar olduğuna ilişkindir. Uyuşmazlık miktarı yukarıda anlatıldığı üzere 20.992,40 USD'dir. Bunun dışında işin eksik ya da ayıplı olduğuna yönelik bir anlaşmazlık bulunmamaktadır.
Tarafların ticari defterleri incelenmiş ve tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda kayıtlar bulunduğu, davalının davacının gönderdiği faturayı süresinde iade ettiği anlaşılmıştır.
Eser sözleşmesi kapsamında iş bedelinde uyuşmazlık bulunması halinde, iş bedelinin TBK'nın 481. Maddesi gereğince, eserin yapıldığı yer ve tarihteki yerel serbest piyasa rayiçleri esas alınarak belirlenmesi yasa ve Yargıtay Yüksek . H.D'nin istikrar kararının uygulamaları gereği zorunludur.
Yapılan keşif ve aldırılan bilirkişi raporları kapsamında yukarıda bahsedilen iş bedelinin tespitine ilişkin; İşin yapıldığı tarih itibariyle 35.000 USD karşılığında faturaya konu işlemin yapılmasını somut olayda mümkün olup olmadığının sorulması ve işin yapıldığı tarihte (USD olarak ve o tarihteki kur gözetilerek ) hangi fiyatla iş yapılabileceği hususunda ek rapor aldırılmak üzere dosya kök ve ek rapor hazırlayan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyetinin 23/05/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle; bahse konu işin %40 kırımla yapılıp yapılmayacağı hususu çok iddialı bir işlem olduğunu, bu işin yapılması için davacı tarafın elinde geçmiş yıldan malzemenin olması gerektiği, ayrıca çalışanların işsiz bırakmamak, boş tutmamak ve bilmedikleri başka gerekçelerle bu işin alınıp yapılabildiği, bu işi %40 kırımla yapmak demenin çalışanlarına zam yapamamak, vergi borcunu ödememek, çalışanların sgk'larını yatırmamak çalışanları işten çıkarmak kısacası zararına iş yapmak demek olduğu, işin yapıldığı tarihte hangi fiyatla işin yapılabileceği hususu ile ilgili olarak bu hususun şirketin mali durumu ve malzeme aldığı şirketlerle olan ilişkisini bilmeden kırım oranının kaç olması gerektiği hususu ile ilgili olarak elektrik piyasasında yaklaşık olarak en fazla dolar bazında %10 kırım ile bu işin altında kalkabileceği, bu halde iş bedelinin 44.152,44 USD olabileceği rapor edilmiştir.
Alınan raporlar uyarınca eserin yapıldığı tarihte ve yerde serbest piyasa rayiçlerine göre işin 35.000 USD'ye yapılamayacağı açıkça ortaya konmuş ve iş bedelinin 44.152,44 USD olabileceği rapor edilmiştir.
Gelinen aşama ve toplanan deliller gözetilerek davalı vekiline yemin delili hatırlatılmıştır. Davalı yemin deliline dayanmamıştır. Eğer yemin deliline dayanılsa idi davacı taraftan iş bedelinin 35.000 USD'ye değil daha yüksek bir bedelle anlaşıldığı hususunda yeminli beyanı alınacak idi. Öte taraftan davalının yemin deliline dayanmaması faturada belirtilen miktar üzerinden davanın kabul edileceği anlamına gelmemektedir. Zira 35.000 USD'nin üzerindeki hangi bedelle anlaşıldığı hususu yeminle ispatlanacak bir hadise değildir.
Tüm bu nedenlerle davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Yabancı para üzerinde yapılan takipler ve açılan itirazın iptali davalarında yargılama giderleri, vekalet ücreti ve kesinlik sınırı dava tarihindeki kur esas alınarak, İcra inkar ve kötü niyet tazminatları ise takip tarihindeki kur esas alınarak belirlenir. Yargıtay . Hukuk Dairesinin istikrarlı bir şekilde kabul ettiği üzere, yabancı para borcu ile ilgili alacaklarda talep edilen yabancı paranın dava tarihindeki efektif döviz kuru karşılığı Türk Lirası üzerinden karar tarihindeki tarifeye göre vekalet ücreti ile nisbi karar ve ilam harcının hesaplanması da gerekmektedir.(Yargıtay . Hukuk Dairesinin 14.12.2022 Tarih ve ... E.- ... K. sayılı; 19.09.2011 Tarih ve ... E. - ... K. Sayılı kararları.
Dava tarihindeki kur bilgisi 1 USD = 27,01 TL olduğundan dava değeri buna göre belirlenmiştir.
Dava değeri 567.004,72 TL'dir. Kabul edilen miktar 247.207,40 TL'dir.
Takip tarihindeki kur bilgisi 1 USD= 18,85 TL olduğundan kabul edilen miktarın takip tarihindeki karşılığı 172.523,49 TL'dir. İcra inkar tazminatı buna göre belirlenmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
-Davalının Kadınhanı İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasındaki icra takibine itirazının kısmen iptali ile; fiili ödeme günündeki Merkez Bankasınca belirlenen efektif satış kuru üzerinden Türk parası ile ödenmesi şartı ile icra takibine 9.152,44 USD asıl alacak ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa devlet bankalarının usd cinsinden açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek döviz faizi üzerinden DEVAM OLUNMASINA, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Kabul edilen miktarın takip tarihindeki karşılığı 172.523,49 TL olduğundan bu miktarın %20 oranına isabet eden 34.504,70 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 16.886,74-TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 6.730,14-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 10.156,60-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre (247.207,40/567.004,72) hesaplanan 575,50-TL'sinin davalıdan alınarak, 744.50-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 269,85-TL başvurma harcı ve 6.730,14-TL peşin harç olmak üzere toplamda 6.999,99 -TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından karşılanan 304,00-TL posta ve tebligat gideri, 14.900,00-TL bilirkişi ücreti gideri, 3.030,30-TL keşif harcı, 875,00-TL keşif araç ücreti, 38,40-TL vekalet harcı gideri olmak üzere toplam 19.147,40- TL'nin haklılık oranına göre (247.207,40/567.004,72) 8.348,04-TL'sinin davalıdan alınarak davacı yana verilmesine, bakiye kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından karşılanan 38,40-TL vekalet harcının haklılık oranına göre (319.797,32/567.004,72) 21,66-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kalan kısmının davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden dolayı karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 39.553,18-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı yana verilmesine,
9-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden dolayı karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 51.167,57 -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı yana verilmesine,
10-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi.23/10/2025
Katip Hakim