T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VASİ :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinden özetle; Müvekkil ...'ın 25.06.2023 tarihinde saat 13.00 civarında İstasyon Caddesinde karşıdan karşıya geçerken ...'nün sevk ve idaresindeki ... plakalı araçla zafer kavşağına doğru ilerlerken müvekkile çarptığını, yaşanılan vaka ile ilgili Akşehir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ... Soruşturma ile dosya açıldığını, olay yerinde müvekkiline çarpan şahıs ...'nün kusuru bulunduğunu, kaza tespit tutanağında kolluk kuvvetlerince ve bilirkişi raporunda yeterli bir inceleme yapılmadan kusur tamamen müvekkile verildiğini, kaza anını gösteren güvenlik kameraları incelendiğinde yayanın yola iniş yaptığı esnada durabilecek ve manevra yapabilecek kadar uzakta olduğu görüldüğünü, ancak aracın çarpmadan önce hızında herhangi bir azaltma yapmadığı görüldüğünü, dolayısıyla sürücü hızında bir azaltma yapmadığı için çarpmış olduğu yayayı ileri bir noktaya fırlattığını ve hayati tehlikeye sokacak kadar yaralanmasına sebep olduğunu, araç sürücüsünün kusuruna ilişkin taraflarınca bilirkişi mütalaa raporu hazırlatıldığını, bilirkişinin hazırladığı raporda araç sürücüsünün kusuruna ilişkin gerekçelerinin belirtildiğini, ...'nün sevk ve idaresindeki ... plakalı araç davalı ... Sigorta A.ş. 'ye ... poliçe numaralı ZMMP ile sigorta olduğunu, bu bağlamda davalı ... Sigorta A.ş.nin KTK ve ZMMS genel şartları ve trafik sigortası genel şartları uyarınca müvekkilinin maddi zararı kapsamında sorumluluğu bulunduğunu, yaşanılan olay ile ilgili davalı sigorta şirketine maddi tazminatın ödenmesi için başvuru yapıldığını, ancak ödeme yapılmadığını, dava şartı arabuluculuk başvurusunda ve arabuluculuk bürosu ... dosya no kapsamında müzakerelerde bulunulduğunu ancak müzakereler sonucunda anlaşmaya varılamadığını, dolayısıyla iş bu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu, müvekkilinin hiçbir geliri bulunmadığını, fakirlik ilmuhaberesini dilekçenin ekinde sunulduğunu, müvekkilinin dava harç ve giderleri karşılama olanağı olmadığını, müvekkilinin yaşı ve süregelen rahatsızlığı nedeniyle hiçbir işte çalışmadığını, bu nedenler ile adli yardımdan müvekkilimin yararlanması dolayısıyla talepte bulunma zorunluluğu doğduğunu, tüm bu nedenlerle trafik kazası sonucunda davacı müvekkilinin tedavi ve iyileştirme ile ileride olması muhtemel tedavi giderleri, bakıcı ve 3.şahıs bakıcı giderleri, geçici iş göremezlik ve kalıcı maluliyet oranında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olan 10.000,00 TL maddi tazminatının kaza tarihinden itibaren işletilecek olan yasal faizi ile birlikte yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa hükmedilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; Davacının usulüne uygun bir başvurusu bulunmamaktadır. dava şartı yokluğundan davanın usulden reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla tazminat hesaplama metodu olduğunu, aynı şekilde daha önceden davacıya aynı zarar nedeniyle zarar sorumluları, müvekkili ve sgk dahil üçüncü kişiler tarafından ödenen tazminat ödemelerinin de belirlenmesi durumunda bu ödemeler davacının uğradığı zararı tamamen karşılıyorsa davanın reddine, aksi takdirde ise, bu ödemelerin güncellerek tespit edilen zarar tutarından tenzil edilmesi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin mesuliyetinin kusur oranı ve teminat limitleriyle sınırlı olduğunu, maluliyet oranı tespiti kaza tarihinde yürülükte olan mevzuat hükümlerine göre yapılmalıdır. geçici iş göremezlik zararı, geçici bakıcı gideri, rapor /cenaze ve defin / ulaşım / yemek giderlerinin tazmini yönündeki talepler teminat dışında olduğunu, davacının tüm talepleri zamanaşıma uğramış olup davanın reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin başvuru tarihinde temerrüde düşmüş olmadığını, dava haksız fiilden kaynaklı tazminat istemine ilişkin olduğunu, davacının faiz talebi haksız olduğunu, tüm bu nedenlerle davacının haksız davasının öncelikle zamanaşımı ve dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddi ile vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLER, DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın 25/06/2023 tarihde ...'nün sevk ve idaresindeki ... plakalı ve davalı ... sigorta tarafından ZMMS yapılan aracın davacı ...'a çarpması şeklinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle geçici iş göremezlik, sürekli iş göremezlik, tedavi ve bakıcı giderlerine ilişkin maddi tazminat talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Akşehir Cumhuriyet Başsavcılığının ... CBS Sorusturma Dosyası Uyap üzerinden dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Davacı ...'ın Akşehir Sulh Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile kısıtlandığı, kendisine vasi olarak ...'ın vasi olarak atandığı bildirilmiş olup ilgili Mahkemeden alınan husumete izin kararının Mahkememize sunulması, yok ise kısıtlı adına iş bu davayı açabilmesi için husumete izin kararının vesayet makamından alınarak Mahkememize sunulması için davacı vekiline 1 AYLIK KESİN SÜRE ve YETKİ verilmesine karar verilmiş olup davacı vekili süresi içerisinde Akşehir Sulh Hukuk Mahkemesinin 14/03/2024 tarihli ek kararı husumete izin ek kararını dosyaya sunmuştur.
Dosyadaki bilgilere göre ... Sigorta Aş'ye dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine, ayrıca dava tarihi olan 07/03/2024 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evraklar istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Dava konusu kazada/olayda ölen/yaralanan hakkında Konya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne yazı yazılarak ve yazıya ölenin/yaralananın açık kimlik bilgileri ve varsa sigorta sicil numarası belirtilerek; a)Yaralanma olayı varsa dava konusu kazada/olayda yaralanması nedeniyle yaralanan sigortalıya sağlık yardımı yapılıp yapılmadığının, geçici iş göremezlik süresince günlük ödenek verilip verilmediğinin, sürekli iş göremezlik hali varsa gelir bağlanıp bağlanmadığının, takılması, değiştirilmesi, onarılması için protez, araç ve gereç sağlanıp sağlanmadığının veya bu amaçlarla başka yerlere gönderilip gönderilmediğinin ayrı ayrı bildirilmesi, özellikle bunlardan hangilerinin kusurlu olmaları halinde kusurlu kişilerden rücu yoluyla Kurumca istenebileceğinin ve rücu edilebilecek kalemlerin peşin sermaye değerlerinin kaçar TL olduklarının ayrı ayrı bildirilmesi ve tüm bu hususlarla ilgili rapor, gelir ve yardım bağlama kararı, ödeme belgesi vs. gibi belgelerin örneklerinin gönderilmesinin istenilmesine. b)Ölüm olayı varsa dava konusu kazada/olayda ölmesi nedeniyle ölen sigortalının yakınlarına ve hak sahiplerine (mirasçılarına vs.) herhangi bir gelir veya yardım bağlanıp bağlanmadığının, bağlanmışsa kimlere ne miktar bağlandığının, bunlardan Kurumca kusurlu olmaları halinde kusurlu kişilere rücu edebileceği gelir ve yardımların peşin sermaye değerlerinin her bir gelir veya yardım bağlanan kişi yönünden ayrı ayrı kaçar TL olduklarının bildirilmesi ve buna ilişkin gelir bağlanmasına veya yardım yapılmasına ve bunların peşin sermaye değerlerine ilişkin belge örneklerinin gönderilmesinin istenilmiş, ilgili kayıtlar dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Hastanesi Başhekimliğine müzekkere yazılarak davacının hasta takip dosyasının, hasta tabela kâğıtlarının, röntgenlerin, filmlerin, grafilerin, yaralanan ve/veya ölenin yaptığı ödemelere ilişkin belgelerin ve diğer tüm hastane belgelerinin gönderilmesi istenilmiş, tedavi evrakları dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Akşehir İlçe Emniyet Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacıya ait sosyal ekonomik durumunun araştırılması istenilmiş, araştırma tutanağı dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan adli trafik bilirkişisinin 21/01/2025 tarihli kusur raporundan özetle; Yaya ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 68/b maddesinde açıklanan trafik kuralını ihlal ettiği, kusur durumu oran olarak istendiğinden dolayı yaya ...'ın %75 oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otomobil sürücüsünün ise 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/b maddesinde açıklanan trafik kuralını ihlal ettiği, kusur durumu oran olarak istendiğinden dolayı sürücü ...'nün %25 kusurlu olduğu rapor edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan Necmettin Erbakan Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 17/05/2025 tarihli maluliyet raporundan özetle; Davacının sürekli iş göremezliğinin çalışma günü ve meslekte kazanma gücü kaybı oranı tespit işlemleri yönetmeliğine göre %19, Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e göre %22 olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 6 ay olduğu, bakıcıya ihtiyaç duyacağı süresinin 2 ay, sgk tarafından karşılanmayan tedavi giderlerinin 12.000,00 TL olduğu rapor edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan aktüer bilirkişisinin 27/06/2025 tarihli raporundan özetle; Mahkemece PMF 1931 Yaşam Tablosuna göre yapılan hesaplamaya itibar edilmesi halinde davacının 16.958,70 TL geçici iş göremezlik, 6.536,70 TL bakıcı gideri, 3.000,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 26.495,40 TL tedavi gideri zararı ile, 221.053,86 TL sürekli iş göremezlik zararının hesaplandığı ve hesaplanan bu zararların kaza tarihinde geçerli kişi başı ZMMS tedavi ve sürekli iş göremezlik poliçe limiti dahilinde kaldığı, mahkemece TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılan hesaplamaya itibar edilmesi halinde ise davacının 16.958,70 TL sürekli iş göremezlik, 6.536,70 TL bakıcı gideri, 3.000,00 TL tedavi masrafı olmak üzere toplam 26.495,40 TL ile, 362.578,98 TL sürekli iş göremezlik zararının hesaplandığı ve hesaplanan bu zararların kaza tarihinde geçerli kişi başı ZMMS tedavi ve sürekli iş göremezlik poliçe limiti dahilinde kaldığı rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu 23/09/2025 tarihli dava değer artırım dilekçesinden özetle; Davanın değerinin bilirkişi raporu doğrultusunda 247.549,26 TL’ye çıkarılmasına, bu çerçevede fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 2500,00 TL olarak talep edilen geçici iş göremezlik tazminatının 16.958,70 TL’ye çıkarılmasına ve kaza tarihi olan 25.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla, 2500,00 TL olarak talep edilen bakıcı giderinin 6.536,70 TL’ye çıkarılmasına ve kaza tarihi olan 25.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla, 2500,00 TL olarak talep edilen tedavi giderinin 3.000,00 TL’ye çıkarılmasına ve kaza tarihi olan 25.06.2023 itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, fazlaya dair hakları aklı kalmak kaydıyla, 2500,00 TL olarak talep edilen sürekli/kalıcı iş göremezlik tazminatının 221.053,86 TL’ye çıkarılmasına ve kaza tarihi olan 25.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı yaralanma nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
Kusur durumuna ilişkin;
Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür", yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.
Karayolları Trafik Kanunun 86/1 maddesinde, "İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur" denilmektedir.
Mahkememizce aldırılan adli trafik bilirkişisinin 21/01/2025 tarihli kusur raporundan özetle; Yaya ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 68/b maddesinde açıklanan trafik kuralını ihlal ettiği, kusur durumu oran olarak istendiğinden dolayı yaya ...'ın %75 oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otomobil sürücüsünün ise 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/b maddesinde açıklanan trafik kuralını ihlal ettiği, kusur durumu oran olarak istendiğinden dolayı sürücü ...'nün %25 kusurlu olduğu rapor edilmiştir. Her ne kadar kaza tespit tutanağında ve ceza soruşturma dosyasında aldırılan raporda davalıya sigortalı araç sürücüsüne kusur verilmemiş ise de; sürücü ...'nün soruşturma aşamasında alınan beyanında "..kaldırımda yola doğru gelen bir yaya olduğunu gördüm ve yayanın sağına soluna bakmadığını fark ettim.." şeklindeki beyanda bulunması, frene bastığını beyan etmesine rağmen fren izinin olmaması ve sürücünün korna ve gün durumuna göre selektör yaparak varlığını hissettirecek şekilde yayayı uyarması gerektiği ve aracın hızını düşürmesi, ayarlaması ve etkili frene zamanında basması gerektiği değerlendirilmekle hükme esas alınan mahkememizce alınan raporun dosya kapsamına ve oluşa uygun, ayrıntılı ve gerekçeli, hükme elverişli bulunduğu değerlendirilmiştir.
Maluliyet durumuna ilişkin yapılan değerlendirmede;
Her ne kadar Mahkememizce, Mahkememizin yargı çevresinde bulunduğu T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin yerleşik uygulaması gereğince Aktüerya hesabı PMF 1931 Yaşam Tablosu ve Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri nazara alınarak hüküm tesis edilmekte ise de T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 01/09/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamının T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 08/01/2024 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ve T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 22/04/2024 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamıyla "Kaza tarihinde geçerli olan yönetmelik hükümleri gereğince maluliyet değerlendirmesi yapılması ve muhtemel yaşam süresinin TRH 2010 yaşam tablosuna göre hesaplanması" gerektiği gerekçesiyle bozulduğu ve yine T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 30/05/2024 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi ile diğer Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki uyuşmazlığın "Trafik kazalarından kaynaklanan tazminat davalarında; sürekli iş göremezlik oranının tespitinde kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında ise Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında ise Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında ise Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasına; tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasına" şeklinde uyuşmazlığın giderildiği anlaşılmakla Mahkememizin önceki uygulamasından vazgeçilerek Yargıtay'ın kabulü çerçevesinde değerlendirme yapılmaya başlanmıştır.
Somut olayda, Mahkememizce aldırılan Necmettin Erbakan Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 17/05/2025 tarihli maluliyet raporundan özetle; Davacının sürekli iş göremezliğinin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e göre %22 olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 6 ay olduğu, bakıcıya ihtiyaç duyacağı süresinin 2 ay, sgk tarafından karşılanmayan tedavi giderlerinin 12.000,00 TL olduğu rapor edilmiştir. Raporun gerekçeli ve kanuna uygun düzenlendiği anlaşılmakla itibar edilmiştir.
Hesap raporuna ilişkin yapılan değerlendirmede;
Somut olayda,Mahkememizce aldırılan aktüer bilirkişisinin 27/06/2025 tarihli raporundan özetle; mahkemece TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılan hesaplamaya itibar edilmesi halinde ise davacının 16.958,70 TL sürekli iş göremezlik, 6.536,70 TL bakıcı gideri, 3.000,00 TL tedavi masrafı olmak üzere toplam 26.495,40 TL ile, 362.578,98 TL sürekli iş göremezlik zararının hesaplandığı ve hesaplanan bu zararların kaza tarihinde geçerli kişi başı ZMMS tedavi ve sürekli iş göremezlik poliçe limiti dahilinde kaldığı rapor edilmiştir. Bu rapora itibar edilmiştir.
Davalı sigortanın, geçici iş göremezliğin, tedavi giderlerinin ve bakıcı giderinin teminat dışı olduğuna ilişkin itirazı yönünden yapılan değerlendirmede;
01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Sigorta Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5 maddesinin "Sağlık Giderleri teminatı" başlıklı (b) maddesinde " Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamındadır. Sağlık giderleri teminatı Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olup ilgili teminat dolayısıyla sigorta şirketinin ve Güvence Hesabının sorumluluğu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98.maddesi hükmü gereğince sona ermiştir." ifadesi ile mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkanı bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamında saymıştır. Bir başka ifade ile mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar,
1-Tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri,
2-Tedaviyle ilgili diğer giderler,
3-Çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler,
Sağlık giderleri kapsamında sayılarak Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olduğu düzenlenmiştir.
Oysa 6111 sayılı kanunun 59.maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanununun 98.maddesinde Sosyal Güvenlik Kurumu'nun sorumluluğu üniversite hastaneleri ile resmi ve özel sağlık kurumları tarafından trafik kazası sonucu yaralanan kişilerin tıbbi tedavi ile sınırlı sağlık hizmeti giderleri ile sınırlandırılmıştır.
Bu düzenleme gereği ZMSS Genel Şartlar A.5 (b) maddesi ile yaralının tedavisine başlanmasından maluliyet raporu alınıncaya kadarki süre içindeki;
1-Bakıcı giderleri
2-Çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler (geçici iş göremezlik kayıpları)
3-Sağlık hizmeti giderleri kapsamında sayılarak 6111 sayılı torba Kanunun 59.maddesi ile değişik
Karayolları Trafik Kanunu'nun 98.maddesi ile sınırları belirlenen sağlık giderleri teminatı kapsamını genişletmiştir.
Bu nedenle bir kanun maddesinin kapsamı idarenin bir düzenlemesi olan genel şartlar ile genişletmesi ve daraltması düşünülemez.
Böyle bir durum varsa kanuna aykırı genel şart maddesi, tebliğ vs uygulanması kanunun ilgili maddesine aykırılık teşkil eder. (Trafik kazalarından doğan cismani zararlar ve tazmini- Konya barosu yayınları. Shf 7-8 ,Yargıtay üyesi: ... )
Yine taraflar arasında düzenlenmiş olan 18/06/2016 tanzim tarihli Zorunlu Sigorta Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin bir anlamda mütemmim cüzü olan eki niteliğindeki genel şartların, hazırlanma ve bağıtlanmada taraf olmayan Sosyal Güvenlik Kurumu'na İdari bir düzenleme ile kanuni düzenlemesinin aksine bir sorumluluk yüklenmesi de düşünülemez.
ZMMS SÖZLEŞMESİNDEKİ ŞARTLARIN DAVACI AÇISINDAN BAĞLAYICI OLMAMASI VE ANAYASA MAHKEMESİNİN 09/10/2020 TARİHLİ RESMİ GAZETDE YAYINLANA 17/07/2020 TARİHLİ VE ... E ... K SAYILI KARARINA GÖRE 6704 SAYILI KANUNU 3.MADDESİYLE DEĞİŞTİRİLEN 90. MADDESİNN BİRİNCİ CÜMLESİNDE YERALAN "VE BU KANUN ÇERÇEVESİNDE HAZIRLANAN GENEL ŞARTLARDA " İBARESİNİN VE İKİNCİ CÜMLESİNDE YERALAN "VE GENEL ŞARTLARDA" İBARESİNİN İPTAL EDİLMİŞ OLMASI SEBEBİYLE UYGULANMAYACAKTIR.
Bu halde davalı sigortanın geçici işgöremezlik, tedavi giderlerinin ve bakıcı tazminatının teminat dışı olduğuna yönelik itirazları yerinde değildir.
Sigorta Şirketinin Temerrüt Tarihine İlişkin Değerlendirmede;
2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte trafik sigortasını yapan sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir. 2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Kazanın ihbar edilmesiyle, zararın miktarını belirlemek sigortanın sorumluluğundadır.
Davalı sigorta şirketine yapılan başvurudan itibaren davalı sigorta şirketinin 8 iş günü sonunda yani 17/01/2024 tarihinde temerrüde düşmüş olması nedeni ile bu tarihten itibaren tazminat miktarından sorumlu olmasına karar verilmiştir.
ARABULUCULUK ÜCRETİ YÖNÜNDEN;
Kaza tarihinde ve poliçenin düzenleme tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ‘Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı’ başlıklı 97. maddesinde (Değişik:14/04/2016-6704/5 md.) “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz.
Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvuru bulunduğu hallerde dava şartı olarak arabuluculuğa başvurulamayacağının düzenlemesine göre;
Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması nedeniyle, arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir.
6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.
Nitekim Yargıtay HD'nin ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; Konya BAM . HD ... esas ... karar sayılı ilamlarında da aynı yönde değerlendirme yapılmıştır.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davanın taleple bağlı kalınarak KABULÜ ile;
a-16.958,70-TL geçici iş göremezlik tazminatı,
b-6.536,70-TL bakıcı gideri tazminatı,
c- 3.000,00 TL fatura edilemeyen zorunlu tedavi gideri,
d-Taleple bağlı kalınarak 221.053,86-TL sürekli iş göremezlik tazminatı
olmak üzere hesaplanan maddi tazminat tutarı olan toplam 247.549,26-TL'nin DAVALI ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nden sigorta şirketinin sorumluluğu kaza tarihinde geçerli poliçe teminat limitleri ile sınırlı (kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu) olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 17/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 16.910,09-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Hazine tarafından karşılanan 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Suç üstü ödeneğinden karşılanan 7.000,00 TL bilirkişi ücreti, 495,00-TL posta tebligat gideri olmak üzere toplamda 7.495,00- TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından karşılanan 8.205,00-TL ATK ücreti, 60,80-TL vekalet harcı gideri olmak üzere toplam 8.265,80-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 39.607,88-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. 23/10/2025
Katip Hakim