T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO:
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALILAR : 2-
3-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Davalı sürücü ...'ın, idaresindeki ... plakalı aracı ile ... caddesi üzerinden ... caddesi istikametine seyrettiği esnada kırmızı ışık ihlali yaparak anılan aracının önce sağ yan kısmı ile ardından sağ arka kısmıyla ... caddesi istikametinden ... istikametine gitmekte olan müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın ön kısımlarına çarptığını ve işbu çarpma etkisiyle de müvekkili şirkete ait ... plakalı aracından savrularak sağında bulunan dava dışı Sürücü ... ait ... plakalı aracın sol ön çamurluk kısımlarına çarpması neticesi davaya konu kazanın meydana geldiğini, müvekkili şirkete ait araç ağır şekilde hasar aldığını, kaza sonrasında aracın kullanılamaz hale geldiğini ve 147 gün kadar sanayide kaldığı gibi nedenlerle müvekkiline ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı talebi yönünden HMK m.107 uyarınca toplanacak delillerle belirli hale gelmesi akabinde talep artırımında bulunabilmek üzere şimdilik 1.000,00-TL belirsiz alacağın tüm alacak miktarı bakımından, işleten ve sürücü yönünden kaza tarihinden(09/05/2023), davalı sigorta şirketleri yönünden sigorta limitleri aşılmamak kaydıyla temerrüt tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkiline ödenmesini, araç mahrumiyet bedeli talebi yönünden HMK m.107 uyarınca toplanacak delillerle belirli hale gelmesi akabinde talep artırımında bulunabilmek üzere şimdilik 1.000,00-TL belirsiz alacağın tüm alacak miktarı bakımından kaza tarihinden(09/05/2023) itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalılar ... ve ... müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkiline ödenmesini, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahmiline karar verilmesini talep ettiği görülmektedir.
Davalılar ... ve ...'ın cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan davalı ... adına kayıtlı ... plaka sayılı araç ... Sigorta A.Ş tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi kapsamında sigortalandığını, kaza tarihi itibari ile de sigorta policesinin kapsamindan yararlanmakta ve sigorta poliçesi kapsaminda risklere karşı korunduğunu, söz konusu trafik kazasi 09/05/2023 tarihinde gerçekleştiğini, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin geçerli olduğu dönemde gerçekleştiğini, bu açıdan trafik kazasında gerçekleşen risklerin de sigorta poliçesi kapsamında olduğunu, davacı tarafın dava dilekçesinde kazaya karışan kendilerine ait aracın onarım süresinin 147 gün olarak bildirildiğini, bu sürenin mevcut hasarın dikkate alındığına çok uzun bir süre olduğunu, dava dilekçesinde ... plaka sayılı şirketin aracının hangi iş ve amaç için kullanıldığına yönelik hiçbir açıklama yapılmadığını ve somut bir delilin de sunulmadığı gibi nedenlerle davanın usul ve esas yönünden reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmektedir.
Davalı ... Sigorta vekilinin cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın davalı şirketin nezdinde sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibariyle araç başına 120.000,00 TL olduğunu, davanın yetkili olmayan mahkemede açıldığını işbu davada yetkili mahkemenin, müvekkili şirketin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi olan İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacı tarafın usulüne uygun başvuru yapmadığından öncelikle davanın usulden reddini talep ettiklerini, sigortacı yönünden sigorta bedelinin ödeme yükümlülüğü belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde, böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihlerden öncesi için faiz sorumluluğunun da bulunmadığını, aynı zamanda dava dilekçesinde bahsi geçen faizle ilgili olarak; davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacının talep etmesi gereken faizin yasal faiz olması gerektiği gibi nedenlerle davacının davasının reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep ettikleri görülmektedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Taraflar arasında görülmekte olan davanın; 09.05.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının uğradığını iddia ettiği değer kaybı ve mahrumiyet zararı talepli maddi tazminat davası olduğu,
Taraflar arasındaki ihtilafın; 09.05.2023 tarihinde meydana gelen kazada davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olup olmadığı, davacının uğradığını iddia ettiği bir zararı olup olmadığı, var ise miktarı ve davalılardan tahsilinin talep edip edemeyeceği hususunda olduğu görüldü.
Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Uyap sistemi üzerinden sorgulama yapılarak 09/05/2023 kaza tarihinden bugüne kadar malikini ve tüm özelliklerini gösterir şekilde ... VE ... plaka sayılı 2 adet taşıtın trafik sicil kayıtları istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Davalı ... SİGORTA A.Ş.'ne, dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine, ayrıca dava tarihi olan 03/05/2024 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evrakların istenmesine karar verilmiş ve bunlar dosya arasına kazandırılmıştır.
Dosya Adli Trafik bilirkişisi ile Motorlu Araç Değer Kaybı, Motorlu Araç Sigortaları/hasar Tespiti alanında uzman bilirkişiye tevdi edilerek hasar ve değer kaybına ilişkin rapor sunulmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...'ın 2918 Sayılı KTK' nun 47/b maddesinde açıklanan trafik kuralını ve bu kurala karşılık gelen aynı kanunun 84/ a (Kırmızı ışıklı trafik işaretinde veya yetkili memurun dur işaretinde geçme) trafik kuralını da ihlal ettiği, %100 ( Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...' nın; trafik kuralı ihlalinin bulunmadığı, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ... de; trafik kuralı ihlalinin bulunmadığı, ... plakalı aracın değer kaybı bedeli tutarının 300.000,00 TL olduğu, mahrumiyet bedeli tutarının 60.000,00 TL olduğu kanaatini bildirir rapor sunulmuş olduğu görülmüştür.
Davacı vekilince ıslah dilekçesi sunularak dava değeri bilirkişi heyet raporunda belirlenen değerlere artırılmıştır. Islah dilekçesi davalılara tebliğ edilmiştir. Davalı sigorta vekili ıslah dilekçesine ilişkin itirazların sunmuştur.
Davalı sigorta vekilinin 04/02/2025 tarihli beyan dilekçesinde dava dosyasında mevcut trafik kaza tespit tutanağında kazanın 09.05.2023 tarihinde saat 12:21'de gerçekleştiğini, cevap dilekçesinin ekinde sunulu ... numaralı poliçenin tanzim tarihinin ise 09.05.2023 saat 12:35 olduğunu, ... plakalı aracın kazadan sonra poliçenin tanzim edildiğini, bu nedenle müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığından davanın reddini talep ettiği görülmüştür.
HÜKME ESAS ALINAN YASAL DÜZENLEMELER İLE ESAS HAKKINDA MAHKEMEMİZCE YAPILAN DEĞERLENDİRME:
2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalı kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortası değer kaybından sorumludur.
Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.
Yargıtay . HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.
Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısmı hükme esas alınmıştır.
Trafik kazası tespit tutanağı ve sigorta poliçesi birlikte incelendiğinde kazanın saat 12:21'de meydana geldiği, sigorta poliçesinin ise aynı gün saat 12:35'de kesildiği görüldüğünden sigorta şirketinin sorumluluğu başlamadan meydana gelmiş bulunan kaza nedeniyle davalı sigorta şirketinin sorumlu tutulması mümkün görülmediğinden davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Faizin ticari avans faizi / yasal faiz olup olmayacağı değerlendirmesinde, kazaya sebebiyet veren ve davalı sigorta şirketinin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı ile teminat altına alınan aracın ticari vasıfta olmaması nazara alınarak yasal faize hükmedilmesi gerekmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; yukarıda belirtilen izahat çerçevesinde ve alınan hüküm kurmaya elverişli, denetime açık, gerekçeli ve açıklamalı bilirkişi raporunun ilgili kısmı da nazara alınarak, aşağıda belirtilen şekilde karar verilmesi kanaati oluşmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının ... Sigorta Aş'ne yönelik davasının REDDİNE,
2-Davacının davalılar ... ve ...'a yönelik davanın KABULÜ İLE;
a)300.000,00 TL değer kaybı tazminatının,
b)60.000,00 TL araç mahrumiyet bedeli tazminatının kaza tarihi olan 09/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 4.591,60TL karar ve ilam harcına karşılık peşin alınan 427,60TL harcın ve 5.720,30TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 18.443,70TL harcın davalılar ... ve ...'dan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Hazine tarafından karşılanan 3.800,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından karşılanan 427,60TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harcı, 5.720,30TL tamamlama harcı, 60,80 TL vekalet harcı, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti, 2.316,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 13.952,30TL'den davalı sigorta yönünden yapılan 50,00TL yargılama gideri mahsup edildiğinde kalan 13.902,30TL yargılama giderinin davalılar ... ve ...'dan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 57.600,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı ... sigorta tarafından karşılanan 60,80 TL vekalet harcının davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine verilmesine,
8-Davalı sigorta yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 30.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigortaya verilmesine,
9-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
DAİR; İş bu duruşmada hazır bulunanların yüzüne karşı, hazır bulunmayanların yokluğunda, kararın vekille temsil edilmeyen taraflar açısından kendilerine, vekille temsil edilen taraflar açısından ise 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/02/2025
Katip Hakim