T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
BAŞKAN : ... ...
ÜYE : ... ...
ÜYE : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACILAR : 1-
2-... - ...
3-... - ...
4-... - ...
5-... - ...
VEKİLİ :
DAVALI :
TASFİYE MEMURU :
DAVA : Kooperatifin İhyası ve Ticaret Siciline Yeniden Tescili
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZIM TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
HEYETİMİZCE GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
TALEP :
Davacı vekili 25/06/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; davaya konu ... Kooperatifi hakkında Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile tapu iptal ve tescil davası olduğunu, kooperatifin 17/01/1972 tarihinde kurulduğunu, kooperatifin zaman içinde bilinmeyen bir şekilde feshedilmiş olduğunu, kooperatifin yaşayan yöneticisinin olmadığını, kooperatifin feshedilmesiyle tüzel kişiliğinin kaybolduğunu, devam eden tapu iptal tescil davasında kooperatifin temsil edilebilmesi için ihya edilmesi gerektiğini beyanla adı geçen kooperatifin Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/6 esas sayılı dosyasında temsil edilebilmesi için ihya edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 25/06/2025 tarihli duruşmadaki beyanında; "gelen yazı cevaplarından anladığımız üzere Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında dava konusu olan taşınmazın tapu maliki ve dolayısıyla bu dosyada ihyasına istediğimiz kooperatifin gerçek unvanı ... Üretim ve Pazarlama Kooperatifidir, bu sebeple dava dilekçesindeki maddi hatamızın kabul edilerek ihya kararının adı geçen kooperatif hakkında verilmesini dosyadaki diğer eksikliklerin giderilmesini talep ediyoruz" şeklinde beyanda bulunmuştur.
CEVAP:
Davalı Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünce mahkememize sunulan 11/07/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davaya konusu Başhüyük Kasabası Tarımsal Kalkınma Kooperatifinin genel kurul kararıyla 02/12/2014 tarihinde terkin edildiği, terkin işleminin TTK'nun geçici 7.maddesi uyarınca resen yapılmadığı, tasfiye sonucu genel kurul kararıyla yapıldığı, kooperatif hakkında ek tasfiye kararı verme hususunda takdirin mahkememizde olduğu, müdürlüklerinin davanın açılmasına sebebiyet vermediği, yasal hasım niteliğinde olduğundan yargılama gideri ve vekalet ücretinden müdürlüklerinin sorumluluğunun olmadığı, sorumluluğun tasfiye memurlarında olduğu bildirilmiştir.
Tasfiye memuru adayı ... 09/07/2025 tarihli duruşmadaki beyanında; "dava konusu edilen kooperatifi akrabalarımdan duyardım, ben şuanda köy muhtarı olarak görev yapmaktayım, kooperatifin ihya edilmesi halinde tasfiye memuru olarak görevlendirilmeyi kabul ediyorum, buna engel bir durumum yoktur." şeklinde beyanda bulunmuştur.
DELİLLER :
Mahkememizce, Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünden, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığından, Ticaret Bakanlığından, Sarayönü Kaymakamlığından ve Sarayönü İlçe Tarım Müdürlüğünden davaya konu şirkete ait tüm bilgi ve belgeler celp edilmiş, Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilerek incelenmiş, Sarayönü Jandarma Komutanlığına müzekkere yazılarak tasfiye memurluğu yapabilecek kişiler tespit edilmiştir.
Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacılarının mahkememiz dosyası davacıları olduğu, davalısının mahkememiz dava dosyasına konusu kooperatif olduğu, dava konusunun tapu iptali ve tescil davası olduğu anlaşılmıştır.
Ticaret Bakanlığı İç Ticaret Genel Müdürlüğünün 25/04/2025 tarihli cevabı yazıları ile;Davaya konu kooperatifin Konya Ticaret Sicili Müdürlüğünde ... sicil numarası ile kurulan (sonrasında ise sicil numarası olarak Sarayönü-72 numarası kullanılan) "... Üretim Pazarlama Tüketim Kooperatifi' olduğu, bu kooperatifin kuruluşuna ait 17.01.1972 tarihli ve 167 sayılı Bakanlığımız izin yazısının da atıf yapıldığı bildirilmiştir.
Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünce mahkememize sunulan 30/04/2025 tarihli cevap yazıda özetle; davaya konusu ... Sınırlı Sorumlu Üretim Pazarlama ve Tüketim Kooperatifinin 02/09/2013 tarihinde TTK'nun 7.maddesi gereğince resen terkin edildiği, kooperatifin terkininden önceki tescilli son genel kurul tutanağı ve kooperatife ait tüm bilgi ve belgelerin cevabı yazı ekinde mahkememize gönderilmiş olduğu bildirilmiştir.
DAVANIN NİTELİĞİ, DEĞERLENDİRİLME VE GEREKÇE:
Dava, ticaret sicilinden terkin olunan kooperatifin ihyasına ilişkindir.
Davacı vekili, dava konusu kooperatifin tarafı olduğu Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında temsil edilebilmesi için kooperatifin ihyasını talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce talebe konu dava dosyası ile dava konusu kooperatifin ticaret sicil dosyası örneği ve terkinine ilişkin kayıt ve belgeler incelenmiştir.
Davacı vekili 25/06/2025 tarihli duruşmadaki beyanında; "gelen yazı cevaplarından anladığımız üzere Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında dava konusu olan taşınmazın tapu maliki ve dolayısıyla bu dosyada ihyasına istediğimiz kooperatifin gerçek unvanı ... Üretim ve Pazarlama Kooperatifidir, bu sebeple dava dilekçesindeki maddi hatamızın kabul edilerek ihya kararının adı geçen kooperatif hakkında verilmesini dosyadaki diğer eksikliklerin giderilmesini talep ediyoruz" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dava konusu kooperatifin gerçek unvanının "... Üretim Pazarlama Tüketim Pazarlama Kooperatifi" olduğu ve bu Kooperatifin 06/03/1972 tarih ve ... sayılı ticaret sicil gazetesinde tescil edilen kuruluş bildirimi ile kurulduğu dosyaya gelen yazı cevaplarından anlaşılmıştır. Bu itibarla davacı vekilinin maddi hata düzeltim talebi Mahkememizce uygun bulunarak ihyası istenilen kooperatifin ... Üretim ve Pazarlama Kooperatifi olduğu kabul edilerek yargılama bu yönde yürütülmüştür.
Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün dosyamıza gönderdiği yazı cevabından anlaşıldığı üzere, davaya konu kooperatifin 02/09/2013 tarihinde TTK'nun 7.maddesi gereğince sicil müdürlüğünce ticaret sicilinden resen terkin edildiği (silindiği) anlaşılmıştır.
Dava tarihi itibariyle kooperatif aleyhine açılan davanın derdest olması karşısında davayı açmakta davacının hukuki yararının bulunduğu, ayrıca davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun limited şirketler ile ilgili tasfiye başlıklı 643. maddesi; “(1)Tasfiye usulü ile tasfiyede şirket organlarının yetkileri hakkında anonim şirketlere ilişkin hükümler uygulanır.” hükmünü amirdir.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun anonim şirketler ile ilgili ek tasfiye başlıklı 547. maddesi; “(1)Tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklılar, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden, bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar, şirketin yeniden tescilini isteyebilirler. (2)Mahkeme istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse, şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve bu işlemlerini yapmaları için son tasfiye memurlarını veya yeni bir veya birkaç kişiyi tasfiye memuru olarak atayarak tescil ve ilan ettirir.” hükmünü amirdir.
TTK ve tüm mevzuatımız gereğince şirket veya kooperatifin veya tüzel kişiliklerin tasfiye ve sicilden terkin işlemleri sırasında tüm mal varlığı değerlerinin, tüm aktif ve pasiflerinin, tüm hak ve alacakları ile borçlarının, tüm icra takiplerinin ve davalarının vs. (tüm maddi ve manevi hak ve borçlarının) nazara alınması gerekmektedir. Dava konusu kooperatif hakkında derdest dava dosyası bulunduğu halde ticaret sicilinden terkin edilmesi usulsüz olup kooperatifin ticaret sicilindeki terkin kaydının silinmesine ve ihyasına karar vermek gerekmiştir.
Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan TTK'nin geçici 7/15. maddesi: "Bu maddede düzenlenmeyen hususlarda ilgili kanun ve esas sözleşmelerde öngörülen usullere göre hareket edilir. Bu madde gereğince tasfiye edilmeksizin unvanı silinen şirket veya kooperatiflerin ortaya çıkabilecek malvarlığı, unvana ilişkin kaydın silindiği tarihten itibaren on yıl sonra Hazineye intikal eder. Hazine bu şirket ve kooperatiflerin borçlarından sorumlu tutulmaz. Tasfiye memurlarının sorumlulukları konusunda, özel kanunlardaki sorumluluğa ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla bu Kanun veya Kooperatifler Kanunu hükümleri uygulanır. Ticaret sicilinden kaydı silinen şirket veya kooperatifin alacaklıları ile hukuki menfaatleri bulunanlar haklı sebeplere dayanarak (…) mahkemeye başvurarak şirket veya kooperatifin ihyasını isteyebilir. (Ek cümle:23/5/2024-7511/16 md.) Bu maddede öngörülen usule uygun olarak kaydı silinen şirket veya kooperatifin ihyasına ilişkin yapılacak yargılamada ilgili ticaret sicili müdürlüğü aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmolunamaz. " hükmünü amirdir.
Davalı Ticaret Sicil Müdürlüğünün yasal hasım konumunda bulunması ve yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri dikkate alındığında davalı sicil müdürlüğü aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdir edilmemiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının KABULÜ ile, 17/01/1972 tarih ve ... sayılı Ticaret Bakanlığının izin yazısına istinaden kurulan Konya Ticaret Sicil Memurluğunun ... sicil numarası ile kayıtlı iken terkin edilen ... ÜRETİM PAZARLAMA TÜKETİM KOOPERATİFİ'nin Sarayönü Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasındaki uyuşmazlıklar ile sınırlı olarak İHYASINA ve Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yeniden TESCİLİNE,
2-İhya edilen şirketin temsili ve ek tasfiye işlemlerinin yapılması için, ... TC kimlik numaralı ...'in TASFİYE MEMURU olarak TAYİN EDİLMESİNE,
3-Kararın Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nce TESCİL VE İLANINA,
4-Tasfiye memuruna ücret takdirine yer olmadığına,
5-Karar kesinleştiğinde, karardan bir suretin re'sen Konya Ticaret Sicil Müdürlüğüne gönderilmesine,
6-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40TL maktu karar ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 427,60TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
7-Davalının yaptığı bir yargılama masrafı bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
9-Davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince (2) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.09/07/2025
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...