T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar
T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA
KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ : Av. ... - ...
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı olarak faturalardan dolayı davalının davacıya borcunun bulunduğunu, davalının borcunu ödememesi üzerine Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası ile icra takibine girişildiğini, ödeme emrinin borçluya 10/09/2018 tarihinde tebliğ edildiğini, borçlunun yetkiye ve borca itirazda bulunarak takibi durduğunu, para borcunun ifa mahalli davacı alacaklının yerleşim yeri olduğunu, davalının yetki itirazının yersiz olduğunu, davalının borcunu ödememek için itirazda bulunduğunu belirterek, davalı borçlunun Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmaya Adana Mahkemelerinin yetkili olduğunu, borca itiraz tebliğinin alacaklı davacıya tebliğinden itibaren bir yıl geçtiğini, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, davacı ile davalı arasında ticari ilişki gerçekleştiğini, davacıya çek, banka yolu ile havale ve nakden olmak üzere borcun ödendiğini, davacının davasının usulden reddine, aksi takdirde esastan reddine karar verilmesini, %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Mahkememizce Konya . İcra Müdürlüğü'ne, Konya Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne, Konya Vergi Dairesi Başkanlığı'na, ... Anonim Şirketi'ne Konya Mevlana Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne, Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığı'na, yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Elektrik Mühendisi ve Elektrik ve Elektronik Mühendislerinden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı olarak düzenlenen fatura bedellerinin ödenmediği iddiası ile başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasına ilişkindir.
Konya . İcra Dairesinin ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklısının ... San. A.Ş., borçlusunun ... olduğu, borcun 18/06/2017 tarihli alacaktan kaynaklandığı ve toplam 219.524,33 TL üzerinden takip başlatıldığı görülmüştür.
Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz (HMK 222/3). Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).
İtirazın iptali davaları takip ile sıkı sıkıya bağlı olup, dava konusu icra takibine konu edilen faturalara konu malın teslimi olgusunu satıcının tek taraflı düzenlediği faturalar ile ispatı mümkün olmayıp, teslime dair alıcı tarafça imzalı irsaliyeleri de sunması gerekmektedir. Bununla birlikte, mal tesliminin ispatının tek yöntemi bu olmayıp, imzalı irsaliye sunulmamakla birlikte eğer bahse konu faturalar benimsenerek bizzat alıcının ticari defterlerine kayıt edilmiş ise bu durumda artık satım sözleşmesinin yapıldığının, satıma konu fatura içeriklerinin ve malların teslim edildiğinin kabulü zorunlu olup, bu husus Yargıtay' ın yerleşmiş içtihatları ile de istikrarlı bir şekilde vurgulanmaktadır. (Bu yönde bknz...Yargıtay .HD,... E.-... K.,... E.- ... K.,... E.-... K...)
Faturaların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olması halinde veya davalının bağlı olduğu vergi dairesi müdürlüğüne BA formları ile bildirilmiş olması halinde fatura içeriği malların davalıya teslim edildiğinin kabulü gerekir. (Yargıtay . HD' nin ... E., ... K. ve ... -... E.K. sayılı kararları da bu yöndedir.)
T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... esas ... karar sayılı ilamında; ''Dava, mal satımı nedeniyle faturalara dayalı bakiye alacağın tahsili istemiyle başlanılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı, mal teslim ettiğini iddia ettiğine göre bu iddiasını yazılı delillerle ispat etmek zorunda olup, salt fatura düzenlenmesi malın teslimini göstermez. Ancak icra takibine konu edilen faturalar davalı defterine kayıt edilmiş veya Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne BA formları ile davalı tarafından faturalar bildirilmiş ise faturalar kapsamındaki malların teslim alınmış olduğunun kabulü gerekir. Bu kapsamda yer almayan faturalar için ise ispat külfeti yani mal teslimini kanıtlama yükü yine davacıdadır. Öte yandan davacı kaydında yer alan tahsilat kaydının davalı ödemesi olarak kabulü gerekeceği ancak davalı kaydında olup davacı kaydında olmayan ödemenin ise dayanak belgeleri ile davalı yanca ispatı gerekir.'' denilmiştir.
Taraflar arasındaki borç alacak durumuna istinaden davacının ticari defterleri üzerinde SMMM bilirkişiden rapor alınmış, 20/02/2023 tarihli raporda sonuç olarak; dosya ekinde bulunan Konya . İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde 07.08.2018 tarihinde ... ... Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin ... adına 199.190,52TL asıl 20.333,81 TL faiz olmak üzere toplam 219.524,33TL üzerinden takip başlattığı, ...’ın 17.09.2018 tarihli itiraz dilekçesi ile takibin durduğu, Mevlana Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün 18.03.2022 tarihli yazısı ekinde bulunan BA-BS formlarının incelenmesinde 2016 yılı için ... ... Tic. ve San. A.Ş.’nin ...’a 2 adet belge karşılığı kdv hariç 187.435,00TL’lik satış, 2017 yılı için 7 adet belge karşılığı KDV hariç 364.118,00TL’lik satış bildirdiği, davalı ...’ın dosya kapsamına sunduğu çek ve ödeme belgelerinin tamamın 105.925,00TL tutarında olduğu yalnız ... numaralı 7.000,00TL’lik ve ... numaralı 7.000,00TL’lik çeklerin ticari defterlerden teyidinin yapılamadığı, çek tevdi bordrolarının da dosya kapsamında olmadığı, diğer çek ve ödemelerin ticari defterlerde kayıtlı olduğu,
... ... San. A.Ş.’ne ait incelemesi yapılan ticari defterlerin E-Defter olduğu, süresi içinde GİB onaylı beratlarının alındığı şematron kontrolünden geçtiği bu durumun açılış
ve kapanış tasdiki yerinde olduğu, TTK ve VUK hükümlerine uygun tutulduğu, ... ... Ticaret ve San. A.Ş.’nin ticari defterlerinde Nihai anlamda yapılan incelemede ticari ilişkinin 17.03.2016 tarihinde başladığı, dosya kapsamına sunulan faturaların ticari defterlerde kaydının bulunduğu, davalının sunmuş olduğu havale dekontlar ve çeklerin karşılaştırmasında ... numaralı 7.000,00TL’lik ve ... numaralı 7.000,00TL’lik çeklerin ticari defterlerde kayıtları teyit edilemediğini, ... ... Ticaret ve San. A.Ş.’nin ticari defterlerinde davalı ...’dan takip tarihi olan 07.08.2018 tarihi itibari ile 199.190,52TL alacaklı olarak kayıtlı olduğu belirtilmiştir. Aynı bilirkişi 22/01/2025 tarihli ek raporda sonuç olarak; dosya kapsamının yeniden tetkikinde 20.03.2023 tarihinde dosyanıza sunmuş olduğu Bilirkişi Raporundan sonra Bilirkişi ... tarafından 17.05.2023 tarihinde davalı ... ticari defterlerini inceleyerek rapor sunduğu, davalı vekilinin 14.10.2024 tarihinde ödeme dekontları sunduğu, Mahkemenizin 14.11.2024 tarihli duruşması ile bu dekontlarının dava konusu borçtan kaynaklı faturalar istinaden olup olmadığı, yapılmış ödeme var ise alacağın hesaplanması talep edildiği, 20.03.2023 tarihinden hazırlanan Bilirkişi Raporunda ... ... A.Ş.’nin düzenlemiş ve ticari defterlerinde kayıtlı olan faturalar toplamının 1.239.790,52TL olduğu, Bilirkişi ... tarafından 17.05.2023 tarihinde hazırlanan bilirkişi raporunda Davalı ... ticari defterlerinde 1.114.457,84TL fatura kayıtlı olduğu aradaki fark olan 125.332,68TL’nin 11.05.2017 tarihli, 70.852,24TL, 08.06.2017 tarihli 40.530,06TL, 18.06.2017 tarihli 13.950,04 TL tutarındaki faturaların Davalı ... kayıtlarında bulunmadığı, davacı ... ... A.Ş.’nin 22.09.2023 tarihli dilekçe ekinde ... ve ... numaralı irsaliyeler ile davalı kayıtlarında olmayan faturalardaki malları teslim ettiğini beyan ettiği, 14.10.2024 tarihinde davalı tarafından sunulan ödeme dekontlarının incelenmesinde
22.08.2026 tarihli ... dekont numaralı 4.000,00TL’lik ödeme belgesinin 3 defa sunulduğu,
05.10.2016 tarih ve ... numaralı 9.377,00TL’lik dekontun alıcısının ... olduğu
tespit edilerek fazladan sunulan ve farklı kişiye ödenen dekont dikkate alınmadığını, davalı tarafından 14.10.2024 tarihli dilekçe ekinde sunulan ödeme belgelerinin 17.05.2023
tarihli Bilirkişi ... tarafından sunulan bilirkişi raporundaki Davalı ... ticari
defterler kayıtları ile karşılaştırıldığında 241.500,00TL’lik ödeme makbuzlarının ... defterlerinde bulunmadığı 31.12.2017 tarihinde 170.742,84TL ve 202.500,00TL’lik ödeme kaydı atıldığı bu kayda dayanakta Tek taraflı düzenlenebilen Tediye Makbuzları olduğu bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, davalı tarafından sunulan 851.715,00TL’lik dekontların tamamının ... ... A.Ş. ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, toplam borçtan düşüldüğü 20.02.2023 tarihli rapordaki tespit ve kanaatlerde değişiklik yapmadığını, kök raporumu tekraren ... ... Ticaret ve San. A.Ş.’nin ticari defterlerinde davalı ... ...’dan takip tarihi olan 07.08.2018 tarihi itibari ile 199.190,52TL alacaklı olarak kayıtlı olduğu tespit edildiğini belirtmiştir.
Davalının ticari defterlerinde inceleme yaptırılmış, SMMM hazırlamış olduğu 17/05/2023 tarihli raporda sonuç olarak; dava dosyası ile davalı defterleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde; davalı defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı ve sahibi lehinde delil teşkil etmediği, davalının defteri kebirinin işlenmemiş olması nedeniyle defter karşılaştırılmasının yapılamadığı, davacı tarafından düzenlenen 3 adet faturanın davalı defterine işlenmediği buna ilişkin dosya kapsamında teslim belgesinin olmadığı, davacı tarafından düzenlenen faturaların açık fatura olduğu, kaldı ki davalı defterine göre davacıdan alınan malların veresiye alındığına ilişkin kayıt yapıldığı, taraflar arasında ticari ilişki olduğu, davalı defterine işlenen faturalara ve davacı defterinde görünen kabul ödemelerine göre davacının takip tarihi itibariyle davalıdan 73.857,91 TL alacağının olduğu, ancak davacı tarafından davalı defterine işlenmeyen 3 adet faturadaki malların davalıya teslim edildiğine ilişkin belge sunulması ve mahkemece de kabul edilmesi durumunda davacı alacağının takip tarihi itibariyle 199.190,25 TL olacağı, davacı tarafından düzenlenen faturaların deftere kuruş fazlası ile fazla işlenmiş almasından dolayı davacı talebi ile hesaplanan tutar arasında farklılık olduğu belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacının ticari ilişkiden kaynaklı olarak faturalardan dolayı davalının davacıya borcunun bulunduğunu, davalının borcunu ödememesi üzerine Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası ile icra takibine girişildiğini, icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmakla, Türk Ticaret Kanunu'nun 21. maddesine göre fatura düzenlenmesi için öncelikle taraflar arasında akdi bir ilişki olgusunun bulunması gerektiği, tarafların ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda; taraflar arasında ticari ilişkinin bulunduğunun, davacı ticari defterlerinin usul ve esaslarına uygun şekilde tutulduğunun, davalı defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı ve sahibi lehinde delil teşkil etmediğinin, davalının defteri kebirinin işlenmemiş olması nedeniyle defter karşılaştırılmasının yapılamadığının, davalı defterine işlenen faturalara ve davacı defterinde görünen kabul ödemelerine göre davacının takip tarihi itibariyle davalıdan 73.857,91 TL alacağının olduğu, ancak davacı tarafından davalı defterine işlenmeyen 3 adet faturadaki malların davalıya teslim edildiğine ilişkin belge sunulması ve mahkemece de kabul edilmesi durumunda davacı alacağının takip tarihi itibariyle 199.190,25 TL olacağının, davacı ... ... Ticaret ve San. A.Ş.’nin ticari defterlerinde davalı ... ...’dan takip tarihi olan 07.08.2018 tarihi itibari ile 199.190,52 TL alacaklı olarak kayıtlı olduğu tespit edildiği anlaşılmakla, Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... esas ... karar sayılı ilamı ile yerleşik içtihatlarda dikkate alınarak, bahse konu faturalar benimsenerek bizzat alıcının ticari defterlerine kayıt edilmiş olması, BA-BS form bildirimlerinin yapılmış olması, davalı defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı ve sahibi lehinde delil teşkil etmediğinin, davalının defteri kebirinin işlenmemiş olması nedeniyle defter karşılaştırılmasının yapılamadığının tespit edilmesi, davalının cevap dilekçesinde yemin deliline dayanması nedeni ile Mahkememizce yemin delilinin hatırlatılması üzerine davalının davacıya yemin teklif ettiği ve davacının da yemini eda ettiği anlaşılmakla, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, Konya .İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından yapılan İTİRAZIN İPTALİ ile 199.190,52 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi üzerinden TAKİBİN DEVAMINA, fazlaya dair talebin reddine,
2-Takibe konu asıl alacak olan 199.190,52 TL üzerinden %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihi itibariyle (ve kabul edilen dava değerinin 199.190,52 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 13.606,70 TL nispi karar ve ilam harcından, peşin alınan 2.651,31 TL harcın mahsubu ile kalan 10.955,39 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 2.651,31 TL peşin harç yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı gideri, 779,25 TL tebligat ve posta gideri, 2.600 TL bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 3.459,95 TL yargılama giderinin kabul olunan miktara oranla hesaplanan 3.139,46 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına
7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (kabul edilen dava değerinin 199.190,52 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 31.870,48 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen dava değerinin 20.333,81 TL olduğunun kabulü ile) davalı vekili için 20.333,81 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9- Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 1.320 TL yargılama giderinin, 1.197,73 TL'sinin davalıdan, 122,27 TL'sinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
10-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı şirket yetkilisinin, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen kararın, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/05/2025
Katip ... Hakim ...