T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar
T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA
KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
Asıl Davada;
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR : 1-
VEKİLİ :
2-
VEKİLİ :
Birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyasında;
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl Davada; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 30.08.2023 tarihinde ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bahse konu trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğünü ve perte ayrıldığını, tam kusurlu bulunan araç kaza tarihi itibariyle ... poliçe numaralı zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile maddi zararlara ilişkin toplamda 120.000 TL teminat ile ... Sigorta teminatı altında olduğunu, davacıya ait araç artık kullanılamaz hale geldiğinden sigorta şirketi teminatı altında 266.500 TL sovtaj bedeli ile perte ayrılmış ve sigorta şirketi tüm sorumluluğu olan 120.000 TL ödemenin eklenmesiyle söz konusu pert işlemlerine ilişkin toplam 386.500 TL ödeme yapıldığını, ancak yapılan bu ödeme aracın rayiç değerini karşılamadığını, nitekim sigorta şirketi eksperinin bu uğurdaki tespiti dahi olması gerekenden düşük bir bedel olarak 650.000 TL olduğunu, bu nedenle davacının bakiye pert alacağının mevcut olduğunu, 100 TL bakiye pert alacağının Hmk m.107 uyarınca belirsiz alacak davası olarak kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 100 TL mahrumiyet bedelinin Hmk m.107 uyarınca belirsiz alacak davası olarak kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyasında Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 30.08.2023 tarihinde ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bahse konu trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğünü ve perte ayrıldığını, tam kusurlu bulunan araç kaza tarihi itibariyle ... poliçe numaralı zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile maddi zararlara ilişkin toplamda 120.000,00-TL teminat ile ... Sigorta teminatı altında olduğunu, davacıya ait araç artık kullanılamaz hale geldiğinden sigorta şirketi teminatı altında 266.500 TL sovtaj bedeli ile perte ayrılmış ve sigorta şirketi tüm sorumluluğu olan 120.000 TL ödemenin eklenmesiyle söz konusu pert işlemlerine ilişkin toplam 386.500 TL ödeme yapıldığını, ancak yapılan bu ödeme aracın rayiç değerini karşılamadığını, nitekim sigorta şirketi eksperinin bu uğurdaki tespiti dahi olması gerekenden düşük bir bedel olarak 650.000 TL olduğunu, bu nedenle davacının bakiye pert alacağının mevcut olduğunu, 100 TL bakiye pert alacağının Hmk m.107 uyarınca belirsiz alacak davası olarak kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 100 TL mahrumiyet bedelinin Hmk m.107 uyarınca belirsiz alacak davası olarak kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Asıl davada; Davalı ... Tic. Ltd. Şti. Vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirketin yerleşim yerinin Malatya olduğunu ve Malatya Mahkemelerinin yetkili olduğunu, Borçlar Kanunundaki haksız fiil hükümleri çerçevesinde davalı şirket aleyhine açıldığından açılan davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde değil, Asliye Hukuk Mahkemesinde açılması gerektiğini, ayrıca görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, davalı şirketin ... plakalı aracı, araç ruhsatından anlaşılacağı üzere 22.08.2023 tarihinde satın alındığını, aracın motoru arızalı olduğundan, aracın motorunun tamir ve rektefe edilmesi için 24.08.2023 tarihinde ... Mah. ... Sk. No:4 Selçuklu Konya adresinde "... " adı altında faaliyette bulunan ... teslim edildiğini, bu tarihten sonra da araç tamir işlemleri yapılmak üzere serviste bulunduğunu, davaya konu aracın servisin zilyetliğinde iken aracı kontrol etmek için servis yetkililerince test sürüşüne çıkarıldığı sırada kazanın meydana geldiğini, kaza anında davalı şirkete ait aracı kullanan ve diğer davalı ... isimli kişi, aracı tamir eden servisin çalışanı olduğunu, davalı şirketin çalışanı olmadığını, davaya konu kaza, aracın tamiri için bırakılan servisin zilyetliğindeyken meydana geldiğini, davanın diğer davalı ile servis aleyhine açılması gerekirken, davalı şirket aleyhine dava açılmasının usul, yasa ve hakkaniyet kurallarına aykırı olduğunu, davaya konu kaza neticesinde davacının aracında iddia edilen miktarda hasar ve zarar meydana gelmediğini, iddia edildiği şekilde aracı kullanmaktan mahrum kalmadığını, bundan dolayı da herhangi bir zararı söz konusu olmadığını, davaya konu kaza, "... " adı altında faaliyette bulunan ... tamir için bırakıltan sonra ve ... zilyetliğindeyken meydana geldiğinden davanın davalı şirket tarafından kaybedilmesi halinde bu şahsa rucü edilmesi gerektiğinden davanın ... ihbarına karar verilmesini, yetkisizlik ve görevsizlik itirazlarının bulunduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl Davada Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın Asliye Hukuk Mahkemelerinde açılması gerektiğini, davacının kaza esnasında hızının çok fazla olması sebebiyle kazanın gerçekleştiğini, bu durumun göz ardı edildiğini, trafik bilirkişileri tarafından kusur durumunun tespit edilmesi gerektiğini, mobese kayıtlarının celbini talep ettiklerini, davacı yan her ne kadar kaza nedeniyle oldukça yüksek zararının olduğunu iddia etmiş ise de, davaya konu kaza neticesinde davacının aracında iddia edilen miktarda hasar ve zarar meydana gelmediğini, kaza neticesinde meydana gelen zararını ZMMS tarafından karşılandığını, öncelikle davanın görevsizlik nedeniyle reddine, bu mümkün olmaz ise dava şartı yokluğundan usuden reddine, aksi takdirde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl Davada davalı ... vekili duruşmalarda alınan beyanında; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen Davada davalı ... vekili duruşmalarda alınan beyanında; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Mahkememizce Türkiye Noterler Birliği'ne, ... Sigorta A.Ş.'ye, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, Selçuklu İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Adli Trafik Bilirkişisi ile Makine Mühendisi Bilirkişiden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Asıl ve birleşen dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat talebine ilişkindir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Mahkememizce Adli Trafik Bilirkişisi ile Makine Mühendisi Bilirkişiden alınan 29/04/2024 tarihli raporda sonuç olarak; meydana gelen trafik kazasının oluşmasında;
... plaka sayılı çekicinin sürücüsü ... ’ in; 2918 Sayılı KTK’ nun 46/b ve c maddeleri ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 137/A Maddesi ve bentlerinde açıklanan trafik kurallarını, bu kurallara karşılık gelen 2918 Sayılı KTK’nun 84/j ( Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) trafik kuralını da ihlal ettiği, %100
oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı kamyonetin sürücüsü ... ’in ise; ihlal ettiği
trafik kuralı bulunmadığı, davaya konusu aracın onarımının ekonomik olmayacağından dolayı hasarlı olarak değerlendirilmesi gerekerek, pert edilmesi gerektiği, aracın pert edilmesinden dolayı değer kaybının olmayacağı, dava konusu ... plakalı araçta meydana gelen sovtaj değeri düşüldükten sonra
toplam hasar miktarının kaza tarihinde 383.500,00 TL olduğu,
poliçe kapsamından ... Sigorta Şirketinin hasar miktarı olarak ... plakalı araç sahibine toplamda 120.000,00 TL ödemede bulunduğu, davacının davalılardan talep edeceği toplam hasar miktarın kusur oranına göre; %100 x 383.500,00 =383.500,00 TL olacağı, davacıya poliçe kapsamında sigorta şirketinin 120.000 TL ödeme yapmış olduğu ve Davacıya davalılardan hasar miktarı bakiyesi olmak üzere 383.500,00- 120.000,00 = 263.500,00 TL ödeme yapılması gerektiği, ... plakalı aracın makul süre olan 40 gün içerisinde satın alınması ve kullanılamaması sebebi ile araç mahrumiyetinden kaynaklı zarar için gerekli bedelin 33.200,00 TL olduğu, davacının davalılardan talep edeceği miktarın kusur oranına göre ; %100 x 33200,00 =33.200,00 TL olacağı belirtilmiştir.
Mahkememizce Malatya . Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak davalı tanıkları dinlenilmiş, davalı tanığı ... beyanında; Davaya konu kaza tarihinde ben davalı şirketin çalışanı idim. Davaya konu ... plakalı çekici (Tır) arazısı nedeniyle tamir ettirmek üzere Konya iline diğer tanık ... ile birlikte Konya ilinde bulunan ... Özel Servisinde tamir ettirmek üzere götürdük ve aracı servise teslim ettik, aracın tamiri için ben Konya ilinde kaldım, ... ise aynı gün Malatya ya döndü. Servis tarafından araç tamir edildi. Aracı teslim etmeden önce nasıl çalıştığını kontrol etmek amacı ile servis çalışanları araç ile servisten ayrıldılar, bu esnada dava konusu kaza meydana gelmiş, durumdan haberdar olunca diğer tanık ... ile birlikte bizde kaza yerine gittik, kazayı servis çalışanları yapmıştır." şeklinde beyanda bulunmuştur. Davalı tanığı ... beyanında; "Davaya konu kaza tarihinde ben davalı şirketin çalışanı idim, şuanda emekliyim davalı şirket ile bir bağlantım yoktur. ... plakalı aracın şoförü olarak ben Malatya ilinden Konya iline ... ile birlikte aracı arızasını tamir ettirmek üzere servise götürdük ve teslim ettik, ben aynı gün Malatya iline döndüm, ... aracın tamir süresince Konya ilinde kaldı, tamir edilince aracı Malatya iline getirmek üzere geri Konya iline gittim. Davaya konu aracın kaza yaptığını ben Malatyada duydum, kazayı servis çalışanlarının yaptığını duydum. Konya iline gittiğimde araç tamir edilmişti, aracı ... ile birlikte şoför olarak ben kullanarak Malatya iline getirdik." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı vekili 28/02/2025 tarihli talep arttırım dilekçesinde özetle; dava talep değerlerini arttırarak 263.500 TL pert bedelinin, 33.200 TL ise mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacının 30/08/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedenle asıl ve birleşen dosyada maddi tazminat talebinde bulunduğu dosya kasamında aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporları ve davacının bedel artırım dilekçesi dikkate alınarak, davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davalı ....Ltd. Şti. hakkında açılan dava yönünden yapılan değerlendirmede söz konusu kazanın aracın davalı şirketin zilyetliğinin ve hakimiyetinin dışında meydana geldiği, Karayolları Trafik Kanunu'nun 104. maddesinde ''motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibinin, gözetim, onarım, bakım, alım-satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir maksatla kendisine bırakılan motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı işleten gibi sorumlu tutulacağını, aracın gerçek işleteninin ise zarardan sorumlu olmadığını öngörmüştür.... " hükmünün yer aldığı anlaşılmakla, kazanın oluş şekli ve zamanı dikkat alınarak, davalı ....Ltd. Şti. hakkında açılan davanın pasif husumet nedeniyle reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
Mahkememiz esas dosyası ve birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı dosyası yönünden;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
-Araç pert alacağından kaynaklanan 263.500,00 TL'nin davalılar ... ve ... kaza tarihi olan 30/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
-Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden 33.200,00 TL'nin, davalılar ... ve ... kaza tarihi olan 30/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,
-Davalı ....Ltd. Şti. hakkında açılan davanın PASİF HUSUMET NEDENİYLE REDDİNE,
2-Asıl Davada; karar tarihi itibariyle (ve kabul edilen dava değerinin 296.700 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 20.267,57 TL nispi karar ve ilam harcından, tamalmama harcı dahil peşin alınan 5.394,85 TL harcın mahsubu ile kalan 14.872,72 TL eksik harcın davalı ... alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Asıl davada; Davacı tarafından yapılan peşin harç ve tamamlama harcı dahil 5.394,85 TL yargılama giderinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine,
4-Birleşen Davada; karar tarihi itibariyle (ve kabul edilen dava değerinin 296.700 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 20.267,57 TL nispi karar ve ilam harcından, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile kalan 19.997,72 TL eksik harcın davalı ... alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Birleşen davada; Davacı tarafından yapılan peşin harç ve tamamlama harcı dahil 269,85 TL yargılama giderinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine,
6-Asıl ve Birleşen Davada; Davacı tarafından yapılan 539,70 TL başvuru harcı gideri, 4.400 TL bilirkişi ücreti gideri, 964,50 TL tebligat ve posta gideri masrafı olmak üzere toplam 5.904,20 TL yargılama giderinin davalılar ... ile ...'ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Asıl Davada; Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değerinin 296.700 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 47.472 TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine,
8-Birleşen Davada; Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değerinin 296.700 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 47.472 TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'ten alınarak davacıya verilmesine,
9-Asıl Davada; Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı ....Ltd. Şti. vekili için 30.000 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ....Ltd. Şti.'ne verilmesine,
10-Asıl davada; Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.120TL yargılama giderinin, davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
11-Birleşen davada; Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.120TL yargılama giderinin, davalı ...'ten alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
12-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin, davalı ... ile ... vekili, davalı ... vekilinin yüzüne karşı verilen gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/05/2025
Katip Hakim
Bu belge 5070 sayılı kanun uyarınca Elektronik İmza ile imzalanmıştır.