T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar
T.C
TÜRK MİLLETİ ADINA
KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : ... - (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile verilen karar istinaf incelemesinden geçmiş, Konya BAM. . HD.'nin ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile Mahkememiz kararı kaldırılmış, Mahkememiz dava dosyası yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılarak yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ve davalı şirket arasında 500 Ton Tuz Bloklama Presi Makinası Alımı hakkında 06/06/2017 tarihinde sözleşme imzalandığını, sözleşmenin ifa yeri olarak teslim edileceği yerin Diyarbakır olarak belirlendiğini, söz konusu sözleşmede bahse konu makinanın Diyarbakır'a teslim tarihi 30/08/2017 tarihi olarak belirlenmiş ise de makinenin gecikmeli olarak 01/10/2017 tarihinde sözleşmenin ifa yeri olan Diyarbakır'a bu makinenin gecikmeli olarak teslim edildiğini, müvekkil şirketin mağdur edildiğini, ayrıca makinenin teslim edildiği günden beri arıza çıkardığını, makinenin arızasının giderilmesi için 4 defa tadilat ekibi geldiği ve kişilerin konaklaması için müvekkil şirketlerinin bütçelerinden karşılandığını, 3 ayı bile dolmadan sürekli arızalanan makinenin ayıplı olduğunun açık olduğu, makinenin iadesine ve müvekkil şirket tarafından ödenen paranın en yüksek banka faizi ile beraber davalıdan alınarak ödenmesine ve geriye kalan çekler yönünden de borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin Diyarbakır . Asliye Hukuk Mahkemesi'ne sunmuş olduğu 26/02/2018 havale tarihli davaya cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından açılan davanın davalısı "... " olduğunu, böyle bir şirketin varlığı durumunda müvekkilleri ile bir bağlantısının olmadığını, müvekkiline ait iş yerinin adının ... olup şahıs şirketi olduğunu, bu nedenlerle davanın husumet yönünden reddi gerektiğini ayrıca davanın görev yönünden Ticaret Mahkemelerinde açılması gerektiği ve Diyarbakır mahkemelerinin yetkisiz olup Yetkili mahkeme olarak Konya mahkemelerinde açılması gerektiğinden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Konya Selçuk Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden ilgili belgeler, Diyarbakır Vergi Dairesi Başkanlığından ilgili belgeler, istenmiş, Diyarbakır . Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak dava konusu makine üzerinde keşif yapılarak rapor ve ek rapor alınmış, raporların taraflara tebliği sağlanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davacı şirketin davalıdan satın almış olduğu makineden kaynaklı zarar gördüğü iddiası ile açılan tazminat talebine ilişkindir.
Konya Selçuk Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden ilgili belgeler, Diyarbakır Vergi Dairesi Başkanlığından ilgili belgeler, istenmiş, Diyarbakır . Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak dava konusu makine üzerinde keşif yapılarak rapor ve ek rapor alınmış, raporların taraflara tebliği sağlanmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 23/03/2021 tarihli bilirkişi raporuna göre ; Dava konusu olan 500 Ton Tuz Bloklama Presinin 3,5 yıllık makine olması ve makinenin periyodik bakımlarının yeterince yapılamamış olması sebebiyle hidrolik kontrol valfı ve piston hidrolik hattında yağ kaçaklarının meydana geldiği, kullanılması gereken yağ miktarından daha az yağ kullanılmasının da yağın ısınmasına neden olduğu ve bunların makine için ayıp olmadığı ancak pnömatik piston ile tuz doldurma haznesinin aynı eksende olmamasının ve emniyet kaplinlerinin sık sık kırılmasının ise makine açısında bir ayıp olduğu ve bu arızaların sık sık vuku bulması durumunda makinenin çalışma süresinin azalmasına paralel olarak üretim kapasitesinin düşeceği rapor edilmiştir.
Makine Mühendisi bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 18/10/2021 tarihli bilirkişi ek raporuna göre ; Dava konusu olan makine ile aynı özellikte ve ayıpsız bir makinenin saatte 60 adet ürettiği ve makinenin durmaksızın çalışması durumunda ise bir günde de 1440 adet yalama taşı ürettiği, 23/03/2021 tarihli kök raporda belirtildiği gibi keşif esnasında, tuz kalıplarının bakımdan yeni gelmiş olması ve henüz montajı yapılmamış olması sebebiyle üretim yapılamamışsa da dava konusu olan makine 5 dk boşta çalıştırılmış ve makine boşta ortalama 45 saniye gibi bir sürede pres pistonun bir tur yaptığı, kalıpların monte olması halinde pres pistonun tuzu basma süresi de hesaba katıldığında pres makinesinin ortalama bir saatte de 60 adet blok tuz üretmesi gerektiği, bunun da makinenin hiç durmaması durumunda ortalama saatte 60 blok tuz bloğu üreteceği anlamına gelir. Ancak dava konusu olan ayıplı makinenin kapasite tespitinin net yapılabilmesi için makineye ait olan tuz kalıplarının monte vaziyette olması ve makinenin en az 2- 3 saat çalıştırılması gerektiği, Ancak keşif esnasında, tuz kalıpları bakımdan yeni gelmiş olmaması sebebiyle makineye monteli vaziyette olmadığı için makinenin kapasite tespitinin net yapılabilmesinin mümkün olmadığı, çünkü makine için ayıp sayılan emniyet kaplinlerinin ve pnömatik pistonlarının kırılması olaylarının ancak makinenin hammadde ile ve uzun süre çalışması sonucunda tespit edilebileceği, dava tarihi ile söz konusu makinenin teslim süresi arasında yaklaşık 15 aylık bir sürenin olması sebebiyle geriye dönük herhangi bir firmadan proforma fatura veya teklif almanın mümkün olamayacağı için ilgili firmalardan alınan fiyatların ortalamasının alınması neticesinde, kök raporda belirtildiği gibi makinenin dava tarihi itibariyle değerinin 450.000,00 TL olabileceği, Keşif tarihi itibariyle makinenin değeri tespit edilirken de tarafınca ilgili firmalarla direk telefon görüşmeleriyle fiyatların alındığı ve ilgili firmalardan alınan bu fiyatların ortalamasının alınması neticesinde, kök raporda belirtildiği gibi makinenin keşif tarihi itibariyle değerinin 550.000,00 TL olabileceği, Dava konusu olan makine için ayıp kabul edilen emniyet kaplinin sık sık kırılması ve pnömatik pistonlarının kırılması nedenlerinin kök raporda belirtildiği şekilde olduğu ve bunların da dava konusu olan makine için ayıp olduğu ve bu ayıplardan üretici firmanın sorumlu olduğu rapor edilmiştir.
Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile; "Davacının davasının ayıplı mala ilişkin iddialarının ispatlanamaması nedeniyle davacının ayıp nedeniyle ödemiş olduğu bedelin iadesine ilişkin talebin REDDİNE, Davacının davasının ayıp nedeniyle beklenilen üretime ulaşmaması ve bu yüzden uğramış olduğunu iddia ettiği zararın tazminine ilişkin talebinin iddialarını ispatlayamaması nedeniyle REDDİNE, Davacının ödemiş olduğu bedelden sonra söz konusu malın iadesi neticesinde aynı nitelikte makineye alımında uğrayabilecek iddia ettiği zarar talebinin REDDİNE," karar verilmiştir. Mahkememiz kararı istinaf incelemesinden geçmiştir.
Konya BAM. . HD.'nin ... Esas ... Karar sayılı 27/10/2023 tarihli ilamında özetle; " ...bilirkişi rapor ve ek raporunun da hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşıldığından daha önce rapor ve ek rapor veren bilirkişi dışında oluşturulacak 3 kişilik bilirkişi kurulu eşliğinde makine başında tekrar keşif yapılarak dava konusu makinenin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın gizli ayıp olup olmadığı, ayıbın giderilip giderilemeyeceği, giderilebilecekse masrafının ne olduğu hususlarında gerekçeli, açıklayıcı ve denetime elverişli bilirkişi raporu alınması için mahal mahkemesine talimat yazılması, bu şekilde bilirkişi kurulu rapor alınması daha sonra davacının taleplerinin değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olmadığından davacının istinaf talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davalının istinaf talebinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." denilerek mahkememiz kararı kaldırıldığından dosya Mahkememizin ... Esas sayısına kaydedilmiştir.
Konya BAM. . HD.'nin ... Esas ... Karar sayılı 27/10/2023 tarihli kaldırma kararı sonrasında Mahkememizce dava konusu makineye ve arızasına ilişkin olarak Yüksek Makine Mühendisi, Hesap Bilirkişilerinden oluşan heyetten rapor alınmış, 16/11/2024 tarihli raporda sonuç olarak; dava dosyasında yapılan incelemeler ve keşif sırasında yapılan tespitler neticesinde; dava konusu 500 ton tuz bloklama makinesinde gizli ayıp olmadığı kanaatine vardıklarını, dava konusu makinedeki problemlerin kullanım ve bakım kaynaklı olabileceği kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacı tarafından, davacı şirket ve davalı şirket arasında 500 Ton Tuz Bloklama Presi Makinası Alımı hakkında 06/06/2017 tarihinde sözleşme imzalandığı, makinenin gecikmeli olarak 01/10/2017 tarihinde sözleşmenin ifa yeri olan Diyarbakır'a teslim edildiği, ayrıca makinenin teslim edildiği günden beri arıza çıkardığı, makinenin arızasının giderilmesi için 4 defa tadilat ekibi geldiği ve kişilerin konaklaması için davacı şirketlerinin bütçelerinden karşılandığı, 3 ayı bile dolmadan sürekli arızalanan makinenin ayıplı olduğunun açık olduğu, makinenin iadesine ve davacı şirket tarafından ödenen paranın en yüksek banka faizi ile beraber davalıdan alınarak ödenmesine ve geriye kalan çekler yönünden de borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiş, Konya BAM. . HD.'nin ... Esas ... Karar sayılı 27/10/2023 tarihli kaldırma kararı sonrasında dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi raporunda; dava konusu 500 ton tuz bloklama makinesinde gizli ayıp olmadığı kanaatine vardıklarını, dava konusu makinedeki problemlerin kullanım ve bakım kaynaklı olabileceğinin belirtildiği anlaşıldığından davacının tüm taleplerinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Davacının davalı tarafından ayıplı olarak ifa edilmesinden dolayı makinanın davalı tarafa iadesi ile ayıplı makine nedeniyle davalı tarafa ödenen bedelin davacıya ödenmesine yönelik talebinin REDDİNE,
2-Davacının dava konusu ayıplı makina nedeniyle az üretim yapılmış olması nedeniyle oluşan zararlarının davalı tarafından davacıya ödenmesine yönelik talebinin REDDİNE,
3-Davacının ödemiş olduğu bedelden sonra söz konusu malın iadesi neticesinde aynı nitelikte makineye alımında uğrayabilecek iddia ettiği zarar talebinin REDDİNE,
4-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 615,40 TL nispi karar ve ilam harcından, tamamlama harcı olarak alınan 5.567 TL harcın mahsubu ile kalan 4.951,60 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan toplam 0,75 kuruştan oluşan yazışma giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen davalı tarafa ödenen bedelin davacıya iadesine yönelik dava değerinin 273.000 TL olduğunun kabulü ile) davalı vekili için 43.680 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen az üretim sebebiyle zarar talebine yönelik dava değerinin 100 TL olduğunun kabulü ile) davalı vekili için 100 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen malın iadesi neticesinde aynı nitelikte makineyi alımından uğranabilecek zarar talebine yönelik dava değerinin 100 TL olduğunun kabulü ile) davalı vekili için 100 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen taraflara iadesine,
Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/02/2025
Katip ... Hakim ...
Bu belge 5070 sayılı kanun uyarınca Elektronik İmza ile imzalanmıştır.