T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar
T.C
TÜRK MİLLETİ ADINA
KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı 19.10.2023 tarihinde ... plaka numaralı 2012 model 110 tip ... marka dizel otobüs-CA tek katlı cinsi aracı davalı şirketten satın aldığını, satış öncesi ve satış sırasında yapılan görüşmelerde aracın herhangi bir hasarının olmadığı davalı şirketçe davacıya bildirildiğini, davacının da yapmış olduğu incelemede bir hasar olmadığı kanısına vardığını, ancak aracın Konya merkez ve Beyşehir ilçesi arasında motor arızası sebebiyle yolda kaldığını, araç çekiciyle Antalya İli Serik İlçesine getirildiğini, usta ile yapılan görüşmede motorun tamamen yenilenmesi gerektiğini öğrendiğini, davacıya mecburen aracı tamir ettirildiğini, davacı işlerine devam etmek için araç kiralamak zorunda kaldığını, araç kiralayana kadar kazanç kaybına uğradığını ve ek masraflarda da bulunduğunu, tarafımızca Serik . Asliye Hukuk Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını, bu raporda araçta gizli ayıp bulunduğunu, KDV dahil 195.305 TL tamirat masrafı yapıldığını, tamiratın 30 iş gününde giderilebileceği, aracın onarımı süresince oluşan araç mahrumiyet bedelinin 23.250,00 TL olduğunun belirli olduğunu, aracın motorunun tamamen değişmesi araçta değer kaybına yol açtığını, belirsiz alacak olarak 10.000 TL tamirat masrafı, 10.000 TL mahrumiyet bedeli, 1.000.00 TL araç değer kaybı bedellerinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini, olmadığı taktirde araç bedelinde ayıp oranında indirim yapılmasına karar verilmesine ve indirim tutarının davacıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu aracın noter huzurunda satışının gerçekleştiğini, davacının aracın hiç bir arızası olmadan sağlam olarak aracı teslim aldığını, noter huzurunda davacının kabul ettiği kullanıma aykırı bir kullanımda bulunduğu, çekme belgeli aracın çekici ile başka bir ile götürülmesi gerekirken trafik güvenliğini tehlikeye atacak şekilde başka bir plaka ile seyahat ettiği açık olmakla birlikte noter huzurunda kabul ettiği hususlara aykırı davranarak işbu davayı açtığını, uyuşmazlık konusu araç trafikten çekme belgeli araç olup bu aracın trafiğe çıkmaması gerekirken çıkarılması, çekici ile taşınması gereken aracın trafik güvenliğini alenen tehlikeye sokarak kullanılması, trafikte kullanılmadan önce bakımlarının ve işlemlerinin yapılması gerekirken, yapılmaksızın trafiğe çıkarılması davacının kusurunu gösterdiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Mahkememizce Serik . Asliye Hukuk Mahkemesi'ne, Konya Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne, Antalya Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne, Antalya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığı'na, Muratpaşa Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne, Konya Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü'ne yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Davacı tanıkları talimat kanalı ile dinlenmiştir, Makine Mühendisi Bilirkişi ile Adli Trafik Bilirkişiden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, gizli ayıp bulunan araçtan dolayı davacının uğramış olduğu zarar iddiası ile açılan tazminat talebine ilişkindir.
Davacı vekili özetle; davacı şirket tarafından gizli ayıp nedeniyle dava konusu araca ilişkin maddi tazminat talebinde bulunmuştur.
6102 sayılı TTK'nun 23/1-c maddesinde; "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. " şeklinde, 6098 sayılı TBK'nun 223/2. Maddesinde; "Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır." şeklinde düzenlemenin yapıldığı görülmüştür.
Kusur ve maddi zarara ilişkin olarak düzenlenen 10/03/2025 tarihli raporda sonuç olarak; davaya konu ... plakalı araçta ki "yağ yakması" gibi arıza belirtilerinin araç satın alındıktan sonra meydana gelmeyeceği, satın alınmadan önceki geçmiş dönem bakımsızlıktan kaynaklandığı, motor arızasının arızanın yağ yakmasından kaynaklandığı, motoru yağ yakan bir aracın, zamanla motordaki hasarın ziyadeleşeceği/artacağı öngörülür ve bu ayıptan kaynaklı olarak araç motoru iç kısmında mekanik hasarlar meydana geldiği için motor arızalanmış olmasının davaya konu aracın ayıplı olduğu ve mevcut ayıbın gizli ayıplı olduğu,
meydana gelen motor arızasının giderilmeden 19/10/2023 tarihinde ayıpları ile birlikte satışının yapıldığı ve ayıbın araç kullanımı ile sonradan ortaya çıkacak olması nedeniyle gizli ayıp olduğu, davacı kullanıcı olarak bir kusurunun olmadığı,
davaya konu aracın zarar miktarını 2 farklı şekilde hesaplandığı sayın mahkeme hangisi kabul ederse;
mevcut delillere göre söz konusu aracın motorunun revizyon yapılması gerektiği ve davaya konu ... plakalı araç alım tarihi olan 19/10/2023 tarihinde yenileme ve onarılmasının yapılması durumunda, toplam hasar miktarının 195.305,00 TL olduğu, davaya konu aracın dosya kapsamına göre satış tarihi olan 19/10/2023 tarihinde motor revizyon olması durumunda değişen parçalara göre motor arızanın tamiri için gereken toplam malzeme ve işçilik miktarının 195.305,00 TL olduğu, aracın motorunun revizyon motor ile yenilenmiş olduğu, davaya konu aracın alış-satış tarihinde 261342 km'de olması, normal şartlarda ortalama motor ömrünün 450.000 km. olması dikkate alındığında, dosya kapsamına göre motorun % 41,92 motor ömrünün kalmış olduğu, motor revizyonu olması ile birlikte değişen parçalara göre davalının 195.305 TL x 0.4192 = 81.871,00 TL miktardan sorumlu olduğu, nispi metod yöntemine göre yapılan bedeli indirimi: nispi metod uygulamasına göre, araçta mevcut olan motor arızası ile ilgili ayıplardan kaynaklı davacının 22.360,40 TL zararının oluştuğu ve bu yönde bir bedel indirimi yapılması gerektiği, ... plakalı araçta meydana gelen araç mahrumiyet zararının kaza tarihinde 10.850 TL olduğu belirtilmiştir.
Davacı tanığı ... beyanında; "Ben, davacı ... arkadaşıyım. ... Mahallesinde bulunan kıraathane de arkadaşlarla birlikte otururken davacı bir telefon görüşmesi yaptı. Telefonun mikrofonunda sorun olduğundan sesi dışarıya vererek konuşuyordu. Konuşmalarında davacı, davalı bir erek ile konuşuyordu. Konuşmada karşı taraftaki kişi araçta herhangi bir sorun olmadığını, bütün ağır bakımlarının yapıldığını, aracın ticariden dönme olduğu için bütün çekme belgelerinin olduğunu söylemişti. Davacı ... isimli sitede 2012 model ... Marka bir minibüs görmüştü. Bunun üzerine az evvel söylemiş olduğum konuşmayı yaptı. Yanlış hatırlamıyorsam davacı aracı almak için İstanbul'a gitti, dönüşte yolda aracın Konya tarafında yolda kaldığını söylediler. Arkadaşlar ile konuştuğumuzda öyle diyorlardı. Benim bilgim ve görgüm bundan ibarettir," şeklinde beyanda bulummuştur.
Davacı tanığı ... beyanında "Davacı benim arkadaşımdır. Evlerinin altında kıraathane vardır. Akşam orada otururken davacı, internetten araçlara bakıyordu. İlanda bir araç gördü, aracın sahibini aradı, telefonda sorun olduğu için telefonun sesini dışarıya veriyordu. Konuştuklarında aracın çekme belgeli olduğunu fakat aracın ticari plaka kullandığından ve plakayı çıkardıklarında aracın çekme belgeli hale geldiğini karşı taraf söyledi. Araçta herhangi bir sorun olmadığını tüm bakımlarının yapıldığını, herhangi bir masraf durumu olmadığını da karşı taraf söyledi. Davacı öğrenci taşıma işiyle uğraşır, aracı almaktaki gayesi de öğrenci taşıma ihalesine girmek idi. Aracı aldıktan 2 gün sonra da zaten ihale olacaktı. Davacı, karşı tarafın söylediği sözlere güvenerek aracın bulunduğu Konya'ya ertesi gün gitti. Aracı aldıktan 30 km sonra aracın motor yediğini öğrendik. Araç çekici ile Serik'e getirildi. Serik'te 1 ay kadar aracın bakımıyla uğraşıldı. Davacı da bu sırada başka bir araç kiraladı, kiraladığı araç ile öğrenci taşıma işini yaptı. Dava konusu araç İstanbul'da değil Konya'daydı, diğer arkadaş belki yanlış hatırlamıştır. Araç tekrar tescil edilmeden çekme belgeli vaziyetteyken trafiğe çıkartılmıştır ama öyle bir durumda olsa olsa polis ceza yazardı. Davacının bekleme şansı yoktu çünkü hemen okul ihalesine girmesi gerekiyordu ve kendi ticari plakasını takacaktı. Davacı aracını plakasız vaziyette Serik'e getiriyordu. Benim bilgim bu şekildedir, olay 2023 yılında oldu yanlış hatırlamalar var ise bir şey diyememem ama olayın özü budur, benim bilgim ve görgüm bundan ibarettir.'' şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... beyanında; ''Davacı benim arkadaşımdır. Her ikimiz de öğrenci taşımacılığı yaparız. Davacı bir akşam beraber otururken internette gördüğü bir ilan üzerine karşı tarafı aradı. Karşı taraf ilandaki araç ile ilgili olarak aracın çekme belgeli olduğunu fakat bunun sebebinin ticari plakanın araçtan çekilmesi olduğu yoksa motordan kaynaklı veya başkaca bir sıkıntısı olmadığını, ağır bakımlarının tümünün yapılmış olduğunu, söyledi. Aralarında fiyatta konuştular. Anlaşlmaları üzerine biz ertesi gün davacı ile birlikte Konya iline gittik, gittiğimizde araç garajda bulunmaktaydı. Orada kendi ticari plakalarını sökmüşler, üzerinde herhangi bir plaka bulunmamaktaydı. Arkadaşım orada anlaştıkları ücreti ödedi, devrini aldı. Sonrasında birlikte biz Serik'e dönmek üzere yola çıktık, yola çıktığımızda aracın üzerinde herhangi bir plaka yoktu. Beyşehir'e gelmeden araç motor patlattı. Biz Serik'teki ustamızı arayınca çekici ile aracı getirin dedi, bunun üzerine aracı çekiciyle Serik'e getirdik. Araç 1 aya yakın sanayide kaldı, davacı bu araçla öğrenci çekecekti. Bu araç bakımdayken 1 ay süreyle bir araç kiraladı aracın günlük kirası 2.000,00TL'ydi. Konya'dayken de karşı taraf aracın tüm ağır bakımlarının yapıldığını, herhangi bir sıkıntısının olmadığını bize söyledi. Biz de onlara güvendik, herhangi bir ustaya götürmedik. Yolda araç arızalanınca davacı, karşı tarafı tekrar aradı. Onlar hiç bir şey söylemediler, sonrasında telefonu kapattılar, telefonlara da çıkmamaya başladılar. Ben noterdeki evrakta ne yazdığını görmedim çünkü onlar kendi aralarında imza attılar. Ama şunu söyleyebilirim davacı Antalya C plaka takacağından Ukame'den almış olduğu elinde bir yazı vardı, onu da oraya götürdüğünü biliyorum, ... Plakayı biz Konya'da araç üzerine takıp seyahat etmedik, plakasız bir vaziyette yola çıktık, benim bilgim ve görgüm bundan ibarettiR.'' şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... beyanında; ''Davacı benim arkadaşımdır. Bir akşam kahvede otururken davacı internette görmüş olduğu bir araç ile ilgili olarak karşı tarafı aradı. Karşı taraf ile telefondan konuştu, karşı tarafla telefondan konuşurken telefonun sesini dışarı vermişti. Karşı taraf aracın temiz ve bakımlı olduğunu söylemiş idi. Bunun üzerine taraflar aralarınta mutabık kaldı davacı ve ... ertesi gün Konya'ya gitmeye karar verdiler. Aracın Konya'da bir garajda olduğunu arkadaşlarım daha sonra bana anlattılar. Konya'dan yola çıktıktan sonra aracın motor yediğini ve çekici ile Serik'e getirdiklerini duydum. Araç zannedersem 20-30 gün arasında sanayide kaldı. O arada davacı bir araç kiralayacağını söylüyordu çünkü öğrenci taşıma ihalesine gireceğini söylüyordu. Araç Konya'dan çıkarken üzerinde plaka olup olmadığını bilmiyorum, benim bilgim ve görgüm bundan ibarettir.'' şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce 24/04/2025 tarihli değer arttırım dilekçesinde özetle; 81.871,00 TL tamirat masrafı, 10.850,00 TL mahrumiyet bedellerinin tespit tarihi olan 23.10.2023 tarihinden işleyecek avans faizi ile birkikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, olmadığı taktirde araç bedelinde ayıp oranında indirim yapılmasına karar verilmesine ve indirim tutarının tespit tarihi olan 23.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacının 9.10.2023 tarihinde ... plaka numaralı 2012 model 110 tip ... marka dizel otobüs-CA tek katlı cinsi aracı davalı şirketten satın aldığını, satış öncesi ve satış sırasında yapılan görüşmelerde aracın herhangi bir hasarının olmadığı davalı şirketçe davacıya bildirildiğini, davacının da yapmış olduğu incelemede bir hasar olmadığı kanısına vardığını, ancak aracın Konya merkez ve Beyşehir ilçesi arasında motor arızası sebebiyle yolda kaldığını, araç çekiciyle Antalya İli Serik İlçesine getirildiğini, usta ile yapılan görüşmede motorun tamamen yenilenmesi gerektiğini öğrendiğini, davacıya mecburen aracı tamir ettirildiğini, davacı işlerine devam etmek için araç kiralamak zorunda kaldığını, araç kiralayana kadar kazanç kaybına uğradığını ve ek masraflarda da bulunduğunu, tarafımızca Serik . Asliye Hukuk Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını beyan ederek maddi tazminat talebinde bulunduğu, davalının ise dava konusu aracın noter huzurunda satışının gerçekleştiğini, davacının aracın hiç bir arızası olmadan sağlam olarak aracı teslim aldığını, noter huzurunda davacının kabul ettiği kullanıma aykırı bir kullanımda bulunduğu, çekme belgeli aracın çekici ile başka bir ile götürülmesi gerekirken trafik güvenliğini tehlikeye atacak şekilde başka bir plaka ile seyahat ettiği açık olmakla birlikte noter huzurunda kabul ettiği hususlara aykırı davranarak işbu davayı açtığını, uyuşmazlık konusu araç trafikten çekme belgeli araç olup bu aracın trafiğe çıkmaması gerekirken çıkarılması, çekici ile taşınması gereken aracın trafik güvenliğini alenen tehlikeye sokarak kullanılması, trafikte kullanılmadan önce bakımlarının ve işlemlerinin yapılması gerekirken, yapılmaksızın trafiğe çıkarılması davacının kusurunu gösterdiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememizce hükme esas alınan 10/03/2025 tarihli raporda; davaya konu ... plakalı araçtaki "yağ yakması" gibi arıza belirtilerinin araç satın alındıktan sonra meydana gelmeyeceği, satın alınmadan önceki geçmiş dönem bakımsızlıktan kaynaklandığı, motor arızasının arızanın yağ yakmasından kaynaklandığı, motoru yağ yakan bir aracın, zamanla motordaki hasarın ziyadeleşeceği/artacağı öngörülür ve bu ayıptan kaynaklı olarak araç motoru iç kısmında mekanik hasarlar meydana geldiği için motor arızalanmış olmasının davaya konu aracın ayıplı olduğu ve mevcut ayıbın gizli ayıplı olduğu,
meydana gelen motor arızasının giderilmeden 19/10/2023 tarihinde ayıpları ile birlikte satışının yapıldığı ve ayıbın araç kullanımı ile sonradan ortaya çıkacak olması nedeniyle gizli ayıp olduğu, davacı kullanıcı olarak bir kusurunun olmadığının belirtildiği anlaşılmakla, dava ve cevap dilekçesi, tanık beyanları, bilirkişi raporu ve davacının bedel artırım dilekçesi birlikte değerlendirilerek, ayıp ihbarının yapıldığının her türlü deliller kanıtlanabileceği dikkate alınıp tanık beyanlarından ayıbın davacı tarafından bilindiği kanaatine varılmakla, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
-Araç hasarından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 81.871,00 TL'nin, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,
-Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden 10.850,00 TL'nin, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,
-Araç değer kaybından kaynaklanan tazminat talebinin reddine,
2-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 92.721 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 6.333,77 TL nispi karar ve ilam harcından, tamamlama harcı dahil peşin alınan 1.669,50 TL harcın mahsubu ile kalan 4.664,27 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan peşin harç ve tamamlama harcı dahil 1.669,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvuru harcı gideri, 806 TL tebligat, talimat ve posta gideri, 6.400 TL bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 7.633,60 TL yargılama giderinin kabul olunan miktara oranla hesaplanan 7.552,14 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ( kabul edilen dava değerinin 92.721 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 30.000 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (reddedilen dava değerinin 1.000 TL olduğunun kabulü ile) davalı vekili için 1.000 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600 TL yargılama giderinin, 3.561,58 TL'sinin davalıdan, 28,42 TL'sinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen davacıya iadesine,
Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 15/05/2025
Katip Hakim
Bu belge 5070 sayılı kanun uyarınca Elektronik İmza ile imzalanmıştır.