T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALILAR : 2-
3-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plakalı araç ... Mahallesi ... Caddesi ... Sitesi No: 68 Karatay/KONYA adresinde evinin önünde park halinde iken; davalı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numarası ile sigortalanan, davalı ... ait, sürücüsü davalı ... olan ... plakalı aracın 26.07.2024 tarihinde polisin dur ihtarına uymayarak kaçtığı esnada, ... Caddesinden ... Sokağa dönmek isterken sırasıyla ... , ... ve ... plakalı araçlarak çarparak, maddi hasarlı trafik kazasına ve neticede müvekkile ait araçta büyük hasara neden olduğunu, Kaza sonucu müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybına ilişkin fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL değer kaybı tazminatının kaza tarihi olan 26.07.2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, Kaza sonucu müvekkilin onarım süresince aracından mahrum kaldığı sürelere ilişkin fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL araçtan yoksun kalma tazminatının kaza tarihi olan 01.07.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, Yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalılara tahmiline, karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
Davalı ... Sigorta Şirketi Vekili cevap dilekçesinden özetle; Hiçbir şekilde dava konusu talepleri kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı taraf başvuru şartını eksiksiz olarak yerine getirmeksizin dava açtığından, davanın usulen reddi gerektiğini, davacının talepleri hakkında haksız ve mesnetsiz olmakla birlikte davacının yasa, usul ve Genel Şartlara aykırı taleplerinin reddine karar verilmesini, müvekkil şirket lehine vekalet ücreti tayin edilmesini talep ettiği görülmüştür.
Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın ... tevdii ile düzenlenen bilirkişi raporundan özetle;" ... plakalı Otomobil Sürücüsü ... ' bu kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK nun 84. Maddesi asli kusurlardan kod No: 4' e denk gelen (Arkadan Çarpma) Madde-56/1-c (Önlerinde seyreden araçları güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek “Yakın takip”) ve Madde 52/1-b (Sürücüler Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.) Asli/Tali kural ihlali olup 100 (yüzde yüz) ORANINDA KURAL İHLALİNİN olduğu; Diğer Sürücüler ... plakalı Otomobilin, ... plakalı Otomobilin, ... plakalı Kamyonet Sürücüleri' ise bu kazada herhangi bir kural ihlali yapmadıkları %0.00 (yüzde sıfır) olduğu" görüş ve kanaat bildirir rapor tanzim etmiştir.
Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın Ahmet Koyuncu'ya tevdii ile düzenlenen bilirkişi raporundan özetle; "DOSYADA BULUNAN KUSUR BİLİRKİŞ ... TARAFINDAN DÜZENLENEN RAPORUNDA, ... PLAKALI ARAÇ SÜRÜCÜSÜ, DAVALI SÜRÜCÜ, ... , %100 ORANINDA KUSURLU OLDUĞU, GÖRÜŞÜNÜN BELİRTİLDİĞİ, DAVAYA KONU ... PLAKALI ARAÇTA VE DAVA KONUSU TRAFİK KAZASI SONUCUNDA ARAÇTA MEYDANA GELEN DEĞER KAYBININ, (YARGITAY İÇTİHATLARI VE KONYA BAM İÇTİHATLARINA GÖRE) 150.000,00 TL (YÜZ ELLİ BİN TL) OLACAĞI, DAVACININ,ARACIN TAMİR SÜRESİ İÇERİSİNDEKİ ARAÇ MAHRUMİYETİNDEN DOĞAN ZARARIN; 21.000,00 TL OLACAĞI, DAVACININ, DAVAYA KONU ARACIN ONARIM SÜRESİ İÇERİSİNDEKİ ARAÇ MAHRUMİYETİNDEN DOĞAN ZARARININ, ZMMS POLİÇE KAPSAMI DIŞINDA KALDIĞI, KUSUR ORANINA GÖRE; DAVACI ... , DAVALILAR, ... SİGORTA A.Ş. ... VE ... , (ARAÇTA MEYDANA GELEN DEĞER KAYBINA İLİŞKİN TALEP EDEBİLECEĞİ TAZMİNAT MİKTARININ) MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TALEP EDEBİLECEĞİ TAZMİNAT MİKTARININ; %100x(150.000,00 = 150.000,00TL (YÜZ ELLİ BİN TL) OLACAĞI, KUSUR ORANINA GÖRE; DAVACI NAZMİYE SARAÇ'IN, DAVALILAR, ... VE M. HASAN KILIÇ'DAN, (ARAÇTA MEYDANA GELEN DEĞER KAYBINA İLİŞKİN VEDE ARACIN TAMİR SÜRESİ İÇERİSİNDEKİ ARAÇ MAHRUMİYET ZARARI İLE İLGİLİ TALEP EDEBİLECEĞİ TAZMİNAT MİKTARININ) MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TALEP EDEBİLECEĞİ TAZMİNAT MİKTARININ; %100x(150.000,00 +21.000,00) = 171.000,00 TL OLACAĞI," Görüş ve kanaat bildirir rapor tanzim etmiştir.
Davacı vekili Islah dilekçesi sunmuş olduğu görüldü.
Dava; Tazminat davasıdır.
Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili davalılar aleyhine Tazminat davası açmıştır.
Konunun 6098 sayılı TBK.49.maddesi ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. maddesinde; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, KTK.85. maddesinde;"Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar...................İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde(6704 S.K. 4. Mad. İle değişiklik öncesi);"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde(6704 S.K. 5. Mad. İle değişiklik öncesi);"Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde(6704 S.K. 6. Mad. İle değişiklik öncesi);" Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." şeklinde düzenlemeler yapıldığı, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceğinin düzenlendiği görülmüştür.
Davacı vekili Islah dilekçesinde;"Dava açıldıktan sonra, davalılardan ... tarafından müvekkil hesabına 02.06.2025 tarihinde 30.000,00-TL, 13.06.2025 tarihinde 30.000,00-TL, 01.08.2025 tarihinde 40.000,00-TL ve 08.08.2025 tarihinde 23.000,00-TL olmak üzere toplam 123.000,00-TL ödeme yapmıştır. Dolayısıyla, davalı ... araç mahrumiyet tazminatı olarak hesaplanan 21.000,00-TL'nı ödemiş, değer kaybı tazminatından da 102.000,00-TL'nı ödemiştir. Araç mahrumiyet tazminatı talebimiz konusuz kalmıştır. Davalılar dava açmaya sebebiyet verdiklerinden ve müvekkilin haklılığı ispatlandığından tüm yargılama giderlerinden ve ücreti vekaletten davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesini talep ediyoruz. Davalıların bilirkişi raporu ile hesaplanan değer kaybı tazminatından toplam 48.000,00-TL sorumlulukları kalmış olup, ıslah da buna göre yapılmıştır. Buna göre; ISLAH EDİLMİŞ HÂLİYLE : “NETİCE-İ TALEP : Yukarıda sunulan nedenlerle ve mahkemece re'sen dikkate alınacak nedenler karşısında, sair dava, şikayet ve diğer haklarımız saklı kalmak kaydıyla; Kaza sonucu müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybına ilişkin fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla 48.000,00-TL değer kaybı tazminatının kaza tarihi olan 26.07.2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Kaza sonucu müvekkilin onarım süresince aracından mahrum kaldığı sürelere ilişkin fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla 100,00-TL araçtan yoksun kalma tazminatının kaza tarihi olan 01.07.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal fazi ile birlikte davalılardan sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalıya tahmiline, karar verilmesini vekil eden adına saygıyla arz ve talep ederim." Şeklinde ıslah dilekçesi sunmuş olduğu görüldü.
Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Yargıtay uygulamasına göre değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Kazanın oluş şekline göre değişkenlik göstermekle birlikte, kazalı bir araçta hayatın olağan akışına göre değer kaybı oluşacağı muhakkaktır. Kazalı bir araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı veya oluşan değer kaybının miktarı; aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarın nitelik ve niceliği vs. gibi hususlara bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Değer kaybı; bahsedilen kriterler göz önüne alınarak, aracın hasarsız hâliyle ve kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki ikinci el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki hâline göre serbest piyasadaki ikinci el piyasa değeri arasındaki farkın tespit edilmesiyle bulunur.
Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ... K. Sayılı ilamında; “Araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği ve daha önce karışmış olduğu kaza da dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya göre hesaplanması gerektiği.
HMK MADDE 26 : Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir. Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır.
Somut olayda; davacı vekilinin ıslah dilekçesine göre araç mahrumiyeti yargılama sırasında tamamen ödeme yapıldığı beyanı dikkate alındığında bu talep yönünden dava konusuz kalmıştır. Ancak ıslah dilekçesinde araç mahrumiyet talebinde bulunduğundan bu talebin reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı yan avans faizi talep etmişse de kazaya neden olan araç hususi olduğundan yasal faize karar verilmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili hükmün ferilerinde oranlama istemişse de , davacının sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyeti talebi olmadığı gibi, bu talepte konusuz kalmıştır. Bu nedenle itibar edilmemiştir.
TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."
Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,
Sair hususları dikkate almakla birlikte, ayrıca olay tarihi; birlikte kusur durumu ile karar tarihi arasında geçen zamana özellikle dikkate alınarak miktar belirlemesi cihetine gidilmiştir.
Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi raporları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile Araç değer kaybı yönünden Davacının , davalılar aleyhine açtığı değer kaybı davasının kabülü ile; 48.000,00 TL'nin kaza tarihi olan 01/07/2024 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı ve temerrüt tarihi olarak 07/11/2024 Başlamak şartıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, Davacının, davalılar ... ve ... aleyhine açtığı araç mahrumiyete yönelik davasının yargılama sırasında ödendiğinden karar verilmesine yer olmadığına, Davacının, davalılar ... ve ... aleyhine araç mahrumiyetine ıslah dilekçesi ile talep edilen 100 TL talebinin reddine, dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE
1-A- Araç değer kaybı yönünden Davacının , davalılar aleyhine açtığı değer kaybı davasının KABÜLÜ ile; 48.000,00 TL'nin kaza tarihi olan 01/07/2024 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı ve temerrüt tarihi olarak 07/11/2024 Başlamak şartıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
B-Davacının, davalılar ... ve ... aleyhine açtığı araç mahrumiyete yönelik davasının yargılama sırasında ödendiğinden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
C-Davacının, davalılar ... ve ... aleyhine araç mahrumiyetine ıslah dilekçesi ile talep edilen 100 TL talebinin REDDİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 3.278,88-TL harçtan dava başında yatırılan 427,60 TL peşin harç ile 818,01TL tamamlama harcının toplamı olan 1.245,61-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.033,27-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad KAYDINA,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-C bendi yönünden davalı gerçek kişilerin vekili bulunmadığından bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
5-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan 916,00-TL ilk yargılama harcı, 818,01-TL tamamlama harcı toplamı 1.734,01-TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalınan 11.899,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere yapılan yargılama giderinde kabul red oranı dikkate alınarak 11.874,51TL'lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
7-Davacı tarafından dava başında depo edilen gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
8-6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin 6235 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince 3.592,44-TL'lık kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, geri kalan kısmının davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
Dair, A BENDİ YÖNÜNDEN davacı vekilinin ve ..., ... yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere , B VE C BENDİ YÖNÜNDEN bağımsız ve tarafsız Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından KESİN olmak üzere karar verildi. 03/12/2025
Katip Hakim