T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLLERİ :
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ :
DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 22/05/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı, müvekkiline karşı Konya . İcra Dairesinin ... E. Sayılı icra dosyası ile tamamen mesnetsiz ve takip dayanağında hiçbir belge dahi olmadan bir borcun varmış gibi gösterilmek suretiyle icra takibi başlatıldığını, borcun varlığının bütün ıspat yükü davalıda olduğunu, davalı tarafından tamamen mesnetsiz bir açıklama yapılması ve takip dayanaklarında hiçbir belge sunulmaması sebebiyle sonradan ikame edilecek hiçbir belge sunulmaması sebebiyle sonradan ikame edilecek hiçbir belge ve iddiaya ilişkin muvafakati bulunmadıklarını beyanla; fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, öncelikle mevcut icra takibinin tedbiren teminatsız olarak durdurulmasına ve müvekkii üzerindeki hacizlerin kaldırılmasına, haklı davalarının kabulüne, Konya . İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyasında müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptaline, davalının alacağın%20'sinden aşağı olmamak kaydı ile kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir; davacının iddialarının mesnetsiz ve haksız olduğunu, müvekkili ile davacı arasındaki şirket ilişkisinin ... Ticaret Limited Şirketi ve Belçika'da kurulan ... ... üzerinden yürütüldüğünü, davacının şirkete ortak olurken herhangi bir sermaye koymadığını, şirketin ihracat faaliyetleri kapsamında müvekkilin yaklaşık 8 milyon TL değerinde mal, nakit ve sermaye gönderdiğini, ancak davacının ihracat gelirlerini Türkiye'ye aktarmayarak müvekkili dolandırdığını iddia etmiştir. Davacının kötü niyetli hareketleri nedeniyle müvekkilinin şirketteki paylarını yok pahasına devretmek zorunda kaldığını, davacının şirketin mali durumunu kötüleştirdiğini ve müvekkilini 8 milyon TL'nin üzerinde zarara uğrattığını ileri sürmüştür. Ayrıca, şirket adına düzenlenen 6 milyon TL değerindeki çeklerin müvekkilinin alacaklı olduğunu gösterdiğini belirtmiştir. Davacının güven ilişkisini kötüye kullanarak müvekkili dolandırdığını, şirketin çökmesine sebep olduğunu ve davanın haksız olduğunu savunarak, davanın öncelikle usulden, aksi halde esas yönünden reddini, davacının kötüniyetli olması nedeniyle İcra ve İflas Kanunu’nun 72/4 maddesi gereğince alacağın en az %20’si oranında kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
MAHKEMEMİZCE TOPLANAN DELİLLER VE YAPILAN İŞLEMLER
Tacir araştırması ilgili kurumlardan yapılmış dosya defter incelemesi hususunda bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Bilirkişi ... , 30.08.2024 tarihli raporunda özetle şu hususları belirtmiştir; 2019 yılında davalı ... tarafından tek ortaklı olarak ... Ltd. Şti.’nin kurulduğunu, Mart 2020’de davacı ...’ın 85.000,00 TL bedelle hisse devralarak şirkete ortak olduğunu, ancak hisse devrine ilişkin ödemenin yapılıp yapılmadığının defter kayıtlarından tespit edilemediğini ifade etmiştir. Şirketin ticari defter incelemesine göre, şirket gelirlerinin büyük oranda Belçika'daki ... firmasına yapılan satışlardan kaynaklandığını ve bu firmanın 2019-2021 yılları arasında toplam 4.655.422,35 TL tutarında satıştan alacaklı olduğunu tespit etmiştir. Davalının, davacının yurt dışındaki işlerin koordinasyonunu sağlayarak Belçika’ya gönderilen ürünleri sattığını, ancak bedellerini şirkete aktarmayıp kendi uhdesinde tuttuğunu iddia ettiğini belirtmiştir. Ayrıca, davalının ortaklığın sona ermesi nedeniyle 480.000,00 TL alacak için icra takibi başlattığını, ancak bu alacağa ilişkin takibin hukuki şartlarının oluşmadığı kanaatine varıldığını ifade etmiştir. Raporda, davacının şirket ortaklığının devam ettiğini ve noter onaylı hisse devri sözleşmesi nedeniyle devraldığı hissenin bedelinin ödendiği kanaatine ulaşıldığını belirtmiştir. Son olarak, hukuki takdir yetkisinin mahkemeye ait olduğunu bildirerek raporunu sunmuştur.
Bilirkişi Doç. Dr. ... , 15.11.2024 tarihli raporunda özetle şu hususları belirtmiştir; davacının, Konya . İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasıyla takibe konu edilen 480.000,00 TL ortaklık alacağından dolayı bir borcunun bulunmadığını ve davalı şirketin ticari defterlerinde "131 Ortaklardan Alacaklar" hesabında böyle bir alacak kaydının olmadığını tespit etmiştir. Ayrıca, davacının Belçika'daki ... şirketine ait kayıtlar incelendiğinde, 31.12.2021 itibarıyla bu şirketin davalı şirkete 4.655.422,35 TL borçlu olduğu belirlenmiştir. Hukuki takdir yetkisinin mahkemeye ait olduğunu bildirerek raporunu sunmuştur.
Bilirkişi 17.02.2025 tarihli ek raporunda özetle şu hususları belirtmiştir; davalı vekilinin, hisse devri sırasında şirketin aktif ve pasifleri ile şirket değerinin tespit edilmediği ve davacının hissesi karşılığı 85.000 TL ödemediği yönündeki itirazlarının yerinde olmadığı, mahkemece bilirkişiye şirketin aktif-pasif yapısının ve hisse değerinin belirlenmesi yönünde bir görev verilmediği, mevcut tespitlerin şirketin resmi ticari defterlerine dayalı olarak yapıldığı, davacının 13.03.2020 tarihinde 9434 hisse ile 85.000 TL bedelle ortak olduğunun defter kayıtlarına göre sabit olduğu, hisse devir bedelinin kişisel banka hesabından ya da nakit olarak ödenmesi nedeniyle şirket defterlerinde bu ödemenin izine rastlanamayacağı ve bu tür işlemlerde muhasebe kaydı yapılamayacağı, yalnızca virman işlemi ile sınırlı olduğu belirtilmiştir; davacı vekilinin, icra takibine konu borcun “ortaklığın sona ermesi ve ortaklıktan doğan hak ve alacaklar” açıklamasıyla sınırlı kalması gerektiği ve davalının taleplerini genişletmesinin mümkün olmadığı yönündeki beyanına da yer verilerek, icra dosyasındaki ödeme emrinde belirtilen borç sebebinin açıkça “ortaklıktan doğan hak ve alacaklar” olduğu, bu sebeple Belçika’daki şirket ... ’nin borcuna ilişkin taleplerin icra takibiyle ilgisinin bulunmadığı, ayrıca davacı ... ile adı geçen Belçika şirketi arasında ortaklık ilişkisini gösteren herhangi bir belgenin dosyada yer almadığı ifade edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Öncelikle görev hususunda yapılan incelemede davalının tacir olmadığı analaşılmış ise de limited şirket hisse devrine ilişkin uyuşmazlıkların mutlak ticari dava olması nazara alınarak Mahkememiz görevli kabul edilmiş ve buna göre yargılamaya devam edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık konuları davalı tarafından davacı aleyhine Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takip bakımından davacının borçlu olup olmadığının tespiti, takibin iptaline karar verilmesi durumunda davalının kötü niyet tazminatına hak kazanıp kazanamayacağı hususlarında olduğu anlaşılmaktadır.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 190. maddesine göre; “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” şeklindedir./ Menfi tespit davasında da anılan yasa hükümlerindeki ispat yüküne ilişkin kuralın uygulanması gerekir. Buna göre, menfi tespit davasında ispat yükü kural olarak alacaklı olduğunu iddia eden tarafa yani davalıya düşer. Ancak davalının alacağı senede dayanıyorsa ispat yükü yer değiştirerek senetten dolayı borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafa düşer (Yargıtay . Hukuk Dairesinin ... Esas ... Karar sayılı ilamı)...(Konya BAM . Hukuk Dairesi 05/12/2024 tarih ... Esas ve ... sayılı karar)
Davacının davalı aleyhine Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında başlattığı takip taraflar arasında ... İnşaat ve Malzemeleri Limited Şirketindeki davalı hissesinin davacıya teslimi nedeniyle doğduğu iddia edilen alacağa dayanmaktadır. Aldırılan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı nazara alındığında davalı alacaklı, alacağını ispat edememiştir. Ancak davalının takibinin kötü niyetli olduğu da kanıtlanamamış olup bu durumda davanın kabulüne ve davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
Hüküm: Gerekçesi Yukarıda açıklandığı Üzere:
1-Davanın kabulü ile davacının Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasındaki takip bakımından borçlu olmadığının tespitine ve anılan takibin iptaline,
2-Davacının kötü niyet tazminatı talebinin; davalının kötü niyeti kanıtlanamadığından reddine,
3- Davanın kabul edilen kısmı üzerinden alınması gereken 32.788,80 TL karar ilam harcından davacının ödediği peşin harç ve ıslah harcının toplamı olan 4.693,22 TL nin mahsubu ile eksik kalan 28.095,58 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan toplam peşin ve ıslah harcı toplamı olan 4.693,22 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan: 427,60 TL başvuru harcının davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan masraf olan: 1.435,00 TL'nin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
7-Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 76.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
8-Karardan sonra yapılacak masrafların davalıdan alınmasına,
9-Davalının yaptığı masrafların davalı üzerinde bırakılmasına,
10-Taraflarca yatırılan ve dosyada bakiye kalan delil/gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nın 341-345 maddeleri uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/07/2025
Katip ... Hakim ...