T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI : 1-
VEKİLİ:
DAVALI : 2-
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:
KARAR TARİHİ:
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
KARARIN MAHİYETİ: RED
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 30/07/2018 tarihinde ... e ait olan ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı motosikletin ... Caddesi üzerinde uygulama yapan trafik polisi ...'in dur ihtarına uymaması ve ...'e çarpması sonucunda trafik kazasının meydana geldiğini, kaza sonucu ...'in yaralanarak malul kaldığını, trafik kazası tespit tutanağında kazanın oluşumunda ... plaka sayılı motosiklet sürücüsünün dur ihtarına uymama maddesini ihlal ettiğinden kusurlu olduğunun bildirildiğini, motosikletin ZMSS nin bulunmaması üzerine ...'in ... Hesabına başvurusu üzerine 19/04/2019 tarihinde 172.395,00 TL maluliyet tazminatı ödendiğini, ... Hesabı Yönetmeliğine göre ise rücu hakkının bulunduğunu, hükümleri gereği tazminat alacaklısının yerine geçen müvekkili hesabının ödediği tazminatın ... plakalı motorsikletin işleteni ve sürücüsünden tahsil etmek amacıyla Konya . İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalılar tarafından borca itiraz edilerek icra takibinin haksız ve hukuka aykırı olarak durdurduğunu, yapılan itirazların haksız ve hukuka aykırı olduğunu, arabuluculuk yoluna başvurmuşlarsa da anlaşma sağlanamadığını, açtıkları itirazın iptali davasının kabulü ile yapılan yargılama giderleri ve ücreti vekaletin de davalılara yükletilmesini talep ettikleri görülmüştür.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın reddine karar verilmesini, tazminatın neye ve niçin hesaplandığı konusunda bir beyan bulunmadığını, keşif ve CD çözümü ile müvekkilinin kusursuz olduğunun ispatlanacağını, açılan davanın reddini talep ettiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının Ankara ATK ya oransal kusur tanzimi için gönderildiği, kurumun raporunda özetle; "İlgi yazınız ile gönderilen dava dosyası tümüyle incelendiğinde;; 2659 numaralı Adli Tıp Kurumu Kanunu'nun Trafik İhtisas Dairesi'nin görevlerine ilişkin 22. maddesinde dairenin trafik olaylarına ilişkin raporla görevli olduğu yazılmaktadır. Trafik olayları ise taksirle işlenen suçlardır. Dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde eyleminin kasten gerçekleştirildiği anlaşılmış olup, olayın kast unsuru ile olduğu anlaşıldığından, olayın trafik ihtisas dairesinin görev alanına girmediği anlaşılmakla, dosyanın işlem görmeksizin mahalline iadesine karar verilmiştir." şeklinde rapor tanzim edildiği görülmüştür.
Mahkememizce verilen ... Esas, ... Karar sayılı 03/02/2021 tarihli ilama göre Dava dilekçesinin görev yönünden reddi ile mahkememizin görevsizliğine, 6100 sayılı HMK.nun 20/1.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin mahkememize başvurması halinde dava dosyasının görevli Konya Asliye Hukuk Mahkemesine Gönderilmesine, kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin başvurmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine dair karar verildiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının davacı vekili tarafından 18/02/2021 tarihli istinaf dilekçesi üzerine, dosyanın Konya BAM . HD'ye gönderildiği, ilgili dairenin ... Esas, ... Karar sayılı 30/03/2021 tarihli ilamı ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verildiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının ... Esas sırasına kaydının yapıldığı görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının Hasar Kusur uzmanı bilirkişi ... tevdi edildiği, bilirkişinin raporunda özetle; " Dava dosyası ve ekinde sunulan dosya içerikleri bir bütün olarak değerlendinldiğinde: dava konusu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ...'na ve polis memuru ...'e 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında herhangi bir kusur atfetmenin mümkün olmayacağı kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor tanzim edildiği görülmüştür.
Mahkememizce verilen 10/11/2021 tarih ve ... Esas ... sayılı kararı Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 18/03/2022 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamıyla kaldırılarak dosya mahkememize iade edilmekle, dava mahkememizin ... esasına kaydı yapıldığı görülmüştür.
Mahkememiz ara kararı uyarınca Karayolları Fen Heyetinden rapor alınmak suretiyle talimat yazılarak Ankara . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyasında resen görevlendirilen bilirkişiler Makine Mühendisi ... , Makine Mühendisi ... ve Makine Mühendisi ... tarafından müştereken düzenlenen bilirkişi raporundan özetle; Dava konusu kazanın trafik kazası olarak değerlendirilemeyeceği, kazanın oluşunda motosilet sürücüsünün dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık davranışı gösterdiği ve bu durumda kazaya karışan motosiklet sürücüsü ... ile Polis Memuru ...' e 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'a dayalı olarak kusur taktirinin mümkün olamayacağını bildirir rapor tanzim etmişlerdir.
Mahkememiz dosyasına kazandırılan bilirkişi raporları taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Dava; " İtirazın İptali " davasıdır.
Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili davalı aleyhine İtirazın İptali davası açmıştır.
Konu ile ilgili olarak 6098 sayılı TBK.49.-56.maddeleri ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. Maddesinde; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, TBK.54.maddesinde; "Bedensel zararlar özellikle şunlardır:1. Tedavi giderleri.2. Kazanç kaybı.3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar.4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." şeklinde, TBK'nun 56/1.maddesinde;"Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir." şeklinde, (haksız fiil, doktrinde hukuka aykırı zarar verici eylem olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve uygun illiyet bağı olarak belirlenmektedir, bu durumda haksız fiilden söz edebilmek için "1) hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, 2)eylemden kaynaklı bir zararın olması, 3)zarar veren kişinin kusuru bulunması" ya da yasaca sorumlu olması" zarar ile kusur arasında uygun illiyet bağı bulunması gerekir) KTK.85. maddesinde;"Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar...................İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde(6704 S.K. 4. Mad. İle değişiklik öncesi);"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde(6704 S.K. 5. Mad. İle değişiklik öncesi);"Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde (6704 S.K. 6. Mad. İle değişiklik öncesi);" Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." Ayrıca ... Hesabı'nın rücu davasına dayanak yasal düzenlemenin; 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesinde;
... Hesabı
MADDE 14 – (1) Bu Kanunun 13 üncü maddesi, 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ile ihdas edilen zorunlu sorumluluk sigortaları ile bu Kanunla mülga 21/12/1959 tarihli ve 7397 sayılı Sigorta Murakabe Kanunu çerçevesinde ihdas edilmiş olan zorunlu sigortalara ilişkin olarak aşağıdaki koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği nezdinde ... Hesabı oluşturulur.
(2) Hesaba;a) Sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,
b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için,
c) Sigorta şirketinin malî bünye zaafiyeti nedeniyle sürekli olarak bütün branşlarda ruhsatlarının iptal edilmesi ya da iflası halinde ödemekle yükümlü olduğu maddî ve bedensel zararlar için,
ç) Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, Karayolları Trafik Kanunu uyarınca işletenin sorumlu tutulmadığı hallerde, kişiye gelen bedensel zararlar için,
d) Yeşil Kart Sigortası uygulamaları için faaliyet gösteren Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunca yapılacak ödemeler için başvurulabilir. Cumhurbaşkanı, gerekli görülen hallerde, eşyaya gelecek zararların kısmen veya tamamen Hesaptan karşılanmasına karar vermeye yetkilidir.
(3) Hesabın gelirleri; birinci fıkrada belirtilen zorunlu sigortalar (…)6 için tahsil edilen toplam primlerin yüzde biri oranında sigorta şirketlerince ödenecek katılma payları ile sigorta ettirenlerden safî primlerin yüzde ikisi oranında tahsil edilecek katılma paylarından oluşur. (Değişik son cümle: 13/6/2012-6327/50 md.) Bakan, bu oranları yarısına kadar indirmeye veya iki katına kadar artırmaya ya da katılma paylarını maktu olarak tespit etmeye yetkilidir.
(4) Sigorta şirketleri, üçüncü fıkra hükmü gereğince kendileri tarafından ödenmesi gereken bir takvim yılına ilişkin katılma paylarını takip eden yılın Şubat ayı sonuna kadar; sigorta ettirenlerden tahsil edilen katılma paylarını ise tahsil edildikleri ayı takip eden ayın sonuna kadar Hesaba yatırmak zorundadır.
(5) Hesap kapsamındaki her zorunlu sigorta ve yeşil kart sigortası için ayrı hesap açılır ve bunların gelir ve giderleri bu hesaplarda izlenir.
(6) Hesabın gelir ve giderleri ile işlemleri, Müsteşarlıkça her yıl denetlenir.
(7) (Değişik: 13/6/2012-6327/50 md.) Hesabın kuruluşuna, işleyişine, tanıtımına, idari masraflarına, fon varlıklarının nemalandırılmasına, Hesaptan yapılacak ödemelere, gerek ilgililere gerekse Türkiye Motorlu Taşıt Bürosuna yapılacak rücûlara, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi, Sigortacılık Eğitim Merkezi ve Komisyona yapılacak katkı payları ile, Hesap kapsamındaki zorunlu sigortaların denetimi ve takibinden kaynaklanan giderler ile diğer harcamalara ilişkin esaslar yönetmelikle düzenlenir. şeklinde düzenlemeler yapıldığı görülmüştür.
(... Hesabı Yönetmeliği R.G. 26/7/2007 Tarih 26594 Sayılı)
Rücû hakkının kullanılması
MADDE 16 – (1) Hesaptan yapılan ödemeler nedeniyle;
a) Zorunlu sigorta yaptırmayan kişilere,
b) Geçerli teminat tutarları üzerinden zorunlu sigortaları yaptırmayan kişilere,
c) Sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine,
ç) 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (ç) bendine göre yapılan ödemeler çerçevesinde yükümlü sigorta şirketine,
d)9 uncu maddenin ikinci fıkrasına göre yapılan ödemeler nedeniyle Büroya ilgili mevzuatın sorumluluk hükümleri çerçevesinde rücû edilir.
Yükümlülükten kurtulma ve halefiyet
MADDE 17 – (1) Hesap, zorunlu sigorta teminatı sınırları içinde yaptığı ödemeler ile borçtan kurtulur. Zorunlu sigorta teminat tutarlarını aşan zararlar, zarara sebebiyet veren veya hukuken sorumlu olanlarca karşılanır.
(2) Hesap, ödediği tazminat miktarınca hukuken zarar gören kişi yerine geçer. Şeklinde düzenlemeler yapıldığı görülmüştür.
Mahkememiz dosyasına düzenlenen Karayolları Fen Heyeti bilirkişiler Makine Mühendisi ... , Makine Mühendisi ... ve Makine Mühendisi ... tarafından müştereken düzenlenen ve hükme esas alınan bilirkişi raporundan özetle; Dava konusu kazanın TRAFİK KAZASI OLARAK DEĞERLENDİRİLEMEYECEĞİ, kazanın oluşunda motosilet sürücüsünün dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık davranışı gösterdiği ve bu durumda kazaya karışan motosiklet sürücüsü ... ile Polis Memuru ...' e 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'a dayalı olarak kusur taktirinin mümkün olamayacağını bildirir rapor da dikkate alındığında,
Ortada bir trafik kazası olmadığı, dolayısıyla yukarıda zikredilen yasal mevzuat hükümlerinin şartlarının oluşmadığı anlaşıldığından, davacı yanın rücu taleplerine itibar edilmemiştir.
TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."
Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,
Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu (trafik kazası olmadığı) sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile davacının, davalılar aleyhine açtığı davasının reddine, davalı yanın kötüniyet tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine dair Mahkememizce oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE
1-Davacının, davalılar aleyhine açtığı davasının REDDİNE,
2-Davalı yanın kötüniyet tazminatı talebinin şartları oluşmadığından REDDİNE,
3-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 269,85-TL harcın dava başında yatırılan 3.009,41-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 2.739,56-TL'nin davacıya İADESİNE,
4-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'na VERİLMESİNE,
5-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirmediğinden bu hususta hüküm kurulmasına YER OLMADIĞINA,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA
7-Davalı ... tarafından yargılama aşamasında yapılan 150,00-TL'lik yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'na VERİLMESİNE,
8-Davacı tarafça depo edilip kullanılmayan gider avansının bulunması halinde karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
9-6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin 6235 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince davacıdan alınarak Hazine'ye gelir KAYDINA,
Dair, davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/11/2023
Katip Hakim