T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI : 1-
VEKİLLERİ:
DAVALI : 2-
VEKİLİ:
DAVA İHBAR OLUNAN:
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ:
BİRLEŞEN KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... ESAS SAYILI
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI : 1-
VEKİLİ:
DAVALILAR : 2-
3-
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinden özetle; 10/10/2024 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile ... Sokağı takiben ... Sokak kesişiminden doğru istikamette seyir etmek istediği esnada ... Sokak kesişiminde aracının sol ön yan kısımlarıyla, davalı sürücü ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... Sokağı takiben ... Sokak kesişiminden kendisine dur levhası olmasına rağmen sola ... Sokak istikametine dönüş yapmak istediği esnada aracının sağ ön yan kısımlarına çarpıp, akabinde çarpışmanın etkisiyle ... plakalı araç savrularak ... Sokak üzerinde No:... önünde park halinde bulunan müvekkilim ...’a ait ... plakalı ... marka aracın ön kısımlarına çarptığını, çarpmanın etkisi ile müvekkilinin aracı hasar gördüğünü, Konya-Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü-Trafik Düzenleme ve Denetleme Büro Amirliği tarafından düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağı ekte sunulduğunu, kazanın ardından Konya-Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü-Trafik Düzenleme ve Denetleme Büro Amirliğince düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında açıkça anlaşılacağı üzere davalı aracın sürücüsü ... ve dava dışı sürücü ...'in kusurlu olduğu, park halinde olan müvekkil aracın sürücüsünün ise kusursuz bulunduğu tespit edildiğini, işbu kaza neticesinde hasar gören parçalar yerine hem orijinal olmayan parçalar takıldığını, hem de araç değer kaybına uğradığını, müvekkilin aracı uzun bir süre tamirhanede kaldığını, müvekkili bu süreçte aracını kullanamadığını, aracın yapılarak tekrar çalışmaya başlayana kadar geçecek olan sürede araç yokluğu nedeniyle oluşan zararın karşılanması gerektiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen zararların karşılanması amacıyla KTK 97 madde hükmü gereğince davalılardan ... Anonim Şirketine 02.12.2024 tarihli dilekçe ve ekleri ile başvuruda bulunulduğunu, davalı sigorta şirketi 04.12.2024 tarihinde ... nolu değer kaybı dosyasının açıldığını taraflarınca bildirildiğini, davalı sigorta şirketinin 24.01.2025 tarihinde "Ref:... - ...-DK" açıklaması ile 21.193,21 TL taraflarına ödendiğini, bakiye değer kaybı için ... Anonim Şirketine 28.01.2025 tarihinde başvurmuş iseler de taraflarına herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar nedeniyle değişim ve onarım için hasar bedeli olarak müvekkilinin hesabına davalı ... Anonim Şirketi tarafından 94.467,30 TL "..." açıklaması ile kısmi ödeme yapıldığını, tüm bu nedenlerle HMK 107 madde gereği belirsiz alacak davanın kabulü ile; müvekkilinin alacağının haksız fiil tarihinde muaccel hale gelmiş olması ve müvekkil aracının açıkça hasarlı olması sebebiyle maddi zararın doğmuş olması, yargılamanın hitamında davacının tazminata hak kazanacak olmasının kuvvetle muhtemel olması, ihtiyati tebirde yakın ispat koşulunun gerçekleştiğinin kabul edilerek talep ile ihtiyati haciz kararı verilmesine dair Yargıtayın içtihatları uyarınca davalıların UYAP üzerinden menkul ve gayrimenkul mallarının, üçüncü şahısta olan hak ve alacaklarının sorgulanmasının yapılarak bu mallar üzerine ihtiyati haciz şerhi konulmasına, davalılar hakkında ihtiyaten haciz kararı verilmesine,2- müvekkiline ait ... plaka sayılı müvekkil aracında meydana gelen bakiye değer kaybının (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte tüm davalılardan (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) teselsülen alınarak müvekkile ödenmesine, müvekkiline ait ... plaka sayılı müvekkil aracında meydana gelen orjinal parça fark bedellerinin (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte tüm davalılardan (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) teselsülen alınarak müvekkile ödenmesine, müvekkiline ait ... plaka sayılı müvekkilinin aracında meydana gelen hasar fark bedellerinin (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte tüm davalılardan (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) teselsülen alınarak müvekkile ödenmesine, aracın yapılarak tekrar çalışmaya başlayana kadar geçecek olan sürede araç araç yokluğu nedeniyle oluşan zararın (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı ... vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; Müvekkilin dava konusu kazada hiçbir kusuru bulunmadığını, bu sebeple haksız ve mesnetsiz sebeplerle açılan işbu davanın reddi gerektiğini, zamanaşımı itirazlarının mevcut olduğunu, davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, tüm taleplerinin reddi gerektiğini, davacının talep sonucu belirlenebilir olmasına rağmen işbu davada fazlaya ilişkin ıslah ve hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL harca esas değer talebinde bulunmuş ise de a Yargıtay görüşü ve mevzuat hükümlerine göre davacının davasını belirsiz alacak davası olarak açmasında hukuki yarar bulunmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, davacının huzurdaki davayı açmadan evvel ekspertiz raporu almak mecburiyetinde olduğunu, zarar boyutunu öğrenmelerine rağmen işbu davayı belirsiz alacak davası olarak açtıklarını beyan etmesinin hukuka aykırı olduğunu, her ne kadar davacı tarafından davalılar hakkında ihtiyaten haciz kararı verilmesi talebinde bulunulsa da somut olayda ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığını, davacı tarafın araç mahrumiyet bedeli talep ettiğini ancak talebine ilişkin herhangi bir belge sunmadığını, davacı tarafın TMK madde 6 çerçevesinde iddialarını ispat yükümlülüğünü yerine getirmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle davanın öncelikle şoför ...'e, işleten olduğu anlaşılan ...'e ve ... Sigorta Anonim Şirketi'ne ihbarına, neticeten işbu haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Aş vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, teminat limitinin tükendiğini tekrar beyan ile; davaya konu aracın uğradığı zarar davacının kasko sigortacısı tarafından yapılan onarım ile giderildiğini, teminat limitinin tükendiğini tekrar beyan ile, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusur oranlarının tespiti gerektiğini, teminat limitinin tükendiğini tekrar beyan ile, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacıya ait araçta meydana gelen hasar ve değer kaybının bilirkişi incelemesi ile tespiti gerektiğini, davaya konu aracın kullanılmışlık ve yıpranmışlık düzeyi dikkate alındığında ödenen tazminattan daha fazla değer kaybı oluştuğu düşünülemeyeceğini, teminat limitinin tükendiğini tekrar beyan ile aksi kanatte olunması halinde değer kaybından bahsedebilmek için aracın ilk ve tek hasarının olması gerektiğini, dava konusu aracın geçmiş hasarlarının da araştırılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla ve teminat limitinin tükendiğini beyan ile sigorta poliçesi düzenleme tarihi 04.12.2021'den sonrası olduğundan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları A.5. maddesinde yer alan hüküm gereği, 04.12.2021 tarihinde yapılan değişiklik dikkate alınarak ek.1'de yer alan formülasyona göre değer kaybı hesaplaması yapılması gerektiğini, davacının kaza tarihinden itibaren işleyecek faiz talebi haksız olduğunu, tüm bu nedenlerle haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin 20/03/2025 tarih ... Esas ... Karar sayılı dosyası Mahkememiz dosyası birleştirilmiştir.
Birleşen dosyada davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinden özetle; 10/10/2024 tarihinde davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki davalı ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile ... Sokağı takiben ... Sokak kesişiminden doğru istikamette seyir etmek istediği esnada ... Sokak kesişiminde aracının sol ön yan kısımlarıyla, davalı dışı ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... Sokağı takiben ... Sokak kesişiminden kendisine dur levhası olmasına rağmen sola ... Sokak istikametine dönüş yapmak istediği esnada aracının sağ ön yan kısımlarına çarptığını, akabinde çarpışmanın etkisiyle ... plakalı araç savrularak ... Sokak üzerinde No:8/A önünde park halinde bulunan müvekkilinin ...’a ait ... plakalı ... marka aracın ön kısımlarına çarptığını, çarpmanın etkisi ile müvekkilin aracının hasar gördüğünü, KONYA-Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü-Trafik Düzenleme ve Denetleme Büro Amirliği tarafından düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağının ekte sunulduğunu, kazanın ardından Konya Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü Trafik Düzenleme ve Denetleme Büro Amirliğince düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında açıkça anlaşılacağı üzere aracın sürücüsü dava dışı ... ve davalı sürücü ...'in kusurlu olduğu, park halinde olan müvekkilin aracın sürücüsünün ise kusursuz bulunduğu tespit edildiğini, işbu kaza neticesinde hasar öğren parçalar yerine hem orijinal olmayan parçalar takılmış hem de araç değer kaybına uğradığını, müvekkilin aracı uzun bir süre tamirhanede kaldığını, müvekkili bu süreçte aracını kullanamadığını, aracın yapılarak tekrar çalışmaya başlayana kadar geçecek olan sürede araç yokluğu nedeniyle oluşan zararın karşılanması gerektiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen zararların karşılanması amacıyla KTK 97 madde hükmü gereğince davalılardan ... Sigorta Anonim Şirketine 25.11.2024 tarihli dilekçemiz ve ekleri ile başvuruda bulunulduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından değer kaybı ve diğer zararlarımız için tarafımıza herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar nedeniyle değişim ve onarım için hasar bedeli olarak müvekkilinin hesabına davalı ... Sigorta Aş tarafından 02.12.2024 tarihinde 56.087,86 TL "... " açıklaması ile; 03.12.2024 tarihinde 19.000,00 TL "..." açıklaması ile kısmi ödeme yapıldığını, tüm bu nedenlerle müvekkilinin alacağının haksız fiil tarihinde muaccel muaccel hale gelmiş olması ve müvekkili aracının açıkça hasarlı olması sebebiyle maddi zararın doğmuş olması, yargılamanın hitamında davacının tazminata hak kazanacak olmasının kuvvetle muhtemel olması, ihtiyati tebirde yakın ispat koşulunun gerçekleştiğinin kabul edilerek talep ile ihtiyati haciz kararı verilmesine dair Yargıtayın içtihatları uyarınca davalıların UYAP üzerinden menkul ve gayrimenkul mallarının, üçüncü şahısta olan hak ve alacaklarının sorgulanmasının yapılarak bu mallar üzerine ihtiyati haciz şerhi konulmasına, davalılar hakkında ihtiyaten haciz kararı verilmesine, müvekkiline ait ... plaka sayılı müvekkil aracında meydana gelen bakiye değer kaybının (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte tüm davalılardan (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) teselsülen alınarak müvekkile ödenmesine, müvekkiline ait ... plaka sayılı müvekkil aracında meydana gelen orjinal parça fark bedellerinin (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte tüm davalılardan (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) teselsülen alınarak müvekkile ödenmesine, müvekkiline ait ... plaka sayılı müvekkil aracında meydana gelen hasar fark bedellerinin (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte tüm davalılardan (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) teselsülen alınarak müvekkile ödenmesine, aracın yapılarak tekrar çalışmaya başlayana kadar geçecek olan sürede araç yokluğu nedeniyle oluşan zararın (şimdilik 25,00 TL) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Ve ...'den teselsülen alınarak müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Birleşen dosyada Davalı ... Sigorta Aş vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; Davacı, 10.10.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu, ... plaka sayılı aracın hasara uğradığını beyan ve iddia ederek, ... plaka sayılı aracın kusuruna istinaden tazminat isteminde bulunduğunu, usule ve esasa ilişkin itirazlarını sunmadan evvel davacı tarafın iddiasına dayanak olarak gösterdiği delillerin tamamının taraflarına tebliğ edilmesi gerektiğini, her türlü beyan ve itiraz haklarını saklı tuttuklarını, müvekkil sigorta şirketi aleyhine ikame edilen işbu davanın reddi gerektiğini, ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ... poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 17/07/2024-17/07/2025 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limit ikaza tarihi itibari ile araç başına 200.000,00 TL olduğunu, davacının da ikrar ettiği üzere hasar bedeli için sigortalının kusuru oranında 56.087,86 TL, değer kaybı içinse 19.000,00 TL ödendiğini, tazminata hükmedilmesi halinde ödenen tutarların poliçe limitinden tenzili gerektiğini, poliçe limitini bildirmelerinin davayı kabul anlamına gelmediğini, sigorta şirketine başvuru şartının sağlanmadığını, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasından hukuki yarar bulunmadığını, müvekkilinin sigorta şirketi tarafından, maddi hasar bedeli ödendiğini, davacıya karşı bakiye tazminat ödeme borcu kalmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte hasar bedeli hesaplamasının sigortacılık teamülüne ve mevzuata uygun şekilde yapılması ve davacının aracını kasko şirketi nezdinde tamir ettirip ettirmediğinin tespit edilmesi gerektiğini, yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiğini, hasar bedeline KDV dahil edilmemesi gerektiğini, müvekkilinin sigorta şirketi tarafından, davaya konu araç için gerçek zarar ilkesine göre reel değer kaybı tazminatı ödendiğini, davacıya karşı bakiye tazminat ödeme borcu kalmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte değer kaybı hesaplamasının maddi olaya uygun olarak yapılması gerektiğini, araç kilometresi yüksek ise veya daha önce benzer hasarlara maruz kaldı ise değer kaybından söz edilemeyeceğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte değer kaybı hesaplamasının maddi olaya uygun olarak yapılması gerektiğini, araç kilometresi yüksek ise veya daha önce benzer hasarlara maruz kaldı ise değer kaybından söz edilemeyeceğini, itirazları baki kalmak kaydıyla değer kaybı bedelinin genel şartalar göre hesaplanması gerektiğini, tüm bu nedenlerle müvekkil şirket tarafından davadan önce zararın karşılanmış olması da göz önüne alınarak ihtiyati haciz talebinin reddine, davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan varsa hasar bedeli, değer kaybı, araç mahrumiyet bedelinin tahsili hususunda olduğu anlaşılmıştır.
Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
UYAP üzerinden 10/10/2024 kaza tarihinden bugüne kadar malikini ve tüm özelliklerini gösterir şekilde ..., ... ve ... plaka sayılı 3 adet taşıtın trafik sicil kayıtları dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Dosyadaki bilgilere göre ... Sigorta Aş ve ... Sigorta Aş'ye dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine, ayrıca dava tarihi olan 06/02/2025 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evraklar istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan sigorta uzmanı bilirkişisi ve adli trafik bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinin 07/07/2025 tarihli raporundan özetle; Dava konusu trafik kazasında;... plakalı Otomobil Sürücüsü ... asli kural ihlali olup %075 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu; ... Plakalı Kamyonet Sürücüsü ... ise bu kazada Tali kural ihlali olup %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğunu, ... Plakalı siyah renkli ... marka Otomobil Sürücüsü ...'ın ise bu kazada park halinde olduğundan %0.00 (yüzde sıfır) olduğu; dava konusu ... Plakalı aracın toplam hasar bedelinin 351.389,70 TL olarak hesaplandığı, u rakamdan diğer sigortalı aracın % 75 kusuruna tekabül eden 263.547,27 TL'nin mahsubu ie 87.547,27TL kaldığı, ... Sigorta A.Ş. nin ödediği 56.087,87 TL nin mahsubu ile 31.759,55TL kaldığı bu rakamdan ... Sigorta A.Ş.nin ... numaralı ZMMS poliçesi limitleri dahilinde sorumlu olduğu davalı araç sürücüsü ... ve araç maliki ...'in müştereken ve müteselsilen sorumlulukları olacağı, bu rakamdan diğer sigortalı aracın %25 kusuruna tekabül eden 87.847,42 TL nin mahsubu ile 263.547,27 TL kaldığı ve ... Sigorta A.Ş. nin ödediği 178.805,79 TL'nin mahsubu ile 84.741,48 TL kaldığı bu rakamdan ... Sigorta A.Ş.nin ... numaralı ZMMS poliçesi limitleri dahilinde sorumlu olduğu, ancak ödemeler sonucu poliçenin limiti tükendiğinden ... Sigorta A.Ş.nin sorumluğunun kalmadığı, davalı araç sürücüsü ve araç maliki ...'un sorumluluğu olacağı, dava konusu ... Plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 100.000,00 TL olarak hesaplandığı, bu rakamdan diğer sigortalı aracın %75 kusuruna tekabül eden 75.000,00 TL nin mahsubu ie 25.000,00 TL kaldığı, ... Sigorta A.Ş. nin ödediği 19.000,00 TL'nin mahsubu ile 6.000,00 TL kaldığı bu rakamdan ... Sigorta A.Ş.nin : ... numaralı ZMMS poliçesi limitleri dahilinde sorumlu olduğu, davalı araç sürücüsü ... ve araç maliki ...'in müştereken ve müteselsilen sorumlulukları olacağı, bu rakamdan diğer sigortalı aracın 425 kusuruna tekabül eden 25.000,00 TL'nin mahsubu ile 75.000,00 TL kaldığı ve ... Sigorta A.Ş. nin ödediği 21.193,21 TL nin mahsubu ile 53.876,79 TL kaldığı bu rakamdan ... Sigorta A.Ş.nin ... numaralı ZMMS poliçesi limitleri dahilinde sorumlu olduğu, ancak ödemeler sonucu poliçenin limiti tükendiğinden ... Sigorta A.Ş.nin sorumluğunun kalmadığı, davalı araç sürücüsü ve maliki ...'un sorumluluğu olacağı, dava konusu ... Plakalı aracın onarımdan kaynaklanan araç mahrumiyeti süresinin 15 gün, günlük araç kirasının 2.500,00 TL olup toplam araç mahrumiyeti tutarının 37.500,00 TL olarak tespit edildiği, 4.039,80 TL amortisman ve yakıt tasarrufu düşüldükten sonra kalan rakamın 33.460,20 TL olacağı, 33.460,20 TL lık bu rakamdan kusur durumlarına göre hesaplandığında diğer aracın %75 kusuruna tekabül eden 25.095,15 TL nın mahsubu ile 8.365,05 TL lık tazminat kaldığı, bu tutardan poliçe teminatlarında olmadığından, davalılar Halil İbrahim ve Yaşar Taşdemirin müştereken ve müteselsilen sorumlulukları olacağı,33.460,20 TL lık bu rakamdan kusur durumlarına göre diğer aracın %25 kusuruna tekabül eden 8.365,05 TL nın mahsubu ile 25.095,15 TL lık tazminat kaldığı, bu tutardan poliçe teminatlarında olmadığından, davalı ...'un sorumlu olacağı rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin Mahkememize ibraz ettiği 12/08/2025 tarihli dava değer artırım dilekçesinden özetle: 25,00 TL hasar fark bedeli alacağının 84.711,49 TL daha yükseltilerek toplam 84.736,49 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsiline, 25,00 TL bakiye değer kaybı alacağının 53.851,79 TL daha yükseltilerek toplam 53.876,79 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsiline, 25,00 TL araç mahrumiyet bedeli alacağının 25.070,15 TL daha yükseltilerek toplam 25.095,15 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsiline, birleşen dosya yönünden 25,00 TL hasar fark bedeli alacağının 31.734,55 TL daha yükseltilerek toplam 31.759,55 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Sigorta Anonim Şirketi (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile), ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, 25,00 TL bakiye değer kaybı alacağının 5.975,00 TL daha yükseltilerek toplam 6.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Sigorta Anonim Şirketi (Sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile), ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, 25,00 TL araç mahrumiyet bedeli alacağının 8.340,05 TL daha yükseltilerek toplam 8.365,05 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı oluşan varsa hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve araç mahrumiyet bedelinin tazminine ilişkindir.
Mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır.
2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalılar kazaya karışan karşı araçların zorunlu trafik sigortacısı, araç sürücüsü ve işleteni olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortacıları da bu zararlardan (hasar bedeli ve değer kaybı yönünden) poliçe teminat limiti dahilinde sorumludur.
Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.
Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.
Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerekir.
Mahrumiyet bedeli talebi yönünden; emsal bir aracın alınması için gerekli sürenin belirlenmesi ve davacının bu süre içinde kendi aracını kullanmış olması halinde yapacağı yakıt, amortisman payı vs. gibi zorunlu giderleri mahsup edilerek, emsal aracın bu süredeki kiralama bedelinin tespiti hususlarında ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli rapora göre karar verilmesi gerekir.
Bilirkişiler tarafından düzenlenen raporun yukarıda anlatılan kıstas ve belirlemeler ile olayın oluş ve şekline uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğu, raporun kanuna ve hukuka uygun olup denetlenebilir olduğu değerlendirilmiştir. Davalı ... sigorta yönünden poliçe limiti tükendiğinden davanın reddine karar verilmiştir.
Sigorta Şirketlerinin Temerrüt Tarihine İlişkin Değerlendirmede;
2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte trafik sigortasını yapan sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir. 2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Kazanın ihbar edilmesiyle, zararın miktarını belirlemek sigortanın sorumluluğundadır.
ARABULUCULUK ÜCRETİ YÖNÜNDEN;
Kaza tarihinde ve poliçenin düzenleme tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ‘Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı’ başlıklı 97. maddesinde (Değişik:14/04/2016-6704/5 md.) “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz.
Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvuru bulunduğu hallerde dava şartı olarak arabuluculuğa başvurulamayacağının düzenlemesine göre;
Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması nedeniyle, arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir.
6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.
Nitekim Yargıtay HD'nin ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; ... esas, ... karar; Konya BAM . HD ... esas ... karar sayılı ilamlarında da aynı yönde değerlendirme yapılmıştır.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
ASIL DAVA YÖNÜNDEN
1-Davalı ... Sigorta Aş yönünden açılan davanın REDDİNE,
2-Diğer davalı ... karşı açılan davanın KABULÜ ile;
a)Davacının 10/10/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 53.876,79-TL değer kaybı maddi zararının davalı ...'DAN kaza tarihi olan 10/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
b)Davacının 10/10/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 84.736,49-TL hasar bedeli maddi zararının davalı ...'DAN kaza tarihi olan 10/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
c) Davacının 10/10/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 25.095,15-TL araç mahrumiyet bedeli maddi zararının davalı ...'DAN kaza tarihi olan 10/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
BİRLEŞEN 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... ESASI YÖNÜNDEN
1-Davanın KABULÜ ile;
a)Davacının 10/10/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 6.000,00 TL değer kaybı maddi zararının DAVALI ... SİGORTA ANONİM TÜRK SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 06/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALILAR ... ve ...'den (Kaza tarihi olan 10/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
b) Davacının 10/10/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 31.759,55-TL hasar bedeli maddi zararının DAVALI ... SİGORTA ANONİM TÜRK SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 06/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALILAR ... ve ...'den (Kaza tarihi olan 10/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
c) Davacının 10/10/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 8.365,05-TL araç mahrumiyet bedeli maddi zararının ... ve ...'den kaza tarihi olan 10/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
2- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 14.333,69-TL karar ve ilam harcından dava açılırken asıl ve birleşen davalarda alınan toplam 1.230,80-TL peşin harçlar ve 3.580,53-TL ıslah harçlarının mahsubu ile bakiye 9.522,36-TL harcın davalılar ... Sigorta Aş, ..., ... ve ...'den alınarak hazineye gelir kaydına, (Davalı ... Sigorta Şirketinin (37.759,55/209.833,03) oranında 1.713,55-TL'den davalılar ... ve ... ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, (8.365,05/209.833,03) oranında 379,61-TL'nin davalılar ... ve ...'in sorumlu olduğuna, (163.708,43/209.833,03) oranında 7.429,20-TL'nin davalı ...'un sorumlu olduğuna,)
3-Hazine tarafından asıl ve birleşen davalarda karşılanan toplam 4.900,00-TL arabuluculuk ücretlerinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından asıl ve birleşen davalarda karşılanan toplam 1.230,80-TL başvuru harçları, 1.230,80 -TL peşin harçlar, 3.580,53TL ıslah harçları olmak üzere toplam 6.042,13-TL'nin davalılar ... Sigorta Aş, ..., ... ve ...'den alınarak davacıya verilmesine, Davalı ... Sigorta Şirketinin (37.759,55/209.833,03) oranında 1.087,28-TL'den davalılar ... ve ... ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, (8.365,05/209.833,03) oranında 240,89-TL'nin davalılar ... ve ...'in sorumlu olduğuna, (163.708,43/209.833,03) oranında 4.713,97-TL'nin davalı ...'un sorumlu olduğuna, Bu şekilde davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Asıl ve birleşen dosyada karşılanan 85,00 TL davalı ... Sigorta Aş'ye yapılan masrafın mahsubu ile 3.435,00-TL posta tebligat gideri, 8.000,00- TL bilirkişi ücreti, 175,00 TL vekalet ücretleri olmak üzere toplamda 11.610,00-TL yargılama giderlerinin davalılar ... Sigorta Aş, ..., ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (Davalı ... Sigorta Şirketinin (37.759,55/209.833,03) oranında 2.089,22-TL'den davalılar ... ve ... ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, (8.365,05/209.833,03) oranında 462,84-TL'nin davalılar ... ve ...'in sorumlu olduğuna, (163.708,43/209.833,03) oranında 9.057,94-TL'nin davalı ...'un sorumlu olduğuna,)
6-Asıl davada davalı ... Sigorta Aş tarafından bu yargılama sebebi ile yapılan 87,50-TL vekalet harcının davacıdan alınarak davalı ... Sigorta Aş'ye verilmesine,
7-Asıl dava yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
8-Asıl dava yönünden davalı ... Sigorta Aş kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 75,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta Aş'ye verilmesine,
9-Birleşen dava yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... Sigorta Aş, ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (Davalı sigorta şirketinin (37.708,43/46.124,60) oranına isabet eden 24.526,02-TL'den diğer davalılar ile müştereken ve müteselsilen birlikte sorumlu olduğuna, diğer davalıların tamamından sorumlu olduğuna,)
10-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
Dair; asıl ve birleşen dosya davacı vekili, asıl ve birleşen dosya davalısı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. 23/10/2025
Katip Hakim