T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO: ...
KARAR TARİHİ: 06/10/2021
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KONYA ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:
NUMARASI: ... Esas ... Karar
DAVACI : ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLLERİ: Av....
Av. ...
Av. ...
DAVA: Tazminat
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 06/10/2021
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 07/10/2021
Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde sürücüsü ... olan ... plaka sayılı araç ile seyir halinde iken trafik kazası meydana geldiğini bu kaza nedeniyle davacı müvekkilinin ağır şekilde yaralandığı birden fazla kez ameliyat olduğunu, davacı müvekkiline vücudunda bulunan çeşitli yırtık, çıkık ve kırıklar nedeniyle platin takıldığını, müvekkilinin meydana gelen bu kaza nedeniyle uzun süre bakıma muhtaç şekilde yaşadığını ve yine uzunca bir süre tedavilerine devam ettiğini, kaza sırasında müvekkilinin ... plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunduğunu, kaza sırasında davacı müvekkilinin ... Dili ve Edebiyatı bölümü öğrencisi olduğunu, kaza nedeniyle de hem eğitim hayatının sekteye uğradığını hem de formasyon alamadığını ve öğretmen olarak atanamadığını, ayağındaki ıstırap nedeniyle de mesleğinin getirdiği turizm rehberliği gibi eğitimi de yerine getiremediğini, kaza sırasında ... plakalı aracın davalı ... Sigorta AŞ tarafından sigortalandığını, meydana gelen kazada davacı müvekkilinin maddi zarara uğradığını, bir süre tedavi gördüğünü, gelinen nokta itibariyle müvekkilinin şimdilik 50 TL geçici iş göremezlik, 50 TL kalıcı maluliyet, 50 TL yüzde sabit eser nedeniyle toplam 200 TL maddi tazminat talebinin olduğunu, bu miktarın davalı sigorta şirketinden tahsili ile müvekkiline verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacının açmış olduğu davaya itiraz ettiklerini, davanın zamanaşımından dolayı reddinin gerektiğini, meydana gelen trafik kazasının 2008 tarihinde olduğunu, davanın zamanaşıım süresi sonrasında açıldığını, aynı zamanda müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olacağını, müvekkili şirketin sigortalısının kazanın oluşumunda kusuru bulunup bulunmadığının, var ise ne oranda olduğunun tespitinin gerektiğini, müvekkili şirketin sigortalısının kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığını, taraf kusurlarının tespiti için ATK dan kusur raporu alınması gerektiğini, sürekli sakatlık halinin ATK tarafından hesaplanmasının gerektiğini, dosyanın aktüer hesabının yapılmasının gerektiğini, SGK dan davacıya herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının da tespiti ile açılan davanın reddini talep ettikleri görülmektedir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Konya ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih ... Esas ... Karar sayılı gerekçeli kararı ile; " ...Somut olayımızda; davacının yaralanma yerlerine baktığımızda emniyet kemerini takmadığı sonuç ve kanaatine varılarak Yargıtay kararları da dikkate alınarak birlikte kusur indirimine (%20) gidilerek karar verilmiştir. ( Yargıtay 17. HD'nin 2018/3173 Esas, 2020/2190 K. Sayılı ilamı dikkate alındığında ayrı ayrı indirime gidilmiştir ) Diğer taraftan kız arkadaşını arabasına aldığı dosya kapsamından sabit olduğundan Yargıtay kararı ve uygulamalarını da dikkate alınarak (%20) hatır taşımacılığı indirimine gidilerek karar verilmiştir. Kazaya neden olan araç kamyonet ise de yasal faizine hükmedilmiştir (kazaya neden olan aracın ruhsatında hususi olması ve davacı vekilinin ... tarihli duruşmadaki beyanı da dikkate alındığında yasal faize hükmedilmiştir.) Olay tarihi ve dava tarihi ile birlikte değerlendirdiğimizde temerrüt tarihi olarak dava tarihi olarak ( Yargıtay 17. HD'nin 2018/5405 Esas, 2020/4385 Karar, 06/07/2020 tarihli kararı) tespitinin uygun olacağı sonuç ve kanaatine varılmış olup davacının davasının kısmen kabul-kısmen reddi ile; davacının, davalı aleyhine açmış olduğu bakıcı ve tedavi giderine yönelik tazminat talebinin reddine, davacının, davalı aleyhine açtığı çehrede sabit eser nedeniyle estetik ameliyat için açtığı tazminat davasının feragat nedeniyle reddine, davacının, davalı aleyhine açtığı geçici iş göremezlikten kaynaklı 2.647,41 TL ve kalıcı maluliyet zararına bağlı 97.352,59 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL nin 6098 Sayılı TBK'nın 52/1 maddesi gereğince takdiren %20 oranında müterafik kusur indirimi ile 80.000,000 TL nin ve TBK 51. Maddesi gereğince takdiren %20 oranında hatır taşıması indirimi ile 64.000,00 TL nin dava tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (taleple bağlı kalınarak ayrıca sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine ( diğer taraftan hatır ve birlikte kusur nedeniyle indirimden kaynaklı yüksek mahkeme kararları da dikkate alınarak davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemiştir) dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre; Davacının davasının KISMEN KABUL-KISMEN REDDİ İLE;
1-Davacının, davalı aleyhine açmış olduğu bakıcı ve tedavi giderine yönelik tazminat talebinin REDDİNE,
2-Davacının, davalı aleyhine açtığı çehrede sabit eser nedeniyle estetik ameliyat için açtığı tazminat davasının feragat nedeniyle REDDİNE,
3-Davacının, davalı aleyhine açtığı geçici iş göremezlikten kaynaklı 2.647,41 TL ve kalıcı maluliyet zararına bağlı 97.352,59 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL nin 6098 Sayılı TBK'nın 52/1 maddesi gereğince takdiren %20 oranında müterafik kusur indirimi ile 80.000,000 TL nin ve TBK 51. Maddesi gereğince takdiren %20 oranında hatır taşıması indirimi ile 64.000,00 TL nin dava tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (taleple bağlı kalınarak ayrıca sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, " karar verildiği anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özet olarak; yerel mahkemenin davacı müvekkili aleyhine olan hakkaniyet indirimlerini usul ve yasaya aykırı gördüklerini, müvekkilinin kaza nedeniyle dosyada mevcut adli tıp kurumu raporuna göre %26 ağır kalıcı maluliyete düçar olduğunu, yine rapora göre maddi zararın takribi 260.000,00 TL olduğunun sabit olduğunu, ne var ki sigorta poliçesinin limitinin kaza tarihi itibariyle gerçek zararı karşılayacak nitelikte ve miktarda olmadığını, bu nedenle gerçek zararın üzerinden poliçe limitinin sınırı kadar ancak istem konusu yapılmış iken davalı sigorta şirketi yönünden ve lehine iki defa hakkaniyet indirimi yapılmasının hakkaniyet indiriminin mükerrir defa ve poliçe limiti üzerinden yapılmasında hukuka uyar bir yan bulunmadığını, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının hakkaniyet indirimleri ve ferileri yönünden usul ve yasaya aykırı olmadığı nedeniyle kararın kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine, mümkün değil ise yargılama yapılarak müvekkili lehine karar verilmesi amacıyla kanun yoluna başvurduklarını beyan ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Dava; yaralanmalı trafik kazası sebebiyle geçici, sürekli iş göremezlik, tedavi ve bakıcı giderlerine ilişkin maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davacının hatır taşınmasına yönelik istinafın incelenmesinde :
Davacı tarafın hatır taşımasına yönelik itiraz bulunmaktadır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 87. Maddesine göre "Yaralanan veya ölen kişi, hatır için karşılıksız taşınmakta ise veya motorlu araç, yaralanan veya ölen kişiye hatır için karşılıksız verilmiş bulunuyorsa, işletenin veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğu ve motorlu aracın maliki ile işleteni arasındaki ilişkide araca gelen zararlardan dolayı sorumluluk, genel hükümlere tabidir." esası kabul edilmiştir. Hatır taşıması bir kimseyi ücretsiz olarak ve bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada, taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığından, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminat miktarının tayini" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkiinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş TBK.nın 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.
Somut olayda, davacının içinde bulunduğu aracın sürücüsü ile davacının arkadaş oldukları, desteğin ücret karşılığı olmaksızın taşınması sırasında kazanın meydana geldiği dosya kapsamıyla sabittir.Yakın arkadaş olmaları ve taşımanın hatır taşıması kapsamında olduğu da sabit olduğundan, belirlenen tazminat miktarından %20 hatır taşıması indirimi yapılması oluşa ve yerleşik Yargıtay içtihatlarına uygun bulunarak, davacı tarafın bu yöndeki itirazları yerinde değildir.
Davacının emniyet kemerinin takılı olmaması ile ilgili olarak:
"İndirilmesi" başlıklı 6098 sayılı TBK 52. md ise; Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. açıklanmıştır.
Somut olayda toplanan deliller kapsamında kaza yapan araçta yolcu olan davacının kaza esnasında emniyet kemerinin takılı olmadığı dolayısıyla davacının müterafik kusurlu olduğu sabit olup, müterafik kusur için tazminattan %20 indirim oranında indirimi yapılması oluşa ve yerleşik Yargıtay içtihatlarına uygun bulunarak, davacı tarafın bu yöndeki itirazları yerinde değildir.
Yukarıda belirlenen müterafik kusur ve hatır taşıması indiriminin, tespit edilen tazminat miktarı üzerinden sırası ile uygulanması :
Borçlar kanunu hükümlerine göre tazminatın saptanması için öncelikle zararın belirlenmesi gerekir. Bu nedenle ilk olarak zararla ilgili indirim sebepleri uygulanarak gerçek zarar belirlenecek (önce kusur indirimi, sonra yapılan ödemeler), sonra da tazminattan indirim nedenleri olan 6098 sayılı TBK’nın 51. maddesinde (mülga 818 sayılı BK'nun 43. maddesi) düzenlenen hatır taşıması indirimi ve 6098 sayılı TBK’nın 52. maddesinde (mülga 818 sayılı BK'nun 44. maddesi) düzenlenen müterafik kusur indirimi uygulanacaktır. Yani yapılan indirimlerin toplanarak değil de, sıra ile uygulanması asıldır. Buna göre, müteveffanın müterafik kusuru BK 52.maddeye göre zararla ilgili indirim nedeni olup, tespit edilen tazminat öncelikle bu indirimin yapılması gerekmektedir. Daha sonra ise, tazminat ile ilgili indirim nedeni olan ve KTK'nun 87.maddesi ile BK 51.maddeye dayanan hatır taşıması indiriminin (ŞAHISTAN KAYNAKLI )yapılması gerekmektedir.(Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 2016/3675 E,2018/12189 K ;2016/1525 E, 2018/11250 K)
Somut dosyamızda davacı için müterafik kusur ve hatır taşımasına yönelik indirimlerin yapılmış olması uygun ise de bu indirimlerin davacının tespit edilen tazminat miktarından yapılması,bundan sonra sigorta poliçe kapsamında kalıp kalmadığına bakılması gerekir.( Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 2019/2279 E, 2021/1262 K)
Kamu düzeni yönünden: Davacı taraf ... tarihli ıslah dilekçesi ile 99.950,00 TL sürekli iş göremezlik 50 TL geçiçi iş göremezlik talep etmiş olup İDM tarafından geçici iş göremezlik talebi aşılarak karar verilmiş olup bu durum HMK'nun 26/1 maddesi uyarınca talebin aşılması niteliğinde olup kamu düzenine aykırı bir durum olduğundan bu husus resen gözetilmiştir
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; müterafik kusur ve hatır taşımasına yönelik indirimlerin gerçek zarardan yapılarak ve taleple, poliçe limiti ile bağlı kalınarak 50 TL gecici iş göremezlik ve 99.950,00TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL nin dava tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesi gerektiğinden istinaf itirazları yerindedir.
Bu nedenle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK.nın 353/1-b.2. maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile; ilk derece mahkemesi kararın KALDIRILMASINA,
HMK.nın 353/1-b-2.maddesi gereğince YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,
Davacının davasının KISMEN KABUL-KISMEN REDDİ İLE;
1-Davacının, davalı aleyhine açmış olduğu bakıcı ve tedavi giderine yönelik tazminat talebinin REDDİNE,
2-Davacının, davalı aleyhine açtığı çehrede sabit eser nedeniyle estetik ameliyat için açtığı tazminat davasının feragat nedeniyle REDDİNE,
3-Taleple ve poliçe limiti ile bağlı kalınarak 50 TL gecici iş göremezlik ve 99.950,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL nin dava tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
Fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına ,
İlk Derece Yargılaması Yönünden;
4-Alınması gereken 6.831,00 TL harçtan peşin alınan 29,20 TL ve 342,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 371,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.459,80 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan toplam 62,70 TL ilk yargılama harcı ve 342,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 404,70 TL'nin davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan 4.321,48 TL ve 188 TL (NEÜ tarafından kesilen yatan hasta radyoloji görüntüleme gelirleri başlıklı ... sıra nolu ... tarihli fatura) olmak üzere toplam 4.509,48 TL yargılama giderinin davalı ... Sigorta A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
8-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT’ye göre hesaplanan 13.450,00 TL vekalet ücretinin davalı ... Sigorta A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
9-Reddedilen miktar üzerinden (bakıcı ve tedavi giderine yönelik tazminat talebi kalemi) AAÜT'ye göre hesaplanan 50 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş'ye verilmesine,
10-Reddedilen miktar üzerinden (çehrede sabit eser nedeniyle estetik ameliyat için açtığı tazminat talebi kalemi) AAÜT'ye göre hesaplanan 50 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş'ye verilmesine,
İstinaf Yargılaması Yönünden;
11-İstinaf başvurma harcı dışında istinaf peşin harcı olarak alınan istinaf karar harcının talep halinde davacı tarafa iadesine,
12-Davacı tarafça yapılan 162,10 TL istinaf başvuru gideri, 5,50 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 167,60 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
13-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK'nun 361 maddesi gereğince kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren İKİ HAFTA içinde temyiz yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verildi. 07/10/2021
Başkan
E imza
Üye
E imza
Üye
E imza
Katip
E imza
Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.