T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: .....
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: .....
KARAR NO: .....
KARAR TARİHİ: 04/06/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ..... (...)
ÜYE : ..... (...)
ÜYE : ..... (...)
KATİP : ..... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Konya.... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 10/12/2024
NUMARASI: ... Esas ... Karar
DAVACILAR : 1- ........
2- ........
VEKİLLERİ:Av.....Av.....
DAVALI : 1- ........
VEKİLİ: Av......
DAVALI : 2- ........
VEKİLİ:Av.....
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
İSTİNAF KARAR TARİHİ : 04/06/2025
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 04/06/2025
Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili 06/06/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir: Davacılar ........ ve ........, 14/06/2022 tarihinde davalı ........'nın kontrolündeki aracın trafik kurallarına aykırı bir şekilde seyir halindeki motosikletlerine geçiş yapması nedeniyle meydana gelen kazada yaralanmıştır. Kazanın ardından hazırlanan kaza tespit tutanağı ve bilirkişi raporlarında davalı ........'nın asli kusurlu olduğu belirtilmiştir. Kaza nedeniyle ........, ciddi bedensel ve ruhsal zararlar görmüş, %5 oranında sürekli engellilik durumu tespit edilmiştir. ........ ise sağ dizinde yaralanma yaşamış ve engellilik oranının belirlenmesi için adli süreç devam etmektedir. Maddi tazminat talebinde, 25.000 TL için belirsiz alacak davası açılmış, manevi tazminat talebinde ise ........ için 70.000 TL, ........ için 30.000 TL olmak üzere toplam 100.000 TL talep edilmiştir. Ayrıca, davalı sigorta şirketi tarafından yetersiz ödeme yapılan ibranamenin iptali ve bakiye tazminatın faiziyle tahsili, davalıların taşınmaz mallarına ihtiyati tedbir konulması talep edilmiştir. Davacılar, yaşadıkları fiziksel ve psikolojik zararların giderilmesi için yargılama giderleri ve vekalet ücretleriyle birlikte maddi ve manevi tazminat ödenmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 01/10/2024 tarihli talep artırımı dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir:Davacı vekili, mahkemenin 17/09/2024 tarihli duruşmasında HMK’nın 107/2. maddesi gereğince taleplerin tam ve kesin olarak belirlenmesi için verilen iki haftalık kesin süre doğrultusunda talep artırımında bulunmuştur. Buna göre:
........ için:
- Geçici iş göremezlik tazminatı talebi 58.330,82 TL artırılarak 61.330,82 TL’ye,
- Tedavi giderleri talebi 2.375,00 TL artırılarak 3.000,00 TL’ye,
- Bakıcı giderleri talebi 18.201,20 TL artırılarak 18.826,20 TL’ye çıkarılmıştır.
........ için:
- Geçici iş göremezlik tazminatı talebi 547,51 TL artırılarak 797,51 TL’ye,
- Tedavi giderleri talebi 250,00 TL artırılarak 375,00 TL’ye çıkarılmıştır.
Ayrıca, manevi tazminat talepleri ........ için 70.000,00 TL, ........ için 30.000,00 TL olarak talep edilmiştir. Davacı vekili, bu taleplerin mahkemece düzenlenmiş bilirkişi raporu doğrultusunda belirlendiğini ve harcın yatırıldığını ifade ederek, tüm alacak kalemlerinin kaza tarihinden itibaren temerrüt faiziyle birlikte davalılardan tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ........ Sigorta A.Ş. vekili 22/06/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir: Davalı ........ Sigorta A.Ş., davacıların taleplerinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davaya cevap verilebilmesi için HMK m.121 gereğince eksik delillerin tamamlanarak taraflarına tebliği gerektiğini ifade etmiştir. Davacıların talep ettikleri maddi tazminat kalemlerini ayrı ayrı açıkça belirtmedikleri, bu nedenle eksikliğin giderilmesi gerektiği belirtilmiştir. Davacı ........’ın dava şartını yerine getirmediği, sigorta şirketine başvuru için gerekli belgeleri sunmadığı ve bu nedenle davanın usulden reddi gerektiği savunulmuştur. Davacı ........’ın maluliyet oranını gösterir raporun usulüne uygun düzenlenmediği, maluliyet oranına ilişkin medikal firma raporunda %0 maluliyet tespit edildiği ve bu konuda uzman bilirkişiden rapor alınması gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca, tazminat hesaplamalarında TRH 2010 yaşam tablosu ve %1,65 teknik faiz uygulanmasının gerektiği, davacıların kask takmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği ifade edilmiştir. Ceza dosyasının celbi ve davacıların geçici iş göremezlik tazminatı taleplerinin SGK’dan alınacak belgelerle doğrulanması gerektiği, aksi halde mükerrer ödemeye yol açabileceği vurgulanmıştır. Sonuç olarak, davanın reddi, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesi talep edilmiştir.
Davalı Kemal vekili 01/08/2023 tarihli beyan dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir:Davalı ........, kazaya ilişkin herhangi bir kusuru olmadığını, olay günü sanayi sitesine doğru yol alırken hava koşulları nedeniyle zemin kaygan olmasına karşın dikkatle hareket ettiğini, kazadan haberdar olmadığını ve olayı polis karakoluna çağrılınca öğrendiğini ifade etmiştir. Kazaya ilişkin alınan raporları kabul etmemiş, özellikle müvekkili asli kusurlu gösteren raporlara itiraz ederek, Tokat Gazi Osman Paşa Üniversitesi tarafından hazırlanan rapor yerine N.E. Üniversitesi Adli Tıp Kurumu’ndan yeni bir rapor alınması gerektiğini belirtmiştir. Ayrıca, manevi tazminat talebinin ekonomik durumlarına uygun olmadığını, bu tazminatın tarafları fakirleştirmemesi gerektiğini vurgulamıştır. Tüm bu hususlar çerçevesinde davanın reddini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı gerekçeli kararında özetle; " Esas yönünden incelenen dosyada; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder.
Somut olayda meydana gelen trafik kazasında davalı sigorta şirketinin ZMMS sorumlusu olduğu araç ile davacıların kullandığı ve yolcu olarak bulunduğu aracın çarpışması neticesinde davacıların bedeninde zarar meydana geldiği, meydana gelen zarar nedeni ile ZMMS ile güvence altında bulunan aracın sürücüsü ve davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu ve bu kapsamda hüküm kısmında yazılı olduğu şekliyle sorumlulardan tahsil edilecek tazminatların davacı tarafa ödemesi gerektiğinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Müterafik kusur indirimi bakımından yapılan değerlendirmede davacı ........'nın kaskının bulunmadığı anlaşılmış ise de yaralanmasının baş bölgesinde olmaması nedeni ile indirim yapılmamış ancak davacı ........'in kaskının bulunmaması nedeni ile tazminatta % 20 oranında indirime gidilmiş ve;
Davacı ........'ın cismani zarar talepleri yönünden dava dilekçesi ve harç tamamlama dilekçesine bağlı kalınarak kısmen kabulü ile;
Davacının geçici iş göremezlik süresinde uğradığı maddi zararı 61.330,82 TL, bakıcı giderlerinden kaynaklanan maddi zarar 18.826,20 TL ve tedavi giderinden doğan maddi zararı 3.000,00 TL olmak üzere toplam: 83.157,02 TL zarara uğradığı kabul edilmişse de davacının kaskının bulunmamasından kaynaklı müterafik kusuru nedeniyle zarardan %20 oranında indirim yapılarak toplam 66.525,616 TL maddi tazminatın (tüm davalılar bakımından müştereken ve müteselsilen olmak üzere) davalı ........ Sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihi olan 01/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte, diğer davalı ........ yönünden ise kaza tarihi olan 14/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Davacı ........'ın manevi tazminat talebi bakımından davasının kısmen kabulü ile 60.000,00 TL manevi tazminatın davalı ........'dan 14/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine,
Davacı ........'ın cismani zarar talepleri yönünden dava dilekçesi ve harç tamamlama dilekçesine bağlı kalınarak kısmen kabulü ile;
Geçici iş göremezlik süresinde uğradığı maddi zararı için 797,51 TL, tedavi giderinden doğan maddi zararı için 375,50 TL olmak üzere toplam: 1.172,51 TL maddi tazminatın (tüm davalılar bakımından müştereken ve müteselsilen olmak üzere) davalı ........ Sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihi olan 23/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte, diğer davalı ........ yönünden ise kaza tarihi olan 14/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Davacı ........'ın manevi tazminat talebi bakımından davasının kısmen kabulü ile 3.000,00 TL manevi tazminatın davalı ........'dan 14/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" şeklinde hüküm kurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı ........ vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; her ne kadar müvekkil %75 oranıyla asli kusurlu bulunmuşsa da bunun hakkaniyete ve oluşa aykırı bir değerlendirme olduğunu, olay günü müvekkilin aracı ile davacıya ait motosikletin birbirine temasının dahi söz konusu olmadığını, müvekkil davacının önünde seyrettiğini, davacıya çarpmasının söz konusu olmadığını, KTK7ya göre arkada seyreden aracın takip mesafesini koruması, önündeki aracın aniden durması halinde dahi kendisi de güvenle durabilmesi gerektiğini, olayın yaşandığı gün hava yağışlı ve zeminin kaygan olduğunu, dolayısıyla müvekkilin olayda bir kusurunun söz konusu olmadığını, davacının yağmurlu havada ve ıslak zeminde seyrettiği düşünüldüğünde hızının fazla olması kusurunu artırdığını, davacının yol ve hava şartlarına uygun araç kullanmamasının yanında motosiklet kullanımının gerektirdiği kask dizlik vs. Ekipmanları da kullanmamasının yaralanmaya asıl sebep olan husus olduğunu, ancak bilirkişi kusur raporu düzenlenirken bu hususun göz ardı edildiğini, davacı ........ yönünden neredeyse maddi tazminat miktarında manevi tazminata hükmedilmesi, davacı ........ bakımından ise maddi tazminatı aşan miktarda manevi tazminata hükmedilmesinin hakkaniyete uygun olmadığını, tüm bu nedenlerle kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Dava; yaralanmalı trafik kazası sebebiyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece verilen karar davalı ........ tarafından istinaf edilmiştir.
- Davalı ........ yönünden maddi Tazminatın kesinlik sınırının altında kaldığına dair;
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun "İstinaf Yoluna Başvurulabilen Kararlar" başlığı altında düzenlenen 341. Maddesinde; "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir.
(2) Miktar veya değeri karar yılı 2024 için 28.250 geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir.Ancak manevi tazminat davalarında verilen kararlara karşı, miktar veya değere bakılmaksızın istinaf yoluna başvurulabilir.
(3) Alacağın bir kısmının dava edilmiş olması durumunda kesinlik sınırı alacağın tamamına göre belirlenir.
(4) Alacağın tamamının dava edilmiş olması durumunda, kararda asıl talebinin kabul edilmeyen bölümü 28.250 Türk Lirasını geçmeyen taraf, istinaf yoluna başvuramaz" denilmektedir.
Mahkemece hükmedilen toplam maddi tazminat miktarına göre, davalı ........ yönünden alacağın tamamı nazara alındığında reddedilen miktarın HMK'nın 341/2. maddesi gereğince, karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı altına kaldığından, kabul edilen miktar açısından davalı Kemal bakımından maddi tazminat için karar kesin olduğundan, kararın kesin olması halinde ilk derece mahkemesince bir karar verilebileceği gibi 01.06.1990 tarih 3/4 sayılı İnançları Birleştirme Kararının kıyasen uygulanması yoluyla Dairemizce de karar verilebileceğinden, HMK nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan ön inceleme sonunda davalı Kemal'in, davacı ........'nın maddi tazminat hükmü bakımından istinaf başvuru dilekçesinin reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
-Kusura ve müterafik kusura yönelik incelemede ise;
Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür", yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.
Buna göre, birbirini teyit eder nitelikteki trafik tespit tutanağı, ceza dosyası kapsamında alınan kusur raporu, mahkemece alınan kusur raporunun, kazanın oluş şekli ve kusur konusundaki tespitlere göre davalının asli derecedeki yüzde yetmiş beş kusurunun bulunduğu sabit olup hükme esas alınan raporun ayrıntılı, gerekçeli, hükme elverişli, kazanın oluş şekline ve delillere uygun olduğundan; ayrıca, davacı sürücü ........ yönünden de zaten yüzde yirmi müterafik kusur indirimi de yapıldığından bu nedenle davalının herhangi bir delille dayanmayan soyut nitelikteki itirazının reddine karar verilmiştir.
-Manevi tazminata yönelik itirazda;
6098 sayılı TBK.nın 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, Türk Medeni Kanununun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hükmedeceği öngörülmüştür.
Yargıtay’ın 22.6.1966 tarih ve 1966/7 Esas 1966/7 Karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden, hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken, ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hâkimin takdirine bırakılmış ise de hâkim; Medeni Kanununun 4. maddesinde yer alan hakkaniyet ilkesi gözeterek, hukuk ve adalete uygun hak ve nesafet kurallarına göre uygun miktarda tazminat takdir etmesi gerekmektedir. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların değerlendirilmesi gerekir. Hakim manevi tazminata hükmederken; tarafların kusur durumu, kusur derecesi, ekonomik ve sosyal durumları, zarar ile olay arasındaki illiyet bağı, ölüm halinde kaza ile ölüm arasında illiyet bağının bulunması, olayın tarihi, olayın ağırlığı, olay tarihindeki paranın satın alma gücü, davacı sayısı gibi hususlar dikkate alınarak davacılar için zenginleşme, davalılar için yoksulluğa neden olmayacak şekilde belirlenmelidir.
Somut olayda; yukarıda belirtilen manevi tazminat kriterleri, meydana gelen olayın ve davalının fiilin niteliği, olayın oluş yer ve şekli, kusur durumları, davacılarda oluşan geçici maluliyet durumu, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, olay tarihindeki paranın alım gücü göz önünde bulundurulduğunda, davacılar için belirlenen manevi tazminatın dosya kapsamına ve hakkaniyete göre fazla olmadığı görüldüğünden, buna yönelik davalı itirazının reddine karar verilmiştir.
Bu halde, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davalı ........'nın istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından, davalı ........ vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği ESASTAN REDDİNE,
2- Davalı ........'nın istinaf talebi yönünden karar ve ilam harcı olarak 8.927,98 TL alınması gerektiğinden peşin olarak yatırılan 2.659 TL'nin mahsubu ile bakiye 6.268,98 TL istinaf karar harcının bu davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davalı ........ tarafından istinaf aşamasında yapılan masrafların bu davalı üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Karar tebliği ve harç işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362. maddesi gereğince; (544.000,00) Türk Lirasını geçmeyen davalara ilişkin kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından miktar itibari ile KESİN olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliği ile karar verildi.04/06/2025
.....
Başkan
...
e-imzalı
.....
Üye
...
e-imzalı
.....
Üye
...
e-imzalı
.....
Katip
...
e-imzalı
Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.