T.C. KONYA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:... - ...
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO:...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN:...
ÜYE:...
ÜYE: ...
KATİP:...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KONYA ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/10/2020
NUMARASI: ... Esas - ... Karar
DAVACI: ... TURİZM PETROL ANONİM ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: 1 -... BAKANLIĞI
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: 2 -... SAN. LTD. ŞTİ. - ...
DAVALI: 3 -... İNŞAAT ANONİM ŞİRKETİ - ...
DAVALILAR: 4 -... İNŞAAT TAAHHÜT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ...
: 5 -... İNŞAAT TEMİZLİK İLAÇLAMA BİLGİ İŞLEM İNSAN KAYNAKLARI SOSYAL HİZMETLER GIDA SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ- ...
: 6 -... SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ...
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Rücuen Tazminat)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/11/2021
G. KARAR YAZIM TARİHİ : 10/11/2021
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı ... Bakanlığı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin de davalılar gibi dava dışı Kredi ve Yurtlar Kurumu ile iş alan firmalar olup, davalı kuruma bağlı taşeron şirket olarak işçi çalıştırdığını, dava dışı işçi ... Aksaray İş Mah. ... E. ... K. sayılı dosyası ile açtığı dava neticesi Aksaray ... İcra müd.... E. sayılı dosyası ile kendilerinin 09.03.2018 tarihinde toplam 11,300 TL işçiye ödeme yapıldığını, son işveren kendisi olmasına karşın işçilik alacaklanndan her işverenin kendi dönemi ile sorumlu olduğunu, kurumun da asıl işveren olarak sorumlu olduğunu beyanla işçiye ödenen miktarın davalılann sorumlulukları oranında 09.03.2018 tarihinden itibaren en yüksek mevduat faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, davacı vekili 09.09.2020 tarihli ıslah dilekçesiyle talebini 10.790,61 TL'ye çıkarmıştır.
Davalı ... Banaklığı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak olarak açılamayacağını, zamanaşımı ve husumet itirazında bulunduklarını, dava dışı işçinin temizlik görevlisi olarak çalıştığını, haklannın tam olarak ödendiğini işten alma ve çıkarmalarda kurumun etkisinin bulunmadığını, sorumluluğun yüklenicilere ait olduğunu, kendilerinin asıl işveren olmadığını, işçinin iş akdinin davacı şirket bünyesinde iken sona erdiğini, 4734 sayılı k. kapsamında %3 pay içinde kıdem tazminatının da ödendiğini, İş K. m. 2/5 gereği alt-asıl işverenin müştereken ve müteselsilin sorumlu olduğunu, alt işverenin sorumluluğunun kaldırılmadığını, idarenin sözleşmeden doğan yükümlülüğü yerine getirdiğini savunarak, 6. madde kapsamında işyeri devrinde son işverenin işçilik alacaklanndan devreden dönemden de sorumlu olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... İnşaat Anonim Şirketi vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; görev itirazında bulunduklarını, 6552 sayılı yasa ile değişik hüküm gereği kıdem tazminatından asıl işverenin sorumlu olduğunu, ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olduğunu, kıdem tazminatının yüklenicilerce ödeneceğine dair hüküm bulunmadığını, kurum ile yüklenidlerin %50 oranında sorumlu olduğu esasına göre hesaplama yapılması gerektiğini, kendilerinin kendi dönemleri ve kendi dönemlerindeki ücret ile %50 oranında sorumlu olabileceklerini, iş mahkemesinde kendilerinin taraf olmadığını, buna dayalı yargılama gideri ve icra masraflanndan sorumlu olmadıklarını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; "... davacı şirketin dava dışı Kredi ve Yurtlar Kurumu ile iş alan firmalardan olup, davalı kuruma bağlı taşeron şirket olarak işçi çalıştırdığı, dava dışı işçi ... tarafından ikame edilen Aksaray İş Mahkemesi'nin... Esas sayılı dava dosyasından verilen hükmü uyarınca 4.268,85 TL kıdem tazminatı, 1.238,32 TL ihbar tazminatının davalılardan tahsiline karar verildiği, ilamın infazı amacıyla Aksaray ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, takip nedeniyle dava dışı işçiye 03.2018 tarihinde toplam 11.300,00 TL ödeme yapıldığı, son işveren kendisi olmasına karşın işçilik alacaklarından her işverenin kendi dönemi ile sorumlu olduğunu, kurumun da asıl işveren olarak sorumlu olduğunu belirtmek suretiyle dava dışı işçiye ödenen miktarın 09.03.2018 tarihinden itibaren en yüksek mevduat faizi ile davalılardan tahsili ile müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ettiği, davalılar ise, ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olduğu, kıdem tazminatının ise yüklenicilerce ödeneceğine dair hükmün bulunmadığından bahisle davanın reddini talep ettikleri anlaşılmıştır. TBK. m. 167 hükmü gereği kıdem tazminatından her yüklenicinin kendi dönemi ile sınırlı olmak üzere ihbar tazminatından ise fesih yapan son yüklenici hizmet alım sözleşmeleri ve şartnamelerde hüküm bulunması halinde bulunan hükme göre, hüküm bulunmaması halinde alt işveren ve asıl işveren %50 oranında sorumlu olacağı, mahkeme ve icra masrafları ile vekalet ücretinden ise tüm hizmet süresine göre tespit edilen miktardan kendi bünyesindeki hizmet süresine orantılı olarak sorumluluğu bulunacağı, davacı şirketin İş Kanunun 6. maddesi kapsamında son işveren olarak ödediği miktarın, kendi dönemi ve sorumluluğu dışında kalan kısmını diğer yükleniciler ve asıl işverenden tazminat davasındaki hesaplama usulüne göre talep hakkı olduğu kabul edilmekle; davacının davasının kısmen kabul kısmen reddine, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den 1.044,25 TL, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den 1.044,25 TL, ... İnşaat A.Ş.'den 3.480,84 TL, ... İnşaat Taahhüt San. Tic. Ltd. Şti.'den 870,21 TL, ... İnşaat Temizlik İlaçlama Bilgi İşlem İnsan Kaynakları Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti.'den 348,08 TL olmak üzere toplam 6.787,63 TL'sından davalı ... Bakanlığının müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğundan, 6.787,63 TL sının davalılar ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... İnşaat A.Ş. , ... İnşaat Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... İnşaat Temizlik İlaçlama Bilgi İşlem İnsan Kaynakları Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ve ... Bakanlığı'ndan dava tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faizi ile birlikte yukarıda anıldığı şekilde sorumlu oldukları miktar belirtildiğinden tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile zikredilen davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, bakiye 4,002,98 TL sının davalı ... Bakanlığından dava tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faizi ile birlikte anıldığı şekilde davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine dair karar vermek gerekmiştir. ..." gerekçesiyle; Davacının davasının kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı ... Bakanlığı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü'nün ... Bakanlığı bünyesinde olup harçtan muaf olduğunu, davacı Aksaray ... İcra Müdürlüğünün... E. icra dosyasına 11.300-TL ödeme yaptığını belirtmiş ve bunun tamamını davalılardan tahsil talebinde bulunmuş olmasına rağmen davayı 2.500-TL dava değeri üzerinden açtığını, belirli bir alacak için davanın kısmi olarak açılmasına itiraz ettiklerini, daha sonra ıslah edilerek dava değerinin artırılmasına muvafakatimiz etmediklerini belirtmelerine rağmen davanın usulen reddolunmadığını, davanın usulen reddinin gerektiğini, müvekkili İdare Bakanlık olduğundan, iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve tarafların tacir sıfatına sahip oldukları davalarda görevli mahkeme olan ticaret mahkemesinde davanın görülmesine itirazlarını yenilediklerini, davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesinin gerektiğini, davacı şirketin Kurumdan herhangi bir alacağının bulunmadığını, davacı şirket alacak iddiasında ise, rücu davasını müvekkil Kuruma karşı açmamasının gerektiğini, dava dışı işçi ... ..... davacının iş mevzuatından kaynaklanan alacaklarından sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, işçiye karşı asıl sorumlu olan işçiyi çalıştıran alt işverenin sorumluluğunu kaldırmadığını, devralan işveren kendi dönemindeki süre ve devraldığı işverende gerçekleşen işçilik alacaklarından, devreden işverende kendi dönemindeki gerçekleşen işçilik alacaklarından sorumlu olduğunu, müvekkil kurum ile taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve teknik şartnamelerinin çeşitli bölümlerinde iş kanunundan kaynaklı yükümlülüğünün yükleniciye ait olacağının yer aldığını, bu hususun bilirkişi raporu ile de tespit edilmiş olduğu halde müvekkili Kurumun dönemler halinde yarı yarıya yahut tamamen sorumluluğu varmışçasına yapılan hesaplamaların haksız ve dayanaksız olduğunu,
diğer davalıların sorumlu olduğu tutardan da müvekkil idarenin sorumlu olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu,
davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü karar verildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355.maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava; hizmet sözleşmelerinden kaynaklı rücuan alacak istemine ilişkindir.
Hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan rücu dahil her türlü dava açısından temyiz dairesi olan Yargıtay 23.Hukuk Dairesinin kapanmakla da 15. Hukuk Dairesi'nin güncel içtihatlarında hizmet alım sözleşmelerinde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesi olduğu vurgulanmıştır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu bulunmamaktadır. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri önem kazanmaktadır. Hizmet alım sözleşmesinde, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede özel bir hüküm bulunmuyorsa, işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı vardır. Birden fazla yüklenici bulunuyor ve iş yeri devri ile işçiler de devrediliyorsa işçinin hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam ettiğinden işçilik alacaklarının hesabında bu hususa dikkat edilmelidir. Ancak bu durumda alacağının niteliğine göre yüklenicilerin durumları farklılık gösterebilmektedir.
Somut olayda dava dışı işçiciyi çalıştıran asıl işveren davalı idare ile davacı ve diğer davalılar arasındaki sözleşmelerde işçilik alacaklarından asıl işverenin sorumlu olacağına ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığından ilk derece mahkemesince davalı idare aleyhine açılan davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesiyle, davalı idare harçtan muaf olduğundan aleyhine harç tahsiline hükmedilmesi isabetsizdir.
Açıklanan nedenlerle davalı ... Bakanlığı yönünden davanın kabulü kararı doğru olmamış ise de, yapılan hatanın düzeltilmesi için yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından davalı ... Bakanlığı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere kaldırılması gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
Davalı ... Bakanlığı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,
6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.2.maddesi gereğince hükmün kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek üzere Konya ...Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.10.2020 tarih ve ... Esas - ...Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
1-Davalı ... Bakanlığı aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-Diğer davalılar yönünden açılan davanın KISMEN KABULÜNE,
-... SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ'den 1.044,25 TL,
-... SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ'den 1.044,25 TL,
-... İNŞAAT A.Ş.'den 3.480,84 TL,
-... İNŞAAT TAAHHÜT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.'den 870,21 TL,
-... İNŞAAT TEMİZLİK İLAÇLAMA BİLGİ İŞLEM İNSAN KAYNAKLARI SOSYAL HİZMETLER GIDA SAN. TİC. LTD. ŞTİ. 348,08 TL olmak üzere toplam 6.787,63 TL'sinin davalılar ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... İnşaat A.Ş. , ... İnşaat Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... İnşaat Temizlik İlaçlama Bilgi İşlem İnsan Kaynakları Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti.'den dava tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faizi ile birlikte yukarıda anıldığı şekilde sorumlu oldukları miktar belirtildiğinden tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile zikredilen davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
3-Alınması gereken 463,66 TL karar ve ilam harcından, peşin ve ıslahla alınan 184,28 TL harcın mahsubu ile bakiye 279,38 TL eksik harcın; davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. 42,99 TL'sinden, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. 42,99 TL'sinden, ... İnşaat A.Ş. 143,27 TL'sinden , ... İnşaat Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti. 35,81 TL'sinden, ... İnşaat Temizlik İlaçlama Bilgi İşlem İnsan Kaynakları Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti. 14,32 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla) davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, (İlk derece mahkemesince düzenlenen 10.02.2021 tarihli, ..., ..., ...,... ve... harç nolu harç tahsil müzekkerelerinin iptali ile yeni oluşan duruma göre harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,)
4-Davacı tarafından yapılan 225,38 TL harç gideri, 450,00 TL bilirkişi ücreti gideri, 670,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 1.345,38 TL yargılama giderinin kabul oranına göre 845,90 TL'sinin (davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. 130,15 TL'sinden, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. 130,15 TL'sinden, ... İnşaat A.Ş. 433,80 TL'sinden , ... İnşaat Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti. 108,45 TL'sinden, ... İnşaat Temizlik İlaçlama Bilgi İşlem İnsan Kaynakları Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti. 43,35 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla) davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı vekili için A.A.Ü.T'ne göre tayin ve taktir olunan 3.400,00 TL vekalet ücretinin (davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. 523,07 TL'sinden, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. 523,07 TL'sinden, ... İnşaat A.Ş. 1.743,59 TL'sinden, ... İnşaat Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti. 435,89 TL'sinden, ... İnşaat Temizlik İlaçlama Bilgi İşlem İnsan Kaynakları Sosyal Hizmetler Gıda San. Tic. Ltd. Şti. 174,38 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla) davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-... Bakanlığı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'nin 13/2.maddesine göre 4.002,98 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Bakanlığı'na verilmesine,
7-Davalı ... Bakanlığı tarafından yapılan 91,40 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Bakanlığı'na verilmesine,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... Bakanlığı harçtan muaf olduğundan harç hususunda karar verilmesine yer olmadığına,
İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... Bakanlığı tarafından yapılan 8,60 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Bakanlığı'na verilmesine,
Arta kalan gider avansı olması halinde karar kesinleştiğinde ilk derece mahkemesince resen yatıran tarafa iadesine,
İstinaf karar tebliği ve harç iadesinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca, kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.03/11/2021
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
....
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır
¸Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında Elektronik İmza ile imzalanmıştır.¸