T.C. KONYA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:
KARAR NO:
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KONYA.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/09/2022
NUMARASI: Esas - Karar
DAVACI:
VEKİLLERİ: Av.
Av.
DAVALI: 1 -
VEKİLİ: Av.
DAVALI: 2 -
VEKİLİ: Av.
DAVANIN KONUSU: Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 24/05/2024
G. KARAR YAZIM TARİHİ : 06/06/2024
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili ve davalı ...... İnşaat San.ve Tic.Ltd.Şti vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın davalılardan ...... İnş. ile 14.05.2016 tarihinde 580.000,00 TL bedelli 480 adet kapı ve pencerenin imalatı ile ilgili sözleşme imzaladığını, bu sözleşme ile ..... Mah..... Sok. No: ... Selçuklu/ Konya adresindeki inşa edilecek 2 blok apartman dairesi için 480 adet kapı ve pencere imal edeceği bunun karşılığında .... İnş. Ltd. Şti. nin 80.000,00 TL nakit ve B Blok 20 numaralı daireyi de 195.000,00 TL bedelle ödeme olarak vereceğini kalan 305.000,00 TL için diğer davalı .... İnş. Ltd. Şti. ile yapılan sözleşmeyi taşeron alacağı olarak ekleneceği hükmünün yer aldığını, bu hüküm nedeni ile davalılar arasında imzalanan iki adet sözleşmenin hukuki ve fiili irtibat sağlandığı davalıların aynı adresleri kullandıkları ve aynı sektörde çalıştıkları ve organik bağ içinde olduklarını, müvekkili firmanın .... Gıda İnş. Ltd. Şti. ile 300.000,00 TL bedelli 18 tip villaya ilişkin kapı pencere imalatı sözleşmesi yaptığını, bu iki sözleşme ile bağlantılı olarak yapılan işin karşılığını ödemek için davalı .... Ltd. Şti.'nin 14.04.2016 tarihli villa satış sözleşmesi ile ..... Mahallesi ..... ada ... parsel sayılı taşınmaza inşa edilecek 1.Etap No:4'de belirlenen 440 m2 villayı müvekkili şirkete sattığını, müvekkili firmanın davalılardan .... İnşaat Ltd. Şti.ile yapmış olduğu 15.04.2016 tarihli sözleşmeye göre kendi üzerine düşen edimi ifa ettiğini, bu ifa kapsamında .... Mah. .... Sok. No:4 Selçuklu/ KONYA adresinde inşa edilecek 2 blok apartman dairesinden inşaatı biten A Blok için imal edilen kapı ve pencereleri takarak 2016 yılı sonunda fiilen teslim ettiğini, davalılardan .... İnş.Ltd.Şti.'nin Konya ...Noterliği'nden 17.11.2017 tarih ve 44484 yevmiye numaralı ihtar ile 15.04.2016 tarihli sözleşmeyi feshettiğini, Konya ...Noterliği'nden 28.11.2017 tarih ve ..... yevmiye numaralı ihtar ile davalıların sözleşmeye uymasını istediklerini, davalılara sözleşmeye uyulması ve kendilerine düşen edimlerinin ifası için ihtarın tebliğinden itibaren üç gün süre verildiğini, fakat davalıların kötü niyetli olarak süreye uymadıklarını ve sözleşmede üzerlerine düşen edimlerini ifa etmediklerinden bahisle; Haklı davalarının kabulü ile; Davalı .... İnşaat Emlak San. Tic. Ltd. Şti.'nden sözleşmenin haksız feshi sebebi ile imal edilen Eserin bedeli olan 270.000,00 TL'nin son fatura tarihi olan 15.12.2016 tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsiline, davalı .... İnşaat Emlak San. Tic. Ltd. Şti. den sözleşmenin haksız feshi sebebi ile imal edilen Eserin bedeli olan B Blok 20 numaralı dairenin tapusunun verilmemesi sebebiyle oluşan zararın 10.000 TL'sinin tahsili ile sözleşmenin feshi tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu taleplerinin belirsiz alacak davası olarak kabulüne,15.04.2016 tarihli 580.000 TL bedelli sözleşmenin haksız olarak davalı tarafından feshi sebebiyle yarım kalan sözleşmeden dolayı uğradıkları 60.000,00 TL kâr kaybının sözleşmenin feshi tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu talebimizin belirsiz alacak davası olarak kabulü ile davalı .... İnşaat Ltd. Şti.'den tahsiline, alacaklarının tahsilinin imkansız hale gelmemesi için davalı .... İnşaat Emlak San. Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı Konya ili ..... İlçesi .... Ada .. Parsel .... Pafta NI kayıtlı taşınmaza dava sonuna kadar 340.000,00 TL için ihtiyati tedbir mahiyetinde takdiren teminatsız olarak (alacaklarının kesin olması, bu alacağa ilişkin faturaların her iki taraf defterlerine işlenmiş olması, malını teslimine dair belgelerin mevcut olması nedeniyle) ihtiyati haciz konulmasını, davalı .... Gıda Eğitim Hizmetleri İnşaat San. Tic. Ltd. Şti.'nin 300.000 TL bedelli 18 villanın kapı pencere imali sözleşmesini haksız feshetmesi sebebiyle 50.000 TL yoksun kalınan kâr kaybının sözleşmenin fesih tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu taleplerinin belirsiz alacak davası olarak kabulüne, davalı .... Gıda Eğitim Hizmetleri İnşaat San. Tic. Ltd. Şti. nin 15.04.2016 tarihli villa satış sözleşmesini haksız feshetmesi sebebiyle 10.000,00 TL yoksun kalınan kâr kaybının sözleşmenin fesih tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu taleplerinin belirsiz alacak davası olarak kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiş; 04/07/2022 TARİHLİ ISLAH DİLEKÇESİYLE DE; Müvekkil şirket tarafından aralarında organik bağ bulunan her iki şirkete yönelik yapılan işin bedeli olan 270.000 TL'nin, 15.04.2016 tarihli sözleşmeye göre kararlaştırlan dairenin teslim edilmemesinden dolayı 65.000 TL'nin, 15.04.2016 tarihli eser sözleşmesinin haksız feshi nedeniyle; A-Blok inşaatının tamamlanmadığı, B-Blok inşaatının yapılmadığı ve yapılmayan bloktaki yapılacak PWC imalatından dolayı serbest piyasa rayiçlerine göre %15 karlılık oranı düşünüldüğünde yapılmayan blokta beklenen karın 37.826,00 TL'nin, 14.04.2016 tarihli davalı .... Gıda Ltd. Şti. İle yapılan villa sözleşmesinden dolay Konya 7. Noterliği ihtarnamesi ile villanın verilemeyeceğinin ihtar edilmesi nedeniyle müvekkil şirketin kar kaybı olan 97.500 TL'nin 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizliyle birlikte aralarında organik bağ mevcut olan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili şeklinde ıslah etmiştir.
Davalı .... Gıda Eğitim Hizmetleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ..... Yapı ile .... Ltd. Şti. ve müvekkili şirket arasında akdedilen ve taşınmaz devrini içeren sözleşmelerin resmi şekil şartı eksikliği sebebiyle geçersiz olduğunu, zira taşınmaz satışının veya gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin geçerliliği için kanunun resmi şekil şartı öngörmüş olup geçersiz bir sözleşmeye dayanılarak hak talep edilemeyeceğinin, kaldı ki davacı tarafça dava dilekçesinin ekinde sunulan sözleşmelerin hiçbirinde davacı tarafın imzası bulunmadığından her iki tarafı bağlayan, her iki tarafa borç yükleyen bir sözleşmenin varlığından da söz edilemeyeceğinin, davacı..... Yapı, diğer davalı .... Ltd. Şti.'ne karşı edimini eksik, geç ve ayıplı yerine getirmesi sebebiyle sözleşmenin.... Ltd. Şti. tarafından haklı sebeple feshedildiğini, iş bu durumda müvekkili şirket ile davacı..... Yapı arasında sözleşmenin şartlarının gerçekleşmesinin imkansız olması henı de davacı..... Yapının halen işe başlamamış olması, zamanında bitireceğine ve işin kalitesine olan güvenin sarsılmış olması nedeniyle sözleşme Konya 7. Noterliğinin 17.11.2017 gün ve .....yevmiye sayılı ihtarı ile haklı sebeple tek taraflı olarak feshedildiğini, davacı..... Yapı tarafından da müvekkil şirkete Konya ....Noterliğinin 28.11.2017 gün ve ..... yevmiye no.lu ihtarname ile cevap verildiğini, müvekkili şirket yetkilisi .. .... ile diğer davalı .... Ltd. Şti.'nin yetkilisi ve ortağı iken ortaklar arasında yaşanan şahsi sebepler yüzünden 13.02.2018 tarihli Müdürler Kurulu kararı ile şirket hissesinin tamamını .....'e devredildiğinin, belirtilen şirketle hiçbir ilgi ve bağının kalmadığının, davacının, müvekkil şirket ve diğer davalı şirket arasında bağlantılı sözleşmelerin akdedildiğini, iş bu sözleşmelere davacının aykırı davrandığını, ilk olarak diğer davalı .... Ltd. Şti.'ne karşı edimini yapılan ilk blokda geç ve ayıplı olarak ifa ettiğini, ayıp defaten davacıya iletilmiş olmasına rağmen davacı tarafça devamlı olarak ayıbın giderileceği ve diğer blok için işe başlarılacağı belirtilmiş olmasına rağmen ayıbın giderilmediğini, diğer blok için işe de başlanılamadığını, halen dairelerde oturan kişilerin de pencerelerle ilgili şikayetleri devam ettiğini, bu hususun müvekkili şirket yetkilisi ..... ....'ün daha önceden diğer davalı şirket ile ortaklığının bulunması sebebi ile taraflarınca bilindiğini, ayrıca davacının dava dilekçesinin ekince sunmuş olduğu 02.11.2017 belgede de görüleceği üzere sadece “5-6-7-9-12-30-31-33-34-35-36-37-38-39-40”numaralı daireler için teslim belgesi imzalandığını, kalan 25 daire ayıplı olduğu için teslim belgesinin imzalanmadığını, ayıplı ve geç ifa edilmesinin üzerine diğer davalı şirket .... Ltd. Şti. tarafından davacı ile kendi arasındaki sözleşmenin haklı sebeple feshedildiğini, tarafları ile davacı arasında yapılan sözleşme diğer davalı .... Ltd. Şti. ile yapılan sözleşme ile bağlantılı olup bu sözleşme feshedildiği için sözleşmenin başındaki şartlar ve koşulların değişmiş olup sözleşmenin ifasının imkansız hale geldiğini, ayrıca davacı tarafça müvekkili şirketle de olan sözleşmenin ifasına başlanılmamış olup tutum, davranışları itibariyle işin zamanında bitirileceğine ve işin kalitesine (avıpsız ifaya) olan güvenin sarsıldığını, müvekkilinin kusuru dışında davacının kusuru ve diğer davalı şirketin feshi sebebiyle gelinen durumda müvekkili şirket tarafından sözleşmeden tek taraflı ve haklı olarak dönmenin zorunlu olduğunu, davacı tarafından kusuruyla gelinen mevcut durum karşısında taraflarında tazminat talebinin haksız ve kötü niyetiyle olup reddinin gerektiğini, davacı tarafın, müvekkili şirket ile olan sözleşmenin feshedilmesi sebebiyle uğramış olduğu somut bir zararın bulunmadığını, sözleşmenin davacının kusuru sebebiyle sonlandırılmasından dolayı müvekkilinin uğradığı zararların tazmini için davacı ve diğer davalı .... Ltd. Şti'ne karşı talep ve dava açma hakları saklı tutularak haksız ve soyut iddialarla açılan davanın müvekkili şirket lehine reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ..... Petrol Ürünleri Otomotiv Gıda Hayvancılık İnş.San ve Tic.Ltd.Şti davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; "... Davacının, davalılardan .... İnş. ile 14.05.2016 tarihinde 580.000,00 TL bedelli 480 adet kapı ve pencerenin imalatı ile ilgili sözleşme imzaladığını, bu sözleşme ile ..... Mah. ..... Sok. No: 4 Selçuklu/ Konya adresindeki inşa edilecek 2 blok apartman dairesi için 480 adet kapı ve pencere imal edeceği bunun karşılığında .... İnş. Ltd. Şti. nin 80.000,00 TL nakit ve B Blok 20 numaralı daireyi de 195.000,00 TL bedelle ödeme olarak vereceğini kalan 305.000,00 TL için diğer davalı .... İnş. Ltd. Şti. ile yapılan sözleşmeyi taşeron alacağı olarak ekleneceği hükmünün yer aldığını, bu hüküm nedeni ile davalılar arasında imzalanan iki adet sözleşmenin hukuki ve fiili irtibat sağlandığı davalıların aynı adresleri kullandıkları ve aynı sektörde çalıştıkları ve organik bağ içinde olduklarını, davacı firmanın .... Gıda İnş. Ltd. Şti. ile 300.000,00 TL bedelli 18 tip villaya ilişkin kapı pencere imalatı sözleşmesi yaptığını, bu iki sözleşme ile bağlantılı olarak yapılan işin karşılığını ödemek için davalı .... Ltd. Şti.'nin 14.04.2016 tarihli villa satış sözleşmesi ile ...... Mahallesi .... ada 2 parsel sayılı taşınmaza inşa edilecek 1.Etap No:4'de belirlenen 440 m2 villayı davacı şirkete sattığını, davacı firmanın davalılardan .... İnşaat Ltd. Şti.ile yapmış olduğu 15.04.2016 tarihli sözleşmeye göre kendi üzerine düşen edimi ifa ettiğini, bu ifa kapsamında ..... Mah. .... Sok. No:...Selçuklu/ KONYA adresinde inşa edilecek 2 blok apartman dairesinden inşaatı biten A Blok için imal edilen kapı ve pencereleri takarak 2016 yılı sonunda fiilen teslim ettiğini, davalılardan .... İnş.Ltd.Şti.'nin Konya 7.Noterliği'nden 17.11.2017 tarih ve....... yevmiye numaralı ihtar ile 15.04.2016 tarihli sözleşmeyi feshettiğini, Konya .....Noterliği'nden 28.11.2017 tarih ve ...... yevmiye numaralı ihtar ile davalıların sözleşmeye uymasını istediklerini, davalılara sözleşmeye uyulması ve kendilerine düşen edimlerinin ifası için ihtarın tebliğinden itibaren üç gün süre verildiğini, fakat davalıların kötü niyetli olarak süreye uymadıklarını ve sözleşmede üzerlerine düşen edimlerini ifa etmediklerinden bahisle; Haklı davalarının kabulü ile; Davalı .... İnşaat Emlak San. Tic. Ltd. Şti.'nden sözleşmenin haksız feshi sebebi ile imal edilen Eserin bedeli olan 270.000,00 TL'nin son fatura tarihi olan 15.12.2016 tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsiline, davalı .... İnşaat Emlak San. Tic. Ltd. Şti.'den sözleşmenin haksız feshi sebebi ile imal edilen Eserin bedeli olan B Blok 20 numaralı dairenin tapusunun verilmemesi sebebiyle oluşan zararın 10.000 TL'sinin tahsili ile sözleşmenin feshi tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu taleplerinin belirsiz alacak davası olarak kabulüne,15.04.2016 tarihli 580.000 TL bedelli sözleşmenin haksız olarak davalı tarafından feshi sebebiyle yarım kalan sözleşmeden dolayı uğradıkları 60.000,00 TL kâr kaybının sözleşmenin feshi tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu talebimizin belirsiz alacak davası olarak kabulü ile davalı .... İnşaat Ltd. Şti.'den tahsiline, alacaklarının tahsilinin imkansız hale gelmemesi için davalı .... İnşaat Emlak San. Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı Konya ili ..... İlçesi ..... Ada .. Parsel .... Pafta NI kayıtlı taşınmaza dava sonuna kadar 340.000,00 TL için ihtiyati tedbir mahiyetinde takdiren teminatsız olarak (alacaklarının kesin olması, bu alacağa ilişkin faturaların her iki taraf defterlerine işlenmiş olması, malını teslimine dair belgelerin mevcut olması nedeniyle) ihtiyati haciz konulmasını, davalı .... Gıda Eğitim Hizmetleri İnşaat San. Tic. Ltd. Şti.'nin 300.000 TL bedelli 18 villanın kapı pencere imali sözleşmesini haksız feshetmesi sebebiyle 50.000 TL yoksun kalınan kâr kaybının sözleşmenin fesih tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu taleplerinin belirsiz alacak davası olarak kabulüne, davalı .... Gıda Eğitim Hizmetleri İnşaat San. Tic. Ltd. Şti. nin 15.04.2016 tarihli villa satış sözleşmesini haksız feshetmesi sebebiyle 10.000,00 TL yoksun kalınan kâr kaybının sözleşmenin fesih tarihi olan 17.11.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsiline, bu taleplerinin belirsiz alacak davası olarak kabulüne, alacaklarının tahsilinin imkansız hale gelmemesi için davalı .... Ltd. Şti adına kayıtlı Konya İli ..... ilçesi ..... Mahallesi .....ada ...2 parsel sayılı taşınmaza dava sonuna kadar 60.000,00 TL için ihtiyati tedbir mahiyetinde takdiren teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği, davalıların davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Mahkememizce mahallinde keşif yapıldığı, keşif sonrası bilirkişi raporları aldırıldığı görülmüştür.
Davacının davalılardan .... İnşaat Emlak San.Tic.Ltd.Şti.(..... Petrol Ürn. Otomotiv Gıda Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.)'ne yönelik yapılan değerlendirmede;
Davacı ile davalı şirket arasında 15/04/2016 tarihli" Doğrama satış ve Montaj sözleşmesi" yapıldığı, sözleşmeye göre davacı şirketin Konya İli Selçuklu ilçesi .... Mah.2 Blok inşaatına ait 480 adet holzplas marka dış kısmı PVC iç kısmı ahşap doğramanın imal edilmesi inşaata nakli ve montajı işini üstlendiği, iş karşılığında 580.000,00 TL ödeme yapacak olup ödeme planı 28/04/2016 tarihinde 40.000,00 TL, 28/06/2016 tarihinde 40.000,00 TL 195.000,00 TL'si sözleşmenin 2. Maddesinde belirtilen adresteki inşaatın B Blok dış kapı 20 numaralı dairesi karşılığında taşeron firmaya verileceği, 305.000,00 TL' .... Ltd. Şti. İle yapılan sözleşmeye taşeron firmanın alacağı olarak ekleneceği, yukarıda belirtilen ödemelerin alındığı tarih itibariyle sözleşmenin geçerli olacağının kararlaştırıldığı, Konya ... Noterliğinin 17/11/2017 tarih ve ..... Yevmiye nolu ihtarnamesi ile davalı şirket tarafından tek taraflı olarak sözleşmenin feshedildiği, taraflar arasında yapılan sözleşmenin eser sözleşmesi mahiyetinde olduğu, eser sözleşmelerinin 6098 sayılı TBK'nun 470.vd.eden maddelerinde düzenlendiği, TBK'nun 470. Maddesinde; "Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, işsahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde, Tun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde, TBK'nun 484. Maddesinde; "İşsahibi, eserin tamamlanmasından önce yapılmış olan kısmın karşılığını ödemek ve yüklenicinin bütün zararlarını gidermek koşuluyla sözleşmeyi feshedebilir. " şeklinde düzenlendiği, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 30/01/2017 tarih ve 2015/6089 Es. 2017/357 Kar. Sayılı ilamında;"...... Dava sözleşme ve dava tarihine göre uygulanması gereken 818 sayılı mülgâ BK'nın 355. vd. maddelerde düzenlenen eser sözleşmesine dayalı olarak açılmış alacak davasıdır. Kural olarak; eser sözleşmelerinin geçerli olması herhangi bir şekil şartına tabi değildir. Tarafların karşılıklı olarak "icap" ve "kabul" iradelerinin oluşmasıyla eser sözleşmesi ilişkisi kurulur. Yazılı olması ancak, taraflara ispat kolaylığı sağlar. Ne var ki, taşınmaz mülkiyeti nakli borcunu doğuran sözleşmelerin, sözleşme tarihi itibarıyla uygulanması gereken 818 sayılı BK'nın 213 (6098 sayılı TBK 237.md), TMK'nın 706, Tapu Kanunu'nun 26 ve Noterlik Kanunu'nun 60. maddeleri uyarınca resmi yazılı şekilde yapılması zorunludur. Bu zorunluluk sözleşmenin geçerliliğine ilişkin olup, bu şekil şartına uymayan bir sözleşme geçerli olarak kabul edilemez. Sözleşmenin geçersiz hükümlerine rağmen diğer hükümleri itibarıyla taraflar arasında eser sözleşmesi kurulduğu anlaşılabiliyor ise tarafların hak ve yükümlülükleri bu sözleşmeye göre belirlenmelidir. Çünkü sözleşmenin yorumunda taraf iradelerine önem verilmesi ve sözleşmenin mümkün olduğunca ayakta tutulmaya çalışılması gerekir. Bu nedenledir ki şekil koşuluna uyulmadığından geçersiz olan bir sözleşme tümüyle geçersiz sayılmayıp, şekil koşulu gerektirmeyen hükümleri, kurulduğu anlaşılan eser sözleşmesi için uygulanması gereken geçerli hükümlerdir. Özellikle bedelin devredilecek taşınmaz olarak kararlaştırıldığı eser sözleşmesi taşınmaz devri yönünden geçerli değil ise de yapılacak işin bedeli olarak geçerli ve bağlayıcıdır. Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde; taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu uyuşmazlık konusu değildir. Sözleşmenin, iş bedelini göstermek bakımından taşınmazların değerini belirleyen hükümleri geçerli ve tarafları bağlayıcıdır. Sözleşmede yapılacak imalâtın karşılığının bağımsız bölümler olarak verileceği kararlaştırılmış, ve sözleşmede belirtilen daireler ile ilgili bedel 19.01.2007 tarihli sözleşme ile üç daireye indirilmiş olup dairelerden iki tanesinin devri gerçekleşmiş ancak villa olan bağımsız bölüm devredilmemiştir. Devredilen dairelerin bedelinin toplam 455.000,00 TL olduğu sözleşmede kararlaştırılmıştır. Davacının gerçekleştirdiği imalata ilişkin iş bedelinin mahkemece 394.495,70 TL + KDV olduğu gerekçede belirtilmiş ve gerekçe her iki taraf yönünden kazanılmış hak oluşturmuştur. Öte yandan az yukarıda açıklandığı üzere davalı iş sahibi tarafından iş bedeli karşılığı dairelerin devredildiği ve bunların da bedelinin 455.000,00 TL olduğu anlaşıldığından bu durumda davacı yüklenicinin hak ettiği iş bedeli olan KDV dahil 465.504,90 TL'den 455.000,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 10.504,90 TL'nin hüküm altına alınması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, kararın temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir....." şeklinde kabul edildiği, mahkememizce sözleşme konusu taşınmaz başında keşif yapıldığı, bilirkişi heyetinin ayrıntılı raporunu dosyaya sundukları, bilirkişi heyeti raporu ile de belirtildiği üzere davacı tarafından sözleşme gereğince Konya ili ...... Mah. (...... Mah.) .... Sitesi A Blok'un tamamlandığı ancak B Blok'un yapılmadığı bu nedenle sözleşme gereğince B Blok'a takılması gereken PVC doğramaların davacı şirket tarafından yer teslimi yapılmadığından edimin ifa edilemediği, davacı şirket tarafından A Blok için yapılan PVC doğramaların mahallinde takıldığı ve tesliminin en son 30.12.2016 tarihinde gerçekleştiği PVC doğramalarla ilgili 3 adet faturanın kesildiği ve davalı .... İnş. Ltd. Şti. ne sevk irsaliyeleri ile ve teslim edildiğini, 02.11.2017 tarihinde teslim tesellim tutanaklarının daire sahiplerince imzalandığı ve tüm PVC doğrama aksamlarının eksiksiz olarak teslim edildiğine dair imzaların mevcut olduğunun, bu şekilde davacı şirketin .... Ltd. Şti. ile yapmış olduğu 15.04.2016 tarihli sözleşmede belirlenen PVC doğramaların A Blok'takilerinin tam ve eksiksiz olarak teslim edildiği, davalı şirketin teslim aldıktan sonra gözle görülebilir olan eksik ve ayıpların derhal gizli ayıpların ise kullanım ile ortaya çıkması halinde bildirmesi gerekirken bildirmediği ve davalının sözleşmeyi 17.11.2017 tarihinde davacı şirketin sözleşmede edimleri ifa etmediğinden dolayı feshetmiş ise de davacının A Blok için sözleşme de belirtilen edimlerini yerine getirdiği ancak B Blok için ise davalı şirket tarafından yer teslimi yapılmadığından yerin getirilemediği, bu nedenle sözleşmenin feshinde davacının bir kusurunun bulunmadığı, davalı tarafça sözleşme haksız yere feshedildiği, davacı tarafından Konya ....Noterliğinin 28/11/2017 tarih ve .... yevmiye nolu ihtarı ile ihtarname gönderildiği, ihtarnamede ödenmeyen 50.000,00 TL'nin ve sözleşme gereğince kararlaştırılan dairenin tapu devrinin 3 gün içinde ödenmesi ve devrin yapılmasının ihtar edildiği, davalının 04/12/2017 tarihinde temerrüde düştüğü, (Yargıtay 15.Hukuk Dairesi'nin 18/01/2018 tarih ve 2017/1428 Es.2018/89 Kar sayılı ilamı benzer doğrultudadır.) anlaşılmıştır.
Davacı şirketin sözleşme gereğince işin yaptığı işin karşılığı hak ettiği bedeli davalıdan tahsile yönelik talebinin; Davacının sözleşmenin feshi nedeniyle yaptığı iş karşılığı ödenmeyen bedeli TBK'nun 484. Maddesi kapsamında davalıdan isteyebileceği, A Blok için yapılan işin karşılığının sözleşme hükümlerine göre 290.000,00 TL olacağı, her ne kadar taraflar arasındaki sözleşmede taşınmazın devri kararlaştırılmış ise de 6098 sayılı TBK 237.md, TMK'nın 706, Tapu Kanunu'nun 26. ve Noterlik Kanunu'nun 60. Maddeleri gereğince taşınmaz devrine ilişkin sözleşmenin resmi şekilde yapılması geçerlilik koşulu olduğundan sözleşmenin bu hükmünün geçersiz olduğu, ancak bedelini talep edebileceği, bilirkişiler davalı tarafından 40.000,00 TL ödeme yapıldığı kabul edilmişse de davacı tarafından gönderilen ihtarnamede 30.000,00 TL ödemenin varlığının kabul edildiği ancak ödeme konusunda tarafların ticari defterlerinde birbirini teyit eden ödeme kaydının bulunmadığı, davalı tarafın da 40.000,00 TL'lik ödemeyi ispatlayamadığı, mahkememizce davalı tarafından davacıya 30.000,00 TL ödemenin yapıldığının kabul edildiği, böylece davacının yaptığı işin karşılığı davalıdan 290.000,00 TL-30.000,00 TL=260.000,00 TL'nin alacağının bulunduğunun kabul edildiği, alacağa temerrüt tarihi olan 04/12/2017 tarihinden itibaren taleple bağlı kalınarak yasal faiz uygulanması gerektiği,
Davacının sözleşme gereğince verilmesi gereken taşınmazın tapusunun verilmemesi nedeniyle oluşan zararın tahsiline yönelik talebinin; 6098 sayılı TBK 237.md, TMK'nın 706, Tapu Kanunu'nun 26. ve Noterlik Kanunu'nun 60. Maddeleri gereğince taşınmaz devrine ilişkin sözleşmenin resmi şekilde yapılması geçerlilik koşulu olduğundan sözleşmenin bu hükmünün geçersiz olduğu, geçersiz bir sözleşme nedeniyle oluşan bir zarardan bahsedilemeyeceği, davacının bu talebinin reddine karar verilmesi gerektiği,
Davacının sözleşmenin haksız yere feshinden dolayı yarım kalan iş nedeniyle uğradığı zararın tahsiline yönelik talebinin; bilirkişi raporunda davacının yapacağı iş karşılığı %15 oranında kar sağlayacağının ve bununda 37.826,00 TL olduğunun tespit edildiği, böylece davacının davalı tarafından sözleşmenin haksız yere feshinden dolayı yapılmayan işin karşılığı 37.826,00 TL mahrum kaldığı karının bulunduğu, bunu da TBK'nun 484. Maddesi kapsamında davalıdan talep edebileceği,
Davacının davalılardan .... Gıda Eğitim Hizm.İnş.San.Tic.Ltd.Şti.'ne yönelik yapılan değerlendirmede;
Davacı ile davalı şirket arasında tarihsiz" Doğrama satış ve Montaj sözleşmesi" yapıldığı, sözleşmeye göre davacı şirketin Konya İli Meram İlçesi, ..... Mah.. parselde 18 adet villa inşaatı için hozplas marka dış kısmı PVC, iç kısmı ahşap doğramanın imal edilmesi inşaata nakli ve montajı işini üstlendiği, iş karşılığında 300.000,00 TL ücretin kararlaştırıldığı, Konya İli Meram İlçesi,..... Mah.... parseldeki 1. Etap no:4 de yer alan taşınmazın 14/04/2016 tarihli Villa satış sözleşmesi başlıklı sözleşme ile 650.000,00 TL bedelle davacıya satışının yapıldığı, bu sözleşmeden doğan 350.000,00 TL'lik borç taşeron firmanın .... İnş. İle yaptığı sözleşmedeki alacağına mahsup edildiği, kalan 45.000,00 TL'nin iş tesliminde ödeneceğinin kararlaştırıldığı, Konya .. Noterliğinin 17/11/2017 tarih ve .... Yevmiye nolu ihtarnamesi ile davalı şirket tarafından tek taraflı olarak sözleşmenin feshedildiği, taraflar arasında yapılan sözleşmenin eser sözleşmesi mahiyetinde olduğu, eser sözleşmelerinin 6098 sayılı TBK'nun 470.vd.eden maddelerinde düzenlendiği, TBK'nun 470. Maddesinde; "Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, işsahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde, Tun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde, TBK'nun 484. Maddesinde; "İşsahibi, eserin tamamlanmasından önce yapılmış olan kısmın karşılığını ödemek ve yüklenicinin bütün zararlarını gidermek koşuluyla sözleşmeyi feshedebilir. " şeklinde düzenlendiği, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 30/01/2017 tarih ve 2015/6089 Es. 2017/357 Kar. Sayılı ilamında;"...... Dava sözleşme ve dava tarihine göre uygulanması gereken 818 sayılı mülgâ BK'nın 355. vd. maddelerde düzenlenen eser sözleşmesine dayalı olarak açılmış alacak davasıdır. Kural olarak; eser sözleşmelerinin geçerli olması herhangi bir şekil şartına tabi değildir. Tarafların karşılıklı olarak "icap" ve "kabul" iradelerinin oluşmasıyla eser sözleşmesi ilişkisi kurulur. Yazılı olması ancak, taraflara ispat kolaylığı sağlar. Ne var ki, taşınmaz mülkiyeti nakli borcunu doğuran sözleşmelerin, sözleşme tarihi itibarıyla uygulanması gereken 818 sayılı BK'nın 213 (6098 sayılı TBK 237.md), TMK'nın 706, Tapu Kanunu'nun 26 ve Noterlik Kanunu'nun 60. maddeleri uyarınca resmi yazılı şekilde yapılması zorunludur. Bu zorunluluk sözleşmenin geçerliliğine ilişkin olup, bu şekil şartına uymayan bir sözleşme geçerli olarak kabul edilemez. Sözleşmenin geçersiz hükümlerine rağmen diğer hükümleri itibarıyla taraflar arasında eser sözleşmesi kurulduğu anlaşılabiliyor ise tarafların hak ve yükümlülükleri bu sözleşmeye göre belirlenmelidir. Çünkü sözleşmenin yorumunda taraf iradelerine önem verilmesi ve sözleşmenin mümkün olduğunca ayakta tutulmaya çalışılması gerekir. Bu nedenledir ki şekil koşuluna uyulmadığından geçersiz olan bir sözleşme tümüyle geçersiz sayılmayıp, şekil koşulu gerektirmeyen hükümleri, kurulduğu anlaşılan eser sözleşmesi için uygulanması gereken geçerli hükümlerdir. Özellikle bedelin devredilecek taşınmaz olarak kararlaştırıldığı eser sözleşmesi taşınmaz devri yönünden geçerli değil ise de yapılacak işin bedeli olarak geçerli ve bağlayıcıdır. Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde; taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu uyuşmazlık konusu değildir. Sözleşmenin, iş bedelini göstermek bakımından taşınmazların değerini belirleyen hükümleri geçerli ve tarafları bağlayıcıdır. Sözleşmede yapılacak imalâtın karşılığının bağımsız bölümler olarak verileceği kararlaştırılmış, ve sözleşmede belirtilen daireler ile ilgili bedel 19.01.2007 tarihli sözleşme ile üç daireye indirilmiş olup dairelerden iki tanesinin devri gerçekleşmiş ancak villa olan bağımsız bölüm devredilmemiştir. Devredilen dairelerin bedelinin toplam 455.000,00 TL olduğu sözleşmede kararlaştırılmıştır. Davacının gerçekleştirdiği imalata ilişkin iş bedelinin mahkemece 394.495,70 TL + KDV olduğu gerekçede belirtilmiş ve gerekçe her iki taraf yönünden kazanılmış hak oluşturmuştur. Öte yandan az yukarıda açıklandığı üzere davalı iş sahibi tarafından iş bedeli karşılığı dairelerin devredildiği ve bunların da bedelinin 455.000,00 TL olduğu anlaşıldığından bu durumda davacı yüklenicinin hak ettiği iş bedeli olan KDV dahil 465.504,90 TL'den 455.000,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 10.504,90 TL'nin hüküm altına alınması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, kararın temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir....." şeklinde kabul edildiği, mahkememizce sözleşme konusu taşınmaz başında keşif yapıldığı, bilirkişi heyetinin ayrıntılı raporunu dosyaya sundukları, bilirkişi heyeti raporu ile de belirtildiği üzere davacı tarafından sözleşme gereğince Konya İli Meram İlçesi, .... Mah.... parselde 18 adet villa inşaatının tamamlanmadığı, sadece temel betonunun atılmış olduğu, davalının sözleşmeyi 17.11.2017 tarihinde davacı şirketin sözleşmede edimleri ifa etmediğinden dolayı feshetmiş ise de davalı şirket tarafından yer teslimi yapılmadığından yerin getirilemediği, bu nedenle sözleşmenin feshinde davacının bir kusurunun bulunmadığı, davalı tarafça sözleşme haksız yere feshedildiği, davacı tarafından Konya ...Noterliğinin 28/11/2017 tarih ve .... yevmiye nolu ihtarı ile ihtarname gönderildiği, ihtarnamede sözleşmede kararlaştırılan villanın tapu devrinin 3 gün içinde yapılmasının, sözleşmenin ifa edilmemesinden kaynaklı zararın ödenmesinin ihtar edildiği, davalının 04/12/2017 tarihinde temerrüde düştüğü, (Yargıtay 15.Hukuk Dairesi'nin 18/01/2018 tarih ve 2017/1428 Es.2018/89 Kar sayılı ilamı benzer doğrultudadır.) anlaşılmıştır.
Davacının sözleşmenin haksız yere feshinden dolayı uğradığı zararın tahsiline yönelik talebinin; davacının bilirkişi raporunda yapacağı iş karşılığı %15 oranında kar sağlayacağının belirlendiği, bunun da 300.000,00 TL sözleşme bedeli x15/100=45.000,00 TL olduğu, böylece davacının davalı tarafından sözleşmenin haksız yere feshinden dolayı yapılmayan işin karşılığı 45.000,00 TL mahrum kaldığı karının bulunduğu, bunu da TBK'nun 484. Maddesi kapsamında davalıdan talep edebileceği,
Davacının sözleşme gereğince verilmesi gereken taşınmazın tapusunun verilmemesi nedeniyle oluşan zararın tahsiline yönelik talebinin; 6098 sayılı TBK 237.md, TMK'nın 706, Tapu Kanunu'nun 26. ve Noterlik Kanunu'nun 60. Maddeleri gereğince taşınmaz devrine ilişkin sözleşmenin resmi şekilde yapılması geçerlilik koşulu olduğundan sözleşmenin bu hükmünün geçersiz olduğu, geçersiz bir sözleşme nedeniyle oluşan bir zarardan bahsedilemeyeceği, davacının bu talebinin reddine karar verilmesi gerektiği, anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur..." gerekçesiyle DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE; 1-Davacının 260.000,00 TL Alacağının temerrüt tarihi olan 04/12/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ..... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya VERİLMESİNE, 2- Davacının alacağa yönelik fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE, 3-Davacının sözleşme bedeli olarak verilecek taşınmazın verilmemesi sebebiyle oluşan zararın davalı ..... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den tahsiline yönelik talebinin REDDİNE, 4- Davacının 37.826,00 TL sözleşmenin feshinden kaynaklı kar kaybına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 04/12/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ..... Petrol Ürn. Otomotiv Gıda Hayv. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya VERİLMESİNE, 5-Davacının sözleşmenin feshinden kaynaklı kar kaybına ilişkin fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE, 6- Davacının 45.000,00 TL sözleşmenin feshinden kaynaklı kar kaybına ilişkin maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 04/12/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı .... Gıda Eğitim Hizm. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya VERİLMESİNE, 7-Davacının sözleşmenin feshinden kaynaklı kar kaybına ilişkin fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE, 8-Davacının villa satış sözleşmesinin haksız feshedilmesi sebebiyle oluşan zararın davalı .... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti'den tahsiline yönelik talebinin REDDİNE, karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı .... Ltd.Şti arasında 14/04/2016, ..... Ltd.Şti ile de 15/04/2016 tarihli sözleşmelerin akdedildiğini, her iki şirketin yetkilisinin de aynı kişi olup her iki şirketle yapılan sözleşmelerin bağlantılı sözleşme olduğundan ıslah talepleri gibi karar verilmesi gerekirken .... Ltd.Şti yönünden taleplerini reddetmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, 14/04/2016 tarihli ilk sözleşmenin 6.maddesinin hükmünün açık olduğunu, davalı .... Ltd.Şti'nin sözleşme ile belirlenen iş bedeli borcunun ifasına sıra gelmeden sözleşmeyi feshettiğini, haksız feshedilen sözleşmeden dolayı davalının başta müteahhit karı olmak üzere tüm zararları karşılamak zorunda olduğunu, ilk derece mahkemesince eksik inceleme neticesinde hatalı karar verildiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak ıslah dilekçesindeki talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ..... İnşaat San.ve Tic.Ltd.Şti vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkemece müvekkili şirket ile diğer davalı şirket arasında organik bağın bulunduğunu kabulünün mümkün olmadığını, bilirkişi raporuna karşı itirazlarının dikkate alınmadığını ve bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda ve mahkeme gerekçesinde sadece villaların tamamlanmamış olması sebebiyle müvekkili şirkete kusur yüklemesinin hatalı olduğunu, müvekkilince sözleşmesinin haklı gerekçelerle feshedildiğini, mahkemece yoksun kalınan kar ve uğranılan zarar nedeniyle müvekkili şirketin sorumlu tutulmasına karar verilmesinin de hatalı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın ıslah dilekçesinde taleplerini her iki davalı yönünden istemiş olmasına karşın müvekkili yönünden reddedilen miktara göre vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesinin de hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak müvekkili şirket yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava eser sözleşmesi kaynaklı alacak ve tazminat istemine ilişkindir.
Dosya kapsamına ve toplanan delillere göre, mevcut delillerin takdirinin ve yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne dair verilen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin ve davalı....İnşaat San.ve Tic.Ltd.Şti vekilinin istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin 20/09/2022 tarih ve.... Esas - ... Karar sayılı kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacı vekilinin ve davalı.... San.ve Tic.Ltd.Şti vekilinin istinaf başvurularının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
Davacıdan alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından peşin alınan 80,70 TL'nin mahsubu ile bakiye 346,90 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davalı ....San.ve Tic.Ltd.Şti'den alınması gereken 3.073,95 TL istinaf karar harcından peşin alınan 768,49 TL'nin mahsubu ile bakiye 2.305,46 TL harcın bu davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
İstinaf kanun yoluna başvuran taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde İlk Derece Mahkemesince re'sen davacıya iadesine,
İstinaf karar tebliği, avans iadesi ve harç işlemlerinin İlk Derece Mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, 6100 HMK'nın 362/1.a maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.24/05/2024
Başkan
¸e-imzalıdır.
Üye
¸e-imzalıdır.
Üye
¸e-imzalıdır.
Katip
¸e-imzalıdır.
¸Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında Elektronik İmza ile imzalanmıştır.¸