T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO: ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KONYA .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ...
NUMARASI: ... Esas ... Karar
ASIL DAVADA
İSTİNAF EDEN
DAVACILAR: 1- ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... - ...
İSTİNAF EDEN DAVALI: 1- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
DİĞER DAVALI: 2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
BİRLEŞEN KONYA . ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA
İSTİNAF EDEN
DAVACILAR: 1- ... İmalat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.
2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
İSTİNAF EDEN DAVALI: 1- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
DİĞER DAVALI: 2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
BİRLEŞEN KONYA ... . ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA
İSTİNAF EDEN
DAVACILAR: 1- ... İmalat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.
2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
İSTİNAF EDEN DAVALI: 1- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
DİĞER DAVALI: 2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
BİRLEŞEN KONYA ... ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA
İSTİNAF EDEN
DAVACILAR: 1- ... İmalat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.
2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
İSTİNAF EDEN DAVALI: 1- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
DİĞER DAVALI: 2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
BİRLEŞEN KONYA ... ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA
İSTİNAF EDEN
DAVACILAR: 1- ... İmalat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.
2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
İSTİNAF EDEN DAVALI: 1- ... (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLİ: Av. ... -
DİĞER DAVALI: 2- ... (T.C. Kimlik No: ...)
ASIL VE BİLREŞEN
DAVALAR: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ: ...
YAZIM TARİHİ: ...
Davacı tarafından davalı aleyhine Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında ... tarihinde tesis edilen asıl ve birleşen davaların reddine ilişkin karara karşı davacılar ile davalılar ... ve ... 'ın istinaf kanun yoluna başvurması üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;
ASIL DAVADA;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin müşterisi olan ... Hizmetleri Mak. Nak. İnş. Tar. San. Tic. A.Ş. tarafından kendisine keşide edilmiş olan beş adet çeki hem şirketi adına hem de şahsı adına ciroladığını, ancak çekleri ilgililerine teslim edemeden kaybettiğini, müvekkilinin çeklerle ilgili olarak çek iptal davası açmak suretiyle çekleri kullananlar hakkında da Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Hazırlık numaralı dosyasından suç duyurusunda bulunduğunu, Konya ... .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyası ile işbu davaya konu icra takibine dayanak çekin iptali için dava açtığını, davaya konu icra takibine esas olan çekin içinde bulunduğu 5 adet çek hakkında ödeme yasağı konulduğunu, çeklerle ilgili olarak hamilin mahkemeye başvurmasının zorunlu olduğunu, davalılardan ... tarafından ... tarihinde Konya ... İcra Müdürlüğü' nün ... E sayılı dosyası ile müvekkilleri aleyhine Kambiyo Senetlerine Mahsus Haciz Yoluyla icra takibi başlatılmak suretiyle ödeme emrinin müvekkiline ... tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkilinin hazırlık aşamasındaki ifadesinde de söz konusu çeklerin ... tarafından çalınmış olabileceğini, olay tarihinde söz konusu kişinin iş yerine geldiğinin beyan edildiğini, yine beyanında ... Hurdacılık tarafından iş yerinin telefon ile aranarak dava konusu çeke neden tedbir konulduğu hususu sorulduğunu ve sigortalı çalışanları olan ... tarafından çalındığının söylendiğinin belirtildiğini, bu hususla ilgili olarak iş yerinde çalışan ... 'ın ifadesinin alınmasını ve iş yeri telefon kayıtlarının getirtilmesinin gerektiğini, davalılardan ...' in işbu çekleri müvekkilinden çalarak piyasaya dağıttığının aşikar olduğunu, diğer davalı ...'ın da söz konusu çalıntı çekleri bilerek ve isteyerek ... ile işbirliği içinde alarak icra takibi başlattığını, ayrıca söz konusu çekler nedeniyle .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dosyasından tedbir konulduğunu, davalının ödeme yasağı olduğunu bildiğinden iyiniyetli üçüncü kişi sayılamayacağını, davalıların kötüniyetli olduğunu ve dolandırıcılık suçunun içinde olduğunu, müvekkilleri ile herhangi bir şekilde ticari ilişkisi olmayan davalıların kendi aralarında anlaşarak söz konusu çekleri işleme koyduklarını, müvekkillerinin tüm sorumluluklarını eksiksiz yerine getirdiklerini, takibe konu çekin tacir çeki olduğunu, tacir çeklerinin bir ticari ilişki nedeniyle ciro yapılmasının gerektiğini, müvekkillerinin ...'le veyahut ... ile hiçbir ticari ilişkisinin bulunmadığını, çeklerin müvekkillerinden çalındığını belirterek ; öncelikle ve tensiple Konya ....İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyasından müvekkileri aleyhine başlatılan icra takibinin dava sonuna kadar durdurulmasına, davanın kabulü ile müvekkillerinin davalılara borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin iptaline, kötüniyetli davalıların işbu davanın açılmasına sebebiyet vermesi nedeniyle alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkillerine verilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkillerine verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılar, icra takibine mesnet yapılan davaya konu çekin rızaları dışında ellerinden çıktığı iddiasında olduğunu, ancak ... Ltd. Şti'nin çeki ... a ciro ettiğini, ...'ın da ...'e ciro ettiği görüldüğünü, ...'ın, Çalışır Ltd. Şti'nin imza yetkilisi olduğunu, bu durumda davaya konu çekin ... Ltd. Şti'nin rızasıyla elinden çıkmış olduğunu, aksi düşünce ...'ın çeki rıza dışı eline geçirmiş olduğunu gösterdiğini, bu nedenle davacı şirketin asılsız iddialara dayalı davasının reddine karar verilmesinin gerektiğini, ...'ın iddiasının yargı kararına muhtaç olduğunu, kıymetli evrak hamilinin hiçbirisi hamili olduğu evrakları evvelden imzalayarak kasasına veya çantasına koymayacağını, kıymetli evrakı tedavüle çıkaracağı zaman evrakı vereceği kişinin huzurunda ciro yaparak evraktaki imzanın sahte çıkması durumunda imzayı huzurunda attırmayan hamil hakkında sahtecilik ceza davasının yanında tazminat ve para cezası yaptırımının söz konusu olacağını, çekteki ciro imzasının huzurda alınması asıl ve hayatın olağan akışına da daha uygun olduğundan davacı hin "çekin rızası dışında elinden çıktığı" iddiasına itibar edilemeyeceğini, icra takibinin dayanağı olan kambiyo evrakının bir çek olup mücerret niteliği gereği temel borç ilişkisinden soyutlandığını, davacılar ile aralarında borçlu ciranta ...'in olduğunu, kendisinin mezkur çeki ...'den ciroyla teslim aldığını ve 6102 sy. TTK'nın 790 maddesi uyarınca çekin yetkili hamili olduğunu, davacılarla kambiyo ilişkisi dışında hiçbir hukuki ilişkisinin bulunmadığını, davacının asılsız ve hukuki dayanaktan yoksun iddialarının alacağının kambiyo senedine dayanan hak ve alacaklarını etkilemesinin sözkonusu olmadığını, davacıların hırsızlık iddiası doğru olsa bile, bu mesele çeki çalan ile çaldıranın meselesi olduğunu, bunlar sebebiyle zarar görenin kendisinin olamayacağını, verilen tedbir kararı nedeniyle mağdur edildiğini, bu nedenle haksız ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasının gerektiğini, bunun dışında, davacıların bu çek sebebiyle uğradıkları zararının, eğer kendi kusurları yoksa çeki çalan kişiye karşı zarar ziyan davası açmak suretiyle karşılamaya çalışabileceğini belirterek; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderlerinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
BİRLEŞEN KONYA .... ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin müşterisi olan ... Hizmetleri Mak. Nak. İnş. Tar. San. Tic. A.Ş.tarafından kendisine keşide edilmiş olan beş adet çeki hem şirketi adına hem de şahsı adına cirolandığını, ekleri kaybettiğini, müvekkilinin çeklerle ilgili olarak çekleri çalanlar ve piyasaya sürenler hakkında Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Hazırlık numaralı dosyasından dolandırıcılıktan suç duyurusunda bulunulduğunu, Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile davaya konu icra takibine dayanak çekin iptali için dava açıldığını, davaya konu icra takibine esas olan çekin içinde bulunduğu 5 adet çek hakkında ihtiyati tedbiren ödeme yasağı konulmuş olduğunu, ticaret sicil gazetesinde ilan verildiğini, bankalara tedbir yazıları gönderildiğini, davalılardan ... tarafından ... tarihinde Konya .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile müvekkillerinin aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, müvekkiline ödemenin ... tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkili aleyhine takipten önce de ... tarafından ... tarihinde Konya .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayı dosyasından müvekkiller aleyhine kambiyo senetlerine mahsus genel haciz yoluyla ilamsız takip başlatıldığını, bu nedenlerle öncelikle ve tensiple teminatsız olarak mümkün olmadığı takdirde sayın mahkemece takdir edilecek uygun bir teminat karşılığında ihtiyaten Konya .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının dava sonuna kadar durdurulmasına, davanın kabulü ile müvekkillerinden davalılara borçlu olmadığının tespitine, çekin iptali ile icra takibini iptaline, kötüniyetli davalının işbu dava açılmasına sebebiyet vermesi nedeniyle %20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili ... havale tarihli cevap dilekçesiyle özetle; davacıların icra takibine mesnet yapılan davaya konu çekin rızaları dışında ellerinden çıktığı iddiasında olduklarını, Lehtarın ... Ltd. Şti.'nin çeki ciranta ...'a ciro ettiğini, ...'ında ciranta ...'e ciro ettiğini, davaya konu çekin ... Ltd. Şti.'nin rızasıyla elinden çıktığını, lehtar yada ciranta çeki eline geçirir geçirmez ciro yaparak kasasına veya çantasına koymayacağını, kıymetli evrak tedavüle çıkaracağı zaman evrakın verileceği kişinin huzurunda ciro yapılacağını, evraktaki imzanın sahte çıkması durumunda imzayı huzurunda attırmayan hamil hakkında sahtecilik ceza davasının yanında İİK madde 170 gereğince tazminat ve para cezası yaptırımı söz konusu olacağından ciro imzasının huzurda alınması asıl ve hayatın olağan akışına da daha uygun olduğunu, bu nedenle davacının çekin rızası dışından elinden çıktığı iddiasına itibar edilmemesi gerektiğini, icra takibinin dayanağı olan kambiyo evrakı bir çek olduğunu, mücerret niteliği gereği temel borç ilişkisinden soyutlandığını, davacılar ile müvekkili arasında borçlu ciranta ... olduğunu, müvekkili mezkur çeki hurda alüminyum satışı sebebiyle ciranta ...'den ciroyla teslim aldıklarını, 6102 sy. TTK.'nın 790 maddesi uyarınca çekin yetkili hamili olduğunu, ... ile ... baba - oğul olduğunu, Ltd. Şti.'nin rızasıyla elinden çıktığını, lehtar yada ciranta çeki eline geçirir geçirmez ciro yaparak kasasına veya çantasına koymayacağını, kıymetli evrak tedavüle çıkaracağı zaman evrakın verileceği kişinin huzurunda ciro yapılacağını, evraktaki imzanın sahte çıkması durumunda imzayı huzurunda attırmayan hamil hakkında sahtecilik ceza davasının yanında İİK madde 170 gereğince tazminat ve para cezası yaptırımı söz konusu olacağından ciro imzasının huzurda alınması asıl ve hayatın olağan akışına da daha uygun olduğunu, bu nedenle davacının çekin rızası dışından elinden çıktığı iddiasına itibar edilmemesi gerektiğini, icra takibinin dayanağı olan kambiyo evrakı bir çek olduğunu, mücerret niteliği gereği temel borç ilişkisinden soyutlandığını, davacılar ile müvekkili arasında borçlu ciranta ... olduğunu, müvekkili mezkur çeki hurda alüminyum satışı sebebiyle ciranta ...'den ciroyla teslim aldıklarını, ..., babasının iş yerinde abasına yardımcı olduğunu, işleri yürüttüğünü, alacak - verecek ve evrak takibi yaptığını, soyadlarının, adreslerinin aynı olması ve Konya .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra takip dosyasının ...adına işleme konulmuş olması olağanüstü bir durum olmadığını, icra takibinin dayanağı da ... ile ciranta ... arasında ticari ilişki olduğunu, bu nedenlerle ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, haksız ve dayanaksız davanın reddini, yargılama gideriyle vekalet ücretinin davacılara müştereken ve müteselsilen tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN KONYA .... ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin müşterisi olan ... Hizmetleri Mak.Nak.İnş.Tar.San. Tic.A.Ş. tarafından keşide edilmiş olan 5 adet çeki hem şirketi adına hem şahsı adına ciroladığını, ancak iş bu çekleri kaybettiğini, mahkememizin ... Esas sayılı dosyası ile iş bu davaya konu icra takibine dayanak çekin iptali için dava açıldığını, ihtiyati tedbiren ödeme yasağı konulduğunu, iş bu tedbirin davalı tarafından çek bankaya sunulduğunda çekin arka tarafına yazıldığını, davalının iş bu çekte ödeme yasağı olduğunu bildiğinden iyiniyetli sayılamayacağını, davalarının kabulü ile müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespitine, çeklerin iptali ile icra takiplerinin iptaline, kötüniyetli davalının iş bu dava açılmasına sebebiyet vermesi nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına ödenecek paranın davalılara ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile mezkur dosyasının birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların davasının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olup reddine karar verilmesini, davacıların, icra takibine mesnet yapılan davaya konu çekin rızaları dışında ellerinden çıktığı iddiasının, asılsız iddialara dayalı olduğunu, hiçbir lehdar yada cirantanın çeki eline geçirir geçirmez ciro yaparak kasaına veya çantacsına koyamayacağını, kıymetli evrakın tedavüle çıkarılacağı zaman evrakın verileceği kişinin huzurunda ciro yapıldığını, müvekkilinin, davacılar ile kambiyo ilişkisi dışında hiçbir hukuki ilişkisinin bulunmadığını, davacıların asılsız ve hukuki dayanaktan yoksun iddialarının alacağı kambiyo senedine dayanan müvekkilinin hak ve alacaklarını etkilemesinin söz konusu olmadığın, haksız davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
BİRLEŞEN KONYA .... ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA;
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin müşterisi olan ... Hizmetleri Mak. Nak. İnş. Tar. San. Tic. A.Ş. Tarafından kendisine keşide edilmiş olan beş adet çeki hem şirketi adına hem de şahsı adına cirolandığını, ancak bu çekleri kaybettiğini, iş bu çeklerle ilgili hem çek iptali davası açtıklarını, hem de iş bu çekleri kullananlar hakkında suç duyurusunda bulunduklarını, Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosaysı ile iş bu davaya konu Keşidecisi ... Vinç Hizmetleri İş Mak. Nak. İnş. Tarım San. Tic. A.Ş., Muhatap Banka Şubesi: ... ... Şubesi (... ) Müdürlüğü, Çek/Banka Hesap/IBAN Numarası: TR ... , Çek Seri Numarası: ... , Keşide Tarihi: ... , Miktarı 15.000,00 TL olan, takibine dayanak çekin iptali için dava açıldığını ve 5 adet çek hakkında ihtiyati tedbiren ödeme yasağı konulduğunu, davalı tarafından çek bankaya ibraz edildiğinde çekin arkasına yazıldığını, davalının iş bu çekte ödeme yasağı olduğunu bildiğininden icra takibi yapmasının kötü niyetli olduğunu, müvekkili adına başlatılan ilk takipten itibaren menfi tespit davaları ikame ettiklerini, ancak çekleri elinde bulunduranların ısrarla müvekkili aleyhine takip başlatmaya devam ettiklerini, iş bu davaların açılma ve tedbir kararı çıkma sürecinde ilgili icra müdürlüğü tarafından müvekkilinin malvarlığı üzerine haciz şerhleri konulduğundan bahisle dava sonuna kadar ilgili çekin icra takibine konulmaması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi ile müvekkilinin takibe konu çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti, %20 tazminat ile yargılama gideri ve ücreti vekalet talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu çekin lehtar ... ... Vinç İmalat Ltd. Şti.'nin, ciranta ...'a ciro ettiğini, ...'ında ciranta ...'e ciro ettiğini, ...'ın ... Vinç İmalat Ltd. Şti.'nin imza yetkilisi olduğunu, bu durumda davaya konu çeki davacı şirketin elinden rızasıyla çıktığını ve diğer davacı olan şirketin yetkilisi ...'ın çekin yeni hamili olduğunu, davacının çekin rızası dışında elinden çıktığı iddiasına itibar edilmemesi gerektiğini, müvekkilinin çeki hurda bakır satışı sebebiyle ciranta ...'den aldığını ve 6102 sayılı TTK.'nın 790 maddesi uyarınca çekin yetkili hamili olduğunu, müvekkilinin davacılarla kambiyo ilişkisi dışında hiçbir hukuki ilişkisinin olmadığından bahisle davanın reddi ile yargılama gideri ve ücreti vekalet talep etmiştir.
BİRLEŞEN KONYA ... . ATM'NİN ... E. SAYILI DOSYASINDA;
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkilinin müşterisi olan ... Vinç Hizmetleri Nak. İnşaat Tarım San. Tic. A.Ş tarafından keşide edilen 5 adet çeki hem şirketi adına hem de kendi adına ciroladığını, ancak çekleri kaybettiğini, bu hususta hem çek iptali açıldığını hem de suç duyurusunda bulunulduğunu, Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını çekleri tedbiren ödeme yasağı konulduğunu, ticaret sicil gazetesinde ilan verildiğini ve bankalara tedbir yazılarının gönderildiğini, davalı ... tarafından çekin bankaya sunulduğunu, tedbirin çekin arka arka tarafına yazıldığını, buna göre davalının bu çekte iyiniyetli üçüncü kişi sayılamayacağını, ayrıca davalı ...'ın çek iptali davasının bulunduğu Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesine de başvurmadığını, müvekkili hakkında başlatılan icra takiplerine menfi tespit davalarının ikame edildiğini, ancak buna rağmen çekleri elinde bulunduranların ısrarla aleyhe takibe devam ettiklerini ve açıkladığı nedenlerle Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas, Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyaları ile bu davanın mevcut bağlantı nedeniyle birleştirilmesine ve davalılara borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle özetle; lehdar ... Ltd. Şti'nin çeki ciranta ...'a ciro ettiğini, ...'ın da iranta ...'e ciro ettiğini, ...'ın ... Ltd. Şti'nin imza yetkilisi olduğunu dolayısıyla çekin rızasıyla elinden çıktığını, davacının müvekkili aleyhine çek iade davası açarak hakkını ispatlamaya çalışmasının gerektiğini, icra takibinin dayanağı çekin mücerret niteliği gereği temel borç ilişkisinden soyutlandığını, davacılar ile müvekkilinin oğlu ... arasında borçlu ciranta ...'in yer aldığını, müvekkilinin mezkur çeki hurda alüminyum satışı sebebiyle ciranta ...'den ciro yoluyla teslim aldığını, çekin ... 'a ciro edilmesi esnasında müvekkilinin iş yerinde olmamasından dolayı oğlu ... tarafından ciro yapılarak teslim edildiğini, ... 'un ihtiyati tedbir sebebiyle çeki tahsil edememesi üzerine çekin müvekkiline iade edildiğini, çekin yazdırılmadan önce oğlu ... 'ın cirosu mevcut olduğundan icra takibine konu edilebilmesi için babası olan müvekkiline temlik cirosu yaptığını, müvekkilinin temlik cirosu ile çekin yetkili hamili olduğunu, temlik cirosu olduğundan ... 'ın haklarını kullanan müvekkilin ... 'u borçlu gösterememesinin könüniyetin göstergesi olmadığını, müvekkilinin davacılarla kambiyo ilişkisi dışında hiçbir hukuki ilişkisinin bulunmadığını ve açıkladığı nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "... asıl dava ve birleşen davaların temelini davacı ile davalılar arasında ticari ilişki bulunmadığı, dava konusu çeklerin çalınmış olabileceği iddialarının oluşturduğu anlaşılmaktadır. Çeklerin çalınma iddiasına ilişkin olarak davacı tarafça suç duyurusunda bulunulduğu, savcılık tarafından yürütülen soruşturma neticesi iddianame düzenlenerek Konya ... . Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında kamu davası açıldığı, yapılan yargılama sonucunda Konya ... . Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... - ... E.-K. Sayılı ilamında özetle çeklerin ödeme günü yaklaşana kadar şikayette bulunulmadığı, dava konusu çeklerin bizzat davacı tarafından ceza dosyasında sanık sıfatını haiz ...'e verildiği, ...'a çeklerin cirolanarak verildiği, bu çekleri alırken ... 'in sahibi ...'ı aradığı, beş adet çeklerinin kendilerine geçtiğini söyleyerek ciroların kendisine ait olup olmadığını sorduğu, ... tarafından çeklerdeki imzaların kendilerine ait olduğu, ...'e kendirlerinin verdiğini, çekleri alabileceklerini beyan ettiği belirtilerek ... hakkında müsnet nitelikli hırsızlık suçu bakımından beraat kararı verildiği, bu bakımdan kesinleşmiş mahkeme kararıyla davacının, çeklerin hırsızlandığı iddiasının mesnetten yoksunluğunun sabit olduğu ve davalıların dava konusu çekleri kötü niyetle iktisap ettikleri iddiasının ispatlanamadığı, bunun dışında kambiyo senedi niteliğindeki çekin illetten mücerret olduğu, çekin ödeme aracı niteliğinde olduğu, keşidecinin çeki düzenlerken çekin lehtar tarafından 3. Kişilere ciro edilebileceğini ve lehtar dışındaki kişilere de çek borcunu ödeme yükümlülüğü altına girebileceği hususunu kabullenerek çeki düzenlediği, bu açıdan davacının taraflar arasında ticari ilişkinin bulunmadığı iddiasının yargılamanın esası bakımından bir etkisi olmadığı, dava konusu çeklerin teminat veya başka bir amaçla lehtara verildiğine dair dosya kapsamında herhangi bir bilgi ve belgenin de bulunmadığı gözetilmek suretiyle davacıların, Mahkememizin mevcut ... E. sayılı , Birleşen Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... -... E. - K. Sayılı , Birleşen Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... -... E.-K. Sayılı , Birleşen Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... -... E.-K. Sayılı , Birleşen Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...- ...E.-K. Sayılı davalarının her bir davalı bakımından ayrı ayrı reddine ...." karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Asıl ve birleşen dosya davacıları vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dosyalarında dayanmış oldukları halde tanıklarının dinlenmeden, tarafların defterleri incelenmeden karar verildiğini, her ne kadar ceza yargılamasında sanık hakkında beraat kararı verilmiş olsa da hukuk hakiminin ceza yargılaması ile bağlı olmadığını, bu nedenle ceza yargılamasından bağımsız olarak davanın görülmesini ve delillerinin toplanmasını, defterleri incelendiğinde tanıkları dinlendiğinde ve diğer delilleri toplandığında müvekkili ile davalı ... arasında geçerli bir hukuki ilişkinin bulanmadığının ortaya çıkacağını, zira çeklerin müvekkilin elinden rızası dışında çıktığını, müvekkilinin ne ...'e ne de onunla iş birlikteliğinde bulunan kötü niyetli ...'a borcu bulunmadığını, yerel mahkemece ceza yargılaması ile yetinilerek verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek istinaf talep etmiştir.
Asıl dava davalısı ... ve birleşen davalar davalısı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin asıl dava ve birleşen davalara ilişkin verdiği kararın icra inkar tazminatı ve yargılama giderlerinin sorumluluk yönlerinden usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkiller lehine her bir dava bakımından ayrı ayrı icra inkar tazminatına hükmedilmesini ve yargılama giderlerinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istinaf etmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Harçlar Kanunu hükümlerine göre: "Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu madde hükmü uygulanır (16/4. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.). (1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilam harcının 1/4'ü peşin alınır (28. md.).
Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilâm harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK 120/1. maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.
Dava dosyasının incelenmesinde; asıl ve birleşen dosyalarda açılan davanın menfi tespit istemine ilişkin olduğu, dava sebebi nazara alındığında; davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmadığı, dava açılırken her davacının ayrı ayrı başvurma ve peşin harç yatırması gerekirken yatırmadığı anlaşılmıştır.
Dava açılırken davacılar adına bir tek başvuru ve peşin harcın yatırıldığı, yine asıl dava ile birleşen birleşen Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında da harç yatıran ...'dan peşin harcın eksik (170,78-29,20=141,58 TL) alındığı, ilk derece mahkemesince bu şekilde yargılamaya başlandığı ve deliller toplanıp değerlendirildikten sonra kurulan hükümde aynı şekilde tek bir harç şeklinde değerlendirme yapıldığı, verilen hükme karşılık davacıların ilk derece yargılamasında olduğu gibi bir başvuru ve bir istinaf karar harcını yatırdığı anlaşılmıştır.
Harçlar kanunu'na aykırılığın kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle ilk derece mahkemesinin delilleri toplamadan ve esasa ilişkin değerlendirme yapmadan önce 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30 vd. maddeleri gereğince asıl dava dosyasında, birleşen Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında, birleşen Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında harç yatırmayan davacı ... Vinç İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye; birleşen Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. Sayılı dosyasında, birleşen Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında harç yatırmayan ve birleşen Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasında da peşin harcı eksik yatıran ...'a usulüne uygun olarak HMK'nın 120. maddesi gereğince süre verilerek harcın tamamlanmasından sonra bu davacı yönünden davaya devam etmesi, aksi taktirde bu davacı ile ilgili dava dosyasının HMK'nın 150. maddesi gereğince işlemden kaldırması gerekmektedir. Bu sebeple harç eksikliği konusunda işlem yapmadan davaya devam edip delilleri esastan değerlendiren ilk derece mahkemesi kararının tarafların diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılmak üzere dava dosyasının HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacılar ile davalılar ... ve ...'ın istinaf talebinin KABULÜ ile Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih ...Esas ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
2-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3- İstinaf başvurusunda bulunan davacılar tarafından asıl ve birleşen dava için yatırılan toplam 222,00 TL istinaf karar harcının talep halinde yatıran davacılara iadesine,
4- İstinaf başvurusunda bulunan davalılar ... ve ... tarafından asıl ve birleşen dava için yatırılan toplam 222,00 TL istinaf karar harcının talep halinde yatıran davalılara iadesine,
5- İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6- İstinaf başvurusunda bulunanlar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
7- Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4 maddesi gereğince; kararın tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ... tarihinde oybirliği ile HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır