T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO: ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KONYA ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/09/2019
NUMARASI: ... Esas ... Karar
İSTİNAF EDEN DAVACI: ... Konut Yapı Kooperatifi
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVALI: ... -T.C Kimlik No:...
...
DAVA: İtirazın İptali
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 10/03/2022
YAZIM TARİHİ: 15/03/2022
Davacı tarafından davalı aleyhine Konya ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 26/09/2019 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili kooperatifinin (1) bir adet normal (küçük tip) mesken ortağı olduğunu, müvekkili kooperatifinin 18/04/2010 tarihli genel kurul toplantısında küçük meskenlerin maliyetlerinin, dubleks/ büyük meskenlerin maliyetinin 2/3'ü kadar olacağı öngörüldüğünden küçük meskenlerin aylık 200,00 TL., büyük meskenlerin aylık 300,00 TL. aidat ödemelerine karar verildiğini, sonraki yıllarda da anılan 2/3 oranının korunmasına karar verildiğini, müvekkili kooperatifin şantiyesindeki oturulmaya hazır olmakla birlikte kuraları çektirilmemiş toplam 48 adet meskeni Ağustos 2008 ayı başlarında içlerinde davalının da bulunduğu toplam kırk kadar ortak tarafından birkaç gün içinde zorla topluca hareket edilerek işgal edildiğini ve işgalin sürdüğünü, davalı ...'in bir adet normal (küçük tip) kooperatif meskenini Ağustos 2008 yılından bu yana işgalinde tutulmakta olduğunu, müvekkili Genel Kurulunun 18/04/2010 günü yapılan 2009 yılı olağan toplantısında alınıp kesinleşmiş kararı gereğince, küçük/ normal daire ortaklarının 31/03/2010 tarihine kadarki birikmişlerinin 20.000,00 TL. olması, Nisan 2010 tarihinden başlamak üzere her ay (sonraki genel kurul tarihine kadar) aylık 200,00 TL. aidat ödemeleri gerektiğini, müvekkili kooperatifin genel kurulu kararıyla temerrüt faizi oranını (aylık %6) yıllık %72 olarak belirlediğini, temerrüt faizlerinin aynı sırada geçerli yasal faizin iki katından çok olamayacağına dair yasa hükmü olduğunu, davalının borcu için ilamsız takip başlatıldığını, davalının takibe yaptığı itiraz üzerine takibin durduğunu ancak, itirazın haksız olduğunu beyan ederek, davalının Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin 22.300,00 TL. aidat asıl alacağının takip tarihine kadar tahakkuk eden (7.902,67 TL.) temerrüt faizi olmak üzere toplam 30.202,67 TL. üzerinden takibin devamına ve davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, vekalet ücretinin ile yargılama giderlerinin de davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı kooperatife aidat ödeyen üye olmadığını, daire bedelini peşin ödemek suretiyle satın aldığını, kooperatife hiçbir borcunun bulunmadığını, davacı kooperatif vekilinin daha önce Konya ... Sulh Hukuk Mahkemesinde aynı şekilde... E.... K. sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açtığını, mahkemenin kısmen davayı kabul ettiğini ve Yargıtay 23 HD.nin bu kararı bozduğunu, Cumhuriyet Başsavcılığına konut veya işyeri donulmazlığını ihlal etmek suçundan şikayette buludulduğunu ve takipsizlik verildiğini, kooperatife üye olmadığını, meskeni kooperatife üye olan ...'dan 21/12/2004 tarihli sözleşme ve taahhütnamede de belirtildiği şekilde hisseyi aldığını ve daire bedelini peşin olarak ödediğini ve borcunun olmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "...Ön inceleme aşamasının tamamlanmasından sonra iddia veya savunmanın genişletilemeyeceği, ıslah ve karşı tarafın açık muvafakati hükümlerinin saklı olduğu düzenlenmiştir Hâkimin, tarafların talep etmediği bir hususta karar vermesi mümkün değildir. Tarafın neyi talep edip etmediği ve hâkimin ne hakkında karar verip veremeyeceği dava dilekçesine bakılarak tespit edilir. Bu tespitin konusunu, istenilen hukukî sonuç oluşturur. Bu itibarla hâkimin karar verme sınırı dava dilekçesi ile belirlenmiş olur...." gerekçesiyle davacının davasının reddine, %20 icra inkar tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince dosyaya sunulan YHGK kararlarının mahkemenin mutlaka uyması gerektiği kararlara uymadığını, açılan kamu davasının sonucunun beklenmesi gerektiğini, kamu davasının sonucunu beklemeksizin karar verilebilecek ise de bunun için içtihatlara uygun diğer yoldan gidilmesi gerektiğini, butlan konusu olguların mahkemelerce resen gözetilmesi gerektiğini, davanın emsalleri gibi kamu düzeninden olan emredici hükümlere aykırı olmaları sebebiyle hepsinin birlikte değerlendirilmesiyle karar verilmesi gerektiğini, ayrıca Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında açılan davanın sonucunun beklenmesi gerektiği halde esas hakkında inceleme yapılarak karar verilmesinin doğru olmadığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Davacı kooperatifin 30.06.2000 tarihli genel kurulunda, kooperatifin, inşaatın yapım ve yürütülması işini üstlenen ... Ltd. Şti.'ne borcunu ödeyemediği takdirde, istenirse yapım karşılığı olarak şirkete kooperatif üyeliği verileceği, bu üyeliklerin şirket tarafından üçüncü kişilere devredilmesi halinde, yükümlülüklerin şirket tarafından yerine getirileceği ve şirket tarafından temsil edileceği, normal üyelerin A tipi, şirket tarafından üyelik devralanların B tipi üyeler olarak kaydedileceği, B tipi üyelerin kat farkı, elektrik, su ve doğalgaz sayaç ve katılım payları dışında herhangi bir ödemede bulunmayacakları hususunun kararlaştırıldığı, kararın toplantıya katılan 24 üyenin oybirliği ile alınmış olduğu,
Davacı kooperatifin 28.06.2002 tarihli genel kurulunda da, kooperatif inşaatının en geç 2005 yılı sonunda bitirilmesi kaydıyla daha önceki genel kurulda belirlenen B tipi üyeliklerin yapılan işe göre şirkete verilmesine oybirliği ile karar verildiği,
Davacı kooperatif karar defterinde, yevmiye defterinde ve üye kayıt defterinde davalının 01/10/2004 tarihinde 12.000,00 TL ödeyerek ...'dan 21/12/2004 tarihinde üyeliğini devraldığı belirtilerek üye olarak kaydının yapıldığı, anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık esas itibariyle davalının peşin ödemeli ortak (B tipi) olup olmadığı, peşin ödemeli ortak olarak kabul edilmesi halinde üyelik aidatlarından sorumlu tutulup tutulamayacağı yada hangi miktarda sorumlu olacağı noktasında toplanmaktadır. Davalının 30/06/2000 tarihli genel kurul toplantısında alınan karar çerçevesin peşin ödemeli (B tipi) üye olduğu uyuşmazlık konusu değildir.
Öncelikle uyuşmazlığın kaynağı olan davacı kooperatifin 1999 yılına ilişkin 30/06/2000 tarihli genel kurul kararı hakkında, davacı kooperatifin tarafı olduğu ve davalının peşin ödemeli ortak olup olmadığının tespitine ilişkin benzer nitelikteki davaların incelenmesinde;
*Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E.-... K.sayılı dosyası ile kooperatif üyesi ve denetçisi olan davacılarca davalı kooperatif ve diğer bir kısım üyelere karşı 30/06/2000 tarihli genel kurul toplantısında alınmış kararların yok hükmünde olduklarının tespiti talebi hakkında açılan davada mahkemece " Tüm dava dosyalarında ortakların B tipi üye olup olmadıkları tartışılmış veya tartışılmaktadır. Bunca sene ve bunca davadan sonra dava konusu genel kurul kararlarının yokluğunun tespitinin istenilmesi iyi niyet kurallarına aykırı olduğu gibi kazanılmış hakları da zedeleyici niteliktedir. İddialara göre hakları zedelenenler ise ters yönden davacılar gibi gözüküyor ise de normalde esas hakları zedelenecek olanlar dava da taraf olmayan bir çok B tipi üyedir. Zaten davaya asli müdahale talebinde bulunan asli müdahiller de onlardan bazılarıdır. Diğer B tipi üyelerin davadan haberleri olmadığı gibi davanın kabulü halinde kazanılmış hakları temelden zedeleneceğinden davanın kabulüne karar verilmesi halinde kişilerin hukuka ve hukuk düzenine olan güvenleri zedeleneceğinden ve ayrıca davalı kooperatifin davayı kabulünün hukuki sonuç doğurması da (başkalarının hakkını etkileyecek şekilde davayı kabulünün sonuç doğurması da) mümkün olmadığından, davacıların iyi niyetten yoksun ve kazanılmış hakları zedelemeye yönelik işbu davalarının mahkememiz başkanının muhalefeti ve oy çokluğu" ile davanın reddine karar verilmiş; dosyayı temyizen inceleyen Y 23.HD 2015/7080 E.-2016/5129 K.sayılı ilamı ile " Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, özellikle genel kurul kararlarının geçersizliğine ilişkin uyuşmazlık iki tarafın arzusuna tabi olan, yani mahkeme kararına gerek olmaksızın davalı ile davacı arasında sağlanacak bir uyuşma ile geçerli olarak sonuçlandırılabilecek uyuşmazlıklardan olmamasına (bkz. E. Moroğlu, Anonim Ortaklıkta Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü Altıncı Baskı, İst. 2012, s.219), zira davalı tüzel kişiliği temsil eden organın dava konusu hukuki ilişki üzerinde tasarruf yetkisi bulunmamasına, aksi halin kabulünün tüzel kişilerde en üst karar organı olan genel kurul kararının yönetim kurulu tarafından bertaraf edilmesi sonucu doğuracak olmasına, böyle bir sonucun hukuk düzenince kabulü mümkün görülmemesine göre" gerekçesiyle, karar ONANMIŞTIR.
*Konya ... Asliye Ticaret mahkemesi'nin ... E.-... K.sayılı dosyası ile yine 30/06/2000 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların yokluğunun tespiti ile iptali talebine ilişkin kooperatif üyesi davacı tarafından ... Konut Yapı Kooperatifi, Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü ve bir kısım peşin ödemeli ortak statüsündeki üyelere karşı açılmış, mahkemece, Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Es. ... K. Sayılı kararı güçlü taktiri delil olarak kabul edilerek, "dava konusu davalı ... Konut Yapı Kooperatifi Başkanlığı'ının 30.06.2000 tarihli genel kurul karar tarihinden dava tarihine kadar yaklaşık 18 yıl geçtiği ve bu süre zarfında neredeyse dava konusu genel kurul kararlarına dayalı olarak yüzlerce kişinin kooperatife B tipi üye olarak kaydedildiği, bunca seneden sonra dava konusu genel kurul kararlarının yokluğunun tespitinin istenilmesinin iyi niyet kurallarına aykırı olduğu gibi kazanılmış hakları da zedeleyici nitelikte olduğu anlaşıldığından davacı tarafından davalı ... Konut Yapı Kooperatifi Başkanlığı hakkında açılan davanın reddine" karar verilmiştir. Karar istinaf edilmek üzere dairemize gelmiş ... Esas numarası almış olup, dosya hakkında henüz bir karar verilmemiştir.
*Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E... K.sayılı dosyası ile bir kısım peşin ödemeli ortak statüsündeki üye tarafından ... Konut Yapı Kooperatifine karşı, 30/06/200 tarihli genel kurul toplantısında alınan peşin ödemeli ortakların aidattan sorumlu olmayacaklarına dair alınan kararın aksine, davalı kooperatifin 05/05/2013 tarihli genel kurulunda alınan 4 ve 7 nolu kararların yoklukla malül olduğunun tespiti (terditli) talepli davada mahkemece, "Davacı taraf terditli olarak, 05/05/2013 tarihli olağan genel kurulunda alınan 4 ve 7 nolu kararların yoklukla malül olduğunu tespitini istemiştir. B tipi (peşin ödemeli) üyeler inşaat finansmanından sorumlu olmayıp, genel giderlerden sorumlu iseler de; 05/05/2013 tarihli genel kurulda alınan 7 nolu karardaki aidatların (miktarları da gözetilerek) genel giderlere ilişkin aidatlar olmadığının anlaşılması ve 4 nolu karar ile de 30/06/2000 ve 28/06/2002 tarihli genel kurul kararlarının değiştirilmesine ilişkin sonraki genel kurul kararlarının teyit edilmek istenilmesi karşısında, bilirkişi raporları ve yukarıda yazılı Yargıtay emsal içtihadı gereğince 4 ve 7 nolu kararların B tipi üyelerin kazanılmış haklarını ihlal eden kararlar olduğu sonucuna varılmıştır. Davacı tarafın terditli ( 2. ) talebi kabul edilerek, bu kararların B tipi üyeler yönünden yoklukla (mutlak butlanla) malül olduğunun tespitine" karar verilmiş, istinafı üzerine dairemizin ... E....K. Sayılı dosyası ile yapılan inceleme sonucunda, "Davacılar...,..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,...,..., ..., ... ve ...'ın taleplerinin KABULÜ ile davalı ... Konut Yapı Kooperatifi'nin, 05/05/2013 tarihlinde gerçekleştirilen 2012 yılına ilişkin olağan genel kurulunda alınan kararların, 4 ve 7. maddelerinin İPTALİNE, karar verilmiş, iş bu karar da Y.15.HD'nin 01/06/2021 tarihli 2021/2132 E.2021/2399 K. Sayılı ilamı ile ONANMIŞTIR.
*Davamız konusu aidat alacağına benzer nitelikte bir uyuşmazlığa ilişkin Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... E.... K.sayılı kararı ile davanın kabulüne dair verilen kararın istinafı üzerine, Ankara BAM ...HD ... E.-... K.sayılı dosyasından aldırılan bilirkişi raporunda "takibe konu aidatların tamamının genel kurul giderleri, kırtasiye giderleri, noter giderleri, yargılama giderleri gibi genel giderlere ait olduğu" belirlenmek suretiyle İDM kararının kaldırılmasına karar verilerek, davanın bu gerekçeyle kabulüne dair yeniden hüküm kurulmuştur.
Belirtilen dava dosyaları, dosya arasında bulunan ... Konut Yapı Kooperatifi Ana Sözleşmesi, genel kurul toplantı tutanakları, rapor ile sair kayıt ve belgeler çerçevesinde;
Uyuşmazlığın temelini teşkil eden ve davalının savunmasına dayanak, 30/06/2000 tarihli genel kurul toplantısında ve davalının peşin ödemeli ortak olarak aidat ödemelerinden sorumlu olmayacağına ilişkin alınan kararların geçerli kabul edilip, edilemeyeceği önem taşımaktadır. Bilindiği üzere ilgili genel kurul toplantısında alınan kararların yoklukla malul olduğunun tespiti talebinin reddine dair Konya ... Asliye Ticaret mahkemesi'nin ... E.-... K.sayılı dosyasından verilen kararın istinafı üzerine , dosya dairemizde olup henüz karar verilmemiştir. Ancak aynı talebe (30/06/2000 tarihli genel kurul kararlarının yok hükmünde olduklarının tespiti) ilişkin Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E._... K.sayılı dosyasından, davanın reddine dair verilen kararın Yargıtayca onanmış olması, yine dairemizin incelemesinden geçerek Yargıtayca onanan Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E.... K.sayılı dosyası ile 30/06/2000 tarihli genel kurul toplantısında peşin ödemeli ortaklara ilişkin alınan karara karşı alınan 05/05/2013 tarihli olağan genel kurulunda alınan kararların, 4 ve 7. Maddelerinin iptaline karar verilmiş olması, dosyasıyla 30/06/2000 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararlara geçerlilik izafe edilmesi nedenleriyle henüz dairemizde inceleme aşamasından olan Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E.-... K.sayılı dosyasının sonucunun beklenmesine gerek bulunmamaktadır.
Davacı kooperatifin 30.06.2000 tarihli genel kurulunda alınan karar, taşınmaz satışı niteliğinde olmayıp, yüklenici ... Ltd. Şti.'ne peşin bedelli üyelik hakkı verilmesine yöneliktir. Konut yapı kooperatiflerinde, üyelere konut tahsisi yapılması, kooperatifin kuruluş amaçlarından olduğundan, üyeliğe bağlı taşınmaz tahsisinin, satış olarak nitelendirilmesi doğru değildir. Somut olayda 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 42/6. maddesinin uygulama yeri de yoktur.
Davacı, dava dışı ... Ltd. Şti. ile aralarındaki eser sözleşmesinden kaynaklanan taleplerini dava dışı yüklenici şirkete yöneltebileceği, yapılacak daire sayısından fazla üye kaydedilmesi veya peşin üyelik verilmesi sebebiyle kooperatifin uğramış olduğu yada uğrayacağı zararı kooperatifin o dönemdeki yöneticilerinden talep edilebileceği, 30/06/2000 tarihli genel kurulun yok hükmünde olduğunun tespiti istemine ilişkin yukarıda zikredilen mahkeme kararlarıyla, davaların reddine karar verildiği, temyiz ve karar düzeltme yolları tüketilerek karar kesinleştiği, peşin ödemeli ortaklardan üyelik aidatı istenmesi mümkün değil ise de, ortağın, kooperatifin amacına ulaşıncaya kadar yapılan genel yönetim ve altyapı giderlerinden sorumluluğunun devam edeceği, öte yandan, kooperatifin en yetkili organı olan genel kurulda hakkaniyetin gerektirdiği ölçüde gerekli kararların alınabileceği, daha önce alınan ve uygulanan kararların değişen koşullar ve eşitlik ilkesi gerektirdiğinde, değişen koşullarda eşitlik sağlanmak üzere değiştirilmesinin mümkün ve geçerli olacağı, bu durumda kazanılmış hakların ihlâlinden söz edilemeyeceği, aksi halde bu ilkelere uyulmadan alınan sonraki genel kurul kararı, kazanılmış hakları ihlâl edeceğinden yok hükmünde olacağı, bu durumda, mahkemece, peşin bedelli ortak olduğu tartışmasız olan davalının, inşaat finansman gideri ile ilgili bölümünden sorumlu olmayacağı gözönünde bulundurularak, genel gider ve altyapı giderinden sorumlu tutulmasının gerektiği, mahkemece bilirkişi SMMM Mümtaz Bahri Şeflek'den alınan ve davacı kooperatif defter ve kayıtları incelenerek hazırlanan 11/01/2017 tarihli raporu ve 30/04/2018 tarihli ek raporunda takibe konu aidat alacağı döneminde davacının payına düşen genel gider tutarının toplam 3.613,10 TL olacağının tespit edildiği, raporun kooperatifin defter ve kayıtları üzerinden açıklayıcı ve denetime elverişli şekilde hazırlandığı, genel gider olarak tespit edilen bedelin kabul edilebileceği, genel giderler için TBK'nın 117. maddesi hükmüne uygun temerrüt ihtarı gönderilmesi halinde yasal oranda temerrüt faiziyle birlikte talepte bulunulabileceği (Y.23.HD 2016/9712 E.-2020/1307 K.sayılı ilamı), davalıya yapılmış geçerli bir ihbar olmadığından, takip tarihinden itibaren faiz istenilebileceği, kabul edilen 3.613,10 TL genel gider alacağının belirli ve likit olması nedeniyle 2004 sayılı İİK'nın 67/2.maddesi gereğince bu miktar üzerinden %20 oranında icra inkar tazminatı verilmesi gerekeceği, bu nedenlerle; davacının istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1.b.2. maddesi gereğince esas hakkında yeniden karar verilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A) Davacının istinaf başvuru talebinin KABULÜ ile; Konya Asliye ... Ticaret Mahkemesi'nin 26/09/2019 tarih ... Esas ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
1- İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yatırılan 44,40 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
2- İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
3- İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yatırılan 121,30 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile 35,20 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 156,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
B) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1.b.2. maddesi gereğince davacı talebi ile ilgili YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının kısmen İPTALİ ile takibin 3.613,10 TL üzerinden ve takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-İtirazın iptaline karar verilen asıl alacak 3.613,10 TL'nin %20'si kadar icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 272,27 TL peşin harçtan alınması gereken 246,81 TL harcın mahsubu ile fazla yatırıldığı anlaşılan 25,46 TL'nin karar kesinleşince ve talep halinde davacıya iadesine, davacı tarafından yatırılan 246,81 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'nin 13/2 maddesi gereğince belirlenen 3.613,10 TL ücret-i vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince belirlenen 5.100,00 TL maktu ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Kabul ve red oranına göre davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 550,00 TL bilirkişi ücreti gideri, 152,80 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 732,00 TL yargılama giderinden 87,56 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333 ve HMKGAT'nin 5/1. maddeleri gereğince yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının gider avansını yatıran tarafa iadesine,
C) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4.maddesi gereğince kararın ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkarılmasına,
D) Dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 10/03/2022 tarihinde oy çokluğu ile HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
(muhalif)
A.G
MUHALEFET ŞERHİ: Dava dışı kooperatif üyesi ... tarafından Konya Asliye ... Ticaret Mahkemesinin... Esas sayılı dosyasıyla açılan davada davalı kooperatifin 30/06/2000 tarihli genel kurulda alınan kararların yokluğunun tespiti ve iptali davası açıldığı, ilk derece mahkemesince 29/09/2020 tarihinde davanın reddine karar verildiği, bu kararın istinaf incelemesinde olduğu henüz kesinleşmediği anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere "bekletici sorun" 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (TMK) 165. maddesinde düzenlemeye bağlanmış ve maddenin birinci bendinde "Bir davada hüküm verilebilmesi, başka bir davaya, idari makamın tespitine yahut dava konusuyla ilgili bir hukuki ilişkinin mevcut olup olmadığına kısmen veya tamamen bağlı ise mahkemece o davanın sonuçlanmasına veya idari makamın kararına kadar yargılama bekletilebilir.” hükmüne yer verilmiştir.
Belirtmek gerekir ki bazı hâllerde kanun koyucu bekletici sorunu hâkimin takdirine bırakmamış, konunun öneminden dolayı başka bir mahkemede görülen veya görülecek olan davanın bekletici sorun yapılmasını zorunlu kılmıştır. Bu zorunlu hâller dışında, görülmekte olan davayla bağlantısının bulunması durumunda bekletici sorun yapılması mahkemenin takdirine bağlıdır. Böyle bir durumda, usul ekonomisi ilkesi ve davanın sürüncemede bırakılması amacıyla açılıp açılmadığı gibi hususları dikkate alarak, her davanın somut özelliğine göre bekletici sorun hakkında bir karar vermesi gerekir. Ayrıca bekletici sorun yapmak yargılamada beklenen yararı sağlamayacak ya da davayı gereksiz yere uzatacak ise bekletici sorun yapılmamalıdır.
Genel kurul kararının iptali için açılan Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı davası sonucunda verilecek olan kararın davacının aidat ödeme yükümlülüğünün varlığı ya da yokluğu hususunda bir hüküm içereceği sabit olduğuna göre eldeki davanın sonucunu etkileyeceği anlaşıldığından bu dosyanın bekletici mesele yapılmadan karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan,(Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 20/12/2017 tarih 2017/23-862 esas 2017/2024 Karar ve 20/12/2017 tarih ... esas... karar sayılı ilamları) davacının istinaf başvurusunun kabulü ile diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin HMK'nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava dosyasının Konya Asliye ... Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılarak sonucuna göre karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesi gerektiği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.
Başkan ...
e-imzalıdır