T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: .....-.....
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: .....
KARAR NO: .....
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ..... (...)
ÜYE: ..... (...)
ÜYE: ..... (...)
KATİP: ..... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 17/04/2025
NUMARASI: ... Esas ... Karar
İSTİNAF EDEN DAVACI: .....
VEKİLİ: Av.....
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ: 15/09/2025
YAZIM TARİHİ: 17/09/2025
Davacı tarafından Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan çek iptali davasında 17/04/2025 tarihinde tesis edilen karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karara karşı, davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ........ Ereğli/Konya Şubesine ait keşide yeri Ereğli/Konya olan, keşide tarihi 18/12/2024 olan, 303.000 TL bedelli, ........ çek nolu, ............ emrine yazılı, keşidecisi ........ Ltd. Şti. olan 1 adet çeki müvekkilinin kaybettiğini, çekin kötü niyetli kişilerin eline geçme ihtimaline binaen huzurdaki davanın açıldığını, bankaların çekle ilgili belge istemeleri sebebiyle çekin iptalini talep etme zorunluluğu olduğunu, iş bu çekin kaybolması nedeniyle kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçme ve çekleri tahsil etme durumları olduğunu, çekin müvekkilinin yedinde bulunduğu sırada kaybolmuş olduğundan tahsilatı mümkün olmadığından müvekkilinin mağduriyetine neden olduğunu, tüm bu nedenlerle ileride telafisi imkansız zararlara müvekkilinin uğramasının önlenmesi bakımından müvekkilin elinden rızası dışında çıkan dökümü yapılan 1 adet çekin ödenmemesi konusunda ödemeden men kararı verilmesine, dava konusu çek ile ilgili olarak ........ Ereğli/Konya Şubesine müzekkere yazılmasına, çekin iptaline, işbu talebe ilişkin ödemeden men kararının tensiple ihtiyati tedbir kararı olarak verilmesine, ayrıca tedbire çekin icraya konulmaması yasağı getirilmesine, yargılamanın adli yardımlı yapılmasına ve adli yardım taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "....müdahale eden ........'in Mahkememize ibraz ettiği 10/01/2025 havale tarihli dilekçesinden özetle; Davacı tarafından davaya konu ........ Ereğli Şubesi'ne ait 18/12/2024 keşide tarihli ........ seri nolu ........ Şirketi'ne ait çekin zayi olduğundan dolayı işbu davayı açtığını ve ödeme yasağı kararı aldırdığını, söz konusu ........ Ereğli Şubesine ait 18/12/2024 keşide tarihli ........ seri nolu çek ile ilgili olarak ortaya atılan iddianın gerçeği yansıtmadığını, dava konusu çekin ........ Şirketi tarafından ........ emrine verildiğini, davaya konu çek olan ........ Ereğli Şubesine ait 18/12/2024 keşide tarihli ........ nolu çekin meşru hamili konumunda olduğunu, çek aslının da mahkemeye ibraz ettiğini, tarafına işletmesindeki ticaret sebebi ile teslim edilen çekin gününde bankaya ibraz edildiğini, ancak ibraz edildiğinde işbu dosyada ödeme yasağı olması sebebi ile tahsil edilemediğini ve ödeme yasağı kaşesi basıldığını tüm bu nedenlerle duruşma günü beklenmeksizin ara karar oluşturularak meşru hamili olduğu ........ Ereğli Şubesine ait 18/12/2024 keşide tarihli ........ seri nolu çek üzerindeki ödeme yasağının varsa ihtiyati tedbir kararlarının kaldırılmasına, çeklerin tarafına iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce davacı şirket vekiline 6102 sayılı kanunun 763/1 maddesi gereğince istirdat davası açmak üzere iki haftalık kesin süre verildiği, kesin süre içerisinde davacı tarafından T.C. Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile çeki elinde bulundurduğu tespit edilen ........'e karşı istirdat davası açmış olduğu anlaşılmakla, yukarıda detayı verilen Yüksek Mahkeme ilamı doğrultusunda Konusu kalmayan davanın esası hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir....." gerekçesiyle keşidecisi ........ Şirketi, muhatap banka şubesi ........ Bankası Ereğli Konya Şubesi Müdürlüğü, çek seri numarası ........, keşide tarihi 18/12/2024, miktarı 303.000,00 TL olan 1 adet çek yönünden konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, ...Karar Kesinleştiğinde; dava konusu çek üzerine konulan ödemeden men yönündeki tedbir kararının kaldırılmasına, 6100 sayılı Kanunun 397/3 maddesi gereğince tedbir kararının kaldırıldığının muhatap bankaya bildirilmesine, bu hususta ilgili banka şubesine müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kısa karar ile gerekçeli kararın çeliştiğini, dosya bütünlüğüne aykırı verilen kararın kaldırılması gerektiğini, ilk derece mahkemesince delillerin toplanmadığını, eksik inceleme sonucu karar verildiğini, yemin delili, bilirkişi incelemesi taleplerinin yerine getirilmediğini, tanıkların dinlenmediğini beyanla kararın kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini, ödemeden men kararının tensiple ihtiyati tedbir kararı olarak verilmesini, ayrıca tedbire çekin icraya konulmaması yasağı getirilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.
Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 28/03/2016 tarih ... esas ... karar sayılı ilamında "...Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır...." hususunun belirtildiği, davacının dava dilekçesindeki belirttiği çeki kaybettiğini belirterek zayi nedeniyle iptal talebinde bulunduğu, ilk derece mahkemesince davacı tarafından Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında istirdat davası açtığından bahisle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği , davacının buna yönelik istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı, ancak Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 06/12/2016 tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamında da belirtildiği gibi istirdat davasının açılmış olması durumunda istirdat davası yargılaması sırasında tedbirin kaldırılmasına karar verilmediği taktirde istirdat davasında verilecek kararın kesinleşmesine kadar tedbirin devam edeceği gözetilmeden tedbirin kaldırılmasına karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından davacının buna yönelik istinaf başvuru talebinin kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak HMK'nın 353/1.b.2. maddesi gereğince yeniden karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A) Davacının istinaf başvuru talebinin KABULÜ ile, Konya ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/04/2025 tarih ... Esas ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
1- İstinaf talebinde bulunan davacı tarafından yatırılan 615,40 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
2- İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
3- Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
B) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince davacı talebi ile ilgili YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
1-Keşidecisi ........ Şirketi, Muhatap Banka Şubesi ........ Bankası Ereğli Konya Şubesi Müdürlüğü, Çek Seri Numarası ........, Keşide Tarihi 18/12/2024, Miktarı (bedeli) 303.000,00 TL, olan 1 adet çek yönünden konusu kalmayan davanın esası hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2- Alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4- HMK'nın 333 ve HMKGAT'nin 5/1. maddeleri gereğince yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının gider avansını yatıran tarafa iadesine,
C) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4. maddesi gereğince kararın ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkarılmasına,
D) Dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 15/09/2025 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 362/1-ç maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
.....