T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ...
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO: ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: .....(...)
ÜYE: .....(...)
ÜYE: .....(...)
KATİP: .....(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 17/09/2024
NUMARASI: ... Esas ... Karar
DAVACI: ........
VEKİLLERİ: Av..... Av.....
İSTİNAF EDEN DAVALI: ........
VEKİLLERİ: Av......Av.....
DAVA: İtirazın İptali
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ: 09/10/2025
YAZIM TARİHİ: 13/10/2025
Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 17/09/2024 tarihinde tesis edilen davanın kabulüne ilişkin karara karşı, davalının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 2004 yılından bu yana başta KOBİ’ler olmak üzere özel sektöre, kamu kurumlarına, belediyelere, üniversitelere, odalara ve sivil toplum kuruluşlarına danışmanlık, eğitim, mevzuat ve teknik destek hizmetleri verilmesi konusunda faaliyet gösterdiğini, müvekkili bu kapsamda davalı ........ ile 21.12.2015 tarihli sözleşmeyi imzaladıklarını, tarafların ortak iradesiyle düzenledikleri bu sözleşmenin konusunun müvekkili davacı tarafından davalıya proje hazırlama ve proje danışmanlık hizmeti verilmesi olarak belirlendiğini, davalı taraf sözleşme hizmet bedeline göre Proje Hazırlama Bedeli olarak 10.000 TL ve Proje Danışmanlığı bedeli olarak ise de 45.000,00 TL ödemeyi kabul ettiğini, müvekkili tarafından sözleşmenin şartları yerine getirilerek davalıya proje hazırlandığını, daha sonra da uygulama aşamasında gerekli tüm danışmanlık hizmetinin verildiğini, sözleşmeye ilişkin tüm edimler sözleşmeye uygun sürede ve şartlarda müvekkili davacı tarafından yerine getirildiğini, ancak davalı tarafın hiçbir ödeme yapmayarak sözleşmedeki borçlarını ifa etmediğini, davalı borçlu hakkında Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyada Proje Hazırlama Bedeli olarak 10.000 TL ve Proje Danışmanlığı bedeli olarak ise de 45.000,00 TL den oluşan alacak tutarı ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek adi kanuni faiz, icra harç ve giderleri ve Avukatlık ücretinin tahsilini içerir takip talebi ile ilamsız icra takibi yoluyla icra takibi başlatıldığını, işbu takibe haksız bir biçimde itiraz edildiğini, bunun üzerine takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına, borçlunun takip konusu 45.000,00 TL borcu takip dosyasında belirtilen işlemiş yasal faizi, vekalet ücreti ve diğer kalemler ile birlikte ödemeye ve takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarının yersiz olduğunu, davacı taraf müvekkili şirket ile 21.12.2015 tarihinde Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunca desteklenen IPARD 2 programı kapsamında 1. Çağrı Dönemine Hibe Projesi Hazırlanması ve Uygulanması safhasında danışmanlık hizmeti verilmesi için hizmet sözleşmesi imzalandığını, davacının %70'i hibe olmak üzere 1.000.000 Euro'luk bir teşvik alınacağını taahhüt ettiğini, bunun için müvekkili şirket tarafından davacıya önden 10.000 TL para ödendiğini, davacı teşvik çıkaramadığı için müvekkili şirket girişimden vazgeçtiğini, aradan neredeyse 2 yıla yakın süre geçtikten sonra davacı tarafından müvekkilinin bilgi ve talebi olmadan yapılan müracaat ile %50 si hibeli 2 milyon lira tutarında bir teşvik onaylanacağının belirtildiğini, müvekkilince bu husus rantabın ve kârlı bulunmadığı için reddedildiğini, dava konusu ile ilgili müvekkili tarafından alınmış ve kullanılmış herhangi bir teşvik söz konusu olmadığını, taraflarca imzalanan sözleşme incelendiğinde davacının belirlenen bedeli hakketmesi için ruhsat alınması ve sonrasında projeye ilişkin ödemelerin müvekkiline yapılması şart olarak öngörüldüğünü, 3. taksit projenin nihai ödemesinin yapılmasının ardından ödeneceği şeklinde vadeye bağlandığını, gerçekleşmiş ve hibe alınmış bir proje bulunmadığından davacının herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını, proje hazırlama bedeli olan 10.000 TL'nin davacıya ödendiğini, davacının başkaca bir hak ve alacağının bulunmadığını, mahkemece yapılacak yargılama ile usul ve yasaya aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; ".....Davacı şirket temsilcileri ..... ve ..... 17.09.2024 tarihli duruşmaya katılmış ve yeminli beyanlarında; "Tarımsal ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunca desteklenen IPARD 2 projesi kapsamında davalı şirkete bu proje sonucunda %70'i hibe olmak üzere 1.000.000,00 Euro'luk bir teşvik alınacağını taahhüt etmediğimize, Davalı şirketin, proje hazırlama bedeli olarak sözleşmede öngörülen 10.000,00 TL'yi tarafımıza iki taksit halinde ödediğine, ........ olarak davalı şirketin bilgisi ve talebi olmaksızın, ikinci kez %50'si hibe olmak üzere 2.000.000,00 TL'lik teşvik projesine başvurmadığımıza" dair yemin etmişlerdir. Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde mahkememizin önceki kararı ve istinaf ilamı ile yemin hususunun da giderildiği nazara alındığında davacının davasının kanıtladığı..." gerekçesiyle davacının açtığı itirazın iptali davasının kabulü ile; dosyaya konu Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasındaki itirazın iptali ile takibin 55.000,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, alacak likit olduğundan hüküm altına alınan 55.000,00 TL üzerinden % 20 oranında hesaplanan 11.000,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı şirket temsilcilerinin 17/09/2024 tarihli duruşmada yemin metni çerçevesinde "....Proje Hazırlama Bedeli Olarak Sözleşmede Öngörülen 10.000,00 TL'yi Tarafımıza İki Taksit Halinde Ödediğine..." şeklinde yemin eda ettiklerini, buna rağmen mahkemece davacı şirketin ikrarına ve yeminine rağmen bu husus dikkate alınmadan, takibin bütünü yönünden iptaline karar verildiğini, müvekkili şirketin, davacı şirkete 10.000,00 TL ödediğine dair yemin edası gözetilmeksizin, takibin bütünüyle devamına karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, tüm aşamalarda müvekkil şirketin, proje hazırlama bedeli olarak sözleşmede öngörülen 10.000,00 TL'yi davacı şirkete ödediğini ısrarla beyan ettiklerini, davacı şirketin tam aksine, gerek başlattığı icra takibinde gerekse de ilerleyen safhalarda; müvekkili şirketin bu parayı ödemediğini iddia ettiğini, gelinen aşamada müvekkilinin proje hazırlama bedeli olarak kararlaştırılan bedeli ödediğinin sübuta erdiğini, davacı şirketin, müvekkili şirkete bu proje sonucunda %70'i hibe olmak üzere 1.000.000,00 Euro'luk bir teşvik alınacağını taahhüt ettiğini, müvekkili şirketin, davacı tarafından taahhüt edilen teşvikin çıkartılamadığı için sözleşmeden vazgeçtiğini, müvekkil şirket tarafından bugüne kadar alınmış veya kullanılmış bir teşvikin söz konusu olmadığını, taraflarca imzalanan sözleşme içeriği incelendiğinde de sözleşmede vaat edilen projenin gerçekleşmemesi ve buna bağlı olarak sözleşmenin feshi durumunda hangi tarafın sorumlu olacağı konusunda hiçbir belirleme bulunmadığını, dosyaya sunulan 28.10.2022 tarihli bilirkişi raporunda da bu hususa ilişkin bir belirleme yapılmadığı sonucuna varıldığını, gerçekleşmiş ve hibe alınmış herhangi bir proje bulunmaması nedeni ile davacı şirketin, müvekkili şirketten başkaca herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını beyanla kararın bütünüyle kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; itirazın iptali istemine istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi uyarınca herkes iddiasını ispatla yükümlüdür.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 190. maddesine göre; “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir”. Alacak davasında ispat yükü kural olarak alacaklı olduğunu iddia eden tarafa yani davacıya düşer. Zira hukuki ilişkinin varlığını iddia eden ve bundan dolayı alacaklı olduğunu ileri süren taraf davacı olduğu için TMK'nın 6. maddesi (HMK. md. 190) uyarınca ispat külfeti davacı alacaklıdadır. Kuşkusuz bu kuralın uygulanabilmesi için davalı borçlunun dava konusu hukuki ilişkiyi inkar etmesi ve borcun hiç doğmadığını ileri sürmesi gerekmektedir.
Davacının davalıya proje hazırlama ve proje danışmanlığı hizmeti verdiğini, davalının borcunu ödemediğini, bu bedelin tahsili için Konya ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında yaptığı takibe davalının yaptığı itirazın iptalini talep ettiği, davalının ise davacıya proje hazırlama bedelini ödediğini, herhangi bir teşvik almadığı için davacının başkaca bir hak ve alacağının bulunmadığını beyan ettiği, dosya içinde mevcut Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu belgelerine göre davacının edimini yerine getirdiği, ancak davalı ........ adına şirket yetkilisi ........ Ipard II 3. Çağrı kapsamında TKDK ile imzalanan 42.101.1.1.00031.04.18 nolu sözleşmenin finansal nedenlerden dolayı iptal edilmesine yönelik 02/01/2020 tarihinde TKDK na dilekçe verdiği, davalının kendi iradesi ile sözleşme kapsamında danışmanlık hizmeti alımını sonlandırdığı, bu hususta davacının kusuru veya sorumluluğunun bulunmadığı, davalının bedeli ödediğini yazılı delillerle ispat edemediği, davalı tarafından davacıya yemin teklifinde bulunulduğu, davacı şirket yetkililerinin yeminlerinde davalının 10.000,00 TL'yi iki taksit halinde ödediğini beyan ettikleri, bu nedenle 10.000,00 TL yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken tümüyle kabul kararı verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından davalının istinaf başvuru talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince davanın kısmen kabulü ile; davalının Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında asıl alacağın 45.000,00 TL'lik kısmına yapmış olduğu itirazının iptaline, takibin bu miktar üzerinden devamına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, itirazın iptaline karar verilen 45.000,00 TL'nin %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine şeklinde yeniden hüküm kurulması gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A) Davalının istinaf başvuru talebinin KABULÜ ile; Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/09/2024 tarih ... E. ... K. sayılı ilamının KALDIRILMASINA,
1-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yatırılan 939,27 TL istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine,
2-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yatırılan .169,40 TL istinaf yoluna başvuru harcının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
B) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince davacı talebi ile ilgili YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
1-Davanın kısmen kabulü ile; davalının Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında asıl alacağın 45.000,00 TL'lik kısmına yapmış olduğu itirazının iptaline, takibin bu miktar üzerinden devamına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
2-İtirazın iptaline karar verilen 45.000,00 TL'nin %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 3.073,95 TL harçtan peşin alınan 939,27 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.134,68 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, davacı tarafından yatırılan 939,27 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince belirlenen 30.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince belirlenen 10.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Kabul ve red oranına göre; davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 1.600,00 TL bilirkişi ücreti, 346,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 2.005,30 TL yargılama giderinden 1.640,70 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Kabul ve red oranına göre; davalı tarafından ilk istinaf aşamasında yapılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 50,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 542,00 TL yargılama giderinden 98,54 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Arabuluculuk ücreti olarak Hazine tarafından suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320 TL'nin kabul red oranına göre 1.080,00 TL'sinin davalıdan, 240,00 TL'sinin de davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
9-HMK'nın 333 ve HMKGAT'nin 5/1. maddeleri gereğince yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının gider avansını yatıran tarafa iadesine,
C) İlk derece mahkemesince davalıdan tahsiline karar verilen bakiye karar harcı ve arabuluculuk ücreti ile ilgili yazılan 31/07/2023 tarihli harç tahsil müzekkeresinin bila infaz iadesinin ilk derece mahkemesince istenmesine,
D) Verilen kararın mahiyeti gereğince Konya .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyası üzerinden tehir-i icra talebi ile ilgili İİK'nın 36/5 maddesi gereğince yatırılan teminatın iadesine yer olmadığına,
E) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4.maddesi gereğince kararın ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkarılmasına, dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 09/10/2025 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır