T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: .....
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: .....
KARAR NO: .....
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ..... (...)
ÜYE: ..... (...)
ÜYE: ..... (...)
KATİP: ..... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Konya.... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/05/2024
NUMARASI: ........ Esas ... Karar
İSTİNAF EDEN
DAVACILAR: 1-........
2-........
VEKİLLERİ: Av.....& Av.....
İSTİNAF EDEN DAVALI: ........
VEKİLİ: Av.....
DAVA: Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ: 22/04/2025
YAZIM TARİHİ: 24/04/2025
Davacılar tarafından davalı aleyhine Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ........ Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında 21/05/2024 tarihinde tesis edilen karara karşı tarafların istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;
DAVA: Davacı vekili, müvekkili ........ firmasının ... Mah. Konya ... Cad. No:... ......../KONYA adresinde kiracı olarak işi ile ilgili ekipmanlarla elektrik tükettiğini, faturalarını ise düzenli olarak ödediğini, davalı şirket 26.10.2021 tarihinde müvekkili şirketin sayacını kontrol etmek suretiyle değiştirdiğini, devamında 06.11.2021 tarihinde sabah erken saatlerde müvekkili şirketin direk tipi trafosonun birileri tarafından çalındığını düşünen müvekkili şirketin çalışanlarının ........ görevlisi olduğunu bilmediği şahıslarla tartışmaya girince, sen misin bizimle tartışan diyen bu görevlilerin müvekkilinin kiracı olduğu fabrika ve parsel dışında kazı yapmaya başladığını, kazı yapılırken parsel sınırları dışında iki ucu boş olan ve kesinlikle üretim alanında devam etmeyen, 2 kablonun test edildiğini, 06.11.2021 tarihli kesme tutanağı ve kaçak tespit tutanağı tutulduğunu, müvekkilinin gerilime müdahale ettiğini, tespit esnasında müdahalenin olmadığını ancak yaptıkları kazıda iki ucu kesilen kablonun kesik uçlarına bakıldığında yeni kesildiğini belirterek müvekkili şirketin kaçak elektrik kullandığını tespit ettiklerini belirttiklerini, müvekkili ........ firmasının firması olup, resmi elektrik abonesi olduğunu, diğer müvekkilinin de kanuna uygun şekilde bu adreste resmi olarak bulunduğunu, davalı şirkette kaçak tespit tutanağını müvekkili ........ firması adına tuttuğunu, ancak mülk sahibi ........ firması olduğu için (tahsil kabiliyeti yüksek olsun diye) ve kaçak fatura tahakkuku hesabında abone ile abone olmayan arasında; abone olmayana tahakkuk yapıldığında miktarın fazla çıkacağından müvekkili ........ firması aleyhine 6.647.534,94 TL kaçak faturası tahakkuk ettirdiğini, abonelik ........ firmasına ait olmasına rağmen ........ firması adına fatura tahakkuk ettirilmesinin hiçbir hukuki dayanağın bulunmadığını, bu işlemden sonra Konya.... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyası üzerinden delil tespiti yaptırıldığını, bilirkişinin ........ çalışanlarının da çağrılmasını istediğini, bilirkişiye kaçak ile ilgili tespitlerinin ne olduğunun mahkeme hakimince sorulduğunu, ........ çalışanları ise müvekkil ile ilgili olmayan bir takım iddialarda bulunarak akımın düşürüldüğünü belirttiklerini, halbuki video kayıtlarında bakıldığında yeni kesildiği belli iki kablo bulduk dediklerini, bu trafonun anahtarı müvekkilinde olmadığını, ölçü devresine uzanacak bir kablo için mevcut mührün koparılması gerektiğini, mühür ile ilgili ise hiçbir iddia olmadığını, müvekkili çalışanları ile davalı şirket çalışanlarının tartışması sonrası işlemin davalı şirket çalışanlarınca yapılmış olmasının yüksek bir ihtimal olduğunu, aksi halde birkaç gün önce sayaç değişimine gelinerek sayacı götürülmüş bir şirketin iddia olunan kaçak kullanımı yapmış olsaydı iddia olunan düzeneği sökebileceğini, ........ görevlileri de bu trafonun anahtarının sadece kendilerinde olduğunu teyit ettiklerini, tutanakta ölçü devresi denilen yere müvekkili ........ firmasının müdahale etme imkanı olmadığını, zira burasının mühürlü olduğunu, yapılan tespitte bulunduğu belirtilen uçları toprağa saplı iki ucu boş kablonun uçlarının toprağa gömülü olduğunun, uçlarının yeni kesildiğini belirtildiğini, halbuki bu iki kablonun ölçü devresine bağlanması için mührün sökülmesi gerektiğini, böyle bir durumun söz olmadığını, yapılan tespit kin ve öfkeye dayalı olduğunu, davalı firma tarafından.....Asliye Hukuk Mahkemesi'nden ... D.İş sayılı dosya üzerinden her iki müvekkili şirket aleyhine ihtiyati haciz kararı alındığını, müvekkili şirketlerin banka menkul ve gayrimenkul bütün varlıklarını 09.11.2021 tarihinde haczedildiğini, alacağın muaccel olmadığından ve mahkemenin yetkisiz olduğuna dair itirazları sonrası, 1 gün sonrası yani 10.11.2021 tarihinde aynı mahkemenin ihtiyati haciz kararını kaldırdığını, itirazları üzerine ihtiyati haciz kararının yetkisizlik kararı ile aynı mahkemece kaldırıldığını, ortada büyük bir kurgunun bulunduğunu, müvekkili şirketin kullandığı makinaların belli olduğunu, güçlerinin de belli olduğunu, müvekkili abone ........ firmasının ve diğer müvekkilinin isnat edilen kaçak kullanımı yapmadığını, fakat bir an için bunu yaptığı kabul edilse dahi hesaplamanın da hukuka aykırı olduğunu beyanla müvekkillerinden ........ firması aleyhine tahakkuk ettirilen dava konusu 06.11.2021 düzenleme tarihli 22.11.2021 tarihli 6.647.534,94 TL'lik faturanın iptaline, her iki müvekkilinin de kaçak kullanım yapmadığının ve kaçak kullanım ile ilgili bir tespit halinde ise hesaplamanın fazla yapıldığının tespitine, fazla yapılan tahakkukun iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacılar vekilinin UYAP sistemi üzerinden mahkememiz dosyasına sunmuş olduğu 20.05.2024 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Açmış oldukları fatura iptali davasını her iki davacı müvekkilinin de müşterek ve müteselsil borçlu gösterilmesi nedeni müvekkillerinin Konya.... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra dosyasından davalı tarafa borçlu olmadığının tespiti şeklinde ıslah ettiklerini bildirdiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket, 6446 sayılı Elektrik Piyasası kanunu çerçevesinde Konya, Aksaray, Niğde, Kırşehir, Nevşehir ve Karaman illerinde faaliyet gösteren bir elektrik dağıtım şirketi olduğunu ve yapan firmaların elektrik tüketim verilerini detaylı olarak incelediğini, incelemeler sonucunda plastik işyerlerinin kaçak elektrik kullanma yöntemlerinin belirlendiğini, bu yöntemler arasında sayaçlara müdahale, akım trafolarını şöntleme ve ters akım uygulama gibi işlemlerin bulunduğunu, sayaç üzerindeki müdahalelerin etkileri incelenerek, log kayıtlarında resetleme oluşan abonelerin listelendiğini, bu incelemeye dayanarak, "........ " unvanlı ve tabelasında "........ Tesisi" yazan aboneden tesisat numarası saha incelemesinin gerektiğinin değerlendirilerek ekipler görevlendirildiğini, 05.10.2021 tarihinde yapılan kontrollerde, abonenin enerji aldığı direkte yapılan ölçümde, sayaçtan geçen enerjinin OSOS sistemiyle uzaktan okuma yapılarak yaklaşık 8 kat eksik kaydedildiğinin gözlemlendiğini, ........ ekipleri abonenin sayacını görmek istediğini ancak güvenlik görevlileri sayacı göstermediğini ve ekibi oyaladığını, bu sırada ölçüm yapılan noktaya iki farklı araç geldiğini ve araçtan inen kişiler arbedeye sebep olarak ........ ekiplerini olay yerinden uzaklaştırıldığını, olaydan 20 dakika sonra polisle birlikte gelen ........ ekiplerinin ölçüm yapmaya çalıştığını ve sayaç değişimi ile enerjisiz kontrol için 06.10.2021 tarihine randevu alındığını, ertesi gün yapılan kontrollerde sayaç ile enerji gelen direk arasında fark olmadığının, ancak bir gün önceki verilerle uyumsuzluk bulunduğunun görüldüğünü, elde edilen verilere göre müdahalenin uzaktan (panoyu açmadan) yapılabileceğinin değerlendirildiğini, ........, abonenin şüpheli olduğu ve ölçümde enerji farkı tespit edildiği için sayacı incelemek üzere değiştirdiğini ve ... fabrikasına muayene için gönderdiğini, sayaç yük profili incelendiğinde, kontrole gidilen saatlerde çekilen akım ve kosinüs değerlerinin, kontrole gitmeden önce ve sonrasında farklı olduğunun tespit edildiğini, bunun doğrulanması için ........'nden enerji ölçüm cihazı bağlandığnıı ve ........ Tesisi dışındaki abonelerde herhangi bir eksik tüketimi olmadığının belirlendiğini ancak abone sayacı ile genel tüketim sayacı arasında %87 fark bulunduğunu ve hatta bağlı 3 abonede %87 enerji kaybı tespit edildiğini, bu fark nedeniyle detaylı kontrol ve kaçak tespiti için 06.11.2021 tarihinde saat 09.10'da ölçüm yapılmak üzere aboneye gidildiğini, yapılan ölçümlerde sayaç ile enerji aldığı direk arasında %86 fark olduğunun görüldüğünü, fabrika sahasında yapılan kontrollerde ise akım ve kosinüs değerlerinin normale döndürüldüğünün görüldüğünü, ........, elektrik enerjinin kesilerek ölçü hücresinin kontrol edilmeye başlandığını, ölçü hücresinde akım trafolarının sekonder kablolarının 2‘nci uçlarından sayaca giden klemens kutusunun olduğu bölümde, klemens kutusunun arkasının delinerek ve akım trafosundan gelip sayaca gitmesi gereken kabloları izole girilerek bu kablolar hücrenin dışarısına çıkarıldığının görüldüğünü, kaçak tespit tutanağı düzenlenerek abonenin elektriğinin kesildiğini, ilgili kaçak tespit tutanağında, ........ Tesisi’nin enerji kesilmeden öncesi ve sonrası tüketim farklarının bulunduğunu ve ........'ın enerjisi kesildiğinde hat üzerinde kaybın olmadığının görüldüğünü, bu hususun bile tek başına ........'ın kaçak elektrik kullandığının göstergesi olduğunu beyanla kaçak elektrik kullanmak suretiyle yasal yollarla elektrik kullanan tüketicileri ve müvekkilini zarara uğrattığı sabit olan borçluların davalarının reddine, dava değeri üzerinden %20'sinden az olmamak üzere tazminat ödemelerine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "....Davacıların, ........ firması aleyhine tahakkuk ettirilen dava konusu 06.11.2021 düzenleme tarihli 22.11.2021 tarihli 6.647.534,94 TL'lik faturanın iptaline, her iki davacının da kaçak kullanım yapmadığının ve kaçak kullanım ile ilgili bir tespit halinde ise hesaplamanın fazla yapıldığının tespitine, fazla yapılan tahakkukun iptaline karar verilmesini talep ettiği, 20.05.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile; Davacıların, Konya.... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra dosyasından davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ettikleri, davalı tarafın Kaçak elektrik kullanmak suretiyle yasal yollarla elektrik kullanan tüketicileri ve davalı şirketi zarara uğrattığı sabit olan borçluların davalarının reddine, davanın değeri üzerinden %20'sinden az olmamak üzere tazminat ödemelerine karar verilmesini talep ve beyan ettiği görülmüştür.
Davanın kaçak tutanağına dayalı tahakkuk nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir.
Menfi tespit davasının 2004 sayılı İİK.72.maddesinde düzenlendiği, İİK.72.maddesinde; "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir...." şeklinde düzenlemelerin yapıldığı görülmüştür.
Konya....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından; Alacaklı ........ A.Ş. tarafından borçlular ........ Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ........ ve İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi aleyhine 6.647.534,94 TL kaçak elektrik tüketim faturasından kaynaklı icra takibi yapıldığı görülmüştür.
Mahallinde 03.06.2022 günü mahkememizce resen seçilen konusunda uzman makine mühendisi Prof.Dr........., Elektrik-Elektronik Yüksek Mühendisi ........, Elektrik - Elektronik Yüksek Mühendisi ........ eşliğinde keşif yapılmış, keşif sonrası bilirkişiler tarafından düzenlenen 16.10.2022 tarihli heyet raporunda; Davalı ........ Ltd.Şti.'nin mevcut dosya içeriği ve yerinde yapılan keşifler, tanık ifadeleri neticesinde ölçüm sistemine müdahale ederek, klasik kaçak yöntemlerinin dışında bir yöntem kullanıldığını, ilk bakışta tespit edilmesi zor olan bir yöntem kullanarak kaçak elektrik kullandığını, tüketilen miktarın yürürlükteki mevzuat gereği, cezalı tüketim miktarının 38 gün olarak ve geriye dönük doğru bulgu ve bilgiler olduğu kanaat getirilen 07.05.2021 tarihine kadar (147 gün) normal tüketim hesabının yapılması gerektiği ve tek terimli OG sanayi abonesi birim fiyatları üzerinden toplam 3.202.945,09 TL olarak hesap edildiğinin bildirildiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının daha önce rapor düzenleyen bilirkişilere tevdi edilerek; Taraflarının itirazlarının tek tek değerlendirilerek ayrıca kaçak kullanım faturasının abone olmayan şirkete düzenlenip düzenlenemeyeceği dava konusu olayda davacı şirketler arasında böyle bir hususun bulunup bulunmadığı Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 44/1-b ve 45/1-c maddelerinde yapılan düzenlemelerinde belirtilen gün sayıları değerlendirilmek suretiyle ve sayaç Log kayıtları tesisatın geçmiş yük profil kayıtları mahkeme kararı ile enerji verildikten sonra yük profilleri tesisata ait tüketim bilgileri de değerlendirilmek suretiyle taraflarında belirtmiş olduğu şekilde alternatif ek rapor düzenlenmesinin istenildiği, makine mühendisi Prof.Dr........., Elektrik-Elektronik Yüksek Mühendisi ........, Elektrik - Elektronik Yüksek Mühendisi ........ tarafından düzenlenen 26.04.2023 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda; Davalı ........ Ltd.Şti.'nin mevcut dosya içeriği ve yerinde yapılan keşifler, tanık ifadeleri neticesinde ölçüm sistemine müdahale ederek, klasik kaçak yöntemlerinin dışında bir yöntem kullanıldığını, ilk bakışta tespit edilmesi zor olan bir yöntem kullanarak kaçak elektrik kullandığını, tüketilen miktarın yürürlükteki mevzuat gereği, cezalı tüketim miktarının 38 gün olarak ve geriye dönük doğru bulgu ve bilgiler olduğu kanaat getirilen 06.10.2020 tarihine kadar (329 gün) normal tüketim hesabı, tek terimli OG sanayi abonesi birim fiyatları üzerinden toplam 2.712.629,30 TL olarak hesap edildiğini, alternatif olarak yönetmeliğin 45.1 c maddesi kapsamında kaçak elektrik tespit tutanağından önceki sayaç okumanın kabul edilmesi halindeki kaçak kullanım bedeli 148.437,34 TL ve 12 ay geriye dönük ihtilafsız dönem tüketim verileri ile 359 gün normal tüketim bedeli 2.049.603,50 TL'nin toplamı 2.198.040,83 TL olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Davalı ........'a müzekkere yazılarak; Dava konusu edilen faturanın kaçak kullanım ve normal kullanımı kapsayıp kapsamadığı, kapsıyor ise her ikisinin de hesabına ilişkin dökümlerin gönderilmesinin istenildiği, gelen yazı cevabı dosyamıza eklenerek mahkememiz dosyasının Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek, mahkememizce re'sen seçilen İş Güvenliği Uzmanı Elektrik Yüksek Mühendisi ........, Elektrik-Elektronik Mühendisi ........ ve Makine Mühendisi ........'e tevdi edilerek; Dosya içerisinde bulunan bilirkişi raporu da değerlendirilmek suretiyle tarafların iddia, itiraz ve savunmaları da dikkate alınarak heyet raporu düzenlenmesinin istenildiği, bilirkişi heyeti tarafından düzenlen 16.10.2023 tarihli bilirkişi raporunda; Davacı ........ Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ne ait ........ tesisat nolu elektrik aboneliğinde, mevcut dosya içeriğinde bulunan bilgi, belge, yerinde yapılan keşifler ve tanık ifadeleri sonucunda belirtildiği üzere, ölçüm sistemine müdahale ederek kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini, ........ nolu abonelikte, Kaçak elektrik kullanımı sonucunda, davalı ........ A.Ş. yetkilileri tarafından 06.11.2021 tarih ........ seri nolu Kaçak/Usulsüz Elektrik Tespit Tutanağının tanzim ettiğini, bu tutanağa istinaden davalı ........ Ltd. Şti. adına, 08.11.2021 tarih ........ nolu, 6.647.534,94 TL bedelli fatura tanzim edilerek, Kaçak Elektrik Tahakkuku yapıldığını, ........ Ltd. Şti. ile ........ Ltd. Şti. arasındaki illiyet bağı ile ilgili hukuki değerlendirmeler ve kararların mahkememizin yetkisi kapsamında olduğunu, Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı doğrultusunda, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-42-1/c şıkkına göre bu işlemin, Kaçak Elektrik Enerjisi Tüketimi olarak kabul edildiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği madde-42 ve sonrası maddelerde belirtildiği üzere; Kaçak elektrik kullanımı sonrası için ........ nolu abonelik için yapılan hesaplamalarda; 06.11.2021 tarih ........ seri nolu Kaçak Elektrik Tespit Tutanağına göre ........ nolu abonenin 6 günlük kaçak kullanım bedeli KDV dahil 131.825,98 TL, ek tahakkukun ise; KDV dahil 3.693.053,59 TL olmak üzere, davalı ........'ın davacı ........ Ltd. Şti.'den talep edebileceği toplam bedelin 3.824.879,57 TL olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek, mahkememizce re'sen seçilen Elektrik - Elektronik Y. Müh. İşletme bilirkişisi ........, Elektrik bilirkişisi ........, Elektrik - Elektronik Mühendisi ........, Makine Yüksek Mühendisi bilirkişisi Dr......... ve Sözleşmeler konusunda uzman Öğretim Üyesi bilirkişisi Doç.Dr.........'a tevdi edilerek; Dosyamız içerisinde bulunan bilirkişi raporları arasındaki çelişkilerde giderilmek suretiyle tarafların iddia ve savunmaları ile bilirkişi raporuna yönelik itirazlarda değerlendirilerek ayrıca Yargıtay 3. HD.'nin 2021/4707 Esas 2021/11821 Karar sayılı ilamı da dikkate alınmak suretiyle heyet raporu düzenlemelerinin istenildiği, bilirkişi heyeti tarafından düzenlen 27.03.2024 tarihli bilirkişi raporunda; Abonenin kaçak elektrik enerjisi tüketimini mevcut sayaca müdahele etmeden, ölçü devresinde bulunan akım trafolarının sekonder uçlarından farklı akım uygulayarak, hem doğrudan sayacın doğru değeri kayıt etmesini engellediğini, hem de dolaylı olarak, sistemde kapasitif ve endüktif güç yaratıp, sistemin güç faktörünü değiştirmek suretiyle kullanılan gücün altında değerler kayıt edilmesini sağlayarak, 06.11.2021 tarihli Kaçak elektrik Tespit Tutanağı doğrultusunda tutanağın geçerli olduğu, Yönetmeliğin 43.maddesine göre tespit sürecinin yapıldığı ve 42. Maddesinin 1-c şıkkı kapsamında; "c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi," Davacı tarafından Kaçak elektrik tüketimi yapıldığını, Kaçak elektrik tüketim miktarının; İlgili yönetmeliğin 44. Maddenin ikinci fıkrasında yer alan bağlantı gücüne göre hesaplandığını, kaçak tüketimi hesabında 90 gün, kaçak tüketime ek normal tüketim hesabında ise 270 gün esas alınarak, kaçak kullanım bedelinin 1.904.937,03 TL, kaçak tüketime ek normal tüketim bedelinin 3.302.111,75 TL olmak üzere genel fatura bedelinin 5.207.048,78 TL olarak hesaplandığının bildirildiği görülmüştür.
Davacılardan ........ Metal San. ve Tic. Ltd. Şti.' nin ........ tesisat numarası ile 09/02/2015-12/07/2019 tarihleri arasında, davacı ........ San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 12/07/2019 tarihinden itibaren dava dışı ........ ile yapılan elektrik aboneliği sözleşmesine istinaden aynı işyerinde elektrik abonesi oldukları, 05/10/2021 tarihinde ........ ekipleri tarafından kontrol amaçlı yapılan inceleme de kaçak kullanımı tespit etmesi üzerine 06/11/2021 tarihli her iki davacı şirket yönünden kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiği, akabinde davacılardan ........ Metal San. ve Tic. Ltd. Şti. 08/11/2021 tarih ve 6.647.534,94 TL bedelli fatura tanzim edildiği,Konya.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından dan her iki davacı hakkında icra takibi yapıldığı, davacı ........ Metal San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davacı ........ San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında 15.05.2019 tarihli Makina ve Ekipman Kira Sözleşmesinin düzenlendiği, her ne kadar davacılardan ........ Metal San. ve Tic. Ltd. Şti. Kira sözleşmesine istinaden söz konusu kaçak elektrik kullanımıyla ilgisinin bulunmadığını, kasıtlı yapıldığı yönünde iddiada bulunmuş ise de ........ San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ........ ünvanı, işyeri tabelasında ........ Tesisi(........) olup, ........ abone numarası ile ... Mah. Konya ... Cad. No:... ......../KONYA adresinde kiracı olarak işi ile ilgili makine ve ekipmanlarla elektrik tükettiği, her iki iş yerinin aynı yerde bulunduğu, her ikisine ait makinaların bulunduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde mahkememizce davacı ........ San. ve Tic. Ltd. Şti. Adına kayıtlı abonelikten her iki davacının da ortak elektrik tüketiminde bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı taraf dava dilekçesinde davacı ........ firması aleyhine tahakkuk ettirilen 06/11/2021 tarihli faturanın iptaline, her iki davacının kaçak kullanım yapmadığının ve kaçak kullanım var ise hesaplamanın fazla yapıldığının tespiti ile 20/05/2024 tarihli dilekçesi ile de Konya....icra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından borçlu olmadıklarının tespitini talep etmişlerdir.
Davacıların her birisi ticaret şirketi olup taraf sıfatına haizdirler. Her ne kadar dava konusu yapılan 06/11/2021 tarihli fatura davacılardan ........ firması adına düzenlenmiş ise de aboneliğin diğer davacı adına olduğu, kaçak tespit tutanağında her iki şirket isimlerinin yer aldığı, yerleşik yargıtay uygulamaları kapsamında kayıp kaçak bedeline ilişkin uyuşmazlıklarda kaçak elektrik bedelinden abone ile birlikte fiili kullanıcının da müteselsilen sorumlu oldukları, fiili kullanıcının da husumet ehliyetinin bulunduğu (Yargıtay 3.Hukuk Dairesi'nin 02/03/2017 tarih ve 2015/19842 Es.2017/2366 Kar. Sayılı ilamı benzer doğrultudadır), yine müteselsil sorumlulukta her bir davacının açacağı davanın diğerinden bağımsız olup aralarında ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu (Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6.Hukuk Dairesinin 12/02/2024 tarih ve 2023/727 Es.2024/392 Kar. Sayılı ilamı benzer doğrultutadır.) bu nedenle her bir davacının ayrı başvuru ve nispi harç yatırması gerektiği, yine davacı tarafın abonelik sözleşmesinin ........ tarafından düzenlendiği, ancak kaçak kullanım tutanağı ile faturalandırma işleminin ........ tarafından yapıldığı yönündeki iddia açısından da her iki şirketin adresinin aynı olduğu, ........'ın 24/07/2006 tarihinde ........'tan işletme hakkı devir sözleşmesi ile dağıtım tesislerinin mülkiyeti ........ üzerinde kalacak şekilde dağıtım tesislerinin işletilmesi ve tüm bakım ve sorumluluğu ile birlikte geçmiş dönemlerde dahil olmak üzere ........'a devredilmiş olması, daha sonraki süreçte ........'ın özelleştirilmesi, 01/01/2013 tarihinden itibaren dağıtım faaliyetleri ile perakende satış faaliyetlerinin ayrıştırılarak perankende faaliyetler için ........'ın kurulduğu, bu tarihten itibaren faturaların ........ tarafından düzenlendiği ancak ........ ile ........ şirketlerinin perakende faaliyetler açısından ayrıştığı, aralarındaki anlaşmaların yalnızca bu iki şirket arasındaki iç ilişkide sonuç doğuracağı ve davacılar yönünden bağlayıcı olmayacağı,(Yargıtay 3.Hukuk Dairesinin 28/05/2018 tarih ve 2016/19680 Es.2018/5917 Kar.sayılı ilamı benzer doğrultudadır) kanaatine varılarak yargılamaya devam edilmiş ve eksik harç davacı tarafa tamamlattırılmıştır.
Mahkememizce ayrıntılı ve denetime elverişli ve bilirkişi raporları arasında çelişkiyi giderir mahiyette olması nedeniyle hükme esas alınan bilirkişi heyeti tarafından düzenlen 27.03.2024 tarihli bilirkişi raporuna göre ........ nolu abonelikte kaçak kullanım bedelinin 1.904.937,03 TL, kaçak tüketime ek normal tüketim bedelinin 3.302.111,75 TL olmak üzere genel fatura bedelinin 5.207.048,78 TL olarak hesaplandığı, davalı ........ A.Ş. yetkilileri tarafından düzenlenen 06.11.2021 tarih ........ seri nolu Kaçak/Usulsüz Elektrik Tespit Tutanağı ve bu tutanağa istinaden davalı ........ Ltd. Şti. adına, 08.11.2021 tarih ........ nolu, 6.647.534,94 TL bedelli faturadan kaynaklı olarak Konya.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından davalı şirkete 1.440.486,16 TL borçlu olmadıkları anlaşılmakla davacıların davasının kısmen kabulüne, davalının tazminat talebinin ise şartları oluşmadığından reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur." şeklindeki gerekçeyle davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; davacıların davacılardan ........ San.ve Tic. Ltd. Şti.'nin adına kayıtlı ........ nolu aboneliğine bağlı olarak davalı şirket tarafından düzenlenen 06/11/2021 tarihli kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden düzenlenen 08/11/2021 tarih ve 6.647.534,94 TL bedelli faturadan kaynaklı olarak Konya.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından davalı şirkete 1.440.486,16 TL borçlu olmadıklarının tespitine, davacıların fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, davalının tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla ........ görevlilerinin parsel sınırları dışında kazı yaparak üretim alanına devam etmeyen iki ucu boş kabloları “kaçağı bulduk” diyerek elektriklerini kestiklerini, müvekkili şirketin kaçak kullanım yaptığına dair, iki ucu boş kablolarla ilgili tespit esnasında ........ görevlilerinden herhangi bir beyan ve delil sunulmadığını, sonuç olarak yapılan tespit, kin ve öfkeye dayalı olduğunu, davalı şirket de Kaçak Tespit Tutanağını müvekkili ........ Firması adına tuttuğu halde; faturayı mülkiyeti ........ firmasına ait olduğunu ve Kaçak Fatura hesabında abone olan ile abone olmayan arasında abone olmayana tahakkuk yapıldığında miktar fazla çıkacağından müvekkili ........ firması aleyhine 6.647.534,94-TL Kaçak Faturası tahakkuk ettirilmesinin hukuka aykırı olduğunu, bu faturanın hiçbir dayanağının olmadığını, Kaçak Tespit Tutanağı'nda, Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 42-1-c maddesi kapsamında ölçü klemensinin arkasına kablo bağlanarak harici bir akım uygulandığının belirtildiğini, ancak abonenin ........ firması olduğunu, fakat fatura ........ firması adına tahakkuk ettirildiğini, bu nedenle fatura yanlış tahakkuk ettirilmiş olup iptal edilmesi gerektiğini, davalı şirketin tespit tutanağı, mevzuata aykırı şekilde düzenlendiğini, tutanakta, "Klemensin arkasından kablo ile harici bir akım uygulandığı" ifade edildiğini, ancak bu durum ne dilekçede ne de verdikleri ifadelere dayandırabildiklerini, ayrıca, bu varsayım "düşünülmektedir" şeklinde belirtilmişken, sanki gerçek bir durummuş gibi yansıtıldığını, akımın olmadığının açık olduğunu, yine davalı şirket, tüm olayları kameraya almış olsa da, kavga ve diğer olaylara dair hiçbir görüntü mahkemeye sunulmadığını, yine mevzuat, şüphe durumunda sayacın sökülüp kontrol edilmesini ve gelen rapora göre tespit yapılmasını öngördüğünü, ancak davalı şirketin, sayacı 10 gün önce söküp kontrole gönderdiğini, bu durumda, ........ firmasının bir anlık kullanım yapmış olsa bile, kullanımın devam etmesini beklemenin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, yine kaçak elektrik faturası ile ilgili, fatura düzenleme ve ödeme sürecinin mevzuata aykırı olduğunu, fatura, 06.11.2021 tarihinde düzenlendiğini ve son ödeme tarihi 22.11.2021 olarak belirlenmişken, davalı şirket 10.11.2021 tarihinde ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu ve icra takibi başlattığını, bu durum açıkça kanuna aykırı olarak değerlendirildiğini, dava dosyasındaki bilirkişi raporlarında kaçak kullanım ve normal tüketim bedelleriyle ilgili ciddi tutarsızlıklar bulunduğunu, kaçak kullanım bedeli ilk raporda 148.437,34 TL olarak belirlenmiş, diğer raporlarda sırasıyla 834.301,66 TL ve 1.904.937,03 TL’ye yükseldiğini, normal tüketim bedeli ise önce 2.049.603,50 TL, daha sonra 2.368.643,43 TL ve son olarak 3.302.111,75 TL olarak hesaplandığını, yapılan izahların mevzuat ile ilgisinin bulunmadığını, diğer yandan abonenin kaçak kullanımıyla ilgili tutanak tutulmasına rağmen, kaçak faturası aboneye değil, abone olmayana kesildiğini, kaçak faturası davalı şirket ........ tarafından düzenlenmesi gerekirken, kaçak olmayan normal tüketim faturası da dahil edilerek ........’ın keseceği faturayı da ........ kestiğini, oysa kaçak tutarı tüm raporlarda faturanın %1,5 ila %15’i aralığında olduğunu, bu nedenle faturanın ........ yönünden tümüyle, ........ yönünden ise ya kaçak kullanım olmadığı gerekçesiyle ya da belirtilen oran dahilinde iptalinin gerektiğini, yine davalı lehine hükmedilen vekalet ücretlerinin de hatalı olduğunu, davanın kısmen kabul ve kısmen reddi nedeniyle, davalı vekili lehine her bir davacıdan 350.140,98 TL vekalet ücreti hükmedildiğini ancak davacı vekili lehine yalnızca 187.238,89 TL hükmedildiğini, 21 Eylül 2023 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin 13. maddesine göre, kısmen kabul ve reddedilen davalarda, davalı vekili lehine hükmedilen vekalet ücreti, davacı vekili lehine hükmedilen ücreti geçemeyeceğini, tarifedeki düzenleme vatandaşın hak arama özgürlüğünü korumayı amaçladığını, bu nedenle davalı vekili lehine davacı vekilinden fazla vekalet ücreti hükmedilmesinin hatalı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrarla abonenede görülen enerji farkından dolayı abonenin inceleme altına alındığını, sayacın yük profili verisi incelendiğinde, kontrole gidildiği saatlerde akımın ve kosinüs değerlerinin ekipler kontrole gitmeden önce ve sonrasında farklı olduğunun tespit edildiğini, sayaç verilerinin doğrulaması için abonenin beslendiği fider üzerinden geçen enerji ölçüldüğünü, bu sayaç, ........ Tesisi, ........ Belediye Başkanlığı ve ........ tesisatlarının enerji kullanımını ölçtüğünü, bu verilerin üzerine yapılan incelemede abone sayacı ile genel tüketim sayacı arasında %87 fark olduğunun tespit edildiğini, bu fark, ........ şebekesinden dağıtılan enerji ile bu hatta bağlı 3 abonenin sayaçlarındaki enerji tüketimi karşılaştırıldığında belirlendiğini, abonenin uzaktan okuması yapılabilmiş ve ölçüm farklarının olduğu saatler belirlenerek 06.11.2021 tarihinde saat 09:10'da aboneye gidildiğini, yapılan ölçümde sayaç ile enerji aldığı direk arasında %86 fark olduğunun tespit edildiğini, sayaç kontrolü için fabrika sahasına girildiği sırada, akım ve kosinüs değerlerinin normale döndüğünü, ölçü hücresinde akım trafolarının sekonder kablolarının 2. uçlarından sayaca giden klemens ... kutusunun olduğu bölümde, klemens kutusunun arkası delinerek ve akım trafosunun gelip sayaca gitmesi gereken kabloları izole girilerek bu kablolar hücrenin dışarısına çıkarıldığının görüldüğünü, bağlantı şemasındaki anormallikler belirlenmiş ve kabloların dışarıya çıkışının tespit edildiğini, olay sırasında, fabrika sahibi olduğu iddia edilen ........ ve çalışanları, ekiplere sopalar ve silahlarla saldırıldığını, ........ ekiplerinin polis özel harekat kuvvetlerine sığındığını, Sulh Hukuk Mahkemesi bilirkişisi, sayaç okuma işlemini otomatik sayaç okuma sistemi üzerinden yaparken tutanak düzenlemediği için "son işlem tarihi" olarak değerlendirildiğini, bu da süre hesabını hatalı hale getirdiğini, kaçak kullanımın tespiti, sayaç okuma personelinin bilgisi dışında olan özel bir düzenekle yapılmış olup, tespitin zor olduğunu, sayaç değişimi 06.10.2021 tarihinde gerçekleştiğini ve sayaç fabrikanın incelemesinde müdahale yapıldığının belirlendiğini, LOG kayıtlarında müdahale başlangıç tarihi 09.05.2021 olarak tespit edildiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği gereği, kaçak tüketim için süre hesaplaması 90 gün üzerinden yapıldığını ve 2018 yılından itibaren kaçak kullanımın başladığına dair bulgular bulunduğunu, Yönetmelik, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilen kaçak kullanım için 12 aylık normal tüketim hesabı yapılmasını öngördüğünü, yapılan hesaplamalar ve bilirkişi raporlarına göre, kaçak tüketim başlangıcı 2018 yılı olduğunu, son olarak ........ firmasında kaçak tespitinin yapıldığı 06.11.2021 tarihinde sahada yapılan ölçümlerde ayrıca kaçak tespitinde kullanılmak üzere fabrikanın enerji aldığı hatta takılan ölçüm sayacında ki verilere göre % 84-89 arasında bir kayıp olduğunun görüldüğünü beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak davanın tümden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; menfi tespit talebine ilişkindir.
İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, toplanan delillere göre davacı ........ Ltd.Şti.'ye ait ........ no'lu abonelik üzerinden ölçü devresinde bulunan akım trafolarının sekonder uçlarından farklı akım uygulayarak, hem doğrudan sayacın doğru değeri kayıt etmesini engellemek, hem de dolaylı olarak sistemde kapasitif ve endüktif güç yaratıp, sistemin güç faktörünü değiştirmek suretiyle kullanılan gücün altında değerler kayıt edilmesini sağlamak suretiyle kaçak elektrik kullandıklarının sabit olduğu, davacı ........ Ltd.Şti. Aboneliğin diğer davacı ........ Ltd.Şti'ye ait olduğunu, ........ Ltd.Şti'ye ait makinelerin ........ Ltd.Şti'ye kiralanmış olması nedeniyle kaçak kullanım bedelinden sorumlu olmadığını ileri sürmekte ise de ticaret sicili ve vergi kayıtlarına göre her iki davacının aynı adreste faaliyet gösterdiği, dava dilekçesinde de her iki şirketin aynı adreste faaliyet gösterdiğinin açıkça belirtildiği, buna göre davacı ........ Ltd.Şti'nin fiili kullanıcı konumunda olduğu, bu nedenle kaçak kullanım bedelinden diğer davacı ........ Ltd.Şti ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, mahkemece hükme esas alınan ve Dairemizce de usul ve yasaya uygun görülen 27/03/2024 bilirkişi kurulu raporlarına göre kaçak elektrik kullanımı nedeniyle davalıya tahakkuk ettirilmesi gereken bedelin 5.207.048,78 TL olduğu, bilirkişi kurulu tarafından yapılan hesaplamaların Elektrik Piyasası Müşteri Yönetmeliği hükümlerine uygun olduğu, buna göre mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, mahkemece taraflar lehine takdir edilen vekalet ücretinin karar tarihi itibariyle yürürlükte olan AAÜT hükümlerine uygun olduğu, mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, davanın kısmen kabulüne ilişkin kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf başvuru taleplerinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaati ile aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Tarafların istinaf başvuru taleplerinin ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL karar ve ilam harcının davacı ........ San. ve Tic. Ltd. Şti'nden tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL karar ve ilam harcının davacı ........ ve İnşaat San. Tic. Ltd. Şti'nden tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Alınması gereken 98.399,61 TL harçtan peşin alınan topam 49.199,82 TL harcın mahsubu ile bakiye 49.199,79 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
5-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-İstinafa başvuranlar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 359/4. maddesi gereğince kararın tebliği işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına,
8-Kararın temyiz edilmeden kesinleşmesi halinde dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda verilen kararın HMK'nın 361/1 maddesi gereğince taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Dairemize, temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine veya İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile temyiz kanun yoluna başvurma talebinde bulunulabileceğine 22/04/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
.....