T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO: ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 26/06/2025
NUMARASI: ... Esas- ... Karar
İSTİNAF EDEN DAVACI: ......
VEKİLLERİ: Av. ... Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLLERİ: Av. ... Av. ...
DAVA : İşlem İptali/Tazminat
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 30/04/2026
YAZIM TARİHİ : 30/04/2026
Taraflar arasında görülen davada Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas - ... Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içerisinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten ve üye hakimin görüşleri alındıktan sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü
DAVA:Davacı vekili, müvekkili şirket Karaman ili, Merkez ilçesi, ...... Köyü, ... nolu parselde 750 KW gücünde lisanssız güneş enerjisi santrali kurmak için davalı ...Ş.'ne bütün projeleri ve belgeleri eksiksiz bir şekilde tamamlayarak müracaat ettiğini ancak, davalı taraf hukuka aykırı olarak bu başvuruları reddettiğini, EPDK'dan lisans alınmasının gerektiğini, ancak Kanun'un 14. maddesinde lisanssız faaliyetler başlığı ile bir kısım istisnalar getirildiğini, maddenin 1. fıkrası b bendine göre de 1 MW'a kadar kurulu gücü olan yenilenebilir enerji kaynaklı üretim tesislerinin lisanssız olarak faaliyet gösterebileceğini, müvekkilinin taleplerinin mevzuat ile ilgili olmayan ve fiili durumla da örtüşmeyen şekilde reddedildiğini, davalının eşit davranma yükümlülüğünün bulunduğunu, mevzuat kapsamına göre hareketinin kısıtlandığını, davalının kanuna ve ikincil mevzuat olarak belirtilen Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket ettiğini, davalının ancak Kanun ve ikincil mevzuat dediğimiz Yönetmelik ve Tebliğ ile kurul kararları ve kurul talimatları çerçevesinde dağıtım lisansı süresince hizmet verebileceğini, kendi kendine düzenleyici bir karar alma yetkisinin olmadığını, kapasitesi var ise müvekkilinin bir bağlantı başvuru olursa bağlanmak istediği şebekeden daha yakın veya daha az sistem kaydı olacak bir şebeke göstererek olumsuz yanıt verebileceğini, bunun dışında davalının olumsuz yanıt veremeyeceğini, davalının ancak mevzuat hükümleri uyarınca müvekkilinin talebini reddedebileceğini, dava konusu olaya ilişkin olarak davalının kendi aldığı komisyon kararından bahsettiğini, müvekkilinin Karaman İli, ...... Köyü, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde kuracağı 750-kW gücündeki Lisanssız GES Santrali için yaptığı 30.08.2015, 29.12.2015 ve 29.02.2016 tarihli başvurularının davalı tarafça reddinin haksızlığının tespiti ile müvekkilinin bağlantı başvurusunun kabulü ile Çağrı Belgesi verilmesine (Teiaşın ilgili TM'deki (Trofo merkezindeki) kapasiteyi bu gibi durumlar için tam olarak ilan etmediğinin bilindiğini), verilecek çağrı belgesi ve santralin yapım süresi de nazara alınarak müvekkilinin kâr kaybı, üretim maliyetlerindeki artışın döviz (dolar) cinsinden olması ve maliyetlerdeki aşırı artıştan kaynaklı zararı için için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 10.000 TL'nin haksız işlem tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalıdan tahsiline, çağrı belgesi verilmesine hükmedilmesi halinde 31.12.2017 tarihine kadar geçici kabulü yapılacak tesislerin dağıtım sistemi kullanım bedellerinin indirimli uygulanması mümkün iken bu tarihten sonra geçici kabulü yapılacak tesislerin bu indirimden yararlanması mümkün olmadığından müvekkilinin de 2017 yılı sonuna kadar tesisi bitirmesi imkansız olduğundan dağıtım sistemi kullanım bedelini alacak olan davalının başvuru esnasındaki mevzuat ve kurul kararları çerçevesinde dağıtım sistemi kullanımı bedelini başvuru esnasındaki mevzuat hükümlerine göre indirimli tahsil etmesine, çağrı belgesi verilmesi talebinin imkansızlık sebebi ile reddi halinde davalının haksız eylemi sonucu müvekkilinin üretim tesisi yapmasının imkansız hale geldiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere şimdilik 10.000 TL'sinin haksız işlem tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 28/12/2027 tarihli dava dilekçesini açıklar mahiyetteki dilekçesi ile; davanın esası davalı şirketin mevzuata aykırı olarak, tüm şartları taşımalarına rağmen bağlantı anlaşması talebini haksız bir şekilde reddetmesi, Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Belgesi vermemesi olduğunu, talebini haksız bir şekilde reddettiği için başka talepçilerin bağlantı başvurusunu kabul ettiğini, onlara çağrı belgesi verdiğini, bu nedenle de ...... dediğimiz iletim merkezinde boş kapasite kalmaması nedeni ile bağlantı anlaşmasına çağrı belgesi verilmesinin imkansız hale gelmiş olabileceğini ve sebebi de izah edildiği gibi davalının müvekkilinin talebini hukuka aykırı bir şekilde reddederek başka talepçilere çağrı belgesi vermesi halinde olduğunu, başvuru esnasındaki meri mevzuat hükümlerine göre ......'ın, “müvekkil şirketin tesisi ile şebeke arasındaki mesafenin 5 km den fazla olması” şeklinde bir gerekçe ile talebini reddetmesinin hukuki olmadığını, o tarihte mevzuatta böyle bir hüküm olmadığını, bundan da önemlisi müvekkilinin şebekesinin enerjisinin toplanacağı trafo ile şebeke arasındaki mesafesi de 5km'den fazla olmadığını, bu mesafe kuşbakışı 4.636,13 metre (4,636-km), projelendirme mesafesi olarak da 4.638 metre (4m), olduğunu, ayrıca çağrı belgesi alan doku ...... AŞ'nin projesindeki kuracağı şebekeye bağlanabileceği için bu tesisin şebekesine mesafesi 1,5 km olduğunu, belirttiğimiz bu mesafeler gerçek değerler olup, bu hususa ilişkin olarak yaptırdıkları bilirkişi tespitini de sunduklarını, mesafenin doğru ölçülmediğini, neticede bağlantı anlaşmasına çağrı belgesi verilmesinin imkansızlığı, davalının müvekkilinin hakkı olan çağrı belgesini başka şirketlere vererek kapasiteyi doldurmuş olması sebebi ile davalının kusurunun bulunduğunu, müvekkilinin burada 750-kW gücünde Güneş Enerjisi Santrali kuracakken davalının haksız bir şekilde bağlantı talebini reddetmesi nedeni ile santrali kurup üretim yapadığını, kuracağı santrali kuramadığı için dilekçe ekinde sundukları aynı muhitte üretim yapan GES'lerin üretim değerleri oranında kâr kaybı olduğunu belirtmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, müvekkilinin hisselerinin satıldığını bu şekilde özelleştirme sağlandığını, bu özelleştirme öncesinde ...... ile müvekkili arasında 24.07.2006 tarihli sözleşme imzalandığını, bu sözleşme gereğince müvekkili şirketin faaliyet bölgesinde bulunan dağıtım sisteminin, dağıtım tesislerinin ve bu tesislerin iştetilebilmesi için zorunlu olan taşınır ve taşınmaz malların işletim hakkı müvekkiline bırakıldığını, ancak hat, tesis, taşınmaz ve taşınırların mülkiyeti korunarak, açıkça ......'a ait kalacağının hükme bağlandığını, müvekkilinin söz konusu hat ve tesislerin sadece işleteni olduğunu, şebekelerin mülkiyetinin kamu tüzel kişisi olan ......'a ait olduğunu, bu hat ve tesislere verilecek her zararın kamu malına verilmiş olacağını, bu gerçek karşısında müvekkili başta olmak üzere herkesin bu hatları ve teşişleri korumak, özenle kullamak, zarar verebilecek veya kullanım ömrünü kısaltacak işlemlerden kaçınmak zorunda olduğunu, hizmetin; devamlılığına, kesintisizliğine, gereklerine ve özelliklerine uygun hareket etmek zorunda olduğunu, müvekkilinin başvurucular arasında adaleti sağladığını, davacı tarafından üç kez başvuruda bulunulduğunu ve üçünün de reddedildiğini, davacının başvurularına ilişkin olarak alınan komisyon kararının keyfi olmadığını, Yönetmelik değişikliğinde Bağlantı Esasları Başlıklı madde 6 gereği davacının taleplerinin reddedildiğini, davacı tarafından aynı mahiyette defalarda başvuru yapıldığını, davacının davasının süresinde olmadığını, davacının henüz yatırım bile yapmadığı ve kurmadığı bir tesis için tazminat talep etmesinin mümkün olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:Mahkemece, "...Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davacı şirket Karaman ili, Merkez ilçesi, ...... Köyü, ... nolu parselde 750 kW gücünde lisanssız güneş enerjisi santrali kurmak için davalı ...Ş.'ye bütün projeleri ve belgeleri eksiksiz bir şekilde tamamlayarak müracaat ettiğini, ancak davalı taraf hukuka aykırı olarak bu başvuruları reddettiğini , bu işleminden kaynaklı zararın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili ise, davacının başvurularının reddedilmesinin usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Taraflar arasındaki ihtilafın; davacının lisanssız güneş enerji santrali kurmak için yaptığı başvuruların reddinin hukuka uygun olup olmadığı, davalı şirketinin davacının başvurularını haksız olarak reddedip reddetmediği, başvuruların haksız reddedildiğinin tespiti halinde davacının zararının bulunup bulunmadığı ile varsa bu zararın davalıdan tazmin edilip edilemeyeceği noktasında olduğu tespit edilmekle, Mahkememizce hükme esas alınan 13/07/2018 tarihli raporda sonuç olarak; 5346 sayılı Kanun, 6446 sayılı Kanuna dayalı çıkanlan mevzuat kapsamında davalının, yapılacak başvuruları taraflar arasında ayırımı gözetmeksizin meri Yönetmelik, Tebliğ hükümlerine ve meri teknik mevzuata göre değerlendirmek ve sonuçlandırmakla yükümlü olduğu, elektrik enerjisinin üretilmesi, iletilmesi ve dağıtılması aşamasında mevzuat ile getirilen teknik kriterlere uyulmasının zorunlu olduğu, talep kapsamında öncelikle ......'a ait TM'de boş kapasitenin bulunmasının esas olduğu, davalı şirketin bağlanabilecek yerler için mesafe kriteri koyarak ......'ü değerlendirme dışı alarak bağlantı yapılabilecek dağıtım sistemi bulunmadığı gerekçesiyle Ağustos 2015 ayına ilişkin müracaatını reddetmiş olması, mesafe kriteri kapsamında hatalı olmakla birlikte Ağustos 2015 itibariyle Karaman OSB için tahsis editen 25 MW gücün 24,66 MW'ının tahsis edilmiş olması ve davacının 750 kW güç talebi karşısında bu talebi karşılayacak TM'de boş kapasite bulunmamasına bağlı olarak davacının yaptığı her 3 müracaatın reddedilmiş olmasının mevzuata uygun olduğu olduğunun belirtildiği anlaşılmakla, Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6.Hukuk Dairesinin 26/05/2023 tarih, 2021/2163 Esas, 2023/1199 sayılı kararı ile Yargıtay 3.Hukuk Dairesinin 2023/4209 esas 2024/3917 karar sayılı 27/11/2024 tarihli ilamı da gözetilerek davanın reddine...." gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili, mahkemenin, HMK m. 141’de düzenlenen savunmanın genişletilmesi yasağını açıkça ihlal ettiğini, bilirkişilerin de yaptıkları incelemede ancak davalı tarafın, başvuruyu red kararına gerekçe gösterdikleri 5 km'lik mesafe şartının hukuken geçerli olup olmadığını açıklığa kavuşturmakla mükellef olduklarını, bunun dışında belirtilen görüş ve kanaatlerin hiçbir hukuki kıymetinin olmadığını, davalarında lisansız elektrik üretimi için başvuru yapan şirketlerinin başvurusunun reddinin ve gerekçesinin haksız olduğu tespitini içerir bir dava olduğunu, somut olayda, davalı ......'ın , müvekkilinin 2015 yılı Ağustos, Aralık ve 2016 yılı Şubat aylarındaki başvurularını reddederken tek bir gerekçe ileri sürdüğünü, "Bağlantı noktası ile üretim tesisi arasındaki mesafenin 5 km'den fazla olması" nitekim, mahkemenin hükme esas aldığı bilirkişi raporunun dahi bu keyfi mesafe kriterinin hukuka aykırı olduğunu tespit ettiğini ancak, davalı tarafın "mesafe" argümanının çöktüğünü görünce, "aslında o tarihte kapasite de yoktu" şeklinde yeni bir savunma ortaya attığını, bu yeni savunmasına muvafakatlerinin olmadığını, mahkemenin bu usul itirazlarını tamamen görmezden geldiğini, hatalı ve çelişkili bilirkişi raporlarını denetlemeksizin hükme esas aldığını oysa, dosyada mevcut raporların, kendi içinde çelişkili, varsayımlara dayalı ve somut delillerle açıkça çürütülmüş raporlar olduğunu, başvuru tarihi ve kapasite verilerinin uyumsuz olduğunu, müvekkilinin ilk başvurusunun Ağustos 2015 tarihli olduğunu, bilirkişilerin ise ......'ın kendilerine sunduğu ve kapasitenin dolduğunu gösteren ...... yazılarının Aralık 2015 tarihli olduğunu gözden kaçırdıklarını, bilirkişilerin, ek raporlarında, ...... ilanları ile ......'ın iddiaları arasındaki çelişkiyi "...... tarafından kapasite ile ilgili izinlerin geç bildirilmiş olabileceği" gibi tamamen varsayımsal ve mesnetsiz bir gerekçeyle açıklamaya çalıştıklarını, bu durumun, bilirkişilerin kendi hatalı raporlarında direndiğini ve objektiflikten uzaklaştığını gösterdiğini, davalı şirketin ilan edilmemiş bir kapasiteyi tahsis etmesinin mevzuat açısından mümkün olamayacağını, davalının haksız fiili sabit olup, zarar ile eylem arasındaki illiyet bağının açık olduğunu ileri sürerek, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, Lisansız Güneş Enerjisi Santrali Bağlantı Başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali ile tazminat istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.
Somut olayda, davacı tarafça lisansız GES kurmak amacıyla davalı şirkete farklı tarihlerde müracaat edildiği ve yapılan müracaatların olumsuz sonuçlandığı görülmüştür.
02/10/2013 tarihli resmi gazetede yayınlanan ve dava devam ederken 12/05/2019 tarihinde yürürlükten kalkan ancak somut uyuşmazlıkta uygulanması gereken Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Tebliğ'in 6/15. maddesinde "......; bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren Yönetmelik ve bu Tebliğ kapsamında kurulacak kurulu gücü 1000 kWe’a kadar olan kojenerasyon tesisleri, 1000 kWe’a kadar olan yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı üretim tesisleri ve mikro kojenerasyon tesisleri için, Yönetmelikte belirlenen 2 MW bağlantı kapasitesi hariç, üretim tesislerinin bağlanacağı ......’a ait her bir trafo merkezi için toplam bağlanabilir üretim tesisi gücünü belirleyerek ilgili dağıtım şirketi veya OSB dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye bildirir. Kurulu gücü 1000 kWe’tan büyük olan kojenerasyon tesisleri ve 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (ç), (f) ve (g) bentleri kapsamında kurulacak üretim tesisleri için nihai karar, arıza akım limiti konusunda ......’tan alınacak görüş sonucunda başvuru sahibine yazılı olarak bildirilir." hükmü düzenlenmiştir.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.
Davacının başvuru tarihinde ilgili trafo merkezinde yeterli kapasite bulunmadığı sabit olup, 02/10/2013 tarihli resmi gazetede yayınlanan ve dava devam ederken 12/05/2019 tarihinde yürürlükten kalkan ancak somut uyuşmazlıkta uygulanması gereken Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Tebliğde, lisansız GES başvurusunda uyulması gerekli şartlar düzenlenmiş olup, kapasite yetersizliği başvurunun kabul edilmeme şartlarından biri olarak tespit edilmiştir.
Bu durum karşısında, Dairemiz 2021/691 E-2023/619 K., 2023/150 E-2024/430 K. , 2021/2163 E-2023/1199 K. ile Yargıtay 3. HD'nin 2023/4209 E-2024/3917 K. sayılı ilamlarında benimsendiği üzere, her ne kadar davacının ilk başvurusunun reddine dair davalı şirketin gerekçesi yerinde değil ise de, her üç başvuru tarihinde de trafo merkezinde yeterli kapasitenin bulunmadığı, bu nedenle ilk derece mahkemesince kapasite yetersizliği dikkate alınarak davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizliğin bulunmadığı kanaatine varıldığından, davacı vekilinin istinaf isteminin HMK'nın 353/1.b.1. maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvuru talebinin ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 732,00 TL harçtan, peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
3-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
4-İstinafa başvuran davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 359/4. maddesi gereğince kararın tebliği işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına,
6-Kararın temyiz edilmeden kesinleşmesi halinde dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda verilen kararın HMK'nın 361/1 maddesi gereğince taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Dairemize, temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine veya İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile temyiz kanun yoluna başvurma talebinde bulunulabileceğine 30/04/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
...