Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-3-247 (Devralma)
Karar Sayısı : 08-76/1228-466
Karar Tarihi : 30.12.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Mehmet Akif ERSİN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Şahin YAVUZ, Kürşat ÜNLÜSOY
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Mitsubishi Rayon Co., Ltd
Temsilcisi: Av. Kemal MAMAK 20
Süleyman Seba Caddesi, Sıraevler No:31
Akaretler 34357 Beşiktaş/İstanbul
D. TARAFLAR : Mitsubishi Rayon Co., Ltd
6-41, Konan1-chome, Minato-ku, Tokyo 108-8506 JAPONYA
Lucite International Group Limited
Queens Gate 15-17 Queens Terrace Southampton
Hampshire SO14 3BP İNGİLTERE
30
E. DOSYA KONUSU: Lucite International Group Limited’in hisselerinin
tamamının Mitsubishi Rayon Co., Ltd tarafından devralınması işlemine izin
verilmesi ve/veya menfi tespit belgesi verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.12.2008 tarih ve 8073 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile
1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen
23.12.2008 tarih ve 2008-3-247/Öİ-08-ŞYA sayılı Birleşme/Devralma Raporu,
25.12.2008 tarih ve REK.0.07.00.00-120/283 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-76 40
sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; Lucite International Group
Limited’in çıkarılmış sermayesinin tamamının Mitsubishi Rayon Co., Ltd tarafından
devralınması işleminin, işlem taraflarının ilgili ürün pazarında elde ettikleri toplam
ciro ve pazar payı yönüyle Rekabet Kurulu iznine tabi olmadığı, dolayısıyla talep
edilen menfi tespit belgesinin verilebileceği sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade
edilmektedir.
50
08-76/1228-466
2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Mitsubishi Rayon Co., Ltd (Mitsubishi Rayon)
Devralan teşebbüs Mitsubishi Rayon Japonya’da kurulu ve hisseleri Tokyo Menkul
Kıymetler Borsası’nda işlem gören halka açık bir şirkettir. Şirket temel olarak çeşitli
kimyasal, plastik, fiber ve bazı özel nitelikli ürünlerin üretim ve dağıtımı alanında
faaliyet göstermektedir. 60
Mitsubishi Rayon’un ortaklarının sayısı 78.861’i bulmakta ve bu ortaklardan hiçbiri tek
başına ya da diğer ortaklarla birlikte şirketin kontrolünü elinde bulundurmamaktadır.
Pay oranı %(…)’ün üzerinde olan ortakları içeren şirketin ortaklık yapısı Tablo-1‘de
sunulmaktadır:
Tablo 1: Mitsubishi Rayon’un Ortaklık Yapısı
Pay Sahibinin Adı/Unvanı Pay Oranı (%)
Japan Trustee Services Bank, Ltd. (….)
The Bank of Tokyo-Mitsubishi UFJ, Ltd. (….)
The Master Trust Bank of Japan, Ltd. (….)
Meiji Yasuda Life Insurance Co. (….)
National Mutual Insurance Federation of Agricultural Cooperatives (….)
Diğer (….)
TOPLAM 100,0
Dünya çapındaki cirosu 31 Mart 2008 tarihi itibarıyla yaklaşık (………….) Avro,
Türkiye’deki cirosunun ise yaklaşık (………….) Avro tutarında olan Mitsubishi 70
Rayon’un yönetim kurulu üyeleri; Yoshiyuki Sumeragi, Masanao Kambara, Michio
Tatebayashi, Noriyuku Tajiri, Takumi Ubagai, Akio Kataoka ve Akira Nakata’dan
oluşmaktadır.
H.1.2. Lucite International Group Limited (Lucite)
Devredilen Lucite, Birleşik Krallık’ta kurulu bir şirkettir. Şirket ağırlıklı olarak “metil
metakrilat” ve “polimetal metalkrilat” (“Metil metakrilat” bazı plastik ürünlerin
üretiminde kullanılan sıvı bir kimyasal maddedir) ürünleri ve bunların türevleri
alanında üretim ve dağıtım faaliyetinde bulunmaktadır. 80
Lucite, en büyük ortağı olan ve şirket paylarının yaklaşık % (….)’sini elinde
bulunduran Charterhouse Capital Partners LLP tarafından yönetilen bazı fonlarca
kontrol edilmektedir. Pay oranı %3’ün üzerinde olan ortakları içeren şirketin ortaklık
yapısına Tablo-2‘de yer verilmiştir.
Tablo 2: Lucite’ın Ortaklık Yapısı
Pay Sahibinin Adı/Unvanı Pay Oranı
(%)
Charterhouse Capital Partners LLP tarafından yönetilen bazı fonlar (….)
Lucite’ın Üst Düzey Yöneticileri (….)
Ineos Investors (….)
Diğer (….)
TOPLAM 100
08-76/1228-466
3
2007 yılına ilişkin dünya genelindeki cirosunun yaklaşık (…………….) Avro,
Türkiye’deki cirosunun ise yaklaşık (…………….) Avro tutarında olan Lucite’ın 90
yönetim kurulu üyeleri;Ian R. Lambert, Annie S. Veerman, J. Jefferson Davis,
Gregory Liou ve Neil L. Sayers’den oluşmaktadır.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Devre konu Lucite’ın Türkiye’deki satışlarının tamamına yakınının PMMA (polimetil
metakrilat, akrilik cam) ürünlerinin alt segmentlerinden banyo malzemeleri
oluşturmaktadır. Şirketin bunun dışında katı levha, polimer ve reçine satışları da 100
mevcuttur. Devralan teşebbüs Mitsubishi Rayon’un da Türkiye’ye yönelik PMMA
satışları bulunmakla birlikte bunlar yalnızca PMMA katı levha ve PMMA kalıp alaşımı
ürünlerinden oluşmaktadır.
Rekabet Kurulu tarafından yayımlanan 28.1.2008 tarih ve 08-04/56-M sayılı “İlgili
Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz”un yollamasıyla gidilen 1997/1 sayılı
Tebliğ’in 4. maddesine göre, devralma işlemlerinde devre konu mal veya hizmetlerle
tüketicinin gözünde fiyatı, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından aynı sayılan
mal veya hizmetlerden oluşan pazar ilgili ürün pazarını oluşturmaktadır. Dolayısıyla
belirli bir ürün ve onunla yüksek ikame edilebilirliği olan diğer ürünlerden oluşan 110
pazar ilgili ürün pazarının tanımında esas alınmaktadır.
Genellikle akrilik cam olarak da adlandırılan PMMA, MMA (metil metakrilat) ile
başlayan ve MMA’nın temel hammaddeyi oluşturduğu üretim zincirinin bir parçasıdır.
PMMA, UV direnci yüksek bir akrilik polimerdir. PMMA, MMA’nın polimerizasyonu
sonucu elde edilmektedir. PMMA şu alt segmentlere ayrıştırılabilir:
- PMMA kalıp alaşımları: genellikle otomotiv endüstrisinde ön far, stop lambası ve
gösterge panelindeki camların üretimi için kullanılmaktadır. Bunun yanında ev
aletleri, optik medya (DVD, lens vb), elektronik aletler, cep telefonu ekranları,
kozmetik ürünlerin ambalajları, oyuncaklar, tükenmez kalemler, mobilyalar gibi 120
ürünlerin üretiminde kullanılmaktadır.
- PMMA katı levha: dökme ve haddelenmiş levhalardan oluşmakta ve genellikle
aydınlatılmış reklam panolarında, dükkanların vitrinlerinde ve inşaat sektöründe
tünel kemerlerinin ve aydınlatma kürelerinin yapımında kullanılmaktadır.
- PMMA banyo malzemeleri: PMMA katı levhaların özel uygulamasıdır ve
genellikle banyo küvetlerinin ve duş teknelerinin üretiminde kullanılmaktadır.
İlgili ürün pazarı PMMA ürünlerinin tamamını içine alacak şekilde tanımlanması
halinde tarafların toplam pazar payları 1997/1 No’lu Tebliğ’de öngörülen %25 pazar
payı eşiğinin altında kalmaktadır. Pazarın alt segmentleri özelinde ayrı ilgili ürün 130
pazarlarının belirlenmesi halinde ise her ne kadar işlem bakımından pazar payı
eşiğinin aşılması söz konusu olsa da, alıcı ile devre konu şirketin Türkiye’de kesişen
pazar(lar)da faaliyeti bulunmamaktadır. Dolayısıyla işlemin yoğunlaşma etkisi
bulunmayacaktır. İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. maddesinde
“…inceleme konusu işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif
pazar tanımları çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif
tüm tanımlar açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa pazar tanımı
yapılmayabilir” denilerek rekabetçi endişe yaratmayan işlemlerde Kurul’un ilgili pazar
08-76/1228-466
4
tanımlamayabileceği ifade edilmiştir. Bu açıdan bildirime konu işlem bakımından ilgili
ürün pazarı ve ilgili coğrafi pazar tanımı yapılmasına gerek olmadığı kanaatine 140
varılmıştır.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
İşlem, Lucite’nin çıkarılmış sermayesinin tamamının Mitsubishi Rayon tarafından
satın alınmasına ilişkindir. Her iki tarafın da Türkiye’de kurulu tesisi ve dolayısıyla
sağlayıcısı bulunmamakta ancak, Türkiye’ye yönelik satışları dolayısıyla bu piyasayı
etkilemektedirler. İşlem sonucunda Lucite mutlak olarak Mitsubishi Rayon tarafından
kontrol edileceğinden işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2(b) maddesi kapsamında
devralmadır. 150
Aynı Tebliğ’in 4. maddesine göre, “...işlemi gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin
tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının,
piyasanın %25’ini aşması veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının [yirmibeş
milyon YTL]’yi aşması” durumunda işlemin yürürlüğe konulabilmesi için Rekabet
Kurulu izni aranmaktadır.
Mitsubishi Rayon’un Türkiye’deki toplam cirosu yaklaşık (…………) Avro (……....
YTL1) olup, bu ciro sentetik fiber (………… Avro), MMA (……….. Avro), PMMA katı
levha (………… Avro), PMMA kalıp alaşımı (………… Avro) ve reçine (………. Avro) 160
satışından elde edilmektedir. Devre konu Lucite’nin ise Türkiye’deki toplam cirosu
(…………….) Avro (…………… YTL2) olup, bu ciro PMMA banyo malzemeleri
(………… Avro), PMMA polimer (………… Avro), PMMA katı levha (………… Avro)
ve reçine (………… Avro) satışından elde edilmektedir. Bu verilerden hareketle işlem
taraflarının faaliyetleri, yalnızca PMMA katı levha ve reçine3 alanlarında
örtüşmektedir ve büyüklük olarak sınırlı düzeydedir.
İşleme taraf teşebbüslerin son mali yılları itibarıyla Türkiye’de elde ettikleri ciro ve
pazar payına aşağıda yer verilmiştir:
ciro (YTL) pazar payı (%) 170
PMMA Genel4
Mitsubishi Rayon (………....)5 (…)’den az
Lucite (………….)6 (…)
Toplam (………….) (…)
İlgili ürün pazarı PMMA ürünlerinin tamamını kapsayacak şekilde ele alındığında
işlem taraflarının gerek ciroları gerekse pazar payları toplamı Tebliğ’de belirlenmiş
eşiklerin altında kalmaktadır. Her ne kadar alt pazar ayrımlarından PMMA banyo
malzemeleri devre konu Lucite ciro yönüyle değil ve fakat pazar payı (2007 yılı için %
45) yönünle eşiğin üzerinde olsa da devralan teşebbüsün bu alanda Türkiye’ye 180
1 31 Mart 2008 tarihi için geçerli olan Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası efektif avro satış kuru (1 Avro = 2,0774
YTL) dikkate alınmıştır.
2 Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası 2007 yılı ortalama efektif avro satış kuru esas alınmıştır.
3 Bu ürüne ilişkin Mitsubishi Rayon’ın satışları toplamı (……..…) YTL, Lucite’ın toplam satışları ise (………) YTL
düzeyindedir.
4 Pazarın toplam büyüklüğünün (…………) Avro olduğunu tahmin edilmektedir.
5 PMMA katı levha ve PMMA kalıp alaşımları satışından elde edilen ciro toplamından (…………. Avro)
oluşmaktadır.
6 PMMA banyo malzemeleri, PMMA katı levha ve PMMA polimeri satışından elde edilen ciro toplamından
(………… Avro) oluşmaktadır.
08-76/1228-466
5
yönelik faaliyetinin olmaması ve dolayısıyla işlemin bir yoğunlaşmaya yol açmaması
pazarın alt ayrımlarının dikkate alınarak tanımlanmasını gereksiz kılmaktadır.
Bununla birlikte ilgili ciro ve pazar payı rakamları aşağıda sunulmuştur:
ciro (YTL) pazar payı (%)
PMMA banyo malzemeleri*
Mitsubishi Rayon (……….) (…)
Lucite (……….) (…)
Toplam (……….) (…)
PMMA katı levha 190
Mitsubishi Rayon (……….) (…)
Lucite (……….) (…)
Toplam (……….) (…)
*Pazarın toplam büyüklüğünün 11,8 milyon Avro olduğu tahmin edilmektedir.
Tarafların toplam ciroları ve pazar payları 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde
öngörülen eşiklerin altında kaldığından işlem, izne tabi değildir. Ayrıca tarafların
menfi tespit belgesi verilmesine ilişkin taleplerinin de uygun olduğu kanaatine
varılmıştır. 200
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
1. Bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında olduğuna; ancak
tarafların toplam pazar payları ve cirolarının aynı Tebliğ’de öngörülen eşikleri
aşmaması nedeniyle izne tabi olmadığına, 210
2. İşleme 4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi uyarınca menfi tespit belgesi
verilmesine.
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy